D05 00 Memo Evaluatie Project Werkcoach in de Wijk.pdf

MEMO Aan Van

: :

de raad het college

Datum Onderwerp

: :

21 januari 2026 (Proces)evaluatie Project ‘Werkcoach in de Wijk’.

Een project uitgevoerd door de WerkCorporatie, Carrefour en Firda. Gefinancierd door: Regionaal Werkbedrijf Flevoland (Doe-agenda Perspectief op Werk)

1. Inleiding In 2023 heeft de gemeente Noordoostpolder een subsidie van €155.000,- ontvangen van centrumgemeente Almere. Deze financiering werd toegekend naar aanleiding van een gezamenlijk projectvoorstel van de gemeente Noordoostpolder en de WerkCorporatie, ingediend bij het Regionaal Werkbedrijf Flevoland. Het voorstel werd goedgekeurd, waarna de gemeenteraad het bedrag beschikbaar stelde aan het college ten behoeve van de uitvoering van het project “Werkcoach in de Wijk” (raadsvergadering 3 april 2023)). In juni 2025 kwam het project ten einde. Deze (proces)evaluatie biedt een terugblik op de afgelopen twee jaar, waarbij we de opbrengsten van het project in kaart brengen en reflecteren op de behaalde resultaten. Daarnaast wordt vooruitgekeken: hoe kunnen we in de toekomst nóg effectiever inspelen op het onbenut arbeidspotentieel binnen onze gemeente? Ook wordt een advies gegeven over mogelijke vervolgstappen. Informatie over het project Het project is gericht op het activeren van onbenut arbeidspotentieel en heeft de afgelopen twee jaar plaatsgevonden. Twee werkcoaches vanuit de WerkCorporatie werden tijdelijk gekoppeld aan de gebiedsteams van Carrefour, zodat kennis over - en het begeleiden naar - werk of scholing directer in de wijk voorhanden was. Inwoners konden hun vragen over werk of onderwijs of hun wens om meer te willen participeren bij de werkcoach neerleggen.

De aanleiding om hier een project voor op te starten, is het grote onbenutte arbeidspotentieel in onze gemeente. Het CBS geeft aan dat in Noordoostpolder 1440 inwoners (15-75 jaar) onder de doelgroep ‘onbenut arbeidspotentieel’ vallen waarvan er 800 inwoners al in beeld zijn. Er is dus een grote groep van 600 inwoners die nog nergens in beeld is. In dit project hebben de werkcoaches samen met de gebiedsteams zich ingezet om een aantal van deze mensen te vinden en te begeleiden naar een vervolgtraject (werk of school). Doelstellingen, monitoring en verantwoording De doelstelling die vooraf gesteld werd was om 50 personen te begeleiden richting een oriëntatietraject en 80 procent daarvan te begeleiden naar een traject in werk of een opleiding:

1

1. 50 personen te begeleiden richting een oriëntatietraject: in het eerste jaar 20 personen, in het tweede jaar 30 personen. 2. Daarvan 80% te begeleiden richting een traject werk of opleiding: in het eerste jaar 16 personen, in het tweede jaar 24 personen. De realisatie is dat er t/m juni 2025 103 inwoners zijn gesproken. Daarvan zijn 63 personen in een oriëntatietraject begeleid en 41 personen naar een opleiding of werk1. Elk kwartaal werd er door de werkcoaches een rapportage opgeleverd die besproken werd in de stuurgroep (bestaand uit de directeur van Carrefour, de manager van de WerkCorporatie, de directeur van Firda en de beleidsadviseur van de gemeente). Deze rapportages werden ook ingediend bij het MT van het RWF, ter verantwoording van de middelen die we voor het project ontvingen. De rapportages lieten verschillende opbrengsten zien en gaven input om waar nodig bij te sturen. 2. Procesevaluatie In deze paragraaf kijken we terug op hoe het project in de praktijk is verlopen. Wat werkte goed, wat liep anders dan verwacht, en welke inzichten nemen we mee voor een eventueel vervolg? Voorbereiding Voordat het project begon, vond er een periode van voorbereiding plaats. Binnen de WerkCorporatie werd besproken wie er mee konden werken aan het project, en vooral: wie er ook echt enthousiast van werd om de wijk in te gaan. Uiteindelijk meldden twee accountmanagers zich aan.

Vanaf dat moment noemden we hen werkcoaches. Zij kregen ieder 12 uur per week om bij Carrefour aan de slag te gaan, als onderdeel van de gebiedsteams. De twee werkcoaches kregen bij Carrefour een eigen plek in het team, met mailadres, zodat ze goed bereikbaar waren en echt onderdeel konden worden van de dagelijkse praktijk daar. De aftrap In juni 2023 ging het project officieel van start. Op dezelfde dag dat de werkcoaches begonnen bij Carrefour, vond ook de feestelijke aftrap plaats. Wethouder Verduin gaf het startschot, en daarmee werd het project niet alleen symbolisch maar ook praktisch echt in gang gezet. Voor de werkcoaches was dit meteen hun eerste werkdag op hun nieuwe locatie.

1

Van de 41 zijn 31 personen aangemeld vanuit het project van Carrefour bij de WerkCorporatie. Van de overige personen zijn vanuit het project van Carrefour 8 rechtstreeks uitgestroomd naar werk. Er zijn 2 personen naar een opleiding begeleid (BBL). De mogelijkheid om later naast werk nog een opleiding te volgen blijft bestaan.

2

De zoektocht naar zichtbaarheid Enthousiast begonnen de werkcoaches aan hun nieuwe rol binnen de gebiedsteams van Carrefour. Ze waren wekelijks meerdere dagdelen aanwezig, en de eerste periode draaide vooral om kennismaken: met collega’s, met de organisatie en met de manier van werken. Het was echt een fase van opbouwen en zichtbaar worden. Via sociale media en binnen de organisaties werd geprobeerd het project onder de aandacht te brengen. Al snel bleek dat de zomer geen ideaal moment was om te starten. Door vakanties was het bereik onder inwoners beperkt en waren veel collega’s afwezig; juist de mensen van wie kennisoverdracht nodig was om goed van start te kunnen gaan. De eerste maanden verliepen daardoor stroef. De verbinding tussen de dienstverlening van de WerkCorporatie en de gesprekken met inwoners moest meerdere keren worden uitgelegd voordat deze echt begon te landen. Toch was deze intensieve start cruciaal: zonder deze aanloop was het fundament voor de rest van het project niet gelegd. Steeds zichtbaarder Ook na de aanloopfase bleef het zoeken naar manieren om het project onder de aandacht te brengen. Communicatie via krantenadvertenties bleek effectiever dan gedacht, al duurde het even voor de reacties op gang kwamen. Uiteindelijk begon het aantal aanmeldingen te groeien, en wisten de gebiedsteams inwoners steeds vaker door te verwijzen naar de werkcoaches.

De gesprekken die volgden waren laagdrempelig en gericht op oriëntatie: wat wil ik, wat kan ik, en wat heb ik nodig? In totaal startten 14 mensen met zo’n traject. De bekendheid werd verder vergroot via sociale media, folders voor professionals en deelname aan bijvoorbeeld het Banenevent Techniekbeurs. Richting het einde van het eerste projectjaar waren er 22 aanmeldingen, waarvan 16 mensen daadwerkelijk in een traject richting werk of opleiding zaten. Daarmee werden de tussentijdse doelen gehaald. Voorbeelden van werkzaamheden Om een beeld te krijgen van de interventies die werkcoaches hebben gedaan, volgen hier voorbeelden daarvan uit de afgelopen periode:

3

•

De werkcoaches sluiten aan bij de gebiedsteams van Carrefour. Een werkcoach is onderdeel van Team Emmeloord, de andere werkcoach is onderdeel van Team Dorpen. Zij zijn ook aanwezig bij bijeenkomsten van Carrefour, de teamoverleggen en vakgroepoverleggen. Er wordt veel tijd geïnvesteerd in gesprekken met medewerkers van Carrefour om duidelijkheid te creëren over het project en de rol van de werkcoach. Onderwerpen die daarbij aan bod komen zijn onder andere: o Waarvoor kan een beroep worden gedaan op de werkcoach? o Hoe kan de werkcoach binnen de eigen functie vormgeven aan ondersteuning? • De werkcoaches gaan met collega's van Carrefour mee naar gesprekken: bij de inwoner thuis, op scholen om daar in contact te komen met ouders die wellicht iets willen gaan doen met werk. • In een kennismakingsgesprek met de inwoner wordt integraal op meerdere levensgebieden uitgevraagd, afhankelijk van de vraag van de inwoner. De focus ligt op het borgen van de uitvraag rondom bestaanszekerheid, zoals het bespreken van inkomsten, financiële situatie en mogelijkheden tot het aanvragen van een uitkering. Daarbij wordt de inwoner geïnformeerd over de mogelijkheden binnen de Werkcorporatie en een eventuele vervolgstap. De inwoner wordt verbonden aan een vervolgtraject dat passend is bij de situatie, zoals een oriëntatietraject, een opleiding of directe toeleiding naar werk.

De nadruk ligt hierbij op werk. • Praktische ondersteuning wordt verleend aan inwoners. Zo wordt samen met de inwoner een bezoek gebracht aan Firda (ROC) of aan andere hulpverleningsdiensten. Inwoners worden geholpen bij het solliciteren. Ook gaat de werkcoach mee naar het eerste gesprek bij het Leerwerkloket. • De werkcoaches maken zichzelf zichtbaar. Ze zijn eens in de vier weken aanwezig bij het Leerwerkloket en nemen deel aan de Vitaliteitsbeurs in Ens en de techniekbeurs in Emmeloord. • Partijen rondom de inwoner, zoals UWV, Carrefour, Werkcorporatie en onderwijsinstellingen, worden actief met elkaar verbonden en het onderlinge contact wordt versterkt. Dit gebeurt door het organiseren van gezamenlijke overleggen, het signaleren van trends in ondersteuningsvragen en het afstemmen van (informatie over) dienstverlening. Daarnaast worden voorlichtings- en kennismakingsbijeenkomsten georganiseerd voor medewerkers van Carrefour. Ook is aanwezigheid bij individuele gesprekken met inwoners geborgd en worden driegesprekken gevoerd met inwoners en het UWV om te bespreken wat het UWV kan betekenen. Op deze manier wordt gezorgd voor een warme overdracht en een integrale aanpak. Uit samenwerking tussen Firda, Carrefour en de Werkcorporatie worden ook inspiratiedagen georganiseerd: zo werd drie dagen aan de slag gegaan met het thema ‘Wie ben ik, wat wil ik, wat kan ik’.

• De zichtbaarheid van de ondersteuning die werkcoaches kunnen bieden via het initiatief Werkcoach in de Wijk wordt geborgd via sociale media en in de lokale krant. Er wordt gecommuniceerd met boodschappen als “Vragen over werk of opleiding?” en “Hulp nodig?”. Tussentijdse reflectie: waar staan we? opgesteld. Hiervoor is een communicatieplan In december 2024 werd het project tussentijds geëvalueerd. De conclusie was dat het project inhoudelijk op koers lag: doelen werden gehaald, maar er waren ook aandachtspunten. Zo bleek het bereik van de doelgroep (mensen met onbenut arbeidspotentieel) lastig, juist omdat er geen duidelijk profiel of herkenbare kenmerken zijn. Dat maakte het moeilijk om deze groep gericht aan te spreken. Daarnaast viel op dat inwoners regelmatig met vragen kwamen die eigenlijk bij het UWV thuishoorden. Tegelijkertijd zagen we dat er steeds meer werd samengewerkt met partners uit het maatschappelijk veld, een positief gevolg van het project. Het werd ook steeds duidelijker dat outreachend werken noodzakelijk is: werkcoaches moesten echt zelf actief naar buiten treden om zichtbaar te blijven. Er werd extra ingezet op publiciteit en dat leverde zichtbaar resultaat op: met blijvende aandacht in de media en communicatiekanalen groeide het aantal aanmeldingen weer en werden er meer gesprekken met inwoners gevoerd over werk, school en ondersteuning.

4

3. Evaluatie In de komende paragraaf gaan we in op de bevindingen. We beoordelen de resultaten van het project en kijken of de vooraf opgestelde doelen zijn bereikt. Ook doen we een aanbeveling voor het vervolg van het project. Cijfers en opbrengsten Het doel van het project was om de groep ‘onbenut arbeidspotentieel’ in gemeente Noordoostpolder beter te vinden en te begeleiden richting werk of school. Onbenut arbeidspotentieel is het deel van de bevolking dat wil en kan werken, maar geen betaalde baan heeft of minder uren werkt dan (zelf) gewenst. In de uitvoering bleek dat ook andere groepen in beeld kwamen zoals inwoners die mogelijk, zonder interventies, in de doelgroep ‘onbenut arbeidspotentieel’ zouden belanden (doelgroep preventie). Hieronder is in beeld gebracht welke doelgroepen we tijdens het project tegenkwamen en wat de kenmerken zijn van die groep. Inwoners uit de doelgroepen ‘onbenut arbeidspotentieel’ en ‘preventie’ zijn gestart met een oriëntatietraject. Van de 63 inwoners zijn 41 gestart in een oriëntatietraject en doorgestroomd naar werk of opleiding. De overige inwoners zijn op een andere manier naar een passende vervolgstap begeleid. De reden dat niet alle personen met een oriëntatietraject naar werk of opleiding zijn doorgestroomd verschilt per inwoner. Een deel besloot bijvoorbeeld niet bij de WerkCorporatie te starten.

Een ander deel van de inwoners zit op dit moment nog in een oriëntatietraject, het oriëntatietraject loopt dus nog door. Werkcoaches zijn ook nog bij deze personen betrokken. Inwoners die al in beeld waren bij andere partijen of een andere ondersteuningsvraag hadden, zijn niet gestart, maar waar nodig doorverwezen. Dat is niet omdat zij geen ondersteuning nodig hadden, maar omdat zij qua re-integratie in deze pilot niet tot de gemeentelijke doelgroep behoren. Deze inwoners zijn wel begeleid naar een passende vervolgstap, vaak samen met Carrefour, bijvoorbeeld naar het Leerwerkloket, Groei Vooruit of de gemeente. Indien nodig werd samen de aanmelding gedaan of werd meegegaan naar het eerste gesprek2. Voor inwoners met een UWV-uitkering is geïnvesteerd in goed contact met UWV-adviseurs in Noordoostpolder. Om ook voor Carrefour efficiënte lijnen te creëren, zijn beide UWV-adviseurs, werkzaam in Noordoostpolder, uitgenodigd voor een voorlichtingsbijeenkomst over onder andere WIA, WW en Wajong. Daarbij zijn afspraken gemaakt over samenwerking en het wegnemen van drempels voor inwoners.

2

Een deel van de inwoners vallend onder de doelgroep ‘al in beeld bij andere partijen’ in deze pilot valt technisch gezien alsnog onder de doelgroep ‘onbenut arbeidspotentieel’. In deze gevallen is geconstateerd dat de dienstverlening vanuit andere partijen op dat moment beter past.

5

Doelgroep

Kenmerken

Aantal

Onbenut arbeidspotentieel

Inwoners zonder werk, inkomsten, uitkering en inwoners die

55

nu parttime werken maar meer kunnen werken. Hier vallen ook jongeren onder die na school zijn gaan werken, maar toch uitvallen op een gegeven moment Preventie

Dit zijn inwoners die zonder interventie mogelijk uit gaan

8

vallen op werk. Bijvoorbeeld inwoners met een registratie banenafspraak of mogelijk deze indicatie kunnen krijgen. In beeld bij andere partijen

Deze groep inwoners is in beeld gekomen, maar valt niet onder de gemeentelijke doelgroep voor dit type dienstverlening met betrekking tot re-integratie, en is waar

35

nodig doorverwezen naar dienstverlening van een andere partij. Inwoners met een andere ondersteuningsvraag

Deze groep inwoners is in beeld gekomen, maar heeft een andere ondersteuningsvraag, bijvoorbeeld omscholing of

5

arbeidsmigratie. Totaal aantal gesproken

103

Waarvan in oriëntatietraject

63

Waarvan in een traject richting werk of school

41

- Personen aangemeld bij de WerkCorporatie

31

- Rechtstreeks uitgestroomd naar werk

8

- Uitgestroomd naar een opleiding (BBL) 2

De doelen die vooraf zijn gesteld waren om: 1. 50 personen te begeleiden richting een oriëntatietraject: in het eerste jaar 20 personen, in het tweede jaar 30 personen. 2. Daarvan 80% te begeleiden richting een traject naar werk of opleiding: in het eerste jaar 16 personen, in het tweede jaar 24 personen. Afgezet tegen de resultaten, is te zien dat het gelukt is om deze doelstellingen te behalen. Met name door het succes van het project in het tweede deel van het jaar. Doel 1: oriëntatietraject

Resultaat

Tussentijds doel 1:

20 personen naar oriëntatietraject

22 personen

Totaaldoel 1:

50 personen naar oriëntatietraject

63 personen

Doel 2: Werk of opleiding

Resultaat

6

Tussentijds doel 2:

16 personen naar traject werk of opleiding

16 personen

Totaaldoel 2:

80 procent van 50 personen

82 procent van 50 (41 personen)

(totaaldoel 1) naar traject werk of opleiding (40 personen)

Wat heeft het project verder opgeleverd? 1. De inwoner wordt beter ondersteund in haar vraag Ten eerste een betere en completere informatievoorziening richting de inwoner. Door naar de inwoner toe te bewegen, hoeft de inwoner minder te ‘shoppen’ en/of op zoek te gaan naar de voor hen juiste ondersteuning. Zo zagen we inwoners die: -

niet weten dat ze recht hebben op een bijstandsuitkering; de stap naar de gemeente niet durven te maken; een UWV-gerelateerde vraag hebben. Inwoners missen een contactpersoon van UWV in de Noordoostpolder met wie ze in gesprek kunnen.

2. Inwoners komen in beweging richting werk of school Het CV opmaken is bijvoorbeeld een groot onderdeel geweest van hulpvraag (van werk-naar-werk). Vaak waren 1 of 2 afspraken voldoende inclusief het voorbereiden sollicitatiegesprek. Wat opviel is dat er grote stappen genomen worden met minimale ondersteuning. Inwoners worden geholpen om een stap te nemen die ze anders niet genomen hadden. Dat komt omdat er persoonlijke aandacht is en mensen uit hun isolement en eigen gedachten worden gehaald. Er is informatie over de mogelijkheden en dat maakt dat inwoners meer kennis op doen van hun eigen kunnen. 3. Inwoners gaan er financieel op vooruit of het voorkomen van problemen De bestaanszekerheid kan beter worden geborgd. Bij een aflopende baan kan worden voorkomen dat iemand WW of bijstand gaat aanvragen en dus preventief inzet op uitval. 4. Partijen weten elkaar beter te vinden en stemmen efficiënter af Daarnaast levert het project een intensivering van de samenwerking op tussen organisaties zoals de Werkcorporatie, Carrefour, UWV, leerwerkloket, Firda, Taalpunt, buurthuizen, praktijkondersteuners. Er is betere bekendheid van wat partijen doen onder professionals zodat ze elkaar kunnen versterken en kennis kunnen delen. Ook zijn de doorlooptijden van trajecten vaak korter en wordt er efficiënter omgegaan met mensen en middelen.

Samenwerking met zorgaanbieders zoals Triade-Vitree en de Omega Groep om hun kandidaten te informeren over/door te laten stromen richting werk. Soms ontstaat een rode draad: verschillende vragen van moeders die iets willen gaan doen richting school of kinderopvang. Dat kan worden gebundeld en gerichte acties kunnen worden ingezet. 5. Hoe langer het project loopt, hoe meer aanvragen Door de bekendheid van de werkcoaches is het project steeds beter gaan lopen en werden inwoners beter bereikt Aanbevelingen We kunnen stellen dat het project geslaagd is en gestelde doelen behaald zijn. De vraag is of dit dan ook het einde van het project betekent of dat we in een bepaalde vorm door willen gaan met deze

7

dienstverlening. Gezien de ontwikkeling van het Werkcentrum en de verhuizing van de WerkCorporatie en Carrefour naar de Deel, kunnen we een aantal van de opbrengsten continueren en oppakken via de reguliere dienstverlening en samenwerking. Er kan ook gesteld worden dat het laagdrempeliger is voor inwoners als ze eerst via de wijk contact hebben met een collega van Carrefour. Ons advies is dan ook om dit zo te houden. Vanuit een oriëntatietraject kunnen inwoners doorgeleid worden naar de WerkCorporatie. De huidige 24 uur die ingezet is voor het project is voor het vervolg van het project niet nodig. Tijdens de pilot is namelijk een stevige basis gelegd voor samenwerking binnen het netwerk, waar waardevolle contacten zijn ontstaan, kennis is gedeeld en duidelijk is geworden bij wie men met vragen terecht kan. Gebleken is dat partijen gezamenlijk over een groot netwerk beschikken en elkaar kunnen versterken. Belangrijk is wel om in die contacten te blijven investeren; een vaste contactpersoon is daarom wenselijk. De verwachte organisatieveranderingen door de verhuizing naar de Deel, waar de Carrefour en de WerkCorporatie samen met USD op één plek zitten, zullen naar verwachting de onderlinge samenwerking blijvend borgen.

Indien blijvend ingezet wordt op het bereiken van het onbenut arbeidspotentieel en het realiseren van rendement uit dit project, is het van belang dat er structureel capaciteit beschikbaar is om hier actief uitvoering aan te geven. 1. Stel een contactpersoon vanuit UWV in Noordoostpolder aan (iemand die de arbeidsmarkt kent). 2. Laat Carrefour het eerste gesprek voeren. Begeleiding van Carrefour wordt als laagdrempelig beschouwd en sneller geaccepteerd 3. Continueer het project met focus op onbenut arbeidspotentieel. Continuering van de werkwijze Om een deel van het onbenut arbeidspotentieel te blijven ‘vinden’ wordt geadviseerd om deze 8 uur ook vanaf 2026 met de inzet vanuit de WerkCorporatie te plegen. De WerkCorporatie kan dit tijdelijk realiseren binnen haar huidige opdracht en formatie. Dit vooruitlopend op de verwachte samenwerking tussen Carrefour en de WerkCorporatie die zal plaatsvinden op de Deel, naar verwachting vanaf september 2026.

8