5.1 Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Noordoostpolder 2026.pdf

20

No. 25.0001863-21

Artikel 4.5 Maatwerkvoorzieningen algemeen Bij dit artikel is geen uitleg nodig. Artikel 4.6 Collectieve- en kortdurende maatwerkvoorziening De gemeente geeft de voorkeur aan een collectieve maatwerkvoorziening (primaat), tenzij het geen goede oplossing is. De gemeente geeft een maatwerkvoorziening tijdelijk als een cliënt of een huisgenoot nog kan leren om zelf de problemen in de zelfredzaamheid of participatie te verminderen of op te lossen. Artikel 4.7 Voorwaarden voor een geldbedrag (financiële tegemoetkoming) Een maatwerkvoorziening kan ook uit een financiële tegemoetkoming bestaan (CRVB:2018:396). Het zal in de praktijk gaan om situaties waarin het college geen volledige maatwerkvoorziening in natura toekent (hoeft te doen) of kan doen omdat dit in de uitvoering niet mogelijk is. Zie ook de uitleg van dit begrip in hoofdstuk 1. In dit artikel staat voor welke kosten een financiële tegemoetkoming mogelijk is en hoe de betaling gebeurt.

Hoofdstuk 5 Hulp als huishoudelijke ondersteuning Algemene toelichting Huishoudelijk ondersteuning gaat over schoonmaakondersteuning en ondersteuning bij regie/zorg over het huishouden. Wasverzorging is onderdeel van schoonmaakondersteuning. Daarvoor is de algemene voorziening wasservice beschikbaar. De gemeente beoordeelt tijdens het onderzoek of de wasservice een geschikte oplossing is. In dit hoofdstuk staat verder wanneer de gemeente huishoudelijke ondersteuning kan toekennen. De gemeente kent het niet opnieuw toe als de cliënt of huisgenoot de eigen kracht niet genoeg heeft benut om de (dreigende) overbelasting op te lossen of te verminderen. Zie ook de toelichting bij artikel 4.2 van de verordening. Wat valt er niet onder De gemeente sluit aan bij de rechtspraak dat huishoudelijke ondersteuning niet gaat over tuinonderhoud of het lappen van de ramen aan de buitenkant van de woning (CRVB:2017:885, CRVB:2017:1302).

Hoofdstuk 6 Hulp als begeleiding, dagactiviteiten en kortdurend verblijf en beschermd wonen In dit hoofdstuk van de verordening staat welke maatwerkvoorzieningen er zijn en onder welke voorwaarden de gemeente die kan toekennen. Om de locatie van de dagactiviteiten of het kortdurend verblijf te bereiken kan vervoer nodig zijn.

Hoofdstuk 7 Hulp voor wonen Algemene toelichting In dit hoofdstuk van de verordening zijn de voorwaarden op genomen over maatwerkvoorzieningen voor wonen. De hoofdregel is dat deze maatwerkvoorzieningen nodig zijn voor het normale gebruik van de woning. In artikel 1.1 staat de uitleg over dit begrip (uitleg van woorden in deze verordening). Een woning moet voor een cliënt te bereiken zijn. Ook als daarvoor eerst een gemeenschappelijke ruimte wordt gebruikt (artikel 7.4 lid 1 onder b van de verordening). Een woning moet voor een cliënt ook toegankelijk zijn. Daar kan een drempelhulp voor nodig zijn of het verbreden van een deur. Een woning moet voor een cliënt ook bruikbaar zijn (normale gebruik van de woning). Om dat te kunnen kan een traplift of rolstoel nodig zijn. In dit hoofdstuk staan ook de voorwaarden waaronder de gemeente een maatwerkvoorziening kan weigeren (afwijzen van de aanvraag). Voorkeur voor verhuizen De gemeente mag uitgaan van de goedkoopste passende oplossing (artikel 4.2 lid 1 onder b van de verordening). De voorkeur voor verhuizen (primaat) in artikel 7.3 van de verordening is daar een uitwerking van (CRVB:2018:702, CRVB:2018:2602). De wens van een cliënt om in de huidige woning te blijven wonen, hoe begrijpelijk die wens ook kan zijn, is niet doorslaggevend.

Een verhuiskostenvergoeding kan een passende oplossing zijn als een geschikte of goedkoper aan te passen woning beschikbaar is (CRVB:2022:477).

21

Specifieke voorwaarden Er gelden specifieke voorwaarden waaronder de gemeente een aanvraag kan afwijzen en welke uitzonderingen er zijn. Die staan in artikel 7.4 van de verordening. Het gaat om (woon)situaties of gebruikte materialen. In lid 1 onder c gaat het om de situatie dat een cliënt (zonder vooraf toestemming van de gemeente te vragen) verhuist en kon voorzien dat hierdoor een woningaanpassing of traplift nodig zou zijn (CRVB:2019:2951, CRVB:2023:742, CRVB:2024:486). In lid 1 onder d gaat het om een verhuizing die niet nodig is omdat de cliënt een geschikte woning heeft. Daar kan een belangrijke reden voor zijn, zoals samenwoning of een (nieuwe) baan. Gaat het om een samenwoning dan mag de gemeente wel rekening houden met de keuze die de cliënt en de partner maken in welke woning zij gaan samenwonen. De woningaanpassing of een bedrag om te verhuizen moet te maken hebben met de bouw van de woning.

Hoofdstuk 8 Hulp voor meedoen aan de samenleving (vervoer) Algemene toelichting De gemeente kan een maatwerkvoorziening toekennen voor vervoer om mee te kunnen doen aan de samenleving. In dit hoofdstuk staan de activiteiten genoemd die hier onder vallen. Het gaat om cliënten die geen gebruik kunnen maken van het reguliere openbaar vervoer en waarvoor ook geen voorliggende oplossingen beschikbaar zijn om mee te kunnen aan de samenleving. In artikel 4.7 van de verordening staat dat een financiële tegemoetkoming voor vervoer ook mogelijk is. Passende oplossing Welke vervoersvoorziening voor een passende oplossing zorgt is afhankelijk van de vervoersbehoefte van de cliënt. Gaat het om een bestemming waar een cliënt een afspraak heeft, dan zal de Regiotaxi het vervoersprobleem kunnen oplossen. Voor andere bestemmingen kan een scootmobiel een betere oplossing zijn. De gemeente stelt in het onderzoek vast of een maatwerkvoorziening nodig is. En zo ja, welke. Lokaal In de verordening staat wat onder lokaal verplaatsen wordt verstaan. Daarmee sluit de gemeente aan op de rechtspraak (vergelijk CRVB:2009:BH4270, CRVB:2010:BL4037). De gemeente heeft in principe op grond van de wet geen verplichting om te zorgen voor bovenlokaal (bovenregionaal) vervoer (CRVB:2023:192, CRVB:2025:47). Daarvoor kan een cliënt gebruik maken van Valys (www.valys.nl).

Hoofdstuk 9. Persoonsgebonden budget In dit hoofdstuk van de verordening staan regels en voorwaarden over het pgb. Ook als de budgethouder (cliënt met pgb) buiten de gemeente of in het buitenland verblijft. De regels verschillen per maatwerkvoorziening die een cliënt nodig heeft. Welke dat is, stelt de gemeente vast tijdens het onderzoek (hoofdstuk 2 van de verordening). In dit hoofdstuk staat ook waar een cliënt het pgb niet aan mag besteden en welke regels er zijn over declaraties. Ter bescherming van de budgethouder zijn kwaliteitseisen opgenomen voor degene aan wie het pgb wordt besteed (diensten). Voor de verschillende soorten maatwerkvoorzieningen is de vastgelegd hoe de gemeente de hoogte van het pgb vaststelt. Gaat het om diensten, dan gelden percentages van de tarieven of bedragen. Er is een verschil tussen professionals en zij die dat niet zijn. Van de percentages kan de gemeente in bijzondere situaties afwijken als het pgb aan een professional wordt besteed. Als dat uit het Budgetplan blijkt, kan een lager pgb-bedrag worden verstrekt. Gaat het om hulpmiddelen dan is het pgb niet hoger dan het bedrag dat de gemeente zou betalen (huur of koop). Voor woningaanpassingen gaat de gemeente uit van de oplossing die in het programma van eisen staat.

Hoofdstuk 10 Eigen bijdrage, kostprijs en ritbijdrage Algemene toelichting Cliënten aan wie een maatwerkvoorziening of een pgb is toegekend betalen een eigen bijdrage. Ook als de maatwerkvoorziening tijdelijk niet wordt gebruikt. Er zijn wettelijke uitzonderingen. Voor een rolstoel betaalt een cliënt geen eigen bijdrage.

22

No. 25.0001863-23

Het gaat om een maximumbedrag: het abonnementstarief (artikel 2.1.4a lid 4 van de wet). Gaat het om een woningaanpassing voor een minderjarige? Dan betalen de ouders de eigen bijdrage tot het moment dat deze minderjarige 18 jaar wordt en de woningaanpassing nog steeds nodig is. Voor cliënten aan wie beschermd wonen is toegekend of wie zijn toegelaten tot opvang geldt niet het abonnementstarief. Voor hen wordt de eigen bijdrage anders berekend. Maakt een cliënt gebruik van de Regiotaxi? Dan betaalt hij of zij een ritbijdrage aan de vervoerder. Op de website kan de cliënt zien hoe hoog de ritbijdrage is. De eigen bijdrage voor de wasservice mag de gemeente zelf bepalen (artikel 2.1.4 van de wet). Dit gebeurt volgens de prijzen voor wassen en drogen uit de Nibud-prijzengids. In dit hoofdstuk staat ook hoe de gemeente de kostprijs berekent. Want de eigen bijdrage mag niet hoger zijn dan die prijs.

Hoofdstuk 11 Regels over tegemoetkoming meerkosten Een toelichting op de bepalingen van dit hoofdstuk is niet nodig. In het Besluit is alles over de tegemoetkoming meerkosten uitgewerkt (CRVB:2019:3206, CRVB:2020:2704).

Hoofdstuk 12 Regels over bestrijding misbruik of oneigenlijk gebruik Algemene toelichting De gemeente is wettelijk verplicht om over dit onderwerp regels vast te stellen. De gemeente moet namelijk voorkomen dat het ten onrechte maatwerkvoorzieningen of pgb’s toekent. Maar ook controleren of de regels die horen bij maatwerkvoorzieningen of pgb’s wel worden nagekomen. Daarvoor stelt de gemeente toezichthouders aan (artikel 6.1 van de wet). Zij voeren onderzoeken uit als daar een reden voor is maar ook zonder reden mogen zij dat doen. Dit ter controle. Bijvoorbeeld door cliënten of andere personen te vragen om uitleg te geven over de ondersteuning van de gemeente. Medewerken aan zo’n onderzoek is verplicht. Bij rolvermenging kent de gemeente geen pgb toe (CRVB:2019:3761, CRVB:2019:2803, CRVB:2021:2575, CRVB:2024:1557). Dit om te voorkomen dat de gemeente ten onrechte een pgb toekent. Het is belangrijk dat cliënten weten aan welke regels zij zich moeten houden. Dat vertelt de gemeente tijdens het onderzoek (artikel 2.3.2 lid 6 van de wet). Om te voorkomen dat budgethouders geld moet terugbetalen kan de gemeente wachten met de uitbetaling van het pgb aan de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Ook kan de gemeente de SVB vragen om een declaratie even niet uitbetalen. Hetzelfde geldt voor het tijdelijk stoppen van een maatwerkvoorziening.

Om deze maatregelen te gebruiken moet de gemeente een reden hebben. Alleen bij een sterk vermoeden dat een client onvolledige of onjuiste informatie aan de gemeente heeft verstrekt, is het toegestaan. De uitkomsten van het onderzoek door de gemeente of de toezichthouder kan gevolgen hebben. In hoofdstuk 13 van de verordening staat welke gevolgen dat kunnen zijn.

Hoofdstuk 13 Nieuwe feiten en omstandigheden, beëindiging, herziening, intrekking en terugvordering Algemene toelichting Dit hoofdstuk gaat over de regels die nodig zijn als de gemeente het toekenningsbesluit wil stoppen (beëindigen), aanpassen (herzien) of intrekken. Er moet een reden zijn om dat te doen. Die zijn opgenomen in de artikelen van dit hoofdstuk. De gemeente moet bij deze besluiten uitleggen waarom het zo’n besluit neemt. Dat wil zeggen: is het nodig om het doel van het besluit te bereiken. Is een toekenningsbesluit aangepast of ingetrokken? Dan kan de gemeente geld terugvragen van een cliënt (CRVB:2020:943, CRVB:2023:209). Dat kan ook van iemand die deze cliënt heeft geholpen (CRVB:2020:667). Ook dan moet de gemeente uitleggen waarom het zo’n besluit neemt. Ook hier geldt: is het nodig om het doel van het besluit te bereiken. De gemeente moet ook de situatie van cliënt betrekken voordat het geld terugvraagt. Het is niet altijd nodig om eerst een toekenningsbesluit aan te passen of in te trekken om geld terug te vragen van een cliënt (CRVB:2006:AX5819). In dit hoofdstuk staat verder hoe het geld, dat wordt teruggevraagd, bij de gemeente terugkomt.

Hoofdstuk 14 Overige bepalingen Een toelichting op de bepalingen van dit hoofdstuk is niet nodig.

23

Hoofdstuk 15 Slotbepalingen Een toelichting op de bepalingen van dit hoofdstuk is niet nodig.

24