RB Brandweerkazernes Noordoostpolder.pdf

gemeente

NOORDOOSTPOLDER

Emmeloord, 30 september 2025. Onderwerp Brandweerkazernes Noordoostpolder Advies raadscommissie Hamerstuk

Aan de raad.

Status: ter besluitvorming

Voorgesteld besluit 1. In Creil, Rutten, Marknesse en Nagele een brandweerkazerne met dubbele remise te realiseren; 2.

3.

Een aanvullend investeringskrediet van € 2.715.000,- beschikbaar te stellen voor de realisatie

van vijf brandweerkazernes waarmee het taakstellend krediet wordt vastgesteld op € 8.200.000,-; De 29° begrotingswijziging van de programmabegroting 2025 vast te stellen.

Doelstelling Het realiseren van 5 nieuwe toekomstbestendige brandweerkazernes in de dorpen: Ens, Creil, Rutten,

Marknesse en Nagele met een dubbele remise.

Inleiding In februari 2018 heeft u het uitvoeringsprogramma VIV vastgesteld. Onderdeel hiervan is het vernieuwen van de vijf brandweerkazernes in Nagele, Marknesse, Rutten, Creil en Ens. In het oorspronkelijke uitvoeringsplan werd uitgegaan van nieuwbouw op de bestaande locaties. Tijdens de commissievergaderingen van 17 april 2023 en 18 september 2023 is dit onderwerp besproken. Daarbij heeft u aangegeven te adviseren om uit te gaan van vijf nieuwe locaties, zodat toekomstbestendige kazernes gerealiseerd kunnen worden. In de raadsvergadering van 29 januari 2024 is vervolgens besloten vijf nieuwe toekomstbestendige brandweerkazernes te bouwen en hiervoor een investering van € 5.485.000,- beschikbaar te stellen. Beleidsreferentie e Uitvoeringsprogramma Voorzien in Vastgoed (VIV) 2018-2029 e Raadsbesluit 29 januari 2024; vernieuwen van de vijf brandweerkazernes Argumenten 1.1.

Brandweerkazernes met een dubbele remise

De huidige brandweerkazernes voldoen niet meer. U heeft daarom in januari 2024 de opdracht gegeven voorde realisatie van vijf nieuwe brandweerkazernes op nieuwelocaties. Voor de kazernes

in Creil, Rutten, Ens en Nagele zijn er nieuwe locaties aangewezen. Voor de kazerne van Marknesse

wordt een stuk perceel naast en achter de huidige kazerne aangekocht.

Hetrealiseren van een toekomstbestendige brandweerkazerne is onderhevig aan ontwikkelingen. Met het Programma van Eisen (PvE) als leidraad en toekomstbestendigheid als uitgangspunt is, in nauwe, samenwerking met BrandweerFlevoland en de vrijwilligers het ontwerp van de nieuwe brandweerkazernes tot stand gekomen. Door de samenwerking is er draagvlak gecreéerd voor een breed gedragen toekomstbestendig ontwerp(bijlage 1). Een nieuwe brandweerkazerne voldoet aan de eisen van vandaag, maar moet ook voorbereid zijn op toekomstige uitbreiding van materieel. Vanuit de veiligheidsregio Flevoland is er een nieuwe

waterwagen besteld (levering eind 2026). Deze waterwagen zal gestationeerd worden in de Noordoostpolder. Het is daarom noodzakelijk dat er minimaal één extra brandweerkazerne met dubbele remise wordt gerealiseerd. Ook biedt een kazerne flexibiliteit voor inzetbaarheid bij (inter-) regionale samenwerking en (her-) verdeling van taken in specialismen. Dit blijkt onder andere uit het vastgestelde dekkingsplan Flevoland 2025-2028. Er wordt actief geanticipeerd op maatschappelijke en klimatologische ontwikkelingen die van invloed zijn op de regio. Daarnaast speelt de energietransitie een grotere rol in het risicobeeld. Nieuwe vormen van energieopwekking brengen nieuwe veiligheidsvraagstukken en specialismes met zich mee. Een volwaardige en toekomstbestendige brandweerkazerne per dorp is noodzakelijk om de veiligheid van de inwoners te kunnen blijven garanderen. Wens: vijf dubbele remises

U heeft opdracht gegeven voor de bouw van één kazerne met een dubbele remise en vier kazernes met een enkele remise. Om de veiligheid en paraatheid van de brandweer in de Noordoostpolder structureel te versterken, wordt vanuit de veiligheidsregio en het college voorgesteld, om alle vijf kazernes uit te voeren met een dubbele remise. Uit de cijfers over het aantal uitrukken in 2023 en 2024 blijkt dat dit aantal blijft stijgen (zie afbeelding 1). Een dubbele remise biedt de benodigde ruimte en flexibiliteit om in te spelen op groeiende risico's en maatschappelijke ontwikkelingen. Door nu te investeren in robuuste kazernes, wordt niet alleen voldaan aan de eisen van vandaag, maar ook geanticipeerd op toekomstige uitdagingen. Zo blijft de brandweer in staat haar taken effectief uit te voeren en zijn inwoners verzekerd van snelle en betrouwbare hulpverlening — nu én in de toekomst. Aantal uitrukken 2023

2024

Marknesse

65

77

Nagele

60

65

Rutten

52

51

Creil

39

45

Afbeelding 1: Overzicht aantal uitrukken Wens: noodstroomaggregaten Om de maatschappelijke weerbaarheid van de brandweerkazernes te vergroten, wordt vanuit het college voorgesteld om noodstroomaggregaten te integreren in het ontwerp. Hiermee blijft de inzetbaarheid van materieel en communicatieapparatuur gewaarborgd bij stroomuitval. Daarnaast kunnen de brandweerkazernes hiermee functioneren als noodsteunpunt in het dorp, waar inwoners bij calamiteiten terecht kunnen voor basisvoorzieningen zoals informatie, stroom en ondersteuning. Dit versterkt de rol van de brandweerkazerne als lokale schakel in de crisisstructuur. Wens: waterberging voor bluswater Vanuit het uitgangspunt dat kraanwater geen bluswater is, zoals aangegeven door drinkwater leverancier Vitens, zijn brandkranen niet langer de primaire bron voor bluswatervoorziening. Dit vraagt om een bredere en duurzamere benadering van waterbeschikbaarheid bij incidenten. Als uitkomst wordt daarom voorgesteld om bij de brandweerkazernes 10m* waterberging voor hemelwater te realiseren. Dit opgevangen water kan worden ingezet als bluswatervoorziening voor het vullen van de tankautospuit. Hiermee wordt niet alleen ingespeeld op klimaatadaptatie en duurzaamheid, maar ook op operationele betrouwbaarheid bij incidenten waarbij reguliere bluswatervoorzieningen beperkt of niet beschikbaar zijn.

2.1

Uitleg overschrijding investeringsraming

Tijdens de voorbereiding en aanbesteding is duidelijk geworden dat de totale investering uitkomt op € 8.200.000,-. Dit is € 2.715.000,- meer dan het door de raad in januari 2024 beschikbaar gestelde budget. In het raadsbesluit van 29 januari 2024 is reeds aangegeven dat, ondanks de doorgevoerde indexering naar realisatie 2025, onzeker was of de toenmalige investeringsraming van € 5.485.000,toereikend zou zijn. Pas na verwerving en aanbesteding kon worden vastgesteld of het budget toereikend zou zijn. Inmiddels is duidelijk dat de kosten hoger uitvallen door de hierboven genoemde factoren. Om vijf kazernes te realiseren is een aanvullend budget benodigd van € 2.715.000 ,-. 2024 Verwering percelen Bouw- en woonrijp maken percelen Bouwkosten

€ 500.000 € 375.000 € 2.700.000

Bijkomende kosten

€ 1.400.000

Totale investering, prijspeil 2023

€ 4.975.000

Totale investering, bouwjaar 2025

€ 5.485.000

2025 Verwering percelen Bouw- en woonrijp maken percelen Bouwkosten Meerkosten dubbele deuren Meerkosten noodstroom Meerkosten waterberging Bijkomende kosten Totaal

€ 225.000 € 1.430.000 € 3.330.000

€ 2.470.000

€ 220.000 € 330.000 € 85.000 € 110.000

€ 7.455.000

€ 745.000

€ 8.200.000 Extra investering

€ 2.715.000

Afbeelding 2: Benodigd aanvullend budget

Bouw- en woonrijp maken Ten opzichte van de oorspronkelijke raming zijn de kosten voor het bouw- en woonrijp maken van de vijf nieuwe brandweerkazernes toegenomen met € 1.055.000,-. Deze stijging hangt grotendeels samen met hetfeit dat bij het besluit van januari 2024 de exacte locaties van de kazernes nog niet waren vastgesteld. Inmiddels zijn deze locaties bekend en blijkt dat de inrichting van de terreinen complexer is dan eerder voorzien. Civieltechnische en infrastructurele omstandigheden op de locaties vragen om maatwerkoplossingen. Voor iedere kazerne is een terrein van circa 1.200 m? benodigd, waarmee ruimte wordt geboden voor stallingscapaciteit van de tankautospuit en parkeervoorzieningen voor personeel en bezoekers. Bij vier van de vijf locaties is aanleg van een nieuwe in- en uitrit op bestaande wegen noodzakelijk. Dit vergt zorgvuldige afstemming en uitvoering, waarbij verkeersveiligheid voor hulpdiensten, omwonenden en overige weggebruikers centraal staat. Bij de kazernes van Ens, Creil en Nagele zal de in- en uitrit uitkomen op de provinciale weg. Na zorgvuldig overleg met de provincie is hierop een akkoord ontvangen mits er in de realisatie rekening wordt gehouden met de verkeersveiligheid. Hiervoor worden verkeerskundige maatregelen getroffen, zoals signalering en waarschuwingssystemen.

Daarnaast bevinden zich bij deze vier locaties bestaande watergangen die moeten worden overgestoken om toegang tot het terrein te realiseren. Dit vraagt om noodzakelijke infrastructurele ingrepen, zoals het aanleggen van duikers, het aanpassen van oevers en het treffen van maatregelen ten behoeve van waterhuishouding en ecologie. Deze ingrepen brengen kosten met zich mee die in de eerdere raming niet waren opgenomen, maar noodzakelijk zijn voor een veilige, bereikbare en duurzame inrichting van de terreinen. De terreinen van de nieuwe brandweerkazernes worden zodanig ontwikkeld dat zij bestand zijn tegen veranderende klimaatomstandigheden. Per locatie wordt voorzien in een ondergrondse waterberging van 10 m3, specifiek bedoeld voor het vullen van de tankautospuit. De realisatie van vijf ondergrondse bergingen vraagt een aanvullende investering van circa € 85.000,-. Deze maatregel komt voort uit de veranderende inzichten rondom bluswatervoorziening. Drinkwaterleverancier Vitens hanteert het

uitgangspunt dat kraanwater geen bluswater is. Hierdoor is het verkrijgen van een aansluiting op een brandhydrant niet mogelijk en zijn brandkranen niet langer de primaire bron voor bluswater. Als uitkomst is de keuze; het realiseren van waterbergingen op eigen terrein van de brandweerkazerne. Hiermee wordt ingespeeld op de noodzaak tot alternatieve bluswatervoorziening, wordt het leidingstelsel ontlast en draagt de maatregel bij aan klimaatadaptieve inrichting van de omgeving van de brandweerkazerne. De uitbreiding van de terreinen leidt tot een toename van het verharde oppervlak, wat gevolgen heeft voor de waterhuishouding. In lijn met geldende regelgeving rondom waterberging worden per locatie aanvullende maatregelen getroffen dan wel voorzieningen aangelegd voor afvoer van hemelwater naar bestaande watergangen. De toename in kosten is het resultaat van een samenloop van factoren: de definitieve locatiekeuze, de benodigde terreinoppervlakte, de verkeerskundige en civieltechnische eisen, en de noodzakelijke maatregelen op het gebied van veiligheid en waterbeheer. Hoewel de kosten hoger uitvallen dan eerder geraamd, zijn de investeringen noodzakelijk om de kazernes adequaat, veilig en toekomstbestendig te realiseren.

Bouwkosten

De bouwkosten voor de realisatie van vijf nieuwe brandweerkazernes zijn ten opzichte van eerdere ramingen gestegen met € 630.000,-. Deze eerdere ramingen waren gebaseerd op een geplande realisatie in 2025. Inmiddels is duidelijk dat de bouw zal plaatsvinden in 2026, waardoor de kosten zijn beïnvloed door de tussentijdse prijsontwikkelingen binnen de bouwsector. De stijging is deels toe te schrijven aan structurele factoren zoals inflatie en hogere loonkosten, die reeds geruime tijd invloed uitoefenen op de kosten van materialen en arbeid. Daarnaast is binnen de kaders van de opdracht gekozen voor een actualisatie van het ontwerp en de bijbehorende voorzieningen, met als doel de kazernes niet alleen te laten voldoen aan de huidige eisen, maar tevens toekomstgericht in te richten.

Onderdeel van deze actualisatie is de keuze voor dubbele remises bij alle vijf kazernes, waarmee extra ruimte en flexibiliteit in de huisvesting wordt geborgd. De hiermee samenhangende meerinvestering bedraagt € 220.000,-. Alternatief is om voor alleen een tweede brandweerkazerne met dubbele remise uit te voeren (i.v.m. de levering van de waterwagen in 2026) en de overige drie brandweerkazernes in de toekomst bij noodzaak uit te breiden naar een dubbele remise. Daarnaast is er de keuze gemaakt voor plaatsing van noodstroomaggregaten bij de brandweerkazernes, waarmee de operationele continuïteit van de brandweerorganisatie onder alle omstandigheden wordt versterkt en gewaarborgd. De aanvullende investering voor vijf aggregaten bedraagt € 330.000 ,-. De grotere kazernes met dubbele remises en noodstroomvoorziening zijn bovendien voorbereid als noodsteunpunt, zodat zij bij calamiteiten of langdurige uitval van reguliere voorzieningen kunnen functioneren als robuuste uitvalsbasis voor hulpverlening en coördinatie. Met deze aanpassingen wordt niet uitsluitend geïnvesteerd in fysieke infrastructuur, maar nadrukkelijk ook in de betrouwbaarheid, paraatheid en toekomstbestendigheid van de brandweerzorg in de Noordoostpolder. Hiermee wordt invulling gegeven aan de maatschappelijke verantwoordelijkheid van zowel de brandweerorganisatie als de gemeente.

Bijkomende

De bijkomende kosten zijn gestegen van € 1.400.000 naar € 2.470.000, wat neerkomt op een toename van € 1.070.000. De stijging is te verklaren door een hogere btw-afdracht van € 400.000, door gestegen kosten voor nutsvoorzieningen ter waarde van € 80.000 en een toename van de leges met € 70.000. Waar de btw normaal gesproken wordt opgenomen binnen de bouwkosten en het bouw- en woonrijp maken, is in het raadsvoorstel van 2024 gekozen voor een andere benadering. Daarin is expliciet een splitsing gemaakt, waarbij de btw-kosten zijn ondergebracht onder de post ‘bijkomende kosten’. Door de toename van de bouwkosten en de kosten voor het bouw- en woonrijp maken, is ook de bijbehorende btw-afdracht gestegen. Deze wijziging zorgt ervoor dat de btw-stijging nu zichtbaar is als onderdeel van de totale stijging van de bijkomende kosten. De btw kan niet gecompenseerd worden

omdat de gemeente de gronden en panden in eigendom houdt en ter beschikking stelt aan de Veiligheidsregio Flevoland. Dit maakt dat er een uitsluitingsgrond is om de btw te kunnen compenseren. Daarnaast zijn de kosten voor projectbegeleiding toegenomen met € 170.000; deze kosten waren in de eerdere raming niet meegenomen. Een andere grote stijging van € 350.000 is toe te schrijven aan diverse hogere advieskosten, waaronder de kosten voor een civiel adviseur. Kanttekeningen 1.1

Afwijken van het raadsbesluit januari 2024

In het aangepaste voorstel is uitgegaan van een uitvoering waarbij alle vijf kazernes worden voorzien van een dubbele remise. Deze keuze sluit aan bij de eerder geformuleerde ambitie om de operationele capaciteit van de brandweerorganisatie te versterken. Uit de aanbesteding blijkt dat deze uitbreiding leidt tot een meerinvestering van € 220.000,-. Deze kosten zijn afgezet tegen het belang van een robuuste inzetbaarheid en het waarborgen van adequate responstijden. Indien deze uitbreiding niet direct wordt meegenomen in de nieuwbouw, zal dit naar verwachting leiden tot hogere kosten bij latere realisatie. De genoemde meerkosten hebben uitsluitend betrekking op de directe bouwkosten; aanvullende ontwerp- en uitvoeringskosten zijn hierin niet meegenomen. Latere toevoeging brengt bovendien extra uitgaven met zich mee voor herontwerp, projectbegeleiding en vergunningverlening. 24

In het budget is geen ruimte voor deze aanvullende investering

Op 29 januari 2024 heeft uw raad een investeringskrediet van € 5.485.000 beschikbaar gesteld voor het realiseren van de vijf brandweerkazernes. De geactualiseerde kostenraming laat zien dat dit budget wordt bijgesteld naar € 8.200.000. Structureel betekent dit dat de kapitaallasten stijgen met € 72.000 per jaar. In februari 2018 heeft u het Uitvoeringsprogramma VIV, waarin het vernieuwen van de vijf brandweerkazernes in de dorpen is opgenomen, vastgesteld. Het aanvullend krediet van € 2.715.000 en de hierbij behorende structurele kapitaallasten van € 72.000 kunnen niet worden opgevangen binnen het huidig beschikbare budget voor VIV. Het VIV-budget moet als gevolg van deze keuze structureel worden verhoogd ten laste van de algemene middelen. Het moment om deze algemene middelen aan te vragen en hierover een besluit te nemen is bij de perspectiefnota, in dit geval de perspectiefnota 2027-2030. In de perspectiefnota vindt een integrale afweging plaats tussen de benodigde en beschikbare middelen. Wanneer u nu het besluit neemt om een aanvullend krediet beschikbaar te stellen, dan komt het benodigde structurele bedrag van € 72.000 ten laste van het begrotingsresultaat van de nieuwe programmabegroting 2026-2029, waarbij het resultaat vanaf 2028 negatief zal uitkomen. 3.1

Er is een begrotingswijziging nodig om het krediet beschikbaar te stellen

Voor het beschikbaar stellen van het gevraagde investeringsbudget is een wijziging van de programmabegroting 2025 nodig. Het budgetrecht ligt bij u als gemeenteraad. Planning/uitvoering De realisatie van de vijf nieuwe brandweerkazernes vindt plaats in gefaseerde uitvoering. Als eerste wordt gestart met de kazerne in Ens. De beoogde start van de bouwwerkzaamheden is voorzien in januari 2026. Aansluitend worden de overige kazernes met een tussenliggende periode van circa acht weken opgepakt. Hoewel de definitieve volgorde nog afhankelijk is van het tijdig verkrijgen van onherroepelijke vergunningen per locatie, wordt op basis van de huidige planning uitgegaan van de volgende volgorde: Crei, Rutten, Nagele en Marknesse.

De vrijwilligers van de betreffende posten worden via de gebruikersgroep actief geïnformeerd over de voortgang van het project, zowel op hoofdlijnen als per locatie. De gemeenteraad wordt gedurende 2026 periodiek geïnformeerd over de voortgang van de uitvoering. Bijlagen 1. Ontwerpboek Jous Architecten; 2. Locatie update brandweerkazernes Het college van burgemeester en wethouders, de secretari de burgemeester, Dn ûd

er

\

Portefeuillehouder Steller

=

: R.T, de Groot /

.

: Timo Beumer; t.beumer@noordoostpolder.nl

Ruben van der Velde; r.vandervelde@noordoostpolder.nl

gemeente

NOORDOOSTPOLDER RAAD

De raad van de gemeente Noordoostpolder,

gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 30 september 2025, no. 25.0001747; gelet op artikel 189 Gemeentewet;

BESLUIT: 1.

2. 3.

In Creil, Rutten, Marknesse en Nagele een brandweerkazerne met dubbele remise te

realiseren; Een aanvullend investeringskrediet van € 2.715.000 beschikbaar te stellen voor de realisatie van de vijf brandweerkazernes waarmee het taakstellend krediet wordt vastgesteld op € 8.200.000; De 29° begrotingswijziging van de programmabegroting 2025 vast te stellen;

Aldus besloten in de openbare vergadering van 10 november 2025 De griffier,

tf

f

(

6

at

ze