A. Raadsvoorstel Voorgestelde 6e wijziging GR VAB

Raadsvoorstel

Voorgestelde 6e Wijziging GR VAB Aan Van Datum Portefeuillehouder: Zaaknummer

: de gemeenteraad : College van B&W : 28 november 2023 : T. Alkemade : 568113

Publiekssamenvatting De Gemeenschappelijke Regeling Vuilafvoerbedrijf Duin- en Bollenstreek (VAB) is de samenwerking van de vijf gemeenten Katwijk, Noordwijk, Lisse, Hillegom en Teylingen voor de op- en overslag en verwerking van (grof) huishoudelijk restafval en gft. De statuten van de gemeenschappelijke regeling zijn verouderd en worden aangepast aan een aantal actuele ontwikkelingen en de nieuwe wet GR.

Voorgesteld besluit I.

In te stemmen met de voorgenomen actualisatie van de GR op basis van de voorgestelde 6 e wijziging.

Inleiding Het overslagstation is technisch en economisch afgeschreven en voldoet niet meer aan hedendaagse eisen. Eind 2020 hebben de gemeenteraden van de vijf gemeenten besloten dat het VAB-terrein moet worden vernieuwd en heringericht. Uitgangspunt daarbij is nieuwbouw op de huidige locatie. De raden hebben tegelijkertijd het besluit genomen dat de gemeenschappelijke regeling geactualiseerd moet worden. In 2023 hebben de gemeenteraden van de vijf gemeenten een positieve zienswijze afgegeven voor het uitgewerkte scenario van samenwerking met Meerlanden in een nieuw op te richten entiteit MeerVAB met een gedeelde exploitatie (samen-uit-samen-thuis). Als governance-uitgangspunt is gekozen voor een organisatievorm, waarin de gemeenschappelijke regeling VAB, namens de vijf gemeenten, eigenaar wordt van MeerVAB. Inmiddels is de samenwerkingsvorm uitgewerkt in de vorm van een op te richten samenwerkings-BV MeerVAB waarvan het VAB en Meerlanden Holding N.V. ieder 50% van de aandelen houden en waarin het overslagstation wordt ondergebracht (inclusief nieuwbouw). De actualisatie van de Gemeenschappelijke regeling bevat de noodzakelijke aanpassingen om de beoogde governance te verankeren, alsmede de wijzigingen die als gevolg van de verandering in de wet moeten worden doorgevoerd.

Argument(en) per beslispunt Beslispunt I: In te stemmen met de voorgenomen actualisatie van de GR op basis van de voorgestelde 6e wijziging. Argumenten 1. Want binnen de geactualiseerde regeling worden de wijzigingen als gevolg van de beoogde oprichting van MeerVAB verankerd. De inhoudelijke actualisatie die ten grondslag ligt aan de actualisatie en het 2023 Concept is primair gedreven door de beoogde samenwerking VAB-Meerlanden Dit heeft uiteraard consequenties voor de rol en inrichting van het VAB; deze verschuift van 100% eigenaar en exploitant van het overslagstation naar 50% aandeelhouder van de BV. •

2.

Participatie van het VAB in de MeerVAB BV, met het VAB als houder van 50% van de aandelen in de BV. • Inbreng van het overslagstation en de nieuwbouw in de MeerVAB BV. • MeerVAB BV neemt de exploitatie van het overslagstation van het VAB over. Ten aanzien van deze activiteiten krijgt het VAB een rol op afstand, als aandeelhouder. Want binnen de geactualiseerde regeling wordt de beoogde governance structuur verankerd De meeste besluiten in MeerVAB vereisen unanimiteit van zowel het VAB als Meerlanden (twee partijen). In de statuten van de GR VAB verankeren we op welke wijze het besluit van het VAB tot stand komt. De gemeenten kiezen ervoor om het systeem van tweederde meerderheid te vervangen door een versterkte meerderheid. (allen -1). Deze keuze heeft twee voordelen •

•

Deze keuze neutraliseert de mogelijke belangenverschillen die zouden kunnen ontstaan tussen de gemeenten die wel (3) of geen (2) aandeelhouder zijn van Meerlanden. Er is in ieder geval een meerderheid van vier gemeenten nodig. Met deze keuze wordt voorkomen dat één gemeente de besluitvorming kan gijzelen.

Er is een bijzondere besluitenlijst vastgelegd met onderwerpen waarover besluitvorming door het AB noodzakelijk is. Deze is als bijlage opgenomen in de was-wordt lijst. 3.

Want binnen de geactualiseerde regeling zijn afspraken vastgelegd over de verdeling van de kosten en baten De kosten en baten die voortvloeien uit het VAB en de MeerVAB worden naar rato van inwoneraantal over de deelnemende gemeenten verdeeld.

4.

Want binnen de geactualiseerde regeling zijn afspraken vastgelegd over toetreding en uittreding Keuzes over toetreding van nieuwe gemeenten worden genomen door het AB op basis van versterkte meerderheid. Het verzoek wordt voorgelegd aan de colleges van de deelnemers. Uittreding uit de regeling is mogelijk na een collegebesluit en toestemming uit de raad van de uittredende gemeente. Uitgangspunt voor een uittreding is dat de achterblijvende gemeenten gecompenseerd worden voor alle nadelen door de uittredende gemeente.

Pagina 2 van 4

5.

Want de geactualiseerde regeling verandert van een gemengde regeling naar een collegeregeling. De gemeenschappelijke regeling was formeel een gemengde regeling. Naast het college, kon ook een raadslid deelnemen aan het bestuur. De keuze voor een gemengde regeling is interessant als er ook beleidstaken in de regeling zijn ondergebracht. Bij een gemende regeling neemt in de praktijk meestal een wethouder zitting in het bestuur van de regeling. Het bestuur legt verantwoording af aan college en raad. De gemeenschappelijke regeling VAB heeft geen beleidstaken. Een collegeregeling past beter als de taken die zijn ondergebracht in de regeling uitvoeringstaken betreft, die zijn toegewezen aan het college. Ook hier neemt een wethouder zitting in het bestuur van de regeling. Toezicht op de regeling vindt primair plaats door het college. Met de actualisatie verandert de gemengde regeling in een collegeregeling. Effectief brengen we hiermee de GR in lijn met de praktijk; De taken van het VAB betreffen uitvoeringstaken, die zijn toegewezen aan het college en in het bestuur nemen wethouders plaats.

6.

Want de regeling is gebaseerd op het nieuwe wettelijke kader van de nieuwe wet op de gemeenschappelijke regelingen van 2022 (WGR). Zoals hierboven beschreven zijn de regels over toe en uittreding explicieter opgenomen in de regeling. De termijnen voor het indienen van een gemeentelijke zienswijze op de begroting zijn verlengd van 8 weken naar 12 weken.

Kanttekeningen en risico’s Door de nieuwe organisatiestructuur verminderen de risico’s van de deelnemende gemeenten. Waar de deelnemende gemeenten binnen het VAB gezamenlijk verantwoordelijk waren voor eventuele verliezen, worden eventuele verliezen in de toekomst gelijkelijk gedeeld door het VAB en de Meerlanden. Deze regeling ziet alleen toe op de verdeling van het deel van het risico dat bij het VAB terecht komt. De verdeling tussen VAB en Meerlanden wordt geregeld binnen de oprichtingsakte van de MeerVAB BV Juridisch Het VAB is bij het opstellen van de nieuwe regeling juridisch ondersteund door Loyens en Loeff advocatenkantoor.

Financiën nvt

Vervolg Indien de gemeenteraad akkoord gaat met de voorgestelde actualisatie, wordt gevraagd de bijgevoegde regeling te ondertekenen en deze te retourneren aan het Dagelijks Bestuur van het VAB. Na het samenvoegen van de besluiten van de vijf deelnemende gemeenten wordt de regeling aangeboden voor goedkeuring aan Gedeputeerde Staten. Na goedkeuring wordt de wijziging officieel gepubliceerd.

Pagina 3 van 4

Bijlage(n) -

Raadsbesluit 568113 Voorgestelde 6 e wijziging GR VAB Bijlage 1: Voorgestelde 6 e wijziging GR VAB Bijlage 2: Samenvatting 2023 6 e wijziging GR VAB Was-wordt lijst Bijlage 3: Versnellingsverzoek

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Noordwijk

Mw. E.M. Overzier secretaris

Pagina 4 van 4

Mw. W.J.A. Verkleij burgemeester