D04 00 Collegevoorstel Versterken Meedoenbalie vervolg pilot Asielzoekers naar werk.pdf

BESLUITVORMENDE NOTA AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS No. 26.0000125 Afdeling/eenheid/cluster: Beleidsontwikkeling

Projectnaam: Vervolg Asielzoekers naar werk

Bijl.: Datum: 1 20 januari 2026

Steller: J. J. van Schothorst

Portefeuille: IV Onderwerp: Versterken van de Meedoenbalie als vervolg op pilot ‘Asielzoekers naar werk’ Voorgesteld besluit 1. Een inspanningssubsidie van 50.000, - verstrekken aan COA Luttelgeest voor het begeleiden van asielzoekers naar werk in 2026. 2. Dekken uit het budget van de Pilot ‘Asielzoekers naar werk’ van 50.000, - voor de verdere inzet. Inleiding In 2024 is de pilot ‘Asielzoekers naar werk’ uitgevoerd in een samenwerking tussen het COA Luttelgeest, WerkCorporatie en gemeente Noordoostpolder. De aanleiding van deze pilot is het feit dat arbeidsdeelname van asielzoekers meerdere maatschappelijke en individuele voordelen heeft. De evaluatie van de opbrengsten en uitvoering van deze pilot zijn vastgelegd in een memo op 25 november en door het college gedeeld met de raad. Uit de evaluatie blijkt dat het toeleiden van asielzoekers naar werk kansrijk is. Uit de evaluatie is gebleken dat de benodigde gespecialiseerde ondersteuning het beste geboden kan worden door de Meedoenbalie van het AZC. Om meer asielzoekers succesvol toe te leiden naar werk is het versterken van de dienstverlening van de Meedoenbalie voor nu de meest perspectiefrijke aanpak. Uit de evaluatie blijkt dat een gerichte werkgeversbenadering en administratieve capaciteit, evenals een gerichte inzet op taal belangrijk is voor succesvolle werktoeleiding.

Daarom wordt de verdere uitvoering langs twee hoofdlijnen voorgesteld: enerzijds extra formatie voor de Meedoenbalie om meer asielzoekers intensief te kunnen begeleiden naar werk, en anderzijds aanvullende inzet op taalondersteuning zodat asielzoekers beter zijn toegerust om aan het werk te gaan. Op dit moment is 18% van de asielzoekers (die kunnen werken) op het AZC Luttelgeest aan het werk. COA heeft de ambitie om in 2027 50% van alle asielzoekers op het AZC die kunnen werken werkzaam te hebben. Op basis van de positieve ervaringen uit de pilot volgt het voorstel om de Meedoenbalie incidenteel te stimuleren. Hiermee wordt de arbeidsmarktparticipatie van asielzoekers in onze gemeente gestimuleerd en het lokale doel van COA van het begeleiden van asielzoekers naar werk onderschreven. Doelstelling Het bevorderen van de deelname van asielzoekers uit AZC Luttelgeest aan de lokale arbeidsmarkt. Argumenten 1.1 De Meedoenbalie blijkt succesvol in het begeleiden van asielzoekers naar werk. Uit de evaluatie blijkt dat de Meedoenbalie de meest effectieve plek is voor de begeleiding van asielzoekers naar werk. De Meedoenbalie beschikt over nabij en gespecialiseerd contact met zowel werkzoekenden als werkgevers, heeft actuele kennis van regelgeving en procedures, en onderhoudt een stevig werkgeversnetwerk. Op dit moment hebben 90 bewoners van het AZC betaald werk.

Het aantal fluctueert afhankelijk van de seizoenen en lopende tewerkstellingsvergunningaanvragen. Naar verwachting zijn in het voorjaar/de zomer meer dan 100 bewoners werkzaam. De Meedoenbalie biedt praktische ondersteuning (zoals cv-opbouw, uitleg werkcultuur en administratieve afhandeling) en fungeert voor werkgevers als aanspreekpunt, wat de kans op duurzame matches aanzienlijk vergroot. De evaluatie laat zien dat juist deze combinatie van nabijheid, expertise en praktische ondersteuning

de aanpak kansrijk maakt. 1.2 Het begeleiden van asielzoekers naar werk versterkt integratie, participatie en zelfredzaamheid. Het begeleiden van asielzoekers naar werk vergroot het aantal bewoners van het AZC Luttelgeest dat werkzaam is op de arbeidsmarkt. Door te werken maken mensen kennis met de Nederlandse taal, werkcultuur en regelgeving. Ze vinden sneller aansluiting bij sociale en culturele normen. Dit alles draagt bij aan een goede integratie, ook als zij later statushouder worden. Ook kan het begeleiden van asielzoekers naar werk bijdragen aan structuur, ontmoeting, zingeving, het verdienen van een eigen inkomen en daarmee bijdragen aan de maatschappij. Het deel van de asielzoekers dat na het verkrijgen van een status gekoppeld wordt aan Noordoostpolder kan met begeleiding naar werk een snellere start maken met de integratie binnen de lokale samenleving. 1.3 De ruimte op de arbeidsmarkt wordt ingevuld en werkgevers maken kennis met aandachtsgroepen. Het begeleiden van asielzoekers naar werk kan een (gedeeltelijke) oplossing zijn voor de ruimte die bestaat op de arbeidsmarkt. Voor werkgevers die op zoek zijn naar personeel, kunnen asielzoekers bijdragen aan het opvullen van deze tekorten. Werkgevers worden hierbij geïnformeerd en begeleid door de Meedoenbalie. Bij de pilot speelde krapte op de arbeidsmarkt ook een belangrijke rol in de deelname van de werkgevers.

1.4 Met een inspanningssubsidie kan incidenteel een impuls gegeven worden aan het begeleiden van asielzoekers naar werk. De gemeente vraagt aan het COA om aan twee hoofddoelen te werken, wat zij op eigen wijze kunnen invullen. We verwachten dat zij in 2026 meer asielzoekers naar werk zullen begeleiden, en hebben een inspanningsverplichting om hier inzet voor te leveren vanuit de subsidie. Het COA kan het budget naar eigen inschatting inzetten op deze twee lijnen: 1. Extra formatie voor de Meedoenbalie; 2. Extra inzet op het leren van de taal. Tussentijds en achteraf vragen we informatie van het COA op over wat de extra inzet op het begeleiden van asielzoekers naar werk heeft opgeleverd. Hiermee kunnen kansen worden geïdentificeerd. Hiermee geeft het COA inzicht in de inspanningen die zij hebben gepleegd met het budget. 1.5 Europese wetgeving laat meer ruimte toe om asielzoekers te laten participeren op de arbeidsmarkt In het EU Migratiepact, welke in juni 2026 in werking treedt, is opgenomen dat kansrijke asielzoekers na drie maanden al kunnen starten met werk, in plaats van zes maanden. Tevens is de 24-weken eis komen te vervallen. Dit betekent dat asielzoekers langer dan deze periode mogen werken.

2.1 Er is budget beschikbaar als uitvoering van de pilot ‘Asielzoekers naar werk’ In de programmabegroting 2025 is budget van 50.000 euro gereserveerd met als bestemming Asielzoekers naar werk. Deze is bedoeld als vervolg op en uitwerking van deze pilot en de bijbehorende doelen. Inmiddels zijn de pilot en evaluatie afgerond en is er behoefte aan een vervolg. Kanttekeningen 1. Het betreft een incidentele subsidieverstrekking. Het gaat hier om het verstrekken van een incidentele stimulans aan de Meedoenbalie voor het begeleiden van asielzoekers naar werk. Na een jaar loopt deze af. We streven naar een structurele meerjarige aanpak binnen de Noordoostpolder. Voor nu kiezen we echter voor een incidentele subsidie. Of deze ondersteuning ook duurzaam en voor langere termijn wordt ingezet is afhankelijk van zowel landelijke ontwikkelingen als de lokale ambities van de nieuwe gemeenteraad. Echter, we willen ervoor zorgen dat de ontwikkeling van steeds meer asielzoekers naar werk niet stagneert. Daarmee fungeert de subsidie als opstap om het gestelde doel te behalen en als impuls om de dienstverlening zo in te richten dat deze beter aansluit op de benodigde werkgeversbenadering, administratieve afhandeling en taalondersteuning om uiteindelijk structureel meer asielzoekers succesvol naar werk toe te leiden.

Financiën Er is 50.000 euro beschikbaar. Deze is bedoeld als vervolg op en uitvoering van de pilot en de bijbehorende doelen. In de programmabegroting 2025 is budget van 50.000 euro gereserveerd met de bestemming Asielzoekers naar werk. Planning/Uitvoering Na positieve besluitvorming gaan we verder in gesprek met het COA over de uitwerking. Daarna zal de subsidie zoals beschreven worden verstrekt voor de periode van één jaar. De raad wordt geïnformeerd over het besluit. Gedurende en na afloop van de periode van subsidieverstrekking worden de uitkomsten en ervaringen geëvalueerd samen met het COA/de Meedoenbalie. Bijlagen 1. Evaluatie Pilot Asielzoekers naar werk