CConstaterende datNoordoostpolder
Koppel je AI →
Document · PDF

8.2 Rapportage Weerstandsvermogen Grondexploitaties Noordoostpolder 2021.PDF

Commissie Bestuur, Financien, Veiligheid en Economie 21 juni 2021, gemeente NoordoostpolderBij agendapunt: 8: Herziening en Meerjarenperspectief Grondexploitaties 202118.028 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Vereiste weerstandscapaciteit grondexploitaties 2021 Gemeente Noordoostpolder

Datum:

31 maart 2021

Vereiste weerstandscapaciteit grondexploitaties 2021 Gemeente Noordoostpolder Opdrachtgever: Datum: Status: Opstellers:

Gemeente Noordoostpolder 31 maart 2021 Definitief Drs. E. Linssen, L. Baaijens, MSc. en D. Grevelink, MSc.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 1 van 42

Inhoud Inhoud

2

1.

Inleiding

3

1.1

Aanleiding

3

1.2

Doel

3

1.3

Leeswijzer

3

2.

Weerstandscapaciteit: definitie, BBV, methode en theorie

4

2.1

Definitie weerstandscapaciteit en weerstandsvermogen grondbedrijf

4

2.2

Regels en voorschriften BBV

4

2.3

Methode bepaling benodigd weerstandsvermogen

5

2.4

Theorie risicoanalyse

5

3.

Gehanteerde gegevens en berekeningswijze

8

3.1

Inleiding

8

3.2

Gegevens risicomodel

8

4.

Analyse weerstandsvermogen en resultaat

9

4.1

Risicowaardering bouwgronden in exploitatie (Monte Carlo analyse)

9

4.2

Verantwoording en toelichting op risicobandbreedten

10

4.3

Resultaat Monte Carlo analyse bouwgronden in exploitatie

11

4.4

Gevoeligheidsanalyse bouwgronden in exploitatie (op geconsolideerd niveau)

13

4.5

Benodigde weerstandscapaciteit bouwgronden in exploitatie

14

4.6

Vergelijking 2021 versus 2020

14

5.

Conclusie

16

Bijlage 1: Resultaten risicoanalyse per complex

17

Bijlage 2: Opbouw beschikbare algemene reserve grondbedrijf per 31-12-2020

42

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 2 van 42

1. INLEIDING 1.1

Aanleiding

De gemeente Noordoostpolder kent een geschiedenis van actief grondbeleid. Als gevolg van deze actieve rol heeft de gemeente een substantiële grondportefeuille en verscheidene ruimtelijke projecten in voorbereiding en realisatie. Daarvan kwalificeren er 24 als grondexploitatie1. Er worden investeringen gedaan die pas op een later tijdstip eventueel goedgemaakt kunnen worden uit de te realiseren grondopbrengsten. De mate waarin het grondbedrijf in staat is eventuele tegenvallers op te vangen, wordt veelal aangeduid als het weerstandsvermogen. De hoogte van dit benodigde vermogen heeft een direct verband met de omvang van de risico’s in de grondexploitaties en de grondvoorraad. De gemeente Noordoostpolder erkent in haar in 2017 vastgestelde Nota Grondbeleid “Op grond van de situatie” de noodzaak voor het vormen van een risicobuffer. Daarnaast stelt het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) eisen aan het weerstandsvermogen van de gemeente. De gemeente heeft Metafoor verzocht om middels een kwantitatieve risicoanalyse op basis van een Monte Carlo simulatie de benodigde weerstandscapaciteit van het grondbedrijf per 1-1-2021 te bepalen.

1.2

Doel

Het doel van voorliggend onderzoek is tweeledig: 1. Het financieel analyseren van risico’s van de gemeentelijke exploitaties. 2. Het bepalen van de benodigde weerstandscapaciteit op basis van risicoanalyse. De bepaling van het weerstandvermogen is gebaseerd op de herziene grondexploitaties per 1-1-2021. Deze grondexploitaties zijn globaal getoetst op juistheid en volledigheid. Inhoudelijke toetsing van de grondexploitaties (beoordeling van het niveau en onderbouwing van kosten, opbrengsten en fasering) maakt geen onderdeel uit van voorliggende analyse.

1.3

Leeswijzer

Hoofdstuk twee gaat in algemene zin in op het weerstandsvermogen van het grondbedrijf, daarbij wordt de begrippen weerstandsvermogen en weerstandscapaciteit grondbedrijf gedefinieerd. Ook wordt aandacht besteed aan de theorie rond de risicoanalyse. In hoofdstuk drie worden de uitgangspunten besproken van het gebruikte geconsolideerde risicomodel, dat is gebruikt voor de bepaling van het weerstandsvermogen. Hoofdstuk vier behandelt de uitgangspunten en het resultaat van de Monte Carlo simulatie en de bepaling van de benodigde weerstandscapaciteit. Het laatste hoofdstuk bevat de conclusie van de uitgevoerde analyses en doet aanbevelingen voor het vervolg.

1

Bouwgrond in exploitatie, conform Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 3 van 42

2. WEERSTANDSCPACITEIT: DEFINITIE, BBV, METHODE EN THEORIE 2.1

Definitie weerstandscapaciteit en weerstandvermogen grondbedrijf

De gemeente Noordoostpolder hanteert onderstaande definitie voor de benodigde weerstandscapaciteit van het grondbedrijf: Het deel van de algemene reserve grondbedrijf dat nodig is om toekomstige tegenvallers in gemeentelijke grondexploitaties op te kunnen vangen, met het doel om de continuïteit van de bedrijfsvoering van de gemeente Noordoostpolder te garanderen. In de gekozen methode kiest de gemeente ervoor om de continuïteit van het grondbedrijf te kunnen borgen tot een geconsolideerd saldo nul van alle grondexploitaties. Ook wanneer het geprognosticeerde geconsolideerde saldo batig is, kan er in afzonderlijke projecten de noodzaak ontstaan om financiële maatregelen te treffen. Dit betreft een (verplichte) verliesvoorziening voor het voorcalculatorische negatieve resultaat en eventueel ook een risicovoorziening. De essentie van weerstandsvermogen is dat de gemeente zich af moet vragen hoe groot de financiële buffer moet zijn om onvoorziene risico’s, die zich voordoen en substantieel zijn, af te kunnen dekken. Grondexploitaties kenmerken zich (onder meer) door het feit dat in een vroeg stadium kosten worden gemaakt, terwijl de opbrengsten (en dus de dekking van de exploitaties) veelal op een later moment worden geboekt. In dergelijke trajecten doen zich financiële risico’s voor (marktontwikkeling, tegenvallende opbrengsten, et cetera).

Omdat de risico’s binnen de grondexploitaties zich waarschijnlijk nooit gelijktijdig en/of met een maximale omvang aandienen, kan voor de bepaling van de weerstandscapaciteit niet worden volstaan met een optelling van de afzonderlijke projectrisico’s. Sommige risico’s zullen zich nooit voordoen, terwijl andere zich in hun maximale omvang aandienen. Voor de dekking van deze financiële risico’s moet de reserve van het grondbedrijf minimaal gelijk zijn aan de benodigde weerstandscapaciteit. Door een goed inzicht in de benodigde weerstandscapaciteit en de daarbij behorende (financiële) maatregelen, kan worden voorkomen dat elke financiële tegenvaller resulteert in noodzakelijke bezuiniging(en). Voorliggende analyse richt zich op de vereiste, voor de afdekking van risico’s benodigde weerstandscapaciteit. Deze vereiste weerstandcapaciteit kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit (middelen waarover de gemeente beschikt om niet begrote kosten of lagere opbrengsten te dekken). De verhouding tussen deze twee grootheden resulteert in een kengetal dat de mate aanduidt waarin een gemeente in staat is risico’s vanuit haar reservepositie op te vangen. Dit kengetal (aangeduid als ratio) is het weerstandsvermogen2.

Gemeenten hebben enige vrijheid met betrekking tot wat precies tot de aanwezige weerstandscapaciteit wordt gerekend (bijvoorbeeld of de zogenaamde ‘stille reserves’ worden meegerekend).

2.2

Regels en voorschriften BBV

In 2004 is het “Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten” (BBV) in werking getreden. Het BBV bevat voorschriften voor de inrichting van de (meerjaren)begroting en de jaarverslagen. Onder titel 2.3, artikel 9 van het BBV worden de zeven paragrafen opgesomd die een gemeente minstens in haar begroting en jaarrekening dient op te nemen. De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing is hier één van. Een belangrijk onderdeel binnen deze algemene paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing vormt de reserve, casu quo de financiële buffer voor het grondbedrijf. Decommissie BBV heeft in 2016 een herziening van de BBV-verslaggevingsregels rondom grondexploitaties gepubliceerd. Hieronder worden enkele punten uit deze regels opgesomd: -

De aanpassing van het rentepercentage (op basis van verhouding werkelijke kosten van vreemd vermogen en eigen vermogen). Verdisconteringsvoet (terugrekenfactor contante waarde): 2%3. Aansluiting kostensoorten BIE op de limitatieve kostensoortenlijst van de Wro.

2

Ratio weerstandsvermogen = beschikbare weerstandscapaciteit/benodigde weerstandscapaciteit Verdiscontering (ten behoeve van het bepalen van verliesvoorzieningen) dient conform BBV tegen 2% plaats te vinden. Maar de gemeente Noordoostpolder presenteert resultaten en bepaalt verliesvoorzieningen op eindwaarde. De verdisconteringsvoet is in die zin niet relevant. 3

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 4 van 42

-

Een maximale duur van grondexploitaties van 10 jaar. Het uitsluiten van de categorie Niet in exploitatie genomen gronden (voorheen NIEGG). Winstneming op basis van percentage of completion (POC methode).

2.3

Methode bepaling benodigd weerstandsvermogen

Er bestaan diverse methoden om een risicoanalyse uit te voeren en de benodigde weerstandscapaciteit te bepalen. In voorliggende rapportage ligt het zwaartepunt op de Monte Carlo analyse. In paragraaf 2.4 wordt de theorie van de Monte Carlo simulatie toegelicht.

2.4

Theorie risicoanalyse

Om een risicoanalyse uit te voeren bestaan verschillende technieken, drie veel gehanteerde technieken in het kader van weerstandsvermogen zijn: 1. Gevoeligheidsanalyse 2. Scenarioanalyse 3. Stochastische analyse (Monte Carlo simulatie) Ad 1. Een gevoeligheidsanalyse onderzoekt hoe gevoelig het financiële projectresultaat is voor verandering van één bepaalde parameter. Bij een gevoeligheidsanalyse kunnen onder andere de volgende gegevens worden betrokken: rente, kosten- en opbrengstenstijging, fasering en grondprijzen. Met het uitvoeren van een gevoeligheidsanalyse wordt de financiële bandbreedte van een exploitatie inzichtelijk gemaakt. Wanneer bijvoorbeeld vertraging een groter financieel effect heeft dan lagere uitgifteprijzen en andere wijzigingen, dan wordt de planning van het project financieel gevoelig. De gevoeligheidsanalyse geeft een overzicht van de meest omvangrijke financiële risico’s van een grondexploitatie. Ad 2. Een scenarioanalyse houdt rekening met het feit dat verandering van een bepaalde parameter ook gevolgen heeft voor andere parameters, die vervolgens samen weer invloed hebben op het resultaat. Meerdere parameters worden dus tegelijkertijd veranderd zodat een scenario ontstaat. In praktijk worden dan vaak een “goed weer” en “slecht weer” scenario doorgerekend.

Het voordeel van de scenarioanalyse ten opzichte van de gevoeligheidsanalyse is dus dat een aantal parameters samen, in logisch verband, gewijzigd wordt. Het grootste nadeel van deze methode is dat het over het algemeen niet waarschijnlijk is dat alle waarden tegelijk negatief (slecht weer) of allemaal tegelijk positief (goed weer) zijn. De uitkomsten van het goed- en slecht weer scenario geven de bandbreedte aan waarbinnen de werkelijke uitkomsten zullen liggen. Ad 3. Een Monte Carlo simulatie komt tegemoet aan de nadelen van de hiervoor beschreven methoden. De Monte-Carlosimulatie is een simulatietechniek waarbij een fysiek proces niet één keer maar vele malen wordt gesimuleerd, elke keer met andere startcondities. Het resultaat van deze verzameling simulaties is een verdelingsfunctie die het hele gebied van mogelijke uitkomsten weergeeft. De term Monte-Carlo is afgeleid van het beroemde casino uit Monte Carlo. Dat betekent niet dat het een methode is die gebaseerd is op gokken. Het refereert aan de manier waarop voor elke nieuwe simulatie (een van de vele) de startcondities worden bepaald, uitgaande van een verzameling van reëel te verwachten condities.

Ook voor onderhavige analyse geldt dat deze geschiedt middels een Monte Carlo simulatie: op basis van een groot aantal at random berekeningen wordt het totale financiële risico van een project (of meerdere projecten) bepaald. Voor diverse op voorhand geïnventariseerde (financiële) risicovariabelen wordt gesimuleerd dat deze naar boven en/of naar beneden afwijken. Dit gebeurt binnen – eveneens vooraf vastgestelde - bandbreedtes. Een Monte Carlo simulatie vereist het toevoegen van een kansverdeling aan verschillende parameters. In de inputkolom ‘Type verdeling’ kan voor elke inputvariabele een afzonderlijk type verdeling worden gekozen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen drie typen verdelingen:

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 5 van 42

• Driehoeksverdeling De driehoeksverdeling wordt doorgaans ook wel de triangulaire verdeling genoemd. Er is hier sprake van een getal tussen het minimum en het maximum, de modus, waarmee het zwaartepunt bepaald kan worden. • Uniforme verdeling De uniforme verdeling geeft aan dat de kans op elke waarde hetzelfde is tussen een bepaalde minimum en maximum waarde. • Binomiale verdeling De binomiale verdeling wordt gebruikt wanneer er twee mogelijke uitkomsten zijn: ja of nee. Er is x% kans op uitkomst ‘ja’ en (100-x)% kans op uitkomst ‘nee’. Indien het antwoord ‘ja’ is wordt er een waarde getrokken tussen het minimum en maximum. Indien het antwoord ‘nee’ is dan is de waarde automatisch nul. De meest toegepaste verdeling is de driehoeksverdeling. Deze verdeling betekent dat de waarden worden getrokken binnen de gestelde bandbreedte, met de meeste waarden in de buurt van de punt (meest waarschijnlijke waarde). Dit punt bevindt zicht in het midden van de bandbreedte in geval van een symmetrische driehoeksverdeling, maar kan zich ook elders binnen de bandbreedte bevinden (asymmetrische verdeling). De meest waarschijnlijke waarde is veelal het uitgangspunt binnen de grondexploitatie. Hierna een nadere toelichting op de driehoeksverdeling.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 6 van 42

Voorbeeld driehoeksverdeling Als voorbeeld wordt hier de driehoeksverdeling toegelicht. Stel men verwacht dat de verwervingskosten voor een bepaald stuk grond EUR 2.000.000 zijn. Mochten de onderhandelingen goed verlopen dan zou het zo kunnen zijn dat de werkelijke kosten slechts EUR 1.900.000 (-5%) bedragen. Het tegenovergestelde kan echter ook. De onderhandelingen verlopen slecht en de werkelijke kosten bedragen EUR 2.100.000 (+ 5%). Stel de onderhandelingen worden duizend keer gevoerd. De waarde EUR 2.000.000 zal dan het meest als werkelijke verwervingskosten naar voren komen. Naarmate meer naar de uitersten (EUR 1.900.000 en 2.100.000) wordt gegaan, zullen de waarden minder vaak voorkomen. Dat wil zeggen dat de kans dat het werkelijke bedrag EUR 1.900.000 is, erg klein wordt geacht. In een driehoeksverhouding ziet dit er als volgt uit:

Hierboven is sprake van een symmetrische verdeling, de kans op meevallers is even groot als de kans op tegenvallers. Een ongelijke verdeling is ook mogelijk, bijvoorbeeld EUR 1.900.000 (-5%) als ondergrens en EUR 2.200.000 (+10%) als bovengrens. Dit levert het volgende beeld op:

Op deze manier ontstaat dus een niet-symmetrische verdeling waarbij de kans op een werkelijk bedrag hoger dan de meest voorkomende waarde groter is dan de kans op een bedrag lager dan de meest voorkomende waarde. Dit kan ook afgeleid worden aan het oppervlak onder de grafiek, dat rechts van de top groter is dan links.

Bij een Monte Carlo simulatie voert een computerprogramma (in dit geval de module risicomanagement van het rekenmodel GrexManager van Metafoor) op basis van de gekozen kansverdeling 10.000 simulaties uit. Omdat aldus 10.000 keer een waarde voor het resultaat wordt uitgerekend ontstaat automatisch een kansverdeling voor dit resultaat. Dit betekent dus dat in percentages kan worden aangegeven hoe groot de kans is dat het resultaat zich binnen bepaalde waarden bevindt. Voor het bepalen van de vereiste weerstandscapaciteit is dit een belangrijk gegeven.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 7 van 42

3. GEHANTEERDE GEGEVENS EN BEREKENINGSWIJZE 3.1

Inleiding

Om tot een uitspraak te komen over de benodigde weerstandscapaciteit van het grondbedrijf van de gemeente Noordoostpolder, is door Metafoor alle cijfermatige input van alle gemeentelijke grondexploitaties in exploitatie (BIE) bij elkaar gebracht en zijn op project- en totaalniveau (risico)analyses uitgevoerd. Met behulp van een Monte Carlo simulatie worden de risico’s per project gekwantificeerd en worden de resultaten – in samenhang - beoordeeld.

3.2

Gegevens risicomodel

Om te kunnen komen tot de bepaling van de benodigde weerstandscapaciteit is een geconsolideerd risicomodel opgezet voor de ruimtelijke projecten, zoals deze op dit moment worden voorzien in de gemeente Noordoostpolder. In deze paragraaf worden de benodigde gegevens hiervoor op een rij gezet. Daarnaast worden de geleverde gegevens van de gemeente besproken en wordt toegelicht hoe de overige gegevens zijn afgeleid. De gemeente Noordoostpolder heeft de grondexploitaties van de in exploitatie genomen gronden (BIE) aangeleverd (herziene grondexploitaties per 1-1-2021). De bedragen van de grondexploitaties hebben allen prijspeil 1-1-2021. Op basis van de door de gemeente verstrekte bestanden zijn alle gerealiseerde kosten en opbrengsten tot en met 31-12-2020 inzichtelijk. Deze boekwaarden zijn overgenomen in het model. De boekwaarde van alle complexen en de geprognosticeerde investeringen staan in tabel 3.1 aangegeven. Tabel 3.1 Boekwaarde en prognose kosten en opbrengsten (BIE) Gerealiseerde kosten tot en met 31-12-2020 Prognose kosten Gerealiseerde opbrengsten tot en met 31-12-2020 Prognose opbrengsten Saldo gerealiseerde opbrengsten – kosten

BIE € 156.336.171 € 24.826.391 € 134.188.885 € 52.194.807 - € 22.147.286

Uit bovenstaande tabel blijkt dat het saldo van gerealiseerde kosten en opbrengsten in de in exploitatie genomen grondexploitaties - € 22.147.286 bedraagt. Per 1-1-2020 bedroeg dit saldo - € 24.093.114. Per saldo is de kapitaalschuld binnen de complexen met € 1.945.828 afgenomen. De nog te realiseren kosten (prognose) bedragen € 24.826.391. Per 1-1-2020 was de prognose € 25.702.352. Deze prognose is afgenomen. De nog te realiseren opbrengsten (prognose) bedragen € 52.194.807. Per 1-1-2020 was de prognose € 52.923.293. Deze prognose is afgenomen. Naast kosten en opbrengsten, is de fasering van de kosten en opbrengsten van belang. De faseringsparameters die voor de berekeningen zijn gebruikt, zijn overgenomen uit de afzonderlijke grondexploitatie herzieningen per 1-1-2021. De gemeente hanteert een kostenstijging van 2,0%, een opbrengstenstijging van 1,5% (m.u.v. nietwoningbouw en enkele woningbouwprojecten, waarvoor 0% is gehanteerd),de rente is 1,0% en de disconteringsvoet4 is op 2,0%5 gesteld.

4

Verdiscontering (ten behoeve van het bepalen van verliesvoorzieningen) dient conform BBV tegen 2% plaats te vinden. Maar de gemeente Noordoostpolder presenteert resultaten en bepaalt verliesvoorzieningen op eindwaarde. De verdisconteringsvoet is in die zin niet relevant. Voor de risicoanalyse, die wel uitgaat van NCW, is een verdisconteringspercentage van 2,00% gehanteerd. Voor de risicobepaling is dit het meest zuiver. 5 Conform rekenregels BBV.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 8 van 42

4. ANALYSE WEERSTANDSVERMOGEN EN RESULTAAT 4.1

Risicowaardering bouwgronden in exploitatie (Monte Carlo analyse)

Om een uitspraak te kunnen doen over de gewenste hoogte van het weerstandsvermogen voor de gemeente Noordoostpolder is per grondexploitatie een Monte Carlo simulatie uitgevoerd. In deze simulatie zijn kansverdelingen aan bepaalde parameters toegevoegd. In onderstaande tabel staan de parameters waar een kansverdeling aan is toegevoegd. Per parameter is aangegeven welke bandbreedte is toegekend. De meest waarschijnlijke waarde, is de waarde zoals deze in de afzonderlijke grondexploitaties wordt gehanteerd. Tabel 4.1 Bandbreedte parameters Parameter Rente Kostenstijging6 Opbrengstenstijging (woningbouw, indien waarde > 0%)7

Neerwaartse afwijking -0,25% -2,00% -1,50%

Opwaartse afwijking +0,25% +2,00% +0,50%

Naast parameters kunnen ook kosten in realiteit anders zijn dan geraamd. In de onderstaande tabellen zijn de bandbreedtes van afwijking ten opzichte van de geraamde bedragen weergegeven. De bandbreedtes zijn verderop nader verantwoord en toegelicht. Tabel 4.2 Bandbreedte kosten Post Bouw- en woonrijp maken (incl. sloop en beheer) Planontwikkelingskosten Voorbereiding en toezicht Overige kosten Centrumplan Emmeloord (overhead, verhuiskosten) Centrumplan Emmeloord niet verwerven De Deel 10-148

Neerwaartse afwijking -5,00%

Opwaartse afwijking +5,00%

-5,00% -5,00% -5,00%

+5,00% +5,00% +5,00%

- €452.200

Tabel 4.3 Bandbreedte opbrengsten Post Grondopbrengsten woningbouw Grondopbrengsten niet-woningbouw De Munt II fase 1 niet uitgeven 4.089 m2 kantoorkavels9

Neerwaartse afwijking -5,00% -5,00% - € 376.188

Opwaartse afwijking +5,00% +5,00%

Tenslotte geldt er ook nog een bandbreedte ten aanzien van de fasering. Deze bandbreedte is in jaren weergegeven ten opzichte van de basis (fasering grondexploitatie per 1-1-2021). Dit risico is projectspecifiek, want voor ieder project geldt een andere looptijd en een andere inschatting ten aanzien van versnelling of vertraging. Tabel 4.4 Bandbreedte fasering Post Emmelhage fase 1 Emmelhage fase 2a Emmelhage fase 2b Ens woningbouw

Neerwaartse afwijking 0 jaar 0 jaar 0 jaar 2 jaar

Opwaartse afwijking 1 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar

6

Alle BIE-complexen zijn berekend met een kostenstijging van 2%, genoemde bandbreedte in de Monte Carlo analyse betekent dat de waarden voor de kostenstijging liggen tussen +0,0% en +4,0%. 7 De BIE-complexen woningbouw zijn (met enkele uitzonderingen i.v.m. overeenkomsten/afspraken) berekend met een opbrengstenstijging van 1,0%, genoemde bandbreedte in de Monte Carlo analyse betekent dat de waarden voor de opbrengstenstijging liggen tussen -0,5% en +1,5%. 8 Voor dit risico geldt dat er geen sprake is van een bandbreedte, maar dat het (negatieve) risico een vaste waarde heeft en een kans van optreden. De kans van optreden is 70%. 9 Voor dit risico geldt dat er geen sprake is van een bandbreedte, maar dat het (negatieve) risico een vaste waarde heeft en een kans van optreden. De kans van optreden is 25%.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 9 van 42

Espel woningbouw Bant woningbouw fase 1 Bant woningbouw fase 2 Creil woningbouw Luttelgeest J. Bruintjesstraat Kraggenburg Walstraat Kraggenburg Marknesse Zuid fase 3 Herontwikkelingslocaties Nagele Wellerwaard De Munt II fase 1 De Munt II fase 2 Ens bedrijventerrein Ens bedrijventerrein uitbreiding Bedrijventerrein dorpen Bedrijventerrein Creil Centrumplan Emmeloord De Kaghe Espel Mariaschool Tollebeek Bedrijventerrein Marknesse

1 jaar 0 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar 0 jaar 1 jaar 0 jaar 0 jaar 1 jaar

1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar

Binnen de Monte Carlo simulatie worden alle parameters per trekking aangepast (binnen de gestelde bandbreedtes), hetgeen resulteert in een verandering van het eindresultaat. In totaal gebeurt dit 10.000 keer.

4.2

Verantwoording en toelichting op risicobandbreedten

In bovenstaande tabellen zijn de risicovariabelen aangeduid alsook de bandbreedte die wordt toegepast in de Monte Carlo simulatie. Onderstaand een korte toelichting hierop: Rente De bandbreedte op het rentepercentage wordt klein geacht. Dit heeft te maken met het grote aandeel EV in de financiering door de gemeente Noordoostpolder. Daarnaast lopen bestaande leningen voor een groot deel nog een langere periode. Kostenstijging De in de grondexploitaties gehanteerde parameter voor kostenstijging is vanuit historisch perspectief en voor de langere termijn een voor de hand liggende waarde. Deze parameter is echter wel conjunctuurgevoelig en kent daarom wel een relatief grote bandbreedte. De parameter geldt voor de volledige looptijd van de verschillende grondexploitaties, waardoor een afwijking op projectniveau door cumulatie tot flinke afwijkingen kan leiden. Opbrengstenstijging De inschatting van de opbrengstenstijging als opgenomen in de grondexploitaties per 1-1-2020 is zeer behoudend, namelijk 1,5%. De actuele en de voor de nabije toekomst verwachte marktontwikkelingen in ogenschouw nemend wordt – voorzichtigheidshalve - de kans op een negatievere ontwikkeling iets groter geacht. Ook hier geldt weer dat door cumulatie (jaar op jaar opbrengstenstijging) voor langlopende projecten het effect substantieel kan zijn. Maar desalniettemin een reëel risico (kans).

Voor een aantal projecten geldt dat in verband met onderhandelingen of afspraken geen opbrengstenstijging wordt gerekend. Hiervoor wordt dit jaar geen risico meegenomen. Het betreft de complexen: -

X011A – Emmelhage Fase 1 – overeenkomsten zijn grotendeels getekend X050 – Centrumplan Emmeloord – zie hieronder X072 – Luttelgeest – grond is verkocht X076 – Herontwikkelingslocaties Nagele – overeenkomsten zijn grotendeels getekend X077 – Walstraat Kraggenburg – grond is verkocht X081 – Mariaschool Tollebeek – grond is verkocht X082 – Wellerwaard – aandeel agrarische grond

Ook voor bedrijventerrein wordt geen opbrengstenstijging gerekend en wordt er dit jaar geen risico meegenomen.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 10 van 42

Kosten Voor de kosten geldt een normale bandbreedte van plus -5% tot +5%. Opbrengsten Voor de opbrengsten (in verband met gronduitgifte) geldt een normale bandbreedte van plus -5% tot +5%. De toekomstige ontwikkeling van de grondprijzen is in het risico/kans op de opbrengstenstijging meegenomen. Dit risico betreft situationele omstandigheden die in de prijsvorming een rol spelen (ligging, ontwerp, onderhandeling, etc.). Voor niet-woningbouw geldt dezelfde bandbreedte. Fasering Per project/grondexploitatie is het risico op vertraging of versnelling ingeschat. De kans op vertraging is daarbij vaak iets groter ingeschat dan versnelling, veelal omdat gezien de korte restant looptijd een (substantiële) versnelling eenvoudigweg niet meer mogelijk is. In de bandbreedtetabel voor de fasering zijn de uitgangspunten voor dit risico nader geduid. -

Specifieke risico’s

Munt II fase 1 Op bedrijventerrein De Munt II fase 1 bestaat een kans van 25% dat 2 kantoorkavels niet verkocht worden. Het niet verkopen van ca. 4.089 m² aan kantoorkavels leidt mogelijk tot € 376.188 aan minder opbrengsten. Centrumplan Emmeloord In de grondexploitatie voor het Centrumplan Emmeloord is de volgende keuze nog niet doorgevoerd: het niet verwerven van De Deel 10-14 als gevolg van een andere ruimtelijke inpassing. Hierdoor valt het verwervingsbudget van € 452.200 vrij. Dit vormt een kans op het moment dat dit wel wordt doorgevoerd. De raad is al wel op de hoogte gebracht van bovenstaande mogelijke aanpassing, maar er ligt nog geen formeel besluit. Er is nu een risico van 70% opgenomen dat bovenstaande keuze wordt doorgevoerd in de grondexploitatie.

4.3

Resultaat Monte Carlo analyse bouwgronden in exploitatie

Onderstaande tabel geeft de resultaten van de risicoanalyse op basis van een Monte Carlo simulatie. De risicovariabelen, verdelingen, kansen en bandbreedten die daarbij zijn toegepast zijn eerder in deze rapportage toegelicht en verantwoord. De tabel laat een analyse per complex zien. Daarmee wordt inzicht verkregen in de risico’s (gekwantificeerd) per project en ontstaat een beter beeld waar de risico’s – ook in de tijd – liggen. Behalve het risico (risico ten opzichte van resultaat) is ook de vereiste weerstandscapaciteit per complex aangeduid indien geen rekening wordt gehouden met verevening met resultaten en risico’s van andere complexen. Wel wordt rekening gehouden met het resultaat van het betreffend complex zelf en met de ruimte die in de ramingen binnen de grondexploitaties zit (onvoorzien). De optelling van de aldus per complex (blauw is woningbouw, okerkleurig is bedrijvigheid, paars is gemengd) bepaalde vereiste weerstandscapaciteit, is dus de totaal benodigde risicobuffer (weerstandscapaciteit: € 0,74 mln10) wanneer geen rekening wordt gehouden met verevening van positieve en negatieve risico’s en resultaten tussen de grondexploitatiecomplexen.

10

De in de tabel (laatste regel) aangeduide formule ‘g=e-f’ geldt alleen voor complexen, waarbij sprake is van een bruto risico.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 11 van 42

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € € €

1,18 1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € € €

€ € € € € € € € € € €

0,23 0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € € €

€ € € € € € € € € € €

0,67 0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € € €

0,33 0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € € €

0,44 0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

2,59 1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € € €

0,300,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € € €

ag el e al st ra at Kr X0 ag 81 ge nb M ar ur ia g sc ho ol X0 To 82 lle be W ek el le rw aa rd X1 55 J. B. st ra at Kr ag ge nb ur g W

X0 77

He ro nt w .N

X0 76

M ar kn es se

X0 75

Lu tt el ge es t X0 72

Cr ei l X0 71

X0 68

Es pe l

Ba nt Fa se

1 0,320,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

X0 67 -2

Ba nt Fa se X0 67 -1

X0 65

En soo st

Ka gh e De € € € € € € € € € € €

2

2B

0,08 0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

Es pe l

Fa se

2A 1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

X0 63

X0 11 C

Em m el ha

ge

Fa se

1 el ha ge

Fa se € € € € € € € € € € €

Em m

X0 11 B

Em m el ha ge

Ko lo

0,27 0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

€ € € € € € € € € € €

0,370,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € € €

0,25 0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Ge Gr me on en de te xp No lo or ita do tie os s tp (B o IE lde )2 r X0 02 34 0 De M un tI IF X0 as 38 e 2 De M un tI IF X0 as 40 e 1 Be dr .E ns ui tb X0 re id 41 in Be g dr .D or pe X0 n 42 Be dr .E ns X0 43 Be dr .C re il X0 46 Be dr .M ar X0 kn 50 es Ce se nt ru Em mp m lan el oo rd To ta al

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

X0 11 A

Ge Gr me on en de te xp No lo or ita do tie os s tp (B o IE lde )2 r 02 0

Tabel 4.5 Resultaten Monte Carlo simulatie en bepaling risico (vereiste weerstandscapaciteit; boven woningbouw, onder bedrijvigheid, gemengd en totalen), bedragen in € mln.

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

€ € € € € € € € € € €

0,480,440,660,280,460,560,12 0,12 0,12

€ € € € € € € € € € €

0,110,090,600,10 0,140,370,27 0,27 0,27

€ € € € € € € € € € €

0,79 0,70 0,70 0,56 0,86 0,71 0,63 0,07 -

€ € € € € € € € € € €

0,63 0,60 0,60 0,55 0,63 0,59 0,57 0,03 -

€ € € € € € € € € € €

0,15 0,14 0,14 0,11 0,16 0,14 0,12 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

0,00 0,00 0,00 0,030,03 0,000,020,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € € €

0,42 0,36 0,36 0,05 0,65 0,36 0,21 0,15 -

€ € € € € € € € € € €

3,072,723,141,882,572,880,16 0,16 0,16

€

3,61

€

4,28

€ € € € € € € €

0,568,19 4,08 1,77 2,51 0,74 0,74

Het geprognosticeerde saldo op contante waarde van de lopende BIE-complexen bedraagt per 1-1-2021 € 4.279.061 batig. Met het doorvoeren van de in tabellen 4.1 tot en met 4.4 aangegeven risicovariabelen bevindt het resultaat zich met een zekerheid van 90 % binnen de bandbreedte € 1.768.46911 en € 6.264.98512 batig/voordelig. Uit de resultaten als gepresenteerd in bovenstaande tabel blijkt dat als wij kijken naar de afzonderlijke grondexploitaties, de complexen Bant Fase 1 (X067), Herontwikkeling Nagele (X076), Wellerwaard (complex X082), Centrumplan Emmeloord (complex X050) en Munt II (fase 1 en fase 2, complex X038 en complex X034) eruit springen. Deze grondexploitaties bepalen voor een groot deel de benodigde weerstandscapaciteit. Dit is allereerst te verklaren door het feit dat deze exploitaties een negatief resultaat kennen (afgedekt door een verliesvoorziening) en dat ieder negatief risico een verder negatief resultaat betekent (kan niet binnen grondexploitatie worden opgevangen door een positief resultaat, zoals bij de meeste andere grondexploitaties). Een tweede verklaring is dat twee van deze exploitaties specifieke risico’s kennen. In bijlage 1 zijn de resultaten van de Monte Carlo simulatie per project weergegeven. Het betreft dan de cijfermatige samenvatting (als bovenstaande tabel), de verdelingsgrafiek en de gevoeligheidsdiagram.

Uit de resultaten in tabel 4.5 is af te leiden dat indien het zogenaamde slecht weer scenario optreedt, er sprake is van een saldo van alle grondexploitaties (BIE) van € 1.768.469 positief. In 5 % van de trekkingen zal - bij de gegeven variatie in de parameters - het saldo onder deze waarde uitkomen. De kans hierop is dus klein. Wel vormen alle projecten met een verliesgevend resultaat bij elkaar een totaal van € 4.174.356 negatief. Hoewel een groot deel van de risico’s marktrisico’s betreffen en dus overwegend externe oorzaken hebben zal - in het voorkomende geval - de gemeente maatregelen nemen om de voorziene problemen met de exploitaties het hoofd te kunnen bieden. 11

Deze waarde is de optelling van de 5% percentielwaarden van de afzonderlijke complexen. Het 5% percentiel is de waarde, waarbij 95% van de trekkingen een beter resultaat te zien geven. Deze waarde is in tabel 4.5 en bijlage 1 per complex gepresenteerd. 12 Deze waarde is de optelling van de 95% percentielwaarden van de afzonderlijke complexen. Het 95% percentiel is de waarde, waarbij 95% van de trekkingen een minder goed resultaat te zien geven. Deze waarde is in bijlage 1 per complex gepresenteerd.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 12 van 42

Het kan zijn dat er op projectniveau een specifieke noodzaak ontstaat voor een financiële maatregel (voorziening o.i.d.). Risico’s afdekken door middel van andere, winstgevende complexen is conform BBV-regelgeving niet toegestaan.

4.4

Gevoeligheidsanalyse bouwgronden in exploitatie (op geconsolideerd niveau)

De Monte Carlo simulatie voert tevens een gevoeligheidsanalyse uit. Er wordt berekend welke parameters welke invloed op het resultaat hebben. Er is sprake van een grote gevoeligheid voor de toekomstige grondopbrengsten. Een risico van mutatie van de grondprijs – i.c. plus of min 5% - op de grondprijs (per startdatum) heeft een effect op het volledige opbrengstenvolume en is daardoor groot. Het risico op de grondopbrengsten/grondprijs geldt zowel woningbouw als niet-woningbouw, waarbij uit onderstaande grafiek duidelijk is af te leiden dat voor zowel woningbouw als niet-woningbouw sprake is van evenwicht. Een grote impact op het resultaat hebben ook de factor kostenstijging en de kostenvariatie voor het bouw- en woonrijpmaken. Waarbij de kanttekening dat het risico voor bouw- en woonrijpmaken evenwichtig is in de zin dat positieve risico’s (kansen) en bijsturingsmogelijkheden even groot worden ingeschat als negatieve risico’s. De kostenstijging geeft een ‘gelijke’ verdeling. Het risico op een minder gunstige prijsontwikkeling wordt gelijk geschat aan de kans op een gunstige prijsontwikkeling. Vermeldenswaardig is het specifieke risico welke geldt voor het project De Munt II fase 1. Er is een relatief kleine kans (25%) dat dit risico optreedt. Daarnaast is er ook een specifieke kans voor het Centrumplan Emmeloord.

Doordat de kans van optreden relatief groot wordt geacht (70%) is de resultaatgevoeligheid voor de specifieke kans met betrekking tot Centrumplan Emmeloord erg groot. Voor met name de specifieke kans omtrent Centrumplan Emmeloord, welke een binomiale verdeling kent (wel of niet optreden) geldt dat de kanttekening dient te worden geplaatst dat door het hoge zekerheidspercentage, dat wordt gehanteerd (95%) voor de bepaling van de vereiste weerstandscapaciteit, deze kans voor een groot deel meedoet voor het bepaalde (maximale) effect (ook bij lagere kanspercentages). Dus de invloed op de bandbreedte (verschil tussen uiterste minimumwaarde en uiterste maximumwaarde) is wel groot. Zeker bij de analyses op complexniveau wordt dat duidelijk.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 13 van 42

Figuur 4.1: Gevoeligheidsanalyse alle BIE complexen

4.5

Benodigde weerstandscapaciteit bouwgronden in exploitatie

Om de hoogte van de weerstandscapaciteit te bepalen, is voor alle grondexploitaties een Monte Carlo analyse uitgevoerd. Op basis hiervan zou de bandbreedte van het resultaat (bandbreedte 90%) van alle complexen variëren tussen € 1.768.469 en € 6.264.985 positief. Ten opzichte van het geconsolideerde resultaat (base case) op netto contante waarde (€ 4.279.061) is het risico bij 95% zekerheid € 2.510.592. Dit risico kan voor een deel worden opgevangen door positieve grondexploitatieresultaten. Resteert een netto risico (vereiste weerstandscapaciteit in verband met grondexploitaties) van € 740.122.

4.6

Vergelijking 2021 versus 2020

Onderstaande tabel geeft een beeld van het verschil tussen de resultaten van de risicoanalyse per 2020 en 2021. De resultaatsverschillen (o.a. door winstnemingen) zijn groot. Ook het risicoprofiel is gewijzigd. Het risico ten opzichte van het resultaat (voor alle grondexploitaties) is kleiner (€ 0,74 mln). Door betere resultaten (waarmee op complexniveau risico’s kunnen worden opgevangen) en door een iets verbeterd risicoprofiel is het netto risico (benodigde weestandcapaciteit) lager.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 14 van 42

-2 02 0 Ve rs ch il 20 21

Kolom5

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

To ta al 20 20

Ge m ee nt Gr e N on oo de rd xp oo lo stp ita o tie lde s r (B To IE ) ta al 20 20 20 21

Tabel 4.6 Verschilanalyse (cijfermatig) tussen de Monte Carlo simulatie per 2020 en 2021

€

3,61

€

3,13

€

0,48

€

4,28

€

2,21

€

2,06

€ € € € € € € €

0,568,19 4,08 1,77 2,51 0,74 0,74

€ € € € € € € €

3,827,53 1,87 1,043,25 1,75 1,75

€ € € € € € € €

3,27 0,66 2,21 2,81 0,741,011,01-

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 15 van 42

5. CONCLUSIE Conclusie Het vrij besteedbare deel van de algemene reserve grondexploitaties (zie bijlage 2) is groter dan de benodigde weerstandscapaciteit (€ 0,74 mln als toegelicht in voorliggende rapportage). Er is dus geen toevoeging aan de aanwezige weerstandscapaciteit benodigd op basis van voorliggende analyse. Bij de bepaling van de hoogte van de benodigde weerstandscapaciteit is ervan uit gegaan dat risico’s binnen een grondexploitatiecomplex niet kunnen worden opgevangen door (positieve) resultaten van andere grondexploitaties. Risico’s worden zo niet afgedekt door naar omvang en tijdstip onzekere (positieve) exploitatieresultaten te kijken en ook winstnemingen zijn niet van invloed op de omvang van de benodigde weerstandscapaciteit.

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 16 van 42

BIJLAGE 1: Resultaten risicoanalyse per complex

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 17 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex X011A Emmelhage Fase 1

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

126.769.169,24

Base Case

256.671,74

Minimum

212.758,89

Gemiddelde

250.556,54

Maximum

286.064,59

Mediaan

250.607,12

Bandbreedte

73.305,70

Standaard deviatie

11.259,18

Gem. std. fout

ncw

112,59

Positie percentiellijn in grafiek

1400

1200 1000 800

Uitgangspunt

256.671,74

0,00

Uitgangspunt

256.671,74 Uitgangspunt = 231.970,29 256671,7399

1.158,30

5%

231.970,29

0,00

95%

269.076,72

231.970,29 Percentiel = 269.076,72 265177,4222 269.076,72

1.158,30

Percentiel Percentiel = Percentiel 236072,843 Percentiel Percentiel

0,00 1.158,30 ncw Uitgangspunt

600

Percentielscores Minimum

Percentiel

ncw

Percentiel

400 200 0 212758,89222758,89232758,89242758,89252758,89262758,89272758,89282758,89

212.758,89 10%

236.072,84

20%

240.850,15

30%

244.545,79

40%

247.661,46

50% 60% 70% 80% 90%

250.606,93 253.467,55 256.737,82 260.263,58 265.177,42 286.064,59

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 18 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex X011B Emmelhage Fase 2A

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

Base Case

1.108.460,83

Minimum

946.456,61

Gemiddelde

1.088.396,01

Maximum

1.223.047,58

Mediaan

1.088.503,41

Bandbreedte

Standaard deviatie

39.935,76

1.594.865.143,41

276.590,98

Gem. std. fout

ncw

399,36

Positie percentiellijn in grafiek

1400 1400 Uitgangspunt 1200 1200 1000 1000 800 800

1.108.460,83

Uitgangspunt 1.108.460,83 Uitgangspunt Uitgangspunt = = Uitgangspunt = 2368989,633 Percentiel 95% = Percentiel 5% =Percentiel 1108460,826 1.022.676,16 2.368.989 2.463.266 2.212.324 Percentiel Percentiel == Percentiel 1.022.676,16 1022676,156 2175100,343 Percentiel Percentiel== Percentiel 1.153.595,11 1153595,11 2501228,645 Percentiel 1.153.595,11

0,00 1.166,00

5%

1.022.676,16

0,00

95%

1.153.595,11

10%

1.036.308,50

20%

1.054.189,14

30%

1.067.023,81

40%

1.077.861,65

50% 60% 70% 80% 90%

1.088.499,00 1.098.764,34 1.110.162,20 1.122.792,48 1.139.690,78 1.223.047,58

1.166,00 0,00 1.166,00 ncw Uitgangspunt

600 600

Percentielscores Minimum

Percentiel

ncw

Percentiel

400 400 200 200 00 2000000 945000 2100000 9950002200000 1045000 2300000 1095000 2400000 24000001145000 2500000 2500000 1195000 2600000 2600000

946.456,61

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 19 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex X011C Emmelhage fase 2B

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

Base Case

1.460.455,89

Minimum

479.255,44

Gemiddelde

1.351.622,02

Maximum

2.103.668,53

Mediaan

1.354.501,65

Bandbreedte

1.624.413,09

233.741,61

Gem. std. fout

Standaard deviatie

ncw

54.635.140.357,14

2.337,42

Positie percentiellijn in grafiek

1400 1400 Uitgangspunt 1200 1200 1000 1000 800 800

1.460.455,89

Uitgangspunt 1.460.455,89 Uitgangspunt = = Uitgangspunt Uitgangspunt = 2368989,633 Percentiel 95% = Percentiel 5% =Percentiel 963.476,89 1460455,893 2.368.989 2.463.266 2.212.324 Percentiel = = Percentiel Percentiel 963.476,89 2175100,343 963476,8879 Percentiel = = Percentiel Percentiel 1.734.380,93 2501228,645 1734380,932 Percentiel 1.734.380,93

0,00 1.148,40

5%

963.476,89

0,00

95%

1.734.380,93

10%

1.044.895,46

20%

1.148.713,64

30%

1.223.935,13

40%

1.290.660,85

50% 60% 70% 80% 90%

1.354.495,29 1.417.660,29 1.479.614,26 1.555.656,52 1.650.279,41 2.103.668,53

1.148,40 0,00 1.148,40 ncw Uitgangspunt

600 600

Percentielscores Minimum

Percentiel

ncw

Percentiel

400 400 200 200 00 2000000 480000 2100000 2200000 980000 2300000 2400000 2400000 14800002500000 2500000 2600000 2600000 1980000

479.255,44

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 20 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex X063 De Kaghe Espel

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

57.619.579,63

Base Case

78.826,31

Minimum

40.477,02

Gemiddelde

70.818,36

Maximum

95.118,21

Mediaan

70.930,88

Bandbreedte

54.641,19

Standaard deviatie

7.590,76

Gem. std. fout

ncw 1200 1400

Positie percentiellijn in grafiek 1400

1000 800

Uitgangspunt 78.826,31 0,00 Percentiel Uitgangspunt = Percentiel 95% = Percentiel 95% Percentiel 5% 5% = Uitgangspunt = Uitgangspunt = Uitgangspunt = 168.395 Uitgangspunt 78.826,31 1.222,10 -73.341 =78826,31275 117.966,80 = 98.006,82 -143.40980672,73319 106060,3689 Percentiel = Percentiel Percentiel = 58.155,19 0,00 61866,35306 Percentiel = Percentiel58155,18716 58.155,19 1.222,10 Percentiel = 85248,10839 1000 83153,33984 Percentiel 83.153,34 0,00

800

800

1200 1000

75,91

1200

Percentiel

83.153,34

600 600

600

400 400

400

200 200

200

0 90000 50000 40000

ncw

0 -220000 -170000 -70000 55000 95000 50000 60000 100000 65000 60000 105000 70000 110000 70000 75000-120000 80000 115000 80000 85000 120000 90000 90000 125000 95000

1.222,10 ncw ncw Uitgangspunt Uitgangspunt Percentiel Percentiel Percentiel Percentiel

5%

58.155,19

95%

83.153,34

Percentielscores Minimum

40.477,02 10%

60.956,98

20%

64.404,79

30%

66.916,79

40% 50% 60% 70% 80% 90%

68.956,99 70.929,26 72.906,13 74.991,64 77.346,26 80.713,36 95.118,21

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 21 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex X065 Ens-oost

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

Base Case

205.023,24

Minimum

47.051,17

Gemiddelde

222.410,60

Maximum

401.185,67

Mediaan

222.022,74

Bandbreedte

354.134,50

Standaard deviatie

54.815,63

Gem. std. fout

ncw

800

548,16

Positie percentiellijn in grafiek

1200

1000

3.004.753.667,45

1400 UitgangspuntUitgangspunt = 205.023,24 205023,2363 Uitgangspunt Uitgangspunt205.023,24 =1200 Percentiel = 785137,7481 133225,5176 Percentiel 133.225,52 Percentiel = Percentiel = Percentiel 133.225,52 312916,4701 1000 884998,8926 Percentiel = Percentiel 312.916,47 687846,9276 Percentiel 312.916,47 800

0,00 1.114,30

5%

133.225,52

0,00

95%

312.916,47

10%

151.473,02

20%

173.820,21

30%

191.073,29

40% 50% 60% 70% 80% 90%

206.902,98 221.999,49 236.790,52 252.224,02 270.150,89 295.321,48 401.185,67

1.114,30 0,00

Uitgangspunt

600 600

ncw

Percentielscores

1.114,30 ncw Minimum

Percentiel Percentiel

400 400

200

0 -1000000 50000

200

100000 -900000 150000

200000 -800000250000 -700000 300000

0 350000-600000 400000

47.051,17

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 22 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex X067-1 Bant Fase 1

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

109.126.291,27

Base Case

-303.825,69

Minimum

-342.723,04

Gemiddelde

-306.693,49

Maximum

-274.274,62

Mediaan

-306.604,60

Bandbreedte

10.446,35

Gem. std. fout

Standaard deviatie

ncw

68.448,42 104,46

Positie percentiellijn in grafiek

1200 1400 1400 Uitgangspunt =Percentiel 951400 % Percentiel 5% Uitgangspunt -303.825,69 Uitgangspunt =303825,6943 Percentiel 95% = Percentiel 5% = = -288.118,52 = -326.460,75 Uitgangspunt = Uitgangspunt -303.825,69 1200 1200 - 261.525 -320.112 Percentiel = -292.858 = - 1000 311633,7316 Uitgangspunt 323894,5555 1200= Percentiel -323.894,56 301669,4059 Percentiel Percentiel = 289464,5702 Percentiel -323.894,56 1000 1000 325446,6453 1000 Percentiel -289.464,57 Percentiel =800 289484,5166 Percentiel -289.464,57 800800 800 600 ncw

600600 600

400 400400 400

0,00 1.127,50

5%

-323.894,56

0,00

95%

-289.464,57

1.127,50 0,00 1.127,50 ncw ncw Uitgangspunt Uitgangspunt Percentiel Percentiel Percentiel Percentiel

Percentielscores Minimum

200 200200 200 00 0 -357000 -330000 -337000-320000 -317000 -297000 -277000 -257000 -237000 -340000 -344284 -334284 -330000 -324284 -320000 -310000 -314284 -310000 -300000 -304284 -300000 -290000 -294284 -290000 -280000 -284284 -280000 -270000 -274284

-342.723,04 10%

-320.415,95

20%

-315.817,80

30%

-312.395,53

40%

-309.353,47

50%

-306.605,57

60%

-303.869,52

70% 80% 90%

-300.951,94 -297.684,25 -293.038,32 -274.274,62

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 23 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

€ € € € € € € € € €

1,89 1,89 1,09 2,40 1,78 1,45 0,44 -

€ € € € € € € € € €

0,280,300,270,280,290,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,01 0,00 -

€ € € € € € € € € €

0,14 0,14 0,13 0,15 0,14 0,13 0,02 -

X155 J. B. straat Kraggenburg

X082 Wellerwaard

X081 Mariaschool Tollebeek

X077 Walstraat Kraggenburg

X076 Herontw. Nagele

X075 Marknesse

X072 Luttelgeest

X071 Creil

X068 Espel

X067-2 Bant Fase 2

X067-1 Bant Fase 1

X065 Ens-oost

X063 De Kaghe Espel

X011C Emmelhage Fase 2B

X011B Emmelhage Fase 2A

X011A Emmelhage Fase 1

Kolom1

Gemeente Noordoostpolder Grondexploitaties (BIE) 2020

Complex 67-2 Bant Fase 2

€ € € € € € € € € €

0,330,590,070,330,470,14 0,14 0,14

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,050,42 0,19 0,07 0,14 -

Statistieken Output NCW

Aantal trekkingen

10.000

Variantie

2.289.644.929,60

Base Case

551.062,55

Minimum

368.763,06

Gemiddelde

528.651,86

Maximum

677.430,84

Mediaan

529.220,91

Bandbreedte

308.667,78

Standaard deviatie

47.850,23

Gem. std. fout

ncw

478,50

Positie percentiellijn in grafiek

1200 1200 Uitgangspunt 1000 1000

800 800

Uitgangspunt Percentiel == Percentiel Percentiel 447557,6461 387910,9589 Percentiel

Uitgangspunt = 551.062,55 Uitgangspunt =€ 551062,554 537.810 551.062,55

0,00 1.103,30

5%

447.557,65

0,00

95%

606.646,04

1.103,30

Percentiel

447.557,65 Percentiel Percentiel== 447.557,65 606646,0422 585927,16 606.646,04

Percentiel

606.646,04

1.103,30 ncw

0,00

Uitgangspunt

600 600 ncw 400 400

Percentielscores Minimum

465.763,48

Percentiel

20%

487.609,21

Percentiel

30%

503.839,63

40%

516.790,96

50%

529.211,75

60%

541.508,36

70% 80% 90%

554.821,48 569.825,77 590.645,94 677.430,84

200 200

00 365000 275000

415000375000 465000

515000 475000 565000 575000 615000

665000 675000

368.763,06 10%

Maximum

Gevoeligheidsanalyse

Bepaling vereiste weerstandscapaciteit 2021 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 24 van 42

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

a b

c d=a-c e=c-b f g=e-f

€ € € € € € € € € €

0,26 0,26 0,21 0,29 0,25 0,23 0,02 -

€ € € € € € € € € €

1,11 1,11 0,95 1,22 1,09 1,02 0,09 -

€ € € € € € € € € €

1,46 1,46 0,48 2,10 1,35 0,96 0,50 -

€ € € € € € € € € €

0,08 0,08 0,04 0,10 0,07 0,06 0,02 -

€ € € € € € € € € €

0,21 0,21 0,05 0,40 0,22 0,13 0,07 -

€ € € € € € € € € €

0,300,340,270,310,320,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € €

0,55 0,55 0,37 0,68 0,53 0,45 0,10 -

€ € € € € € € € € €

0,30 0,30 0,05 0,38 0,30 0,24 0,05 -

€ € € € € € € € € €

0,40 0,40 0,47 0,33 0,40 0,36 0,04 -

€ € € € € € € € € €

0,06 0,06 0,04 0,07 0,06 0,05 0,01 -

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.noordoostpolder.nl/api/v1/meetings/1822/documents/27011