D05 01 Gemeente NOP - Toelichting Jaarverslag leerplicht en doorstroompunt 2023-2024.pdf

JAARVERSLAG

Leerplicht en Doorstroompunt

2023-2024 in cijfers

Doelstelling van de leerplichtwet De leerplichtwet heeft als doel om alle kinderen in de leeftijd van 5 tot 18 jaar van hun recht op onderwijs te verzekeren. De wet bevat de rechten en plichten die het kind heeft, maar ook de regels voor ouders/ verzorgers, onderwijsinstellingen en gemeenten. De leerplichtwet bestaat uit de leerplicht en de kwalificatieplicht. De leerplicht en kwalificatieplicht sluiten direct op elkaar aan. Na de kwalificatieplicht is er de wetgeving Doorstroompunt voor jongeren van 18 tot 23 jaar. Leerplicht Aanvang leerplicht Einde leerplicht Kwalificatieplicht Aanvang kwalificatieplicht Einde kwalificatieplicht

1e schooldag van de maand volgend op de maand waarin het kind de leeftijd van 5 jaar bereikt. Einde van het schooljaar waarin de jongere 16 geworden is, of 12 volledige schooljaren onderwijs heeft gevolgd. Na het laatste schooljaar van de leerplicht begint de kwalificatieplicht. Zodra de jongere een startkwalificatie heeft behaald, dat is een diploma havo, vwo of MBO niveau 2, of wanneer de leerling 18 jaar is geworden.

Van RMC naar Doorstroompunt Dit schooljaar is de naam RMC (Regionaal Meld- en Coördinatiefunctie) veranderd naar Doorstroompunt. Vanaf 1 januari 2024 zal de verwijzing naar RMC volledig verdwijnen. De nieuwe naam is in samenwerking met jongeren gekozen om beter aan te sluiten bij hun belevingswereld. De RMC-consulent heet voortaan Doorstroomcoach. Jongeren van 18 tot 23 jaar vallen onder het Doorstroompunt, dat als doel heeft te voorkomen dat jongeren te vroeg van school gaan en daardoor kansen mislopen. De gemeente heeft de taak om jongeren te motiveren en te stimuleren om een startkwalificatie voor de arbeidsmarkt te behalen. Een startkwalificatie is een MBO-diploma op minimaal niveau 2, een HAVO- of een VWO-diploma. De overgang van RMC naar Doorstroompunt moet ook bijdragen aan een versterkte samenwerking tussen gemeenten, scholen en andere partners in het sociaal domein en de arbeidsmarkt, zodat jongeren beter ondersteund worden. In de gemeente Noordoostpolder zijn alle jongeren tot en met 23 jaar in beeld. Van deze jongeren is bekend of zij naar school gaan, werken, of een uitkering (Wajong) ontvangen. Jongeren verlaten het onderwijs om uiteenlopende redenen, waardoor maatwerk nodig is om voortijdig schoolverlaten te verminderen.

Een deel van deze jongeren wordt begeleid bij het vinden van een passende opleiding of startpositie op de arbeidsmarkt wanneer school (tijdelijk) geen optie is. Dit kan bijvoorbeeld voorkomen bij jongeren die vanwege (psychische) problematiek niet naar school kunnen.

TOELICHTING ONZE DOELGROEP -43 Dit betreft het aantal jongeren van 5 tot 23 jaar. Deze groep is nagenoeg gelijk gebleven.

VERZUIMMELDINGEN DUO -128 Wij kregen afgelopen jaar 128 minder verzuimmeldingen dan in schooljaar 2022-2023. Vanuit het Deltion is een forse afname van 100 meldingen. Het Deltion werkt bij 3 colleges als pilot met contactpersonen die de meldingen beter stroomlijnen naar het Doorstroompunt. Meldingen worden eerst gefilterd voordat ze worden doorgezet. Voor schooljaar 2024-2025 worden er 11 colleges voorzien van contactpersonen die voor korte lijnen met het Doorstroompunt gaan zorgen. Verder is vanuit alle VO scholen binnen Emmeloord een afname van meldingen te zien, behalve bij het Vakcollege.

SANCTIES -6 Er werden het afgelopen schooljaar 365 verzuimgesprekken gevoerd. Dit aantal is nagenoeg gelijk gebleven met het vorige schooljaar. Het aantal waarschuwingen betrof 126; 20 waarschuwingen minder dan in 2022-2023. Voor Halt werd 9 keer proces verbaal opgemaakt; een afname van 7 ten opzichte van 2022-2023. Een proces verbaal Halt kan slechts 1 keer in de schoolloopbaan worden ingezet, conform de methodische aanpak schoolverzuim. Wij gaan daar dan ook zorgvuldiger mee om. Voor de groep nieuwkomers wordt eerder ingezet op hulpverlening dan op handhaving. Daar is vaak sprake van complexe problematiek wat ten grondslag ligt aan het verzuim. Voor het Openbaar Ministerie (OM) werd dit jaar 10 keer proces verbaal opgemaakt. Er is 1 proces verbaal meer opgemaakt dan in 2022-2023. In dat schooljaar werd er ook een aantal keer voor luxeverzuim proces verbaal opgemaakt. In schooljaar 2023-2024 is dat niet het geval en betreft het vooral leerlingen waarbij sprake is van verwijtbaar aanhoudend schoolverzuim; er is sprake van complexe (multi)problematiek, waar de jongere weigert hulp te accepteren en/of medewerking te verlenen in het vrijwillig kader.

MAZL METHODE Ziekteverzuim kan leiden tot leerachterstanden en het kan een verkapte vorm zijn van ongeoorloofd verzuim. Met ingang van schooljaar 2023-2024 hanteert het voortgezet onderwijs binnen Noordoostpolder de MAZL-methodiek bij ziekteverzuim. Dit staat voor Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen. Hierdoor kunnen scholen samen met de GGD goede zorg en begeleiding realiseren voor leerlingen met ziekteverzuim. Leerplicht komt nu alleen nog in beeld wanneer de GGD heeft geconcludeerd dat er sprake is van vermoedelijk ongeoorloofd schoolverzuim, of wanneer een leerling en/of ouders zich niet controleerbaar opstellen. De leerplichtambtenaar kan altijd benaderd worden voor afstemming en advies, of om aan te sluiten bij het maken van een passend plan voor een leerling. Het afgelopen schooljaar, waarbij er voor het eerst op deze manier is gewerkt heeft de GGD 69 aanmeldingen ontvangen van de zorg coördinatoren van het VO. De basis van MAZL is dat iedere leerling die niet op school is, direct opvalt en aandacht krijgt.

SPEERPUNTEN 2024-2025

NIEUWE VSV-ERS +18

Speerpunt 1: Voorbereiding voor de wetgeving “Van school naar duurzaam werk”. (01-01-2026) De ongelijkheid op de arbeidsmarkt tussen jongeren is toegenomen. Om dit aan te pakken, komt er een nieuwe wet die jongeren helpt bij de overgang van school naar werk en bij het voorkomen van werkloosheid. Het doel is om een doorlopende begeleiding te bieden voor jongeren tot 27 jaar. Om ons voor te bereiden op deze wet, start de gemeente Noordoostpolder op 1 september 2024 met een pilot. Hierbij wordt de Jongeren-Participatiecoach, ook wel doorstroomcoach genoemd, ingezet. Deze coach zal jongeren begeleiden bij hun overgang van school naar werk, zodat we alvast kunnen werken volgens de nieuwe wet die naar verwachting op 1 januari 2026 ingaat. Met deze aanpak willen we ervoor zorgen dat jongeren de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben om succesvol de stap naar de arbeidsmarkt te maken.

Er is een stijging te zien in het totaal VSV-ers. In de gemeente Noordoostpolder zijn er 125 nieuwe VSV-ers bijgekomen. Dit is een stijging van 18 VSV-ers ten opzichte van een jaar eerder. De redenen voor het voortijdig schoolverlaten zijn divers. In 2022-2023 zaten 13 jongeren in hulpverlening, terwijl 15 jongeren verhuisden of in een asielzoekerscentrum (AZC) verbleven. Het aantal jongeren dat werkt bedroeg 35. Daarnaast waren er 53 jongeren zonder werk, uitkering of school. Slechts 2 jongeren ontvingen een uitkering op basis van de Participatiewet. Verder zijn er 7 jongeren opnieuw ingeschreven bij een onderwijsinstelling en 1 jongere werd aangeschreven door de doorstroomcoach. Hierbij valt op dat jongeren die thuis zitten zonder werk, uitkering of school een flinke stijging laat zien ten opzichte van een jaar eerder (23). Bij nader onderzoek blijkt dat er 31 jongeren aan het einde van de teldatum zijn uitgeschreven. Deze jongeren komen daardoor te laat in beeld waardoor een inschrijving voor 1 oktober niet meer mogelijk is.

Speerpunt 2: Oud VSV-ers Wanneer een jongere in het huidige schooljaar stopt met zijn opleiding zonder een startkwalificatie te behalen speken we over nieuwe VSV-ers. Al deze jongeren zijn in beeld en worden actief benaderd om zo terug te keren naar onderwijs of werk. Wanneer jongeren in een eerder schooljaar (voor het huidige schooljaar) zijn gestopt met hun opleiding zonder een startkwalificatie te behalen, spreken we over oud VSV-ers. Deze doelgroep kan al enige tijd buiten het onderwijs zitten en contact kan hierdoor lastiger tot stand komen. Wij willen met extra inzet van de doorstroomcoach niet alleen de oud VSV-ers in beeld houden, maar hen ook actief benaderen en ondersteunen bij hun terugkeer naar onderwijs, arbeidsmarkt of een combi van beide. Hierbij komt een focus te liggen op individuele ondersteuning, intensieve samenwerking met het onderwijs, koppeling met de arbeidsmarkt en beschikbaar blijven voor nazorg.

VRIJSTELLINGEN +3 In 2023-2024 is sprake van een toename van 3 vrijstellingen. Het aantal leerlingen dat thuisonderwijs krijgt is met 4 gedaald. 2 jongeren werden vrijgesteld vanwege het volgen van onderwijs in het buitenland. 3 jongeren werden vrijgesteld op grond van het volgen van ander onderwijs. Dit betreft leerlingen in het MBO van 16 of 17 jaar, die een verkeerde opleidingskeuze hebben gemaakt, zijn aangemeld op een nieuwe opleiding en de ‘wachtperiode’ voor een minimum aantal uren aan het werk zijn tot de start van hun nieuwe opleiding. 4 vrijstellingen werden toegekend vanuit DUO. Dit betreft leerlingen die vanuit een andere gemeente naar de Noordoostpolder zijn verhuisd en al een vrijstelling hadden.

Speerpunt 3: Team leerplicht en doorstroompunt Met de komende wetswijziging ‘van school naar duurzaam werk’ zal het doorstroompunt te maken krijgen met een leeftijdsverhoging. Waar voorheen alle medewerkers van team leerplicht de aanmeldingen (5-23 jaar) oppakten, zal dat met de leeftijdsverhoging van 23 naar 27 jaar op een andere manier worden ingericht. Met ingang van het schooljaar 2024-2025 worden aanmeldingen tot 18 jaar opgepakt door de leerplichtambtenaren en aanmeldingen vanaf 18 jaar door de doorstroomcoaches. Deze splitsing is gemaakt omdat er door de leeftijdsverhoging meer jongeren in beeld komen, maar deze oudere jongeren vragen ook een andere benadering en aanpak. Dit levert nieuwe werkafspraken op, deze moeten we zowel intern als extern duidelijk communiceren. Zodat deze verandering voor alle samenwerkingspartners duidelijk is maar ook helder is welke voordelen deze nieuwe aanpak kan bieden.