6.4 Concept zienswijze eerste begrotingswijziging 2026 en PGB 2027 - gemeenteraad.pdf

Veiligheidsregio Flevoland T.a.v. het algemeen bestuur Postbus 501 8200 AM Lelystad

Uw bericht van

Uw kenmerk

Zaaknummer 20260401228138

Datum 18 mei 2026

Onderwerp Zienswijze gemeenteraad Noordoostpolder op de eerste begrotingswijziging 2026 & de ontwerpprogrammabegroting 2027

Bijlagen -

Inlichtingen Dhr. J.M. van de Weg (0527) 63 33 70;

Geachte leden van het algemeen bestuur, De gemeenteraad van Noordoostpolder heeft kennisgenomen van de eerste begrotingswijziging 2026 en de ontwerp-programmabegroting 2027 van de Veiligheidsregio Flevoland en brengt hierover de volgende zienswijze uit. Eerste begrotingswijziging 2026 Gekozen dekking vanuit de financiële reserves Wij onderschrijven het belang van een professionele Veiligheidsregio die invulling kan geven aan haar wettelijke taken. Bij de zienwijze op de ontwerp programmabegroting 2026 hebben de gemeenteraden van Almere en van Urk het Algemeen Bestuur verzocht om de kosten voor het verplichtend karakter in 2026 niet door te belasten aan de gemeenten. Met de incidentele dekking vanuit de reserve is aan dit verzoek voldaan en is tot en met 2027 het verplichtend karakter gedekt. Wij blijven overtuigd van de financiële verplichting van het Rijk om deze financiën te dekken. Als Noordoostpolder willen wij dan ook graag onze eerdere oproep in de zienswijze op de ontwerpbegroting 2026 herhalen, om richting het Rijk nadrukkelijk te blijven lobbyen voor structurele financiering van het verplichtend karakter. Tevens verzoeken wij u om hierover concrete afspraken te maken met het nieuwe kabinet. Het is van belang dat de Veiligheidsregio niet hoeft te korten op haar taken, en de gemeenten niet de gemeentelijke bijdrage hoeven te verhogen.

Gemeenten hebben onvoldoende financiële mogelijkheden om deze rijksopgave structureel te bekostigen en de Noordoostpolder is kritisch op de nu gekozen dekking vanuit de financiële reserves, die bedoeld was voor de kapitaallasten tot 2040. Het nu aanspreken van deze reserve om de gemeentelijke bijdrage incidenteel te verlagen, komt neer op het nemen van een voorschot op toekomstige verplichtingen.

Schijnvoordeel, structureel probleem Hoewel de voorgestelde wijziging leidt tot een lagere bijdrage op korte termijn, is dit een schijnvoordeel, wanneer het Rijk de geclaimde kosten niet vergoed. De lasten verdwijnen immers niet, maar worden vooruitgeschoven. Vanaf 2028 worden gemeenten in dat geval alsnog geconfronteerd met deze kosten. De Veiligheidsregio wordt hiermee op de korte termijn niet financieel gezonder gemaakt. Ontwerp-programmabegroting 2027 Voortzetting niet-duurzaam financieel beleid Voor het begrotingsjaar 2027 geldt opnieuw onze kritische houding over de gekozen dekking uit de reserve kapitaallasten. Wij herhalen met klem dat wat ons betreft in samenspraak met de Rijksoverheid gekeken moet worden naar structurele financiering van het verplichtend karakter. Weerbaarheid: van ambitie naar versnelling In onze eerdere zienswijze op de ontwerpbegroting 2026 hebben wij nadrukkelijk gewezen op de noodzaak om de (maatschappelijke) weerbaarheid te versterken. Sindsdien is de wereld aantoonbaar onveiliger geworden. De geopolitieke ontwikkelingen van de afgelopen jaren, waaronder de voortdurende oorlog in Oekraïne en de instabiliteit in het Midden-Oosten, maken duidelijk dat verstoringen in energievoorziening, datacommunicatie en logistiek reële risico’s vormen. Wij waarderen dat weerbaarheid in de begroting 2027 een plek heeft gekregen.

Tegelijkertijd zien wij noodzaak en ruimte om tempo en concretisering aanzienlijk te verhogen. Van bewustwording naar zichtbare voorbereiding Initiatieven zoals de landelijke “Denk vooruit”-campagne en de pilot met een noodsteunpunt in Emmeloord zijn waardevolle eerste stappen. Wij zien deze als een eerste basis waarop nu (dwz. in 2026 en 2027) versneld moet worden doorgebouwd. Duidelijkheid en richting zijn nu nodig In uw aanbiedingsbrief geeft u aan dat er nog onduidelijkheden bestaan over de verdere invulling van weerbaarheid. Dat zou vier jaar na de start van de Oekraïne-oorlog niet meer aan de orde mogen zijn. Wij zien urgentie. Wij vragen daadkracht. Wij vragen uitvoering. Juist in deze fase verwachten wij dat de Veiligheidsregio het voortouw neemt en duidelijk maakt hoe inwoners en gemeenten concreet voorbereid worden op mogelijke verstoringen. Daarbij realiseren wij ons dat onze gemeentelijke organisaties hier ook een rol in heeft en de Veiligheidsregio alleen de regie heeft in deze pilotfase. Wij roepen u op om het programma weerbaarheid en veerkracht nadrukkelijk te versnellen en te concretiseren. Daarbij denken wij aan het voorbereiden op grootschalige verstoringen van logistiek, datacommunicatie en energievoorziening. Noodsteunpunten als zichtbare basisvoorziening Wij zien noodsteunpunten als een essentieel onderdeel van die zichtbare voorbereiding.

Wij spreken de verwachting uit dat ieder dorp en iedere wijk in begin 2027 over een dergelijk noodsteunpunt beschikt en dat hierin op korte termijn concrete stappen worden gezet. Hierbij spreken wij de wens uit dat de lessen uit de pilots in 2026 gedeeld worden met de gemeenten, en dat de Veiligheidsregio actief zal ondersteunen bij de invoering in de nabije toekomst. Geen tijd te verliezen Een decennialange periode van vrede heeft geleid tot een situatie waarin weerbaarheid minder vanzelfsprekend aandacht kreeg. De huidige ontwikkelingen vragen echter om een versnelling. Wij vragen de Veiligheidsregio deze rol samen met de gemeenten op te pakken en zien uit naar een snelle uitwerking waarin ambitie, tempo en zichtbaarheid samenkomen. Hierbij moeten we elkaar versterken en de snelheid behouden.

Onvolledige meerjarenbegroting De uitgezette koers geeft het beeld dat de meerjarenbegroting op dit moment, evenals vorig jaar, incompleet is. Wij constateren dat de kosten voor het verplichtend karakter ook in de meerjarenbegroting 2027-2030 niet structureel zijn opgenomen doordat de lasten alleen voor 2027 op zijn genomen en niet in het meerjarenperspectief (vanaf 2028). Dit lijkt opmerkelijk, aangezien wij u hier ook in onze vorige zienswijze expliciet op hebben gewezen. Desondanks worden deze kosten voor de meerjarenbegroting niet geraamd, omdat het Rijk nog geen uitsluitsel heeft gegeven of en hoe zij de kosten van het verplichtend karakter zullen bekostigen via de BDUR-uitkering. Dit kan rechtstreeks aan de Veiligheidsregio of middellijk via de algemene uitkering van de gemeentelijke vergoedingen. Wij kwalificeren dit beleid van het Rijk als financieel onjuist, bestuurlijk onzorgvuldig en het afschuiven van een probleem. Dit zou de voorliggende begroting onvolledig en onvoldoende transparant maken, wanneer wij uitgaan dat de huidige financiering door het Rijk de beleidslijn is en blijft. Op die lijn zitten wij niet, want wij verwachten dat het Rijk rechtstreeks middellijk de Veiligheidsregio passend financiert en tot heden doet het Rijk dat niet.

Conclusie De gemeenteraad van Noordoostpolder spreekt zich kritisch uit tegen de voorgestelde begrotingswijziging 2026 vanwege de gekozen dekking uit de financiële reserves en de mogelijke toekomstige situatie hierdoor. Voor de ontwerp-programmabegroting geldt dat wij een negatieve zienswijze uitbrengen. Wij verzoeken u dringend de begroting op zo kort mogelijk termijn te wijzigen door: • zodra het Rijk haar wijze van financieren van de kosten van het verplichtend karakter passend heeft vastgesteld deze structureel vanaf 2028 te begroten en hiervoor een begrotingswijziging aan te bieden voor de meerjarenbegroting, • per het einde van elk kwartaal inzicht te geven in financiering van de begrotingsuitvoering in relatie tot de liquiditeit, • in gezamenlijkheid met de gemeenten het beleid op weerbaarheid substantieel te concretiseren en te versnellen. Wij vertrouwen erop dat u onze zienswijze meeneemt in de verdere besluitvorming. Met vriendelijke groet, namens de gemeenteraad, de griffier, R.F. Wassink

de voorzitter, R.T. de Groot