D16 02 Jaarverslag Oversticht 2019.pdf

Samen maken we de ruimte...

met nieuwe ontwikkelingen

mooier om te wonen

door duurzame renovatie

Omgevingskwaliteit gemeente Noordoostpolder

jaarverslag 2019

voor elkaar

Voorwoord

Omgevingskwaliteit jaarverslag 2019 gemeente Noordoostpolder

Samen maken we de ruimte...

Het welstandsbeleid van de gemeente vormt het kader

Het is van belang om vooraf consensus over een locatie

voor de welstandbeoordeling. Daarnaast nemen onze

en opgave te hebben: waarover hebben we het dan

adviseurs ‘in de geest van de omgevingswet’ in toe-

met elkaar? En hoe voeg je waarde toe aan bestaande

nemende mate ook andere componenten mee in hun

identiteit?

advisering, zoals sociale ontmoeting, natuurinclusiviteit, duurzaamheid en economie.

Vanuit onze betrokkenheid bij en kennis van ruimtelijke én sociale kwaliteit, kijken wij naar de kernkwaliteiten

Kwaliteit ontstaat door er goed over na te denken; door

van uw gemeente om te zien hoe nieuwe initiatieven en

het geven van richtlijnen in beleid en door met elkaar in

plannen daar in passen. Zo dragen we samen bij aan een

gesprek te gaan. Het ontstaat door uitdagen, door net

inspirerend ingerichte omgeving voor iedereen en nog

dat stapje meer te zetten, door zaken te bekijken vanuit

vele generaties na ons.

“Kwaliteit ontstaat door uitdagen, door net dat stapje meer te zetten, door zaken te bekijken vanuit een andere invalshoek”

een andere invalshoek. Voordat wij een advies geven, kijken we goed naar de

Mede namens de voorzitter, secretaris

identiteit van de omgeving. De welstandsnota vormt

en leden van welstandscommissie

daarvoor de basis. Een bezoek ter plekke geeft nog

Het Nieuwe Land,

meer inzicht.

Rik Onderdelinden Programmaleider Omgevingskwaliteit

Omgevingskwaliteit jaarverslag 2019 gemeente Noordoostpolder

Over kansen zien voor de omgeving

Ruimte geven aan nieuwe ontwikkelingen in de gemeente Noordoostpolder

In dit jaarverslag reflecteren wij op een aantal trends en ontwikkelingen in uw gemeente. We geven u informatie over het functioneren van uw beleid in de praktijk en doen suggesties om kansen te benutten en verdere stappen te zetten. 3 van 15

Samen de omgeving een identiteit én inspiratie geven

Emmeloord Emmelhage fase 2

4 van 15

Samen de omgeving een identiteit én inspiratie geven Excursie door de gemeente

Meedenken, inspireren en identiteit geven Wie een omgevingsvergunning aanvraagt, krijgt te maken met welstandseisen van de gemeente Noordoostpolder. De welstandscommissie heeft primair een advies- en beoordelingstaak, maar zij doet meer. Zij denkt mee, inspireert en geeft identiteit aan nieuwe ontwikkelingen in de polder. Uiteraard binnen de kaders die de gemeente heeft gesteld en heeft vastgelegd in haar eigen beleid. In het afgelopen jaar maakte de commissie een excursie met de raad: een van de hoogtepunten van het jaar. De excursie droeg bij aan het verduidelijken van rollen, inhoud van het beleid, taakverdeling en onderlinge relaties, bijvoorbeeld die van stedenbouw en welstand. Wat gaat over beleid en wat betreft de uitvoering van dit beleid? De excursie gaf ook meer inzicht in wat een welstandscommissie doet. Dat bleek uitgebreider dan velen dachten.

Emmeloord Emmelhage fase 2

“Excursie met de raad: een van de hoogtepunten van het jaar” 5 van 15

Ruimte bieden aan nieuwe ontwikkelingen

Nieuwbouw buitengebied 6 van 15

Nieuwbouw buitengebied

Ruimte bieden aan nieuwe ontwikkelingen Ruimte bieden aan nieuwe ontwikkelingen De oorspronkelijke woningen in de polder zijn zo’n zestig, zeventig jaar oud en kenmerken zich door een eenduidige bouwstijl, wat de polder uniek maakt. Tegelijkertijd doet zich een maatschappelijke ontwikkeling voor, waarbij steeds meer vraag is naar nieuwe en extra woningbouw op erven. De oorspronkelijke eenheid in bouwstijl wordt hierbij langzaam gemengd met een nieuwe laag aan architectuurstijlen. De gemeente Noordoostpolder geeft ruimte aan nieuwe ontwikkelingen. Daarmee staat het ook voor de uitdaging om geen afbreuk te doen aan het unieke karakter van de polder. Want hoe behoud je die unieke kwaliteit van eenheid in bouwstijl? En is dit eigenlijk wel wenselijk? Voor inwoners, raad, college en welstandscommissie ligt hier een belangrijke vraag voor de toekomst. Een vraag die ook gaat over de hoeveelheid regie die je als gemeente wilt voeren en welke kwaliteit je nastreeft. Wat laat je de toekomstige bewoners nog ervaren over de opbouw van de polder? Hoe pak je dat aan in een tijd waarin rollen veranderen met de komst van de Omgevingswet en we met elkaar nieuwe samenwerkingen onderzoeken? De commissie denkt hier graag over mee.

“Ontwikkelingen zonder afbreuk te doen aan het unieke karakter van de polder”

7 van 15

Duurzaam renoveren voor mens en natuur

Vervangende nieuwbouw in Ens met nestkasten; natuurinclusief bouwen

8 van 15

Duurzaam renoveren voor mens en natuur

Centrumontwikkeling De gemeente Noordoostpolder staat voor verschillende opgaven rondom centrumontwikkeling. In Emmeloord wordt op een aantal plekken verdicht en vernieuwd. Dat gebeurt onder meer door de bouw van winkels en woningen. In de dorpen is een tendens om onderwijs op locatie te behouden door samenvoeging en uitbreiding op één locatie. De woningbouwvereniging krijgt te maken met de verduurzaming van woningen. Hier liggen kansen om met aandacht voor zowel de identiteit van de polder, als voor klimaatadaptatie en natuur - natuurinclusief bouwen - een nieuwe kwaliteitsimpuls te realiseren. Voor de centrumontwikkeling werkt de gemeente met een Kwaliteitsteam, met daarin onder andere de secretaris van de welstandscommissie. De gemeente heeft de regie goed in handen.

Vervangende nieuwbouw in Ens met nestkasten; natuurinclusief bouwen

“Met aandacht voor zowel de identiteit van de polder, als voor klimaatadaptatie en natuur een nieuwe kwaliteitsimpuls realiseren.” 9 van 15 9 van 15

Duurzaam renoveren om comfortabel te wonen

Kopgevel Urkerflat 10 van 15

Duurzaam renoveren om comfortabel te wonen

“Wederopbouwflats krijgen weer een toekomstbestendig leven”

Renovatie Een comfortabele, kwalitatief goede woning is een voorwaarde om prettig te kunnen leven. Omdat de 140 appartementen van de flats Hulkesteijn, Nijenbeek, Verlehorst en Old Putten aan de Urkerweg niet meer voldeden aan de huidige en toekomstige eisen, koos woningbouwvereniging Mercatus voor een grondige renovatie. Daarvoor werd een stevige ambitie uitgesproken: de flats moesten energieneutraal én de duurzaamste flats van de polder worden. Een bewonderenswaardig streven. Het plan voor renovatie van de flats is ter beoordeling voorgelegd aan de welstandscommissie. In de plannen was onder meer opgenomen dat de buitenzijde geïsoleerd moest worden en moest

Kopgevel Urkerflat

worden voorzien van een nieuwe schil. Daarop rees de vraag wat te doen met de wederopbouwkunst op de kopzijden van de flats. De gemeente had hier geen beleid voor en de woningbouwvereniging wilde geen extra geld besteden aan behoud van de kunstwerken. De kwestie heeft veel aandacht gekregen. De commissie had waardering voor de kunst als representatie van een tijdsbeeld, namelijk bouwkunst uit de wederopbouwperiode, maar was ook realistisch. Zij vond de duurzaamheidsambitie, waarbij wederopbouwflats weer een nieuw en toekomstbestendig leven zouden krijgen, belangrijker dan het behoud van de kunstwerken. Op de twee kopzijden van de flats zijn vervolgens vier nieuwe impressies aangebracht die de agrarische verkaveling van de polder verbeelden.

11 van 15 Nieuwe gevel met verbeelding van de polder

11 van 15

Facts & figures De vier kleuren in de ondergelegen diagram, geven de verschillende stadia en de beoordeling daarvan aan van

vraag wijzigingen aanbrengen. Dit vergroot de kans op een positief advies. Plannen waarnaar de commissie al in een vroeg stadium heeft gekeken, ziet u terug in de categorieën voorlopig positief advies en voorlopig afwijzend advies.

de behandelde plannen in 2019. Alle

Afwijzend advies

plannen die wij ontvangen, toetsen wij

Plannen in de categorie afwijzend advies voldeden niet aan de toetsingskaders van de welstandsnota van de gemeente. Deze plannen bespreken wij achteraf zo veel mogelijk met de initiatiefnemer. Een groot deel van de plannen krijgt na dit overleg en bijstelling alsnog een positief advies.

aan de welstandsnota van uw gemeente. Voordeel van voorlopig advies Wij stimuleren het om plannen al in een vroeg stadium in te dienen. Dat kan telefonisch of tijdens het spreekuur in het gemeentehuis. Het voordeel is dat de commissie kan meedenken en aanvragers tijdig kunnen voorzien van advies. Zo kunnen indieners nog voor de officiële vergunningsaan-

30

“De commissie kan meedenken en aanvragers tijdig voorzien van advies”

Toelichting Heeft u vragen over de cijfers? De secretaris van de welstandscommissie geeft u graag een mondelinge toelichting.

Legenda In totaal zijn er 185 plannen behandeld in 2019. Daarvan zijn er:

96 plannen direct van een positief advies voorzien

31 96

28 plannen van een afwijzend advies voorzien 31 plannen van een voorlopig positief advies voorzien 28

30 plannen van een voorlopig afwijzend advies voorzien

Julia Rühl secretaris welstandcommissie Het Nieuwe Land

Laat de omgeving spreken

De invoering van de Omgevingswet betekent veranderingen voor uw gemeente en voor initiatiefnemers binnen uw gemeente. Met de Omgevingswet wil de overheid regels voor ruimtelijke ontwikkeling vereenvoudigen en samenvoegen. Een mooi streven, tegelijkertijd kan de complexiteit van de nieuwe wet een valkuil voor verandering zijn. Vanuit onze missie om bij te dragen aan een inspirerend ingerichte omgeving voor iedereen en nog vele generaties na ons, lichten we twee aspecten van de nieuwe wet nader toe.

13 van 15

Laat de omgeving spreken

“ Wij delen graag onze ervaring en expertise bij de inrichting en uitvoering van de tafel in de Noordoostpolder”

De omgevingstafel

De Gemeentelijke Adviescommissie

Wie gaat bouwen of verbouwen, krijgt nu vaak te maken met ‘de welstand’. Daaraan gaat een bestemmingsplantoets vooraf. Met de Omgevingswet wordt dit een ‘integrale’ omgevingsplantoets. Voor complexe plannen adviseert de VNG daarom een omgevingstafel in te richten. Aan deze tafel vinden integrale afwegingen plaats op diverse aspecten van omgevingskwaliteit. Het Oversticht sluit aan bij diverse tafels. Wij delen graag onze ervaring en expertise bij de inrichting en uitvoering van de tafel in de Noordoostpolder.

Per 1 januari 2022 kan uw stadsbouwmeester of monumentencommissie niet meer adviseren vanuit de Woningwet. Met een instellingsbesluit kunt u deze adviseurs wel eenvoudig (her)benoemen om de omgevingskwaliteit in uw gemeente te borgen, maar dan opererend vanuit de Omgevingswet. We spreken dan over de Gemeentelijke Adviescommissie. Vanuit deze nieuwe commissie kunt u nog steeds met een geïntegreerde commissie of een

stadsbouwmeester over welstand en monumenten adviseren. Bovendien is binnen de Omgevingswet meer maatwerk mogelijk. Wij komen bij u langs om dit met u te bespreken en zullen u desgewenst ondersteunen voor een soepele overgang.

l ie ciaa nom So Eco ieu Mil

Wij realiseren ons dat cijfers of reflecties

er rke Ve

mte Rui

in een beknopt jaarverslag als deze lang niet alle nuances van het werkveld weergeven. Wij gaan daarom graag samen met u dieper in op de ontwikkelingen in uw gemeente door middel van een persoonlijk gesprek, een presentatie of een excursie. 14 van 15

Welke impact hebben wij op de omgeving? Het Oversticht adviseert en begeleidt bij ontwikkelingen in de leefomgeving. Dat doen wij sinds 1925: onafhankelijk, toekomstgericht en creatief. Met meer dan 40 collega’s werken wij vaak in een team van adviseurs aan maatschappelijke en ruimtelijke vraagstukken. Voor de wensen van vandaag en morgen betrekken wij u in een open dialoog. Want samen maken we de ruimte!

De focus op drie hoofdlijnen Hoe ziet het Nederland van de toekomst eruit? Op die vraag kunnen we geen pasklaar antwoord geven, maar we kunnen er wel samen met u aan werken. In drie programma’s werken wij aan uiteenlopende projecten in relatie tot de ruimtelijke kwaliteit. Haakt u aan?

Omgeving aantrekkelijk transformeren

Contact 038 - 421 32 57 info@hetoversticht.nl

Erfgoed kansrijk doorontwikkelen

Bezoekadres Aan de Stadsmuur 79 8011 VD Zwolle

Postadres Postbus 531 8000 AM Zwolle

Leefomgeving toekomstbestendig verduurzamen

hetoversticht.nl