8.1 Bestemmingsplan Emmeloord Dokter Jansenpark 13022023 VA_Deel1.pdf

Bestemmingsplan

Emmeloord, Dokter Jansenpark

Februari 2023

Status: Vastgesteld

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

BESTEMMINGSPLAN “EMMELOORD, DOKTER JANSENPARK”

Plan:

Emmeloord, Dokter Jansenpark

Plantype:

Bestemmingsplan

IMRO-nummer: NL.IMRO.0171.BP00708-VS01 Status:

Vastgesteld

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

1

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Toelichting

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

2

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5

AANLEIDING ............................................................................................................................................... 5 LIGGING VAN HET PLANGEBIED ....................................................................................................................... 5 DE BIJ HET PLAN BEHORENDE STUKKEN ............................................................................................................. 5 HUIDIG PLANOLOGISCHE REGIME .................................................................................................................... 6 LEESWIJZER ................................................................................................................................................ 7

HOOFDSTUK 2 HUIDIGE SITUATIE ......................................................................... 8 2.1 2.2

RUIMTELIJKE ONTSTAANSGESCHIEDENIS............................................................................................................ 8 HUIDIGE SITUATIE PLANGEBIED EN OMGEVING ................................................................................................... 8

HOOFDSTUK 3 PLANBESCHRIJVING ..................................................................... 11 3.1 3.2 3.3

GEWENSTE ONTWIKKELING .......................................................................................................................... 11 VERKEER & PARKEREN ................................................................................................................................ 15 BEELDKWALITEITSPLAN DOKTER JANSENPARK .................................................................................................. 20

HOOFDSTUK 4 BELEIDSKADER ........................................................................... 21 4.1 4.2 4.3

RIJKSBELEID .............................................................................................................................................. 21 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................................................. 26 GEMEENTELIJK BELEID................................................................................................................................. 30

HOOFDSTUK 5 MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN .................................................. 35 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8

GELUID (WET GELUIDHINDER) ...................................................................................................................... 35 BODEMKWALITEIT ...................................................................................................................................... 36 LUCHTKWALITEIT ....................................................................................................................................... 37 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 38 MILIEUZONERING ...................................................................................................................................... 40 ECOLOGIE................................................................................................................................................. 42 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 46 BESLUIT MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .............................................................................................................. 47

HOOFDSTUK 6 WATERASPECTEN........................................................................ 49 6.1 6.2 6.3

ALGEMEEN ............................................................................................................................................... 49 BELEIDSKADERS ......................................................................................................................................... 49 WATERTOETSPROCES.................................................................................................................................. 50

HOOFDSTUK 7 JURIDISCHE ASPECTEN EN PLANVERANTWOORDING .............................. 58 7.1 7.2 7.3

INLEIDING................................................................................................................................................. 58 OPZET VAN DE REGELS ................................................................................................................................ 58 VERANTWOORDING VAN DE REGELS............................................................................................................... 59

HOOFDSTUK 8 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID .................................................. 62 HOOFDSTUK 9 VOOROVERLEG, INSPRAAK EN ZIENSWIJZEN ....................................... 63 9.1 9.2

VOOROVERLEG .......................................................................................................................................... 63 ZIENSWIJZEN............................................................................................................................................. 63

BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING ............................................................................... 64 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2

ONTWIKKELVISIE DOKTER JANSENPARK .................................................................................................. 64 INRICHTINGSPLAN DOKTER JANSENPARK................................................................................................. 65

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

3

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8 BIJLAGE 9 BIJLAGE 10 BIJLAGE 11 BIJLAGE 12 BIJLAGE 13 BIJLAGE 14 BIJLAGE 15 BIJLAGE 16 BIJLAGE 17 BIJLAGE 18 BIJLAGE 19

VERKEERSTOETS DOKTER JANSENTERREIN ............................................................................................... 66 BEELDKWALITEITSPLAN ....................................................................................................................... 67 AKOESTISCH ONDERZOEK WEGVERKEERSLAWAAI ...................................................................................... 68 BODEMONDERZOEK ........................................................................................................................... 69 STIKSTOFONDERZOEK.......................................................................................................................... 70 QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING 2020 ....................................................................................... 71 QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING 2021 ....................................................................................... 72 NADER ECOLOGISCH ONDERZOEK .......................................................................................................... 73 ARCHEOLOGISCH BUREAUONDERZOEK.................................................................................................... 74 ARCHEOLOGISCH INVENTARISEREND VELDONDERZOEK ...............................................................................

75 AANMELDNOTITIE VORMVRIJE M.E.R.-BEOORDELING ................................................................................ 76 UITGANGSPUNTENNOTITIE WATERTOETS ................................................................................................ 77 WATERSTRUCTUURPLAN ..................................................................................................................... 78 VOOROVERLEGREACTIE PROVINCIE FLEVOLAND ........................................................................................ 79 VOOROVERLEGREACTIE WATERSCHAP ZUIDERZEELAND .............................................................................. 80 VOOROVERLEGREACTIE VEILIGHEIDSREGIO FLEVOLAND .............................................................................. 81 REACTIENOTA ................................................................................................................................... 82

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

4

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

HOOFDSTUK 1 1.1

INLEIDING

Aanleiding

Voorliggend bestemmingsplan heeft betrekking op het Dokter Jansencentrum aan de Urkerweg 1 en Kometenlaan 1 in Emmeloord (hierna: plangebied). De gemeente Noordoostpolder is voornemens om het terrein te herontwikkelen tot een woonbuurt met een mix van grondgebonden woningen en appartementen. Daarnaast wordt er ruimte geboden voor maatschappelijke functies zoals bijvoorbeeld een buurthuis. Het voornemen is om binnen het plangebied maximaal 293 woningen en circa 714 m2 bvo maatschappelijke functies mogelijk te maken. De woningen zijn primair bedoeld voor starters en senioren, waar in de gemeente Noordoostpolder een grote behoefte aan is. Hierbij wordt opgemerkt dat in het noordwesten van het plangebied Stichting Zorggroep Oude en Nieuwe Land (Stichting ZONL) gevestigd is (Kometenlaan 1, Emmeloord). Het voornemen is dat de stichting op den duur verhuist naar het Gezondheidscentrum Het Vlie aan de Urkerweg 4 in Emmeloord. Tot die tijd blijft de stichting gevestigd op de huidige locatie. In het stedenbouwkundig plan en het voorliggende bestemmingsplan is hier rekening mee gehouden. De betreffende locatie zal de geldende maatschappelijke bestemming behouden. Wel wordt door middel van een wijzigingsbevoegdheid de mogelijkheid geboden om op den duur de bestemming te wijzigen naar een passende woonbestemming voor 67 woningen.

Vorenstaande betekent dat in het voorliggende bestemmingsplan bij recht maximaal (293-67=) 226 woningen mogelijk worden gemaakt. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in het gewenste juridisch-planologische kader ten behoeve van het voornemen. In dit bestemmingsplan wordt aangetoond dat de ontwikkeling in overeenstemming is met ‘een goede ruimtelijke ordening’ en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is.

1.2

Ligging van het plangebied

Het plangebied bevindt zich aan de Urkerweg 1 en Kometenlaan 1 in Emmeloord. De ligging van het plangebied ten opzichte van de kern Emmeloord en de directe omgeving wordt weergegeven in afbeelding 1.1.

Afbeelding 1.1

1.3

Ligging van het plangebied (Bron: PDOK)

De bij het plan behorende stukken

Het bestemmingsplan ‘Emmeloord, Dokter Jansenpark’ bestaat uit de volgende stukken:

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

5

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld • •

verbeelding (NL.IMRO.0171.BP00708-VS01) en een renvooi; regels en bijhorende bijlagen.

Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting en bijhorende bijlagen. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.

1.4

Huidig planologische regime

1.4.1

Algemeen

Het plangebied ligt binnen de begrenzing van de volgende bestemmingsplannen: Plan Emmeloord - West Parapluplan parkeren

Vaststellingsdatum 25 september 2017 8 juli 2019

De gronden ter plaatse van het plangebied zijn grotendeels voorzien van de bestemming ‘Maatschappelijk’. Daarnaast zijn de bestemmingen ‘Bedrijf – Nutsvoorziening’ en ‘Bos’ van toepassing. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeeldingen opgenomen van het geldend bestemmingsplan. Het plangebied is daarbij indicatief aangegeven met een rode omlijning.

Afbeelding 1.2

1.4.2

Uitsnede verbeelding bestemmingsplan “Emmeloord-West” (Bron: www.ruimtelijkeplannen.nl)

Beschrijving bestemmingen

Hieronder worden de geldende bestemmingen en de gebiedsaanduiding nader beschreven. Maatschappelijk De voor ‘Maatschappelijk’ aangewezen gronden zijn hoofdzakelijk bestemd voor maatschappelijke voorzieningen. In de bouwregels is bepaald dat gebouwen uitsluitend binnen een bouwvlak mogen worden

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

6

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld gebouwd. Daarbij is door middel van maatvoeringsaanduidingen de maximale bouwhoogte en het maximale bebouwingspercentage vastgelegd. Bedrijf - Nutsvoorziening De voor ‘Bedrijf - Nutsvoorziening’ aangewezen gronden zijn bestemd voor nutsvoorzieningen, niet zijnde gasdrukmeet- en regelstations. Voor gebouwen geldt dat deze uitsluitend binnen het bouwvlak mogen worden gebouwd. De maximale bouwhoogte mag niet meer bedragen dan 4 meter. Bos De voor ‘Bos’ aangewezen gronden zijn hoofdzakelijk bestemd voor bos, (hoog-) opgaande afschermende beplanting, water en waterhuishoudkundige voorzieningen, ontsluitingswegen, voet-, rijwiel- en ruiterpaden. Binnen deze bestemming mogen geen gebouwen worden gebouwd. Wel zijn bouwwerken, geen gebouwen zijnde toegestaan. Hiervoor geldt een maximale bouwhoogte van 2,5 meter. Leiding – Gas De voor ‘Leiding – Gas’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor de aanleg en instandhouding van ondergrondse hoge druk gastransportleidingen (inclusief voorzieningen).

1.4.3

Strijdigheid

Het realiseren van de beoogde woningen is binnen de bestemming ‘Maatschappelijk’ niet toegestaan. Om de voorgenomen ontwikkeling (planologisch) mogelijk te kunnen maken is een bestemmingsplanherziening noodzakelijk. Het voorliggende bestemmingsplan voorziet hierin. In deze plantoelichting wordt aangetoond dat de ontwikkeling in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening.

1.5

Leeswijzer

Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 een beschrijving van de huidige situatie in het plangebied gegeven. Hoofdstuk 3 betreft een beschrijving van de gewenste situatie. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, de provincie Flevoland en de gemeente Noordoostpolder beschreven. In hoofdstuk 5 passeren alle relevante milieu- en omgevingsaspecten de revue. Hoofdstuk 6 gaat in op de wateraspecten waaronder de watertoets. In de hoofdstukken 7 en 8 wordt respectievelijk ingegaan op de juridische aspecten/planverantwoording en de economische uitvoerbaarheid van het project. Hoofdstuk 9 gaat in op het vooroverleg en de inspraak.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

7

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

HOOFDSTUK 2 2.1

HUIDIGE SITUATIE

Ruimtelijke ontstaansgeschiedenis

De gemeente Noordoostpolder ligt in Nederlands twaalfde provincie, Flevoland. Emmeloord fungeert als centrumplaats, omringd (op fietsafstand) door de 10 zogenaamde groendorpen: Bant, Creil, Ens, Espel, Luttelgeest, Kraggenburg, Marknesse, Nagele, Rutten en Tollebeek. Sinds 1962 is de Noordoostpolder een zelfstandige gemeente. Het karakter van de gemeente is sterk agrarisch. De ruimtelijke structuur van de polder wordt mede bepaald door de volgende elementen: • • • • •

boerderijen en dorpen als groene eilanden in de open agrarische ruimte; ringen: IJsselmeerdijk en voormalige Zuiderzeedijk en de dorpenringweg; radialen: het assenkruis dat de dorpenringweg met Emmeloord verbindt; hiërarchische en concentrische opbouw; verkaveling volgens een modulair systeem op basis van een standaardkavel (300 m x 800 m).

Het belangrijkste kenmerk van de Noordoostpolder is dat het is ontworpen als eenheid, waarbij landschap, stedenbouw en architectuur onderdeel uitmaken van één integraal ontwerp. Hierdoor heeft de Noordoostpolder een hoge mate van ruimtelijke samenhang en architectonische uniformiteit. Vanwege het integrale ontwerp en de gaafheid van het landschap zijn de Noordoostpolder en Urk in de voormalige Rijksnota Belvedère gerangschikt onder de cultuurhistorisch meest waardevolle gebieden in Nederland. De Noordoostpolder kan gekarakteriseerd worden als concentrisch op verschillende niveaus. De vorm is daarbij steeds aangepast aan de topografie, de agrarische bedrijfsvoering, de civiele techniek, de gewenste afstand tussen de dorpen en de centrale plaats Emmeloord. Gebruik makend van onder andere de theorieën van de Duitse sociaal-geograaf W. Christaller (centrale plaatsentheorie) werd een hiërarchisch model ontwikkeld ten aanzien van de plaats en de functies van de nederzettingen. De wisselwerking tussen een concentrische opbouw, de hiërarchie, modulaire opbouw en de ondergrond/omgeving, het zogenaamde 'polderidioom' is sterk bepalend geweest voor de inrichting van de Noordoostpolder. Van 1937 tot 1942 werd de Noordoostpolder (met daarin de eilanden Urk en Schokland) met een omvang van circa 48.000 hectare ingepolderd.

De ontwikkeling van de polder (zowel de ontwatering als de inrichting) is geheel door de rijksoverheid tot stand gekomen. Emmeloord is de hoofdplaats en tevens de grootste kern van de gemeente Noordoostpolder.

2.2

Huidige situatie plangebied en omgeving

Het plangebied ligt aan de Urkerweg en Kometenlaan in Emmeloord. De locatie van het Dokter Jansenpark is duidelijk verankerd in de oorspronkelijke ontwerpgedachten van Emmeloord en neemt nog steeds een belangrijke plek binnen het stedelijk weefsel in. De plek ligt aan de westelijke ‘blauwe’ entree van het oude centrum, waar de Urkerweg de Espelervaart kruist. Het is een opvallend gebied met een lommerijke uitstraling, en heeft gediend als groen voorportaal van de blauwe stadspoort. De groene omgeving was onderdeel van de eerste Groene Mantel die ontworpen was voor Emmeloord (zie ook afbeelding 2.1, plangebied is indicatief aangeduid met rode kleur).

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

8

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 2.1

Visie Emmeloord (Bron: IMOSS)

De Urkerweg is een van de belangrijkste toegangen tot het centrum van Emmeloord. De weg kenmerkt zich door een breed profiel met aan weerszijde bomenrijen. Het profiel wordt geflankeerd door een aantal accenten, zoals het Potlood, de drie gebouwen aan de Jura en de Poldertoren. Aan deze structuur vormt het huidige ziekenhuis een herkenbaar punt. De ruimtelijke structuur van de omgeving wordt voornamelijk bepaald door woonpercelen en maatschappelijke voorzieningen. Op enige afstand ten oosten en zuiden van het plangebied is bedrijvigheid aanwezig. Centraal binnen het plangebied is bebouwing aanwezig behorend bij het Dokter Jansencentrum. In het noordwesten is bebouwing aanwezig waar Stichting Zorggroep Oude en Nieuwe Land momenteel is gevestigd. Voor het overige is het plangebied deels verhard, ingericht als parkeerterrein of onbebouwd en parkachtig ingericht. In afbeelding 2.2 is een luchtfoto opgenomen van de huidige situatie van het plangebied. De rode contour betreft een indicatieve weergave van het plangebied. Daarnaast is in afbeelding 2.3 is een vogelvluchtfoto weergegeven van de huidige situatie van het plangebied.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

9

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 2.2

Huidige situatie plangebied (Bron: PDOK)

Afbeelding 2.3

Vogelvlucht huidige situatie plangebied (Bron: IMOSS)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

10

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

HOOFDSTUK 3

PLANBESCHRIJVING

3.1

Gewenste ontwikkeling

3.1.1

Algemeen

De gemeente Noordoostpolder is voornemens om het Dokter Jansenterrein te herontwikkelen tot een woonbuurt met een mix van grondgebonden woningen en appartementen. Daarnaast wordt er ruimte geboden voor maatschappelijke functies zoals bijvoorbeeld een buurthuis. Het plangebied ligt tussen het ‘nieuwe’ en het ‘oude’ Emmeloord, een zogenaamde blauwe stadspoort. De voorgenomen herontwikkeling biedt mogelijkheid om de poortfunctie te versterken, waarbij tevens een belangrijke bijdrage kan worden geleverd aan de woningbouwbehoefte in de gemeente Noordoostpolder. De ontwikkeling van het gebied geeft hernieuwde betekenis aan deze groenblauwe poort. De nabijheid van het centrum, de bestaande groene kwaliteiten en de Espelervaart bieden de kans om als pioniers de stad van de toekomst vorm te geven. Een toekomstbestendige wijk met stedelijke woonsfeer, gebouwd op de fundaties van de Groene Mantel en ter inspiratie voor volgende ontwikkelingen. IMOSS heeft in het kader van voorgenomen ontwikkeling een ontwikkelvisie en inrichtingsplan opgesteld. De ontwikkelvisie en het inrichtingsplan zijn opgenomen in bijlage 1 en 2 bij deze toelichting. Hierna wordt ingegaan op de belangrijkste bevindingen.

3.1.2

Stedenbouwkundige opzet

De opzet van het plan bestaat uit een parkachtige basis met daarin 5 vrijliggende clusters van bebouwing met collectieve binnentuinen. De clusters hebben een geknikte structuur en vormen als ensemble de wanden van het park. De bebouwing heeft een stedelijk karakter zonder privé-tuinen maar met een buitenruimte aan het park, als onderdeel van de architectuur. Bewoners en bezoekers parkeren onder de clusters en deze parkeervoorzieningen zijn bereikbaar via twee ontsluitingswegen aan de rand van het plan. Het middengebied – het park – blijft op deze wijze autovrij met ruimte voor voetgangers, fietsers en heeft meerdere functies: verblijf, spelen, waterberging, natuur. De bebouwingsclusters kennen elk eenzelfde soort opbouw van 3 tot 4 lagen met een binnenruimte, geknikte zijden, een aantal openingen en een hoogteaccent (woongebouw met 5 tot 9 bouwlagen). De omgeving van het cluster geeft een nuance mee aan het karakter van de bebouwing: Stedelijk langs de Urkerweg, menselijke maat aan het park. In afbeelding 3.1 is de stedenbouwkundige opzet weergeven met de beoogde 5 clusters. Opgemerkt wordt dat voor het cluster met de blauwe omlijning in het voorliggende bestemmingsplan een wijzigingsbevoegdheid is opgenomen. Hiermee wordt het betreffende cluster niet bij recht toegestaan. Reden hiervan is dat ter plaatse de maatschappelijke bestemming (voorlopig) behouden blijft.

Zodra nieuwe passende huisvesting van de huidige gebruiker is gevonden, in het de bedoeling dat ook dit deel zal worden herontwikkeld naar woningbouw.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

11

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 3.1

3.1.3

Stedenbouwkundige opzet (Bron: IMOSS)

Het programma

De woonbuurt biedt ruimte voor maximaal 293 woningen en circa 714 m2 aan maatschappelijke voorzieningen. In afbeelding 3.2 is een impressie opgenomen van de beoogde ontwikkeling. Daarnaast is in afbeelding 3.3 t/m 3.7 het programma weergegeven. Hierbij wordt opgemerkt dat in het noordwesten van het plangebied Stichting Zorggroep Oude en Nieuwe Land (Stichting ZONL) gevestigd is (Kometenlaan 1, Emmeloord). Het voornemen is om op den duur de stichting te verhuizen naar een nader te bepalen locatie in Emmeloord. Totdat er nieuwe passende huisvesting is gevonden voor de stichting blijft deze gevestigd op de huidige locatie aan de Kometenlaan 1 in Emmeloord. Het gaat hierbij om het deel in afbeelding 3.7. Zoals is te zien is in het stedenbouwkundig uitgegaan dat ook hier woningbouw komt. Het gaat hierbij om 67 woningen. Deze woningen worden niet bij recht toegestaan. Wel is plaatse een wijzigingsbevoegdheid opgenomen zodat hier op den duur door middel van een wijzigingsplan woningbouw gerealiseerd kan worden.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

12

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 3.2

Vogelvlucht beoogde situatie (Bron: IMOSS)

Afbeelding 3.3

Programma Dokter Jansenterrein fase 1 (Bron: IMOSS)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

13

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 3.4

Programma Dokter Jansenterrein fase 2 (Bron: IMOSS)

Afbeelding 3.5

Programma Dokter Jansenterrein fase 3 (Bron: IMOSS)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

14

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 3.6

Programma Dokter Jansenterrein fase 4 (Bron: IMOSS)

Afbeelding 3.7

Programma Dokter Jansenterrein fase 5 (Bron: IMOSS)

3.2

Verkeer & parkeren

3.2.1

Algemeen

Bij het opstellen van bestemmingsplannen moet rekening worden gehouden met de verkeersgeneratie en de parkeerbehoefte die ontstaat als gevolg van de nieuwe ontwikkeling. De planologische wijziging van dit plan leidt tot een verhoging van de verkeersgeneratie en de parkeerbehoefte. Ten behoeve van het voornemen is door Roelofs Groep een verkeersonderzoek uitgevoerd in het kader van de verkeerseffecten (zie bijlage 3 bij deze toelichting). De aspecten parkeren en verkeer en de kern van het onderzoek worden in de hierna volgende subparagrafen nader beschreven. Opgemerkt wordt dat in het verkeersonderzoek is uitgegaan van de situatie waarbij het gehele plangebied wordt herontwikkeld tot woongebied, dus ook de locatie van Stichting Zorggroep Oude en Nieuwe Land (Stichting ZONL). In het voorliggende bestemmingsplan behouden de gronden behorend bij de locatie van Stichting ZONL de maatschappelijke bestemming. Ook blijft het bestaande parkeerterrein behorend bij deze locatie behouden en zorgt dit niet voor een (verdere) toename van de verkeersgeneratie, immers gaat het in voorliggend geval om het ‘behouden’ van een bestaande en reeds toegestane functie.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

15

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld 3.2.2

Parkeren

Voor het benodigd aantal parkeerplaatsen is uitgegaan van een scenario waarbij in de basis wordt afgeweken van de gemeentelijke parkeernormering. Uitgangspunt is dat wordt uitgegaan van een locatie in het ‘centrum van Emmeloord’. Het gebied beoogt een stedelijke allure en ligt nabij het centrum (circa 750 meter loopafstand tot de Deel). Hoewel het gebied niet binnen het parkeerregime ‘Emmeloord centrum’ valt, is dit regime beter passend bij de opzet van het plan. Wel is er op maaiveldniveau ruimtereservering om (indien nodig) eventueel terug te vallen op de parkeernormering voor ‘Emmeloord rest bebouwde kom’. Aanvullend op de parkeernormering zijn 10 deelauto’s opgenomen in het plangebied. De gemeente heeft in haar mobiliteitsbeleid beschreven dat men open staat voor dergelijke MAAS initiatieven. Omdat de effecten op de parkeervraag vooralsnog onduidelijkheid zijn, is de veronderstelde reductie van de parkeervraag (vanuit worst-case) buiten beschouwing gelaten. De ‘Nota Parkeernormen Noordoostpolder 2016’ bevat de gemeentelijke parkeernormering en een stappenplan voor de parkeerplaatsverplichting. Zoals hiervoor beschreven is er hierbij uitgegaan van de parkeernormen die horen bij ‘Emmeloord centrum’. Uitgangspunt is dat het buurthuis uitstuitend een functie heeft voor de direct omwonenden en hierdoor geen eigen parkeervraag met zich mee brengt.

Op basis van de gehanteerde gemeentelijk parkeernormering volgt voor het plangebied een bruto parkeerbehoefte van 397,2 parkeerplaatsen (zie hiernavolgende tabel).

De Nota Parkeernormen Emmeloord schrijft voor de functie ‘wonen’ een acceptabele loopafstand van 100 meter voor. Mede hierdoor is het stedenbouwkundig uitgangspunt dat het parkeren van zowel bewoners als bezoekers aan de binnenzijde van de afzonderlijke clusters wordt gesitueerd. Hiermee wordt het parkeren onttrokken aan het openbare gebied. Binnen de verschillende clusters is, vanuit worst-case, het uitgangspunt dat er geen dubbelgebruik van toepassing is voor het parkeren van bewoners en bezoekers. Indien dit wel het geval is kan de daadwerkelijke parkeercapaciteit alsnog gereduceerd worden. Consequentie van voorgaande uitgangspunten is dat de parkeerplaatsbehoefte van 398 parkeerplaatsen hiermee ook de parkeerplaatsverplichting is. Om per cluster te bepalen in hoeverre de parkeercapaciteit volstaat, toont onderstaande tabel een balans van de (afgeronde) parkeervraag en het aanbod van parkeerplaatsen. Op basis van de gemeentelijke parkeernormering is uitgegaan van 0,3 parkeerplaats per woning voor bezoekers. De parkeerplaatsen die zijn gereserveerd voor deelmobiliteit liggen buiten de clusters op maaiveld en zijn in de balans niet meegenomen.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

16

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Uit bovenstaande tabel volgt dat het totale plangebied conform de gehanteerde gemeentelijke parkeernormering een overschot heeft van 1 (bezoekers)parkeerplaats. De 398 parkeerplaatsen zijn toereikend voor de parkeervraag van 397 parkeerplaatsen, waarmee het planvoornemen voorziet in voldoende parkeervoorzieningen.

3.2.3

Pilot minder parkeerplaatsen in de openbare ruimte

Het toepassen van de parkeernorm voor het centrum in het Dokter Jansenpark ziet de gemeente als een pilot. Door parkeergelegenheid alleen onder de clusters te realiseren en deelauto’s beschikbaar te maken is er de verwachting dat het openbaar gebied zoveel mogelijk autovrij gehouden kan worden en tegelijk wel binnen het plangebied wordt voorzien in de parkeerbehoefte. Er wordt in de planvorming rekening gehouden met de mogelijke situatie dat de parkeervoorzieningen toch onvoldoende blijken te zijn. Als blijkt dat daar sprake van is, dan is er in het openbaar gebied ruimte gereserveerd voor het aanleggen van extra parkeerplaatsen. De gereserveerde ruimte is voldoende om te kunnen voldoen aan de parkeernorm voor ‘Emmeloord rest bebouwde kom’, zoals deze in de Nota Parkeernormen is opgenomen. Dit is binnen het plangebied mogelijk. Daarom zijn in de regels van dit bestemmingsplan de ‘gebruikelijke’ regels opgenomen die verwijzen naar de normen van de Nota Parkeernormen. In die nota is opgenomen dat het college van de normen af mag wijken. Bij het verlenen van de omgevingsvergunningen voor de bouw van de clusters zal daarom, onder verwijzing naar de motivering van paragraaf 3.2.2 van dit bestemmingsplan, afgeweken worden van de norm voor ‘Emmeloord rest bebouwde kom’ en toepassing gegeven worden aan de norm ‘Emmeloord centrum’.

Als blijkt dat het aantal parkeerplaatsen onvoldoende blijkt te zijn, dan zal er niet meer worden afgeweken van de Nota Parkeernomen.

3.2.4

Evaluatie van de pilot

De gemeente zal de parkeersituatie in het plangebied in de gaten houden. Belangrijk is dat het openbaar gebied binnen het plangebied zoveel mogelijk autovrij blijft. Daarnaast is het ook niet de bedoeling dat de parkeerdruk in het omliggende gebied toeneemt. Jaarlijks zal er een parkeeronderzoek worden uitgevoerd, waarbij het eerste onderzoek wordt uitgevoerd voordat de eerste bewoners in het gebied komen wonen. Het parkeeronderzoek richt zich niet alleen op het gebied zelf, maar juist ook op de aangrenzende gebieden, waar parkeren door bewoners en/of bezoeker van het Dokter Jansenpark redelijkerwijs nog zouden kunnen parkeren. Het gaat dan om aangrenzende woongebieden aan de zuid- en westzijde van het Dokter Jansenpark en de parkeerterreinen bij de woongebouwen aan De Jura en De Balkan. Als uit de onderzoeken blijkt dat de parkeerdruk in het omliggende gebied significant is toegenomen als gevolg van deze ontwikkeling of dat er sprake is van overmatig parkeren in openbaar gebied binnen het plangebied (op of langs de wegen en/of in bermen), dan zal de gemeente alsnog zorgdragen voor de aanleg van extra parkeerplaatsen in het openbaar gebied.

3.2.5

Verkeersontsluiting

Het gemotoriseerde verkeer ontsluit via twee aansluitingen op de Kometenlaan. Nagenoeg al dit verkeer ontsluit via een enkelstrooksrotonde op de Urkerweg. Tevens is er ter hoogte van De Balkan een calamiteitenontsluiting voor onder andere de hulpdiensten voorzien.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

17

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld Voor het langzaam verkeer (fietsers en voetgangers) is er in het plangebied tussen de bouwblokken een fijnmazige structuur, die in alle windrichtingen ontsluit op de aanwezige fiets- en voetgangersvoorzieningen rondom het plangebied. Ook de mogelijkheden met het openbaar vervoer aan de Urkerweg zijn goed te bereiken. De verbindingen bestaan uit primaire hoofdroutes ter ontsluiting van het plangebied, secundaire routes tussen de clusters en tertiaire routes die de hoofdroutes informeel verbinden. Met de voorgenomen ontsluitingsmogelijkheden wordt het plangebied goed ontsloten voor alle modaliteiten.

3.2.6

Verkeersgeneratie

De hiernavolgende tabel toont de te verwachten verkeersgeneratie van het planinitiatief. De gehanteerde kencijfers zijn afkomstig uit CROW publicatie 381, waarbij is aangesloten op de gebiedstypologie zoals ook toegepast bij de parkeerberekeningen (centrum & matig stedelijk). Ook is overeenkomstig met de parkeernormering uitgegaan van het gemiddelde CROW kencijfer. Uitgangspunt is dat het buurthuis geen eigen verkeersgeneratie met zich mee brengt. De verkeersgeneratie van de woningen voor de gemiddelde weekdag is met de omrekenfactor van 1,11 (bron: CROW) omgerekend naar de gemiddelde werkdag. Uit de berekening volgt een verkeersgeneratie van afgerond circa 1.650 voertuigbewegingen per gemiddelde werkdag.

Om het planeffect te bepalen is op basis van de ‘oude’ parkeerbehoefte een globale inschatting gemaakt van de verkeersgeneratie, voor de situatie toen het ziekenhuis en de andere aanwezige functies allemaal nog in bedrijf waren. Uitgaande van de 250 parkeerplaatsen op het terrein, een gemiddelde turnover van 4 en het feit dat al deze voertuigen arriveren en vertrekken, volgt een verkeersgeneratie van circa 2.000 mvt/werkdag. Dit betekent dat de plansituatie leidt tot een afname van de hoeveelheid verkeer met circa 350 mvt/werkdag.

3.2.7

Verkeersafwikkeling

Wat betreft de verkeersafwikkeling in de plansituatie is de rotonde Urkerweg - Kometenlaan maatgevend in het ontsluitende wegennet. Op wegvakniveau zijn er op de Urkerweg, Kometenlaan, Scandinaviëslaan en Balkanweg geen capaciteitsproblemen te verwachten. Omdat het plangebied bijna volledig ontsluit op de rotonde zijn met behulp van de Meerstrooksrotondeverkenner capaciteitsberekeningen uitgevoerd voor deze rotonde. Vanuit worst-case benadering is er vanuit gegaan dat al het verkeer van/naar het plangebied gebruik maakt van de rotonde. Het verkeer dat via de Kometenlaan en de Saturnusstraat, Pallasstraat of Capellastraat de achterliggende wijk inrijdt, is buiten beschouwing gelaten. Om inzicht te krijgen in de huidige verkeerstromen op de rotonde zijn op 7 september 2021 tijdens de ochtend en avondspits verkeerstellingen uitgevoerd. Dit is de situatie waarbij het voormalig ziekenhuis reeds gesloten was en dit verkeer dus niet in de resultaten verdisconteert zit. Afbeelding 3.8 toont de verkeerstromen op de rotonde tijdens het drukste ochtend- en avondspitsuur.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

18

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 3.8

Telresultaten rotonde Urkerweg – Kometenlaan (Bron: Roelofs)

Op basis van expert-judgement is het verkeer van/naar het plangebied toegedeeld op de afslagrichtingen op de rotonde. De standaard vuistregel is dat 10% van het verkeersaanbod tijdens de drukste spitsuren aanwezig is. Het initiatief kent vooral woningen, waarbij het gebruikelijk is dat in de ochtend meer vertrekkend verkeer aanwezig is en in de avondspits juist meer verkeer arriveert. Vanuit robuustheid is daarom het uitgangspunt gehanteerd dat in de ochtendspits 10% extra verkeer vertrekt en in de avondspits 10% extra verkeer arriveert. Dit komt dan voor de ochtendspits neer op 180 vertrekkende voertuigen en 90 arriverende voertuigen en in de avondspits dan 90 vertrekkende voertuigen en 180 arriverende voertuigen. Hieruit is op de rotonde de volgende toedeling toegepast: • • •

50% van/naar de Urkerweg (oost) -> 900 voertuigen per werkdag 40% van/naar de Urkerweg (west) -> 720 voertuigen per werkdag 10% van/naar Scandinaviëlaan -> 180 voertuigen per werkdag

Onderstaande tabel toont de belangrijkste resultaten van de capaciteitsberekeningen voor het peiljaar 2040 voor de rotonde Urkerweg - Kometenlaan - Scandinaviëlaan. Naast een omrekening van motorvoertuigen (mvt) naar personenautoequivalenten (pae), zijn de telresultaten met een autonoom groeipercentage van 1% per jaar omgerekend naar peiljaar. In de bijlage zijn de uitgebreide resultaten opgenomen. Conclusie is dat de huidige enkelstrooksrotonde het verkeer in de plansituatie op een acceptabele wijze kan afwikkelen. De maximaal wenselijke verzadigingsgraad van 0,80 wordt in het peiljaar 2040 niet benaderd en ook de maatgevende wachttijden en wachtrijen zijn ruim acceptabel. Vanuit robuustheid is er ruim voldoende restcapaciteit beschikbaar.

3.2.8

Verkeersveiligheid

Wat betreft de verkeersveiligheid voorziet het planvoornemen voor het Dokter Jansenterrein in een verkeersstructuur waarbij de hoofdverbindingen van de fietsers/voetgangers gescheiden zijn van het gemotoriseerde verkeer. Dit komt de verkeersveiligheid ten goede. Dit geldt ook voor het parkeren binnen de bebouwde clusters, waar het (half)verdiept parkeren gescheiden is van de fietsers/voetgangers die in het

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

19

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld gebied verblijven. Aandachtspunt voor de nadere uitwerking zijn de locaties waar de fiets-/voetpaden de wegen voor gemotoriseerd verkeer in het plangebied kruisen. Het initiatief ontsluit op twee locaties op de Kometenlaan. Ter plaatse van de noordelijke aansluiting kent de Kometenlaan nog een maximum snelheid van 50 km/uur. De zuidelijke ontsluiting ligt wel in de 30 km/uur zone. Vanuit verkeersveiligheid en bestaande weginrichting wordt aanbevolen om de zonegrens van de 30 km/u zone in noordelijke richting op te schuiven richting rotonde. Op de locaties waar het plangebied aansluit op de Kometenlaan worden attentie verhogende verkeersmaatregelen aanbevolen, waarbij rekening gehouden moet worden met de afstand tot het kruispuntplateau met de Saturnusstraat en de fietsoversteek. De bestaande hoofdontsluiting van het plangebied ontsluit op de Urkerweg, die als hoofdontsluitingsweg voor Emmeloord fungeert. Het opheffen van deze aansluiting komt de verkeersveiligheid in algemene zin ten goede. Aandachtspunt is dat de voorgenomen calamiteitenontsluiting dusdanig wordt ingericht, dat deze niet gebruikt wordt door onbestemd verkeer. Binnen het plangebied kennen de wegen voor gemotoriseerd verkeer een breedte van 4,5 meter. Gezien de ontsluitende functie van de wegen is dit voldoende.

Voor de nadere uitwerking van het initiatief volgt het advies om voldoende rekening te houden met de toegankelijkheidseisen van mindervaliden. Wanneer voorzieningen zoals voldoende brede trottoirs, oversteekvoorzieningen en geleiding ontbreken, vergroot dit ook de kans op onveilige situaties. Resumerend voorziet het planvoornemen in een verkeersveilige inrichting, waarbij wel een aantal aandachtspunten zijn voor de nadere uitwerking.

3.2.9

Conclusie

Geconcludeerd wordt dat er vanuit verkeerskundig oogpunt geen bezwaren zijn tegen de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling. Ten aanzien van parkeren wordt opgemerkt dat voorliggende ontwikkeling wordt gezien als een pilotproject. Door parkeergelegenheid alleen onder de clusters te realiseren en deelauto’s beschikbaar te maken is er de verwachting dat het openbaar gebied zoveel mogelijk autovrij gehouden kan worden en tegelijk wel binnen het plangebied wordt voorzien in de parkeerbehoefte. Er wordt in de planvorming rekening gehouden met de mogelijke situatie dat de parkeervoorzieningen toch onvoldoende blijken te zijn. Als blijkt dat daar sprake van is, dan is er in het openbaar gebied ruimte gereserveerd voor het aanleggen van extra parkeerplaatsen. Gelet op het vorenstaande vormt het aspect parkeren geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling.

3.3

Beeldkwaliteitsplan Dokter Jansenpark

Om de toekomstige bouwplannen in dit bestemmingsplan op de gewenste beeldkwaliteit te kunnen toetsen is er een beeldkwaliteitsplan opgesteld. Het volledige beeldkwaliteitsplan is opgenomen in bijlage 4 van deze toelichting. Het beeldkwaliteitsplan wordt door de gemeenteraad vastgesteld als onderdeel van de welstandsnota.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

20

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

HOOFDSTUK 4

BELEIDSKADER

Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.

4.1

Rijksbeleid

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie (NOVI)

4.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving.

4.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.

Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal.

2.

Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair.

3.

Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd.

4.

Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

21

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.

4.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.

2.

3.

Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties.

4.1.1.4 Toetsing van het initiatief aan de NOVI De NOVI laat zich niet specifiek uit over dergelijke lokale ontwikkelingen. Het betreft een ontwikkeling waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.

4.1.2

Ladder voor duurzame verstedelijking

4.1.2.1 Algemeen De ladder voor duurzame verstedelijking is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigt en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.

stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar, zijnde de looptijd van het bestemmingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit).

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

22

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld 4.1.2.2 Toetsing aan de ladder voor duurzame verstedelijking Ten aanzien van de beoogde maatschappelijke voorziening(en) wordt opgemerkt dat dit op basis van het bestemmingsplan “Emmeloord-West” reeds is toegestaan. Planologisch gezien betreft dit dan ook geen nieuwe stedelijke ontwikkeling. Met de beoogde maatschappelijke voorziening wordt binnen de te realiseren woonbuurt ruimte geboden voor een plek waar mensen elkaar kunnen ontmoeten, talenten kunnen ontwikkelen, dingen van elkaar kunnen leren, elkaar kunnen helpen, bezig kunnen zijn, enzovoorts. Dit draagt bij aan de leefbaarheid van de beoogde woonbuurt. Gelet op het vorenstaande wordt gesteld dat er ten aanzien van de maatschappelijke voorziening(en) geen sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Hierna zal dan ook primair in worden gegaan op de beoogde woningen. De Ladder is van toepassing op woningbouwplannen die worden aangemerkt als nieuwe stedelijke ontwikkeling. Bij het bepalen of en hoe de Ladder moet worden toegepast, zijn de volgende vragen van belang: Is er sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling Of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling wordt bepaald door de aard en omvang van de ontwikkeling, in relatie tot de omgeving.

Voor wonen geldt, dat voor woningbouwlocaties vanaf twaalf woningen sprake is van een stedelijke ontwikkeling die Ladderplichtig is. Het voorliggende plan gaat uit van het toevoegen van maximaal 293 woningen, waarvan 67 woningen niet bij recht worden toestaan maar door middel van een wijzigingsbevoegdheid (zachte plancapaciteit). Hierdoor is sprake van een stedelijke ontwikkeling. Is de stedelijke ontwikkeling 'nieuw'? De Laddertoets geldt alleen voor ‘nieuwe’ stedelijke ontwikkelingen. Beoordeeld moet worden of sprake is van een nieuw beslag op de ruimte. Daarvan is in het beginsel sprake als het nieuwe ruimtelijke besluit meer bebouwing mogelijk maakt dan er op grond van het voorheen geldende planologische regime aanwezig was, of kon worden gerealiseerd. Daarnaast volgt uit jurisprudentie dat wanneer het een functiewijziging betreft, moet worden beoordeeld of er sprake is van een naar aard en omvang zodanige functiewijziging, dat desalniettemin gesproken kan worden van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Daarbij moet ook het ruimtebeslag betrokken worden. Binnen het plangebied zijn de gronden grotendeels voorzien van een maatschappelijke bestemming waarbinnen een bouwvlak is opgenomen. Voor het grootste gedeelte van het bouwvlak geldt een maximum bebouwingspercentage van 35%.

Hoewel de voorgenomen ontwikkeling uit gaat van het realiseren van een groenrijke woonbuurt, wordt op deze plaats gesteld dat er sprake is van een toename van het ruimtebeslag. Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied? Wanneer sprake is van een ‘nieuwe stedelijke ontwikkeling’, moet de toelichting van het bestemmingsplan een beschrijving van de behoefte aan de woningen die mogelijk worden gemaakt bevatten. De behoefte moet worden bepaald binnen het ruimtelijk verzorgingsgebied van de woningbouwontwikkeling. De aard en omvang van de ontwikkeling zijn leidend voor het schaalniveau waarop de ruimtebehoefte moet worden afgewogen. Voor wonen kan dit schaalniveau de gemeentegrens overstijgen. Verhuisbewegingen geven hiervoor een goede indicatie. De ‘ladder’ verplicht niet in alle gevallen tot regionale afstemming. Op basis van de aard en de omvang van het woningbouwplan moet bepaald worden of regionale afstemming nodig is. Bij kleinschalige ontwikkelingen die geen gemeentegrens overstijgend effect hebben, is bovengemeentelijke afstemming niet nodig. De woningmarkt in de gemeente Noordoostpolder is redelijk gesloten. Er zijn vooral verhuisbewegingen binnen de gemeentegrenzen. Het ruimtelijk verzorgingsgebied van de woningbouwontwikkeling beperkt zich daarom ook tot de gemeentegrenzen.

Is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling? De behoefte bij een woonplan wordt bepaald door de confrontatie van de lange termijn prognose van de vraag naar woningen, met het woningaanbod in de bestaande plancapaciteit om in die vraag te voorzien. In veel provincies en regio's zijn prognosemodellen beschikbaar die bruikbaar zijn om de behoefte te bepalen. Naast kwantitatieve aspecten, kunnen ook kwalitatieve aspecten een rol spelen bij de beschrijving van de

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

23

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld behoefte. Bij woningen kan daarbij vooral worden gedacht aan specifieke woontypen, wooncategorieën en woonmilieus. Zoals reeds beschreven geldt voor het voorliggende initiatief dat het ruimtelijk verzorgingsgebied op lokaal en gemeentelijk niveau ligt. De behoefte wordt dan ook op dit niveau beschreven. Op basis van de bevolkingsprognose is in de komende 10 jaar (gemeten vanaf 2015) een toevoeging van 1000 woningen mogelijk. Met andere woonden: voor de periode tot en met 2025 is de gemiddelde woningbehoefte voor Noordoostpolder 100 nieuwe woningen per jaar. De 100 woningen per jaar zijn geen jaarmaximum. Als de markt grotere afzetmogelijkheden biedt, kan die kans worden gegrepen, zolang de totale groeiprognose voor 10 jaar niet wordt overschreden. Op hoofdlijnen is de groei naar leeftijdsgroepen van huishoudens in de gemeente Noordoostpolder als volgt samengesteld: • • •

<45 + 400 45 - 65 – 525 > 65 + 1125

Dit betekent dat als de 1125 ‘nieuwe’ seniorenhuishoudens in hun eigen woning blijven wonen is er voor de groepen onder de 65 een aanvulling nodig van 1000 woningen. Verder wordt in de regio Zwolle een samenwerkingsverband van 22 gemeenten en 4 provincies, een verdere groei verwacht van 20.000 tot 25.000 huishoudens, waarvan zo’n 15.000 in de stad en 10.000 in de regio. Onder regio Zwolle vallen de gemeenten Urk, Dronten en Noordoostpolder. De gemeente Noordoostpolder biedt de ruimte om een deel van deze groei op te vangen. De voorgenomen herontwikkeling voorziet in een divers woningbouwprogramma en het plangebied ligt midden in de kern Emmeloord in de nabijheid van diverse voorzieningen. Hierdoor kunnen diverse doelgroepen worden bediend. Daarnaast is er een variatie van huurwoningen/appartementen (goedkoop tot duur) en koopwoningen/appartementen (goedkoop tot duur). De doelgroepen die kunnen worden bediend zijn, starters, senioren en gezinnen. Hierdoor kan in diverse woonsegmenten bijgedragen worden aan de doorstroming op de woningmarkt. Het woningbouwprogramma is weergegeven in afbeelding 4.1.

Afbeelding 4.1

Programma Dokter Jansenterrein fase 1 (Bron: IMOSS)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

24

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 4.2

Programma Dokter Jansenterrein fase 2 (Bron: IMOSS)

Afbeelding 4.3

Programma Dokter Jansenterrein fase 3 (Bron: IMOSS)

Afbeelding 4.4

Programma Dokter Jansenterrein fase 4 (Bron: IMOSS)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

25

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld

Afbeelding 4.5

Programma Dokter Jansenterrein fase 5 (Bron: IMOSS)

Dit bestemmingsplan is overigens flexibel opgesteld om optimaal invulling te kunnen geven aan individuele woonwensen en in te kunnen spelen op de actuele vraag vanuit de markt. Geconcludeerd wordt dat de voorgenomen ontwikkeling zowel kwantitatief als kwalitatief voorziet in woningen waar de komende tijd behoefte aan is in de gemeente Noordoostpolder. Op deze plaats wordt dan ook gesteld dat de behoefte voldoende is aangetoond. Ligt de stedelijke ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied? Als de woningbouwontwikkeling voorziet in een behoefte en gepland is binnen bestaand stedelijk gebied, dan wordt voldaan aan de Ladder. Als bestaand stedelijk gebied wordt aangemerkt: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing voor wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, en ook de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’. Gekeken moet niet alleen worden naar de bestaande bebouwing en bestemming, maar ook naar het verleden. Het bestaand stedelijk gebied houdt niet per se op bij de grens van de bebouwde kom als bedoeld in bijvoorbeeld de Wegenverkeerswet 1994. De voorgenomen herontwikkeling vindt plaats binnen het bestaand stedelijk gebied van de kern Emmeloord.

Hiermee is sprake van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik, indachtig het doel van de ladder voor duurzame verstedelijking, waarbij wordt gestreefd naar een optimale benutting van de ruimte in stedelijk gebied. Conclusie Gelet op het vorenstaande wordt geconcludeerd dat er sprake is van een actuele behoefte aan de in het plan opgenomen bouwmogelijkheden voor woningen en een ontwikkeling binnen bestaand stedelijk gebied. Hiermee voldoet het voorliggende plan aan de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1

Omgevingsvisie FlevolandStraks

4.2.1.1 Algemeen De Omgevingsvisie FlevolandStraks geeft de langetermijnvisie van de provincie Flevoland op de toekomst van dit gebied. Het gaat over de periode tot 2030 en verder. Het geeft aan welke kansen, opgaven en uitdagingen er voor Flevoland liggen. Er zijn drie kernopgaven: •

Het Verhaal van Flevoland (fysieke omgeving), BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

26

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld • •

Krachtige Samenleving (sociaal-economische omgeving), Ruimte voor Initiatief (bestuurlijke omgeving).

Deze opgaven vormen de kern voor alle ontwikkelingen waar de provincie Flevoland bij betrokken is. Zowel voor de strategische opgaven uit de Omgevingsvisie, als andere vraagstukken van de provincie Flevoland. In de strategische opgaven staan de belangrijkste vraagstukken en ambities voor de toekomst beschreven. Het gaat om de volgende opgaven: • • • •

Duurzame Energie Regionale Kracht Circulaire Economie Landbouw: Meerdere Smaken

4.2.1.2 Toetsing van het initiatief aan Omgevingsvisie FlevolandStraks De voorgenomen ontwikkeling gaat uit van de herontwikkeling van het Dokter Jansenterrein naar een woonbuurt met ruimte voor maatschappelijke functies zoals een buurtcentrum. Hiermee wordt invulling gegeven aan de lokale woningbehoefte. Gelet op vorenstaande sluit het voornemen goed aan bij de uitgangspunten van de Omgevingsvisie FlevolandStraks (specifiek ‘Het Verhaal van Flevoland’).

4.2.2

Omgevingsprogramma Provincie Flevoland

4.2.2.1 Algemeen In 2023 treedt de Omgevingswet in werking. Op dat moment moet elke provincie beschikken over een Omgevingsvisie, een of meer programma's en een Omgevingsverordening. Het op 27 februari 2019 door de Provinciale Staten van de provincie Flevoland vastgestelde Omgevingsprogramma Flevoland vindt haar grondslag dan ook in de Omgevingswet. Daarnaast is de grondslag te vinden in diverse vigerende wetten, zoals de Waterwet, de Wet milieubeheer, de Wet geluidhinder en de Wet natuurbescherming. Het Omgevingsprogramma omvat daarmee de op dit moment verplichte plannen: het milieubeleidsplan, het regionale waterplan en het verkeer- en vervoersplan. In 2017 hebben Provinciale Staten de Omgevingsvisie FlevolandStraks vastgesteld. Hierin is in hoofdlijnen de strategische visie op de toekomst van Flevoland weergegeven. In dit (eerste) Omgevingsprogramma Flevoland is er voor gekozen al het bestaande beleid voor de ontwikkeling, het gebruik, het beheer, de bescherming of het behoud van de fysieke leefomgeving te bundelen in één programma dat digitaal beschikbaar is. Met de vaststelling van het Omgevingsprogramma is dan ook een groot aantal beleidsnota's komen te vervallen. Op deze wijze zijn de provinciale beleidskeuzes compact beschreven en is de samenhang tussen de verschillende beleidsterreinen het beste gewaarborgd.

De provincie streeft ernaar om dit programma jaarlijks te actualiseren en waar nodig aan te vullen met overig provinciaal beleid. Zo kunnen in volgende versies onderwerpen worden toegevoegd die betrekking hebben op bijvoorbeeld economisch of sociaal beleid. Ook kunnen programma's worden toegevoegd met een meer gebiedsgebonden of thematische aanpak. In voorliggend geval is met name hoofdstuk 1 ‘Ruimte’ van het Omgevingsprogramma van belang.

4.2.2.2 Ruimte Algemeen Het belangrijkste doel van de provincie is een goede woon-, werk- en leefomgeving in heel Flevoland. Daarbij moet verstedelijking worden ingepast in een hoogwaardig landschap en passen bij de gerealiseerde en de geplande infrastructuur. Aantrekkelijke woongebieden in een groen-blauwe omgeving maken Flevoland concurrerend met andere gebieden. Er is sprake van overloop uit de drukke, dure Randstad naar een ruimer,

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

27

Bestemmingsplan “Emmeloord, Dokter Jansenpark” Vastgesteld goedkoper Flevoland (push factor). Ook kiezen mensen bewust voor het attractieve woonmilieu van Flevoland (pull factor). De provincie wil verdere grootschalige ontwikkelingen mogelijk maken en deze deels zelf ter hand nemen, samen met partners. De provincie is bereid om ruimte te reserveren voor functies waarvoor in omliggende regio's onvoldoende ruimte is. De voorwaarde daarvoor is een evenwichtige ontwikkeling. Samen met partners binnen en buiten het gebied biedt de provincie zicht op oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken, die het tempo van de ruimtelijke ontwikkelingen in Flevoland met zich meebrengt. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om achterblijvende bereikbaarheid, voorzieningenniveau en werkgelegenheid. Stedelijk gebied Het plangebied maakt binnen het thema ‘Ruimte’ onderdeel uit van het ‘stedelijk gebied’ zoals hieronder te zien is in afbeelding 4.6.