D02 00 Memo Informatiebrief tarieven en tegemoetkoming Pluryn.pdf

MEMO Aan

:

Gemeenteraad

Van

:

College B&W (Portefeuillehouder: Linda Verduin)

Datum

:

14 maart 2023

Onderwerp

:

Informatiebrief tarieven en tegemoetkoming Pluryn

Geachte raad, We informeerden u eerder over de zorgelijke situatie bij Triade Vitree, een van de aanbieders van jeugdhulp in onze gemeente. Zorgwekkend is ook de situatie bij Pluryn, een andere organisatie die voor onze gemeente en onze regio zorg voor kinderen en jongeren biedt. Het college heeft besloten om samen met de andere gemeenten in de jeugdhulpregio Flevoland conform het herstelplan de tarieven extra te verhogen en een financiële tegemoetkoming aan te bieden. Daarover gaat deze brief. Minder inkomsten, hogere kosten Zoals eerder bekendgemaakt, zetten gemeenten in de regio Flevoland in op het terugdringen van het aantal uithuisplaatsingen. Deze ‘jeugdhulp met verblijf’ beschouwen we als een noodmaatregel die om diverse redenen voorkomen moet worden. Dat lukt steeds beter, in ieder geval waar het gaat om gesloten jeugdhulp aan zeer kwetsbare jongeren die niet bereikbaar leken voor lichtere vormen van hulp. Juist op dit gebied, de ‘Jeugdzorg+’, daalt het aantal opnamen. De bedbezetting daalt zelfs steeds sterker. Deze positieve ontwikkeling heeft voor Pluryn, aanbieder van deze gespecialiseerde zorg, een keerzijde. De inkomsten dalen fors, terwijl de kosten onveranderd hoog zijn en zelfs stijgen. Denk daarbij aan de gestegen lonen en energieprijzen.

Daarnaast is de complexiteit van de problematiek van de kinderen en jongeren die nog wel worden geplaatst groter dan voorheen. Depressies, psychoses, suïcidaliteit, eetproblemen, verslaving en crimineel gedrag maken het noodzakelijk dat er ondanks de daling juist meer professionals paraat staan. Pluryn wordt al sinds 2018 geconfronteerd met financiële problemen. De organisatie bestreed die problemen met verkoop van vastgoed en reorganisaties. Dat blijkt nu onvoldoende. Pluryn meldt grote verliezen op het gebied van jeugdhulp. Die zijn dermate ernstig, dat het voor de organisatie moeilijker wordt om geld te lenen. De Jeugdautoriteit, de rijksinstantie die adviseert op het gebied van jeugdhulp, bevestigt het hierboven geschetste beeld. De problemen worden versterkt doordat zeven regio’s, waaronder Flevoland, voor specifieke voorzieningen relatief lage – en naar nu blijkt te lage – tarieven vaststelde. Het gaat om de zogeheten Jeugdzorg+ en driemilieusvoorzieningen. Dat zijn locaties waar verblijf, scholing/werk en vrijetijdsbesteding op één terrein aangeboden worden. De Jeugdautoriteit stelt op basis van onderzoek vast dat de verschillen in tarieven van de zeven regio’s met de rest van Nederland aanzienlijk zijn.

1

Oplossingen Jeugdautoriteit, Pluryn en gemeenten kwamen samen tot de volgende conclusies:     

Pluryn kan de bedrijfsvoering amper nóg efficiënter en dus goedkoper maken. Adviesbureau Berenschot stelt vast dat Pluryn de afgelopen jaren die bedrijfsvoering al heeft aangepast en dat de overhead er lager is dan gemiddeld. Het Rijk weigert vooralsnog bij te dragen in de frictiekosten die het gevolg zijn van de, ook door de landelijke overheid gewenste, afname van JeugdzorgPlus. De stijging van de personeelskosten blijft vanwege de krapte op de arbeidsmarkt en de inflatie voorlopig een feit. De stijgende energiekosten zorgden onverwacht voor € 2,5 miljoen aan extra uitgaven. De verwachting is dat het Rijk hier een compensatie voor aanbiedt. De tekorten op het gebied van de driemilieusvoorzieningen zijn, vanwege de al beschreven oorzaken, het grootst.

Net als Triade Vitree wordt de situatie bij Pluryn bestempeld als zorgelijk. Er zijn maatregelen nodig voor de middellange en de korte termijn. 



Middellange termijn: gemeenten en Pluryn werken samen aan een herstelplan. Onderdelen daarvan zijn een mogelijke centralisatie van specifieke voorzieningen en een nóg verdere verbetering van de bedrijfsvoering. Verder worden vraag en aanbod van zorg beter op elkaar afgestemd. Korte termijn: de tarieven voor de driemilieusvoorzieningen en Jeugdzorg+ worden verhoogd. Dat geldt voor dit jaar en gedeeltelijk met terugwerkende kracht voor 2022. De gemeenten monitoren met de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) en het ministerie van VWS de aansluiting van de tarieven op de zorgkosten en dat kan mogelijk tot bijstellingen leiden. Dat gebeurt ook als het Rijk alsnog frictiekosten of kostenstijgingen compenseert. Voor de maatregelen op de korte termijn stellen de gemeenten aanvullende voorwaarden waaraan Pluryn moet voldoen om in onze regio in aanmerking te komen voor een aanvullende bijdrage.

De financiële gevolgen zijn voor een deel al verwerkt in de contracten en tarieven van 2023. De eenmalige extra uitgave aan Pluryn voor 2022 zijn voor onze gemeente € 61.121, -. Deze uitgaven worden meegenomen in de afrekening van de aankoopcentrale in 2022 en verwerkt in de jaarrekening. De geschetste problemen zijn niet uniek voor onze gemeente en zelfs niet voor onze regio. Het verklaart waarom uw college in regionaal verband overleg voert met VNG en ministerie. Regionale samenwerking Zoals al bekend gemaakt, werkt het college met andere gemeenten in Flevoland aan een intensivering van de regionale samenwerking. Dit moet leiden tot het stroomlijnen van administratieve processen en contracten en levert op termijn naar verwachting kostenvoordeel op. De samenwerking heeft geen betrekking tot de toegang tot de zorg. Die blijft onze gemeente zelf doen. Dat geldt voorlopig ook voor jeugdhulp zonder verblijf.

2