memo naar raad richting beeldvormende sessie coffeeshopbeleid 20240613 .pdf

MEMO Aan

:

de gemeenteraad

Van

:

College van Burgemeester en Wethouders

Datum

:

28 mei 2024

Onderwerp

:

Rapportage ‘Polderen over coffeeshops’ onderzoek fase 1

Geachte raadsleden, U ontvangt dit memo ter voorbereiding op de Beeldvormende sessie van 13 juni 2024. Inleiding In het coalitieakkoord staat dat de coalitie ruimte geeft aan de vestiging van een coffeeshop binnen de gemeentegrenzen. Op dit moment hanteert de gemeente Noordoostpolder een zogenoemd nul beleid, waarbij geen coffeeshops zijn toegestaan. In de Startnotitie (april 2023) wordt aangegeven dat het van belang is dat de na te streven doelen en mogelijke effecten goed in kaart worden gebracht. Daarvoor stelde u een aantal onderzoeksvragen vast. Dat deed u middels het vaststellen van de Startnotitie. Het complete onderzoek bestaat uit 2 fasen. Inmiddels is fase 1 van het onderzoek afgerond en is de rapportage opgeleverd, fase 1 is te duiden als een verkenning (vooronderzoek) als opmaat naar fase 2. Conform de Startnotitie worden de uitkomsten van fase 1 aan u gepresenteerd. Dit gebeurt in de Beeldvormende sessie van 13 juni a.s. Tevens wordt u tijdens deze sessie meegenomen in de onderzoeksopzet voor fase 2 en hebt u de gelegenheid om input te leveren voor deze fase van het onderzoek. Indien u aanvullende wensen hebt m.b.t. de aspecten die binnen de impactanalyse worden getoetst, zie hiervoor de volgende paragraaf, worden deze eerst ter instemming voorgelegd aan het college.

In deze memo leest u een samenvatting van het gehele onderzoek en een samenvatting van de uitkomsten van het onderzoek fase 1. Tevens informeren wij u over het verdere proces. Onderzoek Het onderzoek wordt in twee fasen uitgevoerd: 1. Fase 1. (Vooronderzoek) verkenning effecten van een coffeeshop In de eerste fase (het vooronderzoek) is nagegaan wat er in het algemeen en bij andere gemeenten bekend is over de impact van de vestiging van een coffeeshop. Hierbij is gekeken naar de positieve en negatieve effecten van de vestiging van een coffeeshop. Tevens is onderzocht of er marktruimte is voor een één of meer coffeeshop(s) in de gemeente. Vervolgens is samen met de gemeente, ambtelijk verkend hoe het coffeeshopbeleid eruit zou kunnen zien en hoe vorm kan worden gegeven aan de praktische implementatie van de vestiging van coffeeshop(s). Binnen het onderzoek is gebruik gemaakt van deskresearch (literatuuronderzoek en bestaande onderzoeksrapporten). Daarnaast zijn interviews afgenomen met bestuurders, stakeholders en experts. 2. Fase 2. Locatieonderzoek en impactanalyse De tweede fase maakt inzichtelijk welke locaties er meer en minder geschikt zijn voor vestiging van een coffeeshop. Ook wordt in deze fase een beredeneerde inschatting gemaakt van de impact die een coffeeshop zou hebben op de geïdentificeerde locaties.

Dit wordt uitgevoerd op basis van fysieke aspecten, haalbaarheidsaspecten en beleidsuitgangspunten:

Fysieke aspecten zijn o.a.: • kans op ontstaan sociale overlast, sociale onveiligheid en milieuoverlast • verkeer- en parkeerdruk, • risico op straathandel, • aanwezigheid van sociale controle; • blootstelling kwetsbare groepen; • negatieve impact omliggende bedrijven • risico’s op schaalvergroting (aanzuigende werking). Bij beleidsuitgangspunten wordt o.a. getoetst op het gemeentelijk gezondheids-, woon-, werken parkeerbeleid. Onderzoek fase 1 Het vooronderzoek van fase 1 is uitgevoerd op basis van de door u vastgestelde vragen (Startnotitie, april 2023). Tevens is een berekening gemaakt van de marktruimte voor een (of meerdere) coffeeshops in onze gemeente. De vragen opgenomen in de Startnotitie zijn: a. Welke gegevens zijn nu bekend, bij bijvoorbeeld de GGD, ten aanzien van verschillen in gezondheidsaspecten tussen het gebruik van softdrugs verkregen via een coffeeshop en langs niet gereguleerde wegen (straathandel)? b. Wat zijn de effecten op overlast, ondermijning en illegale handel bij de vestiging van een coffeeshop? c. Wat zijn de effecten op de straat- en thuishandel in softdrugs bij de vestiging van een coffeeshop? d. Wat is de impact van de vestiging van een coffeeshop op de gemeenschap? (Denk aan openbare orde en veiligheid, verkeersbewegingen, etc.) e. Welke inzet is noodzakelijk bij de vestiging van een coffeeshop? f.

Welke kansen biedt de vestiging van een coffeeshop? g. Hoe helpt het te formuleren coffeeshopbeleid ons bij het reguleren van de verstrekking of verkoop van softdrugs? h. Hoe kunnen we het huidige beleid ten aanzien van preventie drugsgebruik en verslavingszorg betrekken bij de komst van een coffeeshop? i. Zijn er andere gemeenten waar de vestiging van een coffeeshop tot positieve resultaten heeft geleid? Zo ja, welke factoren waren bepalend voor dit resultaat? j. Zijn er andere gemeenten waar de vestiging van een coffeeshop tot negatieve resultaten heeft geleid? Zo ja, welke factoren waren dan bepalend voor dit resultaat? k. Welke vestigings- en organisatievoorwaarden zijn van belang voor een succesvolle vestiging van een coffeeshop? l. Hoe kunnen we borgen dat, bijvoorbeeld wanneer we vaststellen dat een coffeeshop niet bijdraagt aan het bereiken van de doelen, we deze weer kunnen sluiten? Uitkomsten fase 1 In de rapportage (zie bijlage) treft u de uitkomsten van fase 1 van het vooronderzoek aan. Dit geeft antwoord op de gestelde onderzoeksvragen en daarmee op de centrale vraag of het realiseren van een coffeeshop kan bijdragen aan het behalen van de doelstellingen van de gemeente Noordoostpolder.

Het onderzoek wijst uit dat de vestiging van een coffeeshop het potentieel heeft om bij te dragen aan de door de onderzoekers gedestilleerde doelstellingen van de gemeente Noordoostpolder. Het is waarschijnlijk dat een coffeeshop een rol kan spelen bij het uitbreiden van preventiemogelijkheden mits er goede voorwaarden worden gesteld. Ook zou gezondheidsschade beperkt kunnen worden als er hoogwaardige cannabisproducten worden aangeboden, maar dat zal pas het geval zijn bij landelijke regulering van de productie en distributie van cannabisproducten. Bovendien kunnen coffeeshops helpen bij het voorkomen van illegale straathandel in hun directe omgeving, vanwege de voorkeur van consumenten voor een gecontroleerde omgeving en het vermogen van exploitanten om de openbare ruimte rondom de shop goed te managen. Echter, het vestigen van een coffeeshop alleen is naar

verwachting niet voldoende. Een multidisciplinaire aanpak, waarin de coffeeshop als onderdeel fungeert binnen de preventie van middelengebruik, lijkt een voorwaarde te zijn voor het behalen van overkoepelende doelstellingen op het gebied van drugspreventie. Over het algemeen zijn de effecten van coffeeshops op de leefbaarheid beheersbaar, maar problemen zoals verkeers- en parkeerproblemen kunnen zich voordoen. Daarom is een zorgvuldige locatiekeuze van cruciaal belang. Het is tevens van belang om rekening te houden met de mogelijke negatieve impact van een coffeeshop op de volksgezondheid, waaronder het risico van normalisering van cannabisgebruik en de mogelijkheid van gezondheidsschade door verslaving. Een multidisciplinaire aanpak, zoals eerder genoemd, kan helpen om deze risico's te beheersen, bijvoorbeeld door het reguleren van percepties rondom cannabisgebruik en het inzetten op voorkomen van cannabisgebruik door jongvolwassenen. Tot slot wordt geconstateerd dat een transparante bedrijfsvoering en mogelijke nationale regulering kunnen bijdragen aan het verminderen van de bijdrage van coffeeshops aan ondermijnende criminaliteit. Vervolgproces De uitvoering van fase 2 van het onderzoek wordt binnenkort opgestart. De uitkomsten van fase 1 bieden hiertoe voldoende aanleiding. Op basis van de uitkomsten van fase 1 en fase 2 kunt u een gefundeerd besluit nemen m.b.t.

de ambitie om ruimte te bieden aan een coffeeshop. Parallel aan het onderzoek wordt beleid ontwikkeld. Op dit moment is er geen coffeeshopbeleid. Als het gehele onderzoek is afgerond en het coffeeshopbeleid is ontwikkeld leggen we u een voorstel ter besluitvorming voor.

Tijdpad Activiteit/interventie Delen uitkomsten onderzoek, fase 1 met de Raad en input ophalen voor onderzoek fase 2 Onderzoek fase 2 Ontwikkelen coffeeshopbeleid

Doorlooptijd/voorlopige data 13 juni 2024

Q4 2024 Q4 2024/Q1 2025

Bijlage: Onderzoeksrapportage B&I - Polderen over coffeeshops, april 2024