CConstaterende datNoordoostpolder
Koppel je AI →
Document · PDF

13.2 Rapportage Weerstandsvermogen Grondexploitaties Noordoostpolder 2025.pdf

Gemeenteraad 7 juli 2025, gemeente NoordoostpolderBij agendapunt: 13: Herziening en MeerjarenPerspectief Grondexploitaties 202514.567 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 Gemeente Noordoostpolder

Datum: 2 mei 2025

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 Gemeente Noordoostpolder Opdrachtgever: Datum: Status: Opstellers:

Gemeente Noordoostpolder 2 mei 2025 Definitief B. Hazewinkel en D. Grevelink

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 1 van 51

Inhoud Inhoud

2

1.

INLEIDING

3

1.1

Aanleiding

3

1.2

Doel

3

1.3

Leeswijzer

3

2.

WEERSTANDSCPACITEIT: DEFINITIE, BBV, METHODE EN THEORIE

4

2.1

Definitie weerstandscapaciteit en weerstandvermogen grondbedrijf

4

2.2

Regels en voorschriften BBV

4

2.3

Methode bepaling vereiste weerstandscapaciteit

4

2.4

Theorie risicoanalyse

5

3.

GEHANTEERDE GEGEVENS EN BEREKENINGSWIJZE

8

3.1

Inleiding

8

3.2

Gegevens risicomodel

8

4.

ANALYSE WEERSTANDSVERMOGEN EN RESULTAAT

9

4.1

Risicowaardering bouwgronden in exploitatie (Monte Carlo analyse)

9

4.2

Verantwoording en toelichting op risicobandbreedten

10

4.3

Resultaat Monte Carlo analyse bouwgronden in exploitatie

12

4.4

Vereiste weerstandscapaciteit bouwgronden in exploitatie

14

4.5

Vergelijking 2025 versus 2024

14

5.

CONCLUSIE

15

BIJLAGE 1: Resultaten risicoanalyse per complex

16

BIJLAGE 2: Beschikbare algemene reserve grondexploitaties per 31-12-2024

51

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 2 van 51

1. INLEIDING 1.1

Aanleiding

De gemeente Noordoostpolder kent een geschiedenis van actief grondbeleid. Als gevolg van deze actieve rol heeft de gemeente een substantiële grondportefeuille en verscheidene ruimtelijke projecten in voorbereiding en realisatie. Daarvan kwalificeren er 34 als grondexploitatie1. Er worden investeringen gedaan die pas op een later tijdstip eventueel goedgemaakt kunnen worden uit de te realiseren grondopbrengsten. De mate waarin het grondbedrijf in staat is eventuele tegenvallers op te vangen, wordt veelal aangeduid als het weerstandsvermogen. De hoogte van dit benodigde vermogen heeft een direct verband met de omvang van de risico’s in de grondexploitaties en de grondvoorraad. De gemeente Noordoostpolder stelt in haar Nota Grondbeleid 2023-2026 dat de Algemene Reserve grondexploitatie geldt als risicobuffer voor de risico’s van de grondbank. Daarnaast stelt het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) eisen aan het weerstandsvermogen van de gemeente. De gemeente heeft Metafoor verzocht om middels een kwantitatieve risicoanalyse op basis van een Monte Carlo simulatie de vereiste weerstandscapaciteit van het grondbedrijf per 1-1-2025 te bepalen.

1.2

Doel

Het doel van voorliggend onderzoek is tweeledig: 1. Het financieel analyseren van risico’s van de gemeentelijke exploitaties. 2. Het bepalen van de vereiste weerstandscapaciteit op basis van risicoanalyse ten opzichte van de Algemene reserve grondexploitaties (weerstandsvermogen). De bepaling van de vereiste weerstandscapaciteit is gebaseerd op de herziene grondexploitaties per 1-1-2025. Deze grondexploitaties zijn globaal getoetst op juistheid en volledigheid. Inhoudelijke toetsing van de grondexploitaties (beoordeling van het niveau en onderbouwing van kosten, opbrengsten en fasering) maakt geen onderdeel uit van voorliggende analyse.

1.3

Leeswijzer

Hoofdstuk twee gaat in algemene zin in op het weerstandsvermogen van het grondbedrijf, daarbij wordt de begrippen weerstandsvermogen en weerstandscapaciteit grondbedrijf gedefinieerd. Ook wordt aandacht besteed aan de theorie rond de risicoanalyse. In hoofdstuk drie worden de uitgangspunten besproken van het gebruikte geconsolideerde risicomodel, dat is gebruikt voor de bepaling van de vereiste weerstandscapaciteit. Hoofdstuk vier behandelt de uitgangspunten en het resultaat van de Monte Carlo simulatie en de bepaling van de vereiste weerstandscapaciteit. Het laatste hoofdstuk bevat de conclusie van de uitgevoerde analyses en doet aanbevelingen voor het vervolg.

1

Bouwgrond in exploitatie, conform Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 3 van 51

2. WEERSTANDSCPACITEIT: DEFINITIE, BBV, METHODE EN THEORIE 2.1

Definitie weerstandscapaciteit en weerstandvermogen grondbedrijf

Het weerstandsvermogen is de verhouding tussen de beschikbare middelen in de Algemene Reserve Grondexploitaties (ARG) en de vereiste weerstandscapaciteit. De vereiste weerstandscapaciteit is het deel van de ARG dat nodig is om toekomstige tegenvallers in de gemeentelijke grondexploitaties op te kunnen vangen met het doel om de continuïteit van de bedrijfsvoering van de gemeente te garanderen. In de gekozen methode kiest de gemeente ervoor om de continuïteit van het grondbedrijf te kunnen borgen tot een geconsolideerd saldo nul van alle grondexploitaties. Ook wanneer het geprognosticeerde geconsolideerde saldo batig is, kan er in afzonderlijke projecten de noodzaak ontstaan om financiële maatregelen te treffen. Dit betreft een (verplichte) verliesvoorziening voor het voorcalculatorische negatieve resultaat en eventueel ook een risicovoorziening. De essentie van weerstandsvermogen is dat de gemeente zich af moet vragen hoe groot de financiële buffer moet zijn om risico’s, die zich voordoen en substantieel zijn, af te kunnen dekken. Deze risicobuffer bestaat dus naast de te treffen verliesvoorziening. Grondexploitaties kenmerken zich (onder meer) door het feit dat in een vroeg stadium kosten worden gemaakt, terwijl de opbrengsten (en dus de dekking van de exploitaties) veelal op een later moment worden geboekt.

In dergelijke trajecten doen zich financiële risico’s voor (marktontwikkeling, tegenvallende opbrengsten, et cetera). Omdat de risico’s binnen de grondexploitaties zich waarschijnlijk nooit gelijktijdig en/of met een maximale omvang aandienen, kan voor de bepaling van de vereiste weerstandscapaciteit niet worden volstaan met een optelling van de afzonderlijke projectrisico’s. Sommige risico’s zullen zich nooit voordoen, terwijl andere zich in hun maximale omvang aandienen. Voor de dekking van deze financiële risico’s moet de reserve grondexploitaties minimaal gelijk zijn aan de vereiste weerstandscapaciteit. Door een goed inzicht in de vereiste weerstandscapaciteit en de daarbij behorende (financiële) maatregelen, kan worden voorkomen dat elke financiële tegenvaller resulteert in noodzakelijke bezuiniging(en). Voorliggende analyse richt zich op de weerstandscapaciteit die vereist is voor de afdekking van de gedefinieerde risico’s op de grondexploitaties. Deze vereiste weerstandcapaciteit kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit (middelen waarover de gemeente beschikt om niet begrote kosten of lagere opbrengsten te dekken). De verhouding tussen deze twee grootheden resulteert in een kengetal dat de mate aanduidt waarin een gemeente in staat is risico’s vanuit haar reservepositie op te vangen. Dit kengetal (aangeduid als ratio) is het weerstandsvermogen2.

Gemeenten hebben enige vrijheid met betrekking tot wat precies tot de aanwezige weerstandscapaciteit wordt gerekend (bijvoorbeeld of de zogenaamde ‘stille reserves’ worden meegerekend). In de Conclusie wordt beoordeeld of het weerstandsvermogen al dan niet voldoende wordt geacht.

2.2

Regels en voorschriften BBV

In 2004 is het “Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten” (BBV) in werking getreden. De commissie BBV heeft in 2023 een herziening van de BBV-verslaggevingsregels rondom grondexploitaties gepubliceerd. Het BBV bevat voorschriften voor de inrichting van de (meerjaren)begroting en de jaarverslagen. In het BBV worden de zeven paragrafen opgesomd die een gemeente minstens in haar begroting en jaarrekening dient op te nemen. De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing is hier één van. Een belangrijk onderdeel binnen deze algemene paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing vormt de reserve, casu quo de financiële buffer voor het grondbedrijf.

2.3

Methode bepaling vereiste weerstandscapaciteit

Er bestaan diverse methoden om een risicoanalyse uit te voeren en de vereiste weerstandscapaciteit te bepalen. In voorliggende rapportage ligt het zwaartepunt op de Monte Carlo analyse. In paragraaf 2.4 wordt de theorie van de Monte Carlo simulatie toegelicht.

2

Ratio weerstandsvermogen = beschikbare weerstandscapaciteit/vereiste weerstandscapaciteit

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 4 van 51

2.4

Theorie risicoanalyse

Om een risicoanalyse uit te voeren bestaan verschillende technieken, drie veel gehanteerde technieken in het kader van weerstandsvermogen zijn: 1. Gevoeligheidsanalyse 2. Scenarioanalyse 3. Stochastische analyse (Monte Carlo simulatie) Ad 1. Een gevoeligheidsanalyse onderzoekt hoe gevoelig het financiële projectresultaat is voor verandering van één bepaalde parameter. Bij een gevoeligheidsanalyse kunnen onder andere de volgende gegevens worden betrokken: rente, kosten- en opbrengstenstijging, fasering en grondprijzen. Met het uitvoeren van een gevoeligheidsanalyse wordt de financiële bandbreedte van een exploitatie inzichtelijk gemaakt. Wanneer bijvoorbeeld vertraging een groter financieel effect heeft dan lagere uitgifteprijzen en andere wijzigingen, dan wordt de planning van het project financieel gevoelig. De gevoeligheidsanalyse geeft een overzicht van de meest omvangrijke financiële risico’s van een grondexploitatie. Ad 2. Een scenarioanalyse houdt rekening met het feit dat verandering van een bepaalde parameter ook gevolgen heeft voor andere parameters, die vervolgens samen weer invloed hebben op het resultaat. Meerdere parameters worden dus tegelijkertijd veranderd zodat een scenario ontstaat. In praktijk worden dan vaak een “goed weer” en “slecht weer” scenario doorgerekend.

Het voordeel van de scenarioanalyse ten opzichte van de gevoeligheidsanalyse is dus dat een aantal parameters samen, in logisch verband, gewijzigd wordt. Het grootste nadeel van deze methode is dat het over het algemeen niet waarschijnlijk is dat alle waarden tegelijk negatief (slecht weer) of allemaal tegelijk positief (goed weer) zijn. De uitkomsten van het goed- en slecht weer scenario geven de bandbreedte aan waarbinnen de werkelijke uitkomsten zullen liggen. Ad 3. Een Monte Carlo simulatie komt tegemoet aan de nadelen van de hiervoor beschreven methoden. De Monte-Carlosimulatie is een simulatietechniek waarbij een fysiek proces niet één keer maar vele malen wordt gesimuleerd, elke keer met andere startcondities. Het resultaat van deze verzameling simulaties is een verdelingsfunctie die het hele gebied van mogelijke uitkomsten weergeeft. De term Monte-Carlo is afgeleid van het beroemde casino uit Monte Carlo. Dat betekent niet dat het een methode is die gebaseerd is op gokken. Het refereert aan de manier waarop voor elke nieuwe simulatie (een van de vele) de startcondities worden bepaald, uitgaande van een verzameling van reëel te verwachten condities.

Ook voor onderhavige analyse geldt dat deze geschiedt middels een Monte Carlo simulatie: op basis van een groot aantal at random berekeningen wordt het totale financiële risico van een project (of meerdere projecten) bepaald. Voor diverse op voorhand geïnventariseerde (financiële) risicovariabelen wordt gesimuleerd dat deze naar boven en/of naar beneden afwijken. Dit gebeurt binnen – eveneens vooraf vastgestelde - bandbreedtes. Een Monte Carlo simulatie vereist het toevoegen van een kansverdeling aan verschillende parameters. In de inputkolom ‘Type verdeling’ kan voor elke inputvariabele een afzonderlijk type verdeling worden gekozen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen drie typen verdelingen: • Driehoeksverdeling De driehoeksverdeling wordt doorgaans ook wel de triangulaire verdeling genoemd. Er is hier sprake van een getal tussen het minimum en het maximum, de modus, waarmee het zwaartepunt bepaald kan worden. • Uniforme verdeling De uniforme verdeling geeft aan dat de kans op elke waarde hetzelfde is tussen een bepaalde minimum en maximum waarde. • Binomiale verdeling De binomiale verdeling wordt gebruikt wanneer er twee mogelijke uitkomsten zijn: ja

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 5 van 51

of nee. Er is x% kans op uitkomst ‘ja’ en (100-x)% kans op uitkomst ‘nee’. Indien het antwoord ‘ja’ is wordt er een waarde getrokken tussen het minimum en maximum. Indien het antwoord ‘nee’ is dan is de waarde automatisch nul. De meest toegepaste verdeling is de driehoeksverdeling. Deze verdeling betekent dat de waarden worden getrokken binnen de gestelde bandbreedte, met de meeste waarden in de buurt van de punt (meest waarschijnlijke waarde). Dit punt bevindt zicht in het midden van de bandbreedte in geval van een symmetrische driehoeksverdeling, maar kan zich ook elders binnen de bandbreedte bevinden (asymmetrische verdeling). De meest waarschijnlijke waarde is veelal het uitgangspunt binnen de grondexploitatie. Hierna een nadere toelichting op de driehoeksverdeling.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 6 van 51

Voorbeeld driehoeksverdeling Als voorbeeld wordt hier de driehoeksverdeling toegelicht. Stel men verwacht dat de verwervingskosten voor een bepaald stuk grond EUR 2.000.000 zijn. Mochten de onderhandelingen goed verlopen dan zou het zo kunnen zijn dat de werkelijke kosten slechts EUR 1.900.000 (-5%) bedragen. Het tegenovergestelde kan echter ook. De onderhandelingen verlopen slecht en de werkelijke kosten bedragen EUR 2.100.000 (+ 5%). Stel de onderhandelingen worden duizend keer gevoerd. De waarde EUR 2.000.000 zal dan het meest als werkelijke verwervingskosten naar voren komen. Naarmate meer naar de uitersten (EUR 1.900.000 en 2.100.000) wordt gegaan, zullen de waarden minder vaak voorkomen. Dat wil zeggen dat de kans dat het werkelijke bedrag EUR 1.900.000 is, erg klein wordt geacht. In een driehoeksverhouding ziet dit er als volgt uit:

Hierboven is sprake van een symmetrische verdeling, de kans op meevallers is even groot als de kans op tegenvallers. Een ongelijke verdeling is ook mogelijk, bijvoorbeeld EUR 1.900.000 (-5%) als ondergrens en EUR 2.200.000 (+10%) als bovengrens. Dit levert het volgende beeld op:

Op deze manier ontstaat dus een niet-symmetrische verdeling waarbij de kans op een werkelijk bedrag hoger dan de meest voorkomende waarde groter is dan de kans op een bedrag lager dan de meest voorkomende waarde. Dit kan ook afgeleid worden aan het oppervlak onder de grafiek, dat rechts van de top groter is dan links.

Bij een Monte Carlo simulatie voert een computerprogramma (in dit geval de module risicomanagement van het rekenmodel GrexManager van Metafoor) op basis van de gekozen kansverdeling 10.000 simulaties uit. Omdat aldus 10.000 keer een waarde voor het resultaat wordt uitgerekend ontstaat automatisch een kansverdeling voor dit resultaat. Dit betekent dus dat in percentages kan worden aangegeven hoe groot de kans is dat het resultaat zich binnen bepaalde waarden bevindt. Voor het bepalen van de vereiste weerstandscapaciteit is dit een belangrijk gegeven.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 7 van 51

3. GEHANTEERDE GEGEVENS EN BEREKENINGSWIJZE 3.1

Inleiding

Om tot een uitspraak te komen over de vereiste weerstandscapaciteit van het grondbedrijf van de gemeente Noordoostpolder, is door Metafoor alle cijfermatige input van alle gemeentelijke grondexploitaties in exploitatie (BIE) bij elkaar gebracht en zijn op projectniveau (risico)analyses uitgevoerd. Met behulp van een Monte Carlo simulatie worden de risico’s per project gekwantificeerd en worden de resultaten – in samenhang - beoordeeld.

3.2

Gegevens risicomodel

Om te kunnen komen tot de bepaling van de vereiste weerstandscapaciteit is een geconsolideerd risicoprofiel opgezet voor de grondexploitaties, zoals deze op dit moment worden voorzien in de gemeente Noordoostpolder. In deze paragraaf worden de benodigde gegevens hiervoor op een rij gezet. Daarnaast worden de geleverde gegevens van de gemeente besproken en wordt toegelicht hoe de overige gegevens zijn afgeleid. De gemeente Noordoostpolder heeft de grondexploitaties van de in exploitatie genomen gronden (BIE) herzien (grondexploitaties per 1-1-2025). Per 1-1-2025 kent de gemeente 34 grondexploitaties: 27 exploitaties met woningbouw, 5 met bedrijvigheid en 2 gemengde exploitatie. De bedragen van de grondexploitaties hebben allen prijspeil 1-1-2025. Op basis van de door de gemeente verstrekte bestanden zijn alle gerealiseerde kosten en opbrengsten tot en met 31-12-2024 inzichtelijk. Deze boekwaarden zijn door de gemeente overgenomen in het rekenmodel. De boekwaarde van alle complexen en de geprognosticeerde investeringen staan in tabel 3.1 aangegeven. Tabel 3.1 Boekwaarde en prognose kosten en opbrengsten (BIE) Gerealiseerde kosten tot en met 31-12-2024 Prognose kosten Gerealiseerde opbrengsten tot en met 31-12-2024 Prognose opbrengsten Saldo gerealiseerde opbrengsten – kosten

BIE € 164.323.776 € 54.409.981 € 136.275.266 € 109.318.438 € -28.048.510

Uit bovenstaande tabel blijkt dat het saldo van gerealiseerde kosten en opbrengsten in de in exploitatie genomen grondexploitaties - € 28.048.510 bedraagt. Per 1-1-2024 bedroeg dit saldo - € 23.834.364. Per saldo is de kapitaalschuld binnen de complexen met € 4.214.146 toegenomen. De nog te realiseren kosten (prognose) bedragen € 54.409.981. Per 1-1-2024 was de prognose € 44.384.642. Deze prognose is toegenomen. De nog te realiseren opbrengsten (prognose) bedragen € 109.318.438. Per 1-1-2024 was de prognose € 96.685.974. Deze prognose is toegenomen. De gerealiseerde opbrengsten zijn ten opzichte van 1-1-2024 afgenomen naar een bedrag van € 136.275.266. Vorig jaar was dit € 179.087.848. De verschillen worden grotendeels veroorzaakt door het afsluiten van enkele grondexploitaties en het openen van enkele nieuwe grondexploitaties. Naast kosten en opbrengsten, is de fasering van de kosten en opbrengsten van belang. De faseringsparameters die voor de berekeningen zijn gebruikt, zijn overgenomen uit de afzonderlijke grondexploitatie herzieningen per 1-1-2025. De gemeente hanteert in 2025 een GWW-kostenstijging van 4,5% voor zowel woningbouw als nietwoningbouw grondexploitaties. Voor de plankosten en kosten Voorbereiding, Toezicht en Uitvoering (VTU) wordt in 2025 een stijging van 5,5% gehanteerd.

Voor opbrengstenstijging hanteert de gemeente in 2025 8,0% voor woningbouwopbrengsten en 1,0% voor niet-woningbouwopbrengsten. De rente is 0% en de disconteringsvoet3 is op 2,0%4 gesteld.

3

Verdiscontering (ten behoeve van het bepalen van verliesvoorzieningen) dient conform BBV tegen 2% plaats te vinden. Maar de gemeente Noordoostpolder presenteert resultaten en bepaalt verliesvoorzieningen op eindwaarde. De verdisconteringsvoet is in die zin niet relevant. Voor de risicoanalyse, die wel uitgaat van NCW, is een verdisconteringspercentage van 2,0% gehanteerd. Voor de risicobepaling is dit het meest zuiver. 4 Conform rekenregels BBV.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 8 van 51

4. ANALYSE WEERSTANDSVERMOGEN EN RESULTAAT 4.1

Risicowaardering bouwgronden in exploitatie (Monte Carlo analyse)

Om een uitspraak te kunnen doen over de gewenste hoogte van het weerstandsvermogen voor de gemeente Noordoostpolder is per grondexploitatie een Monte Carlo simulatie uitgevoerd. In deze simulatie zijn kansverdelingen aan bepaalde parameters toegevoegd. In onderstaande tabel staan de parameters waar een kansverdeling aan is toegevoegd. Per parameter is aangegeven welke bandbreedte is toegekend. De meest waarschijnlijke waarde, is de waarde zoals deze in de afzonderlijke grondexploitaties wordt gehanteerd. Hieromheen wordt een bandbreedte toegepast in de risicoanalyses. Tabel 4.1 Bandbreedte parameters Parameter Rente Kostenstijging5 Opbrengstenstijging6

Neerwaartse afwijking 0,00% -2,00% -2,00%

Opwaartse afwijking +1,00% +2,00% +2,00%

Naast parameters kunnen ook kosten en opbrengsten in realiteit anders zijn dan geraamd. In de onderstaande tabellen zijn de bandbreedtes van afwijking ten opzichte van de geraamde bedragen weergegeven. De bandbreedtes zijn verderop nader verantwoord en toegelicht. Ten opzichte van afgelopen jaar zijn drie nieuwe projectspecifieke risico’s toegevoegd. Ten eerste is voor grondexploitatie X010 Oude Espelerweg een risico opgenomen vanwege de kans dat de sportvelden in de grondexploitatie uitgebreid (dienen te) worden. Dit zou ertoe leiden dat 9 kavels voor vrijstaande woningen niet uitgegeven kunnen worden. Ook is een projectspecifiek risico toegevoegd voor grondexploitatie X091 Ens fase 2. Doordat het bestemmingsplan van bij de Raad van State behandeld wordt, bestaat de kans dat de hier gemaakte kosten niet terug kunnen worden verdiend. Ten slotte is voor grondexploitatie X088 Dr. Jansencentrum een risico opgenomen doordat er kans is dat het ziekenhuis aldaar langer openblijft. Dit kost ca € 250.000 per jaar. Het projectspecifieke risico op de grondexploitatie X075 Marknesse fase 3 is gehandhaafd maar gewijzigd doordat de geschatte impact van dit risico kleiner is geworden. Tabel 4.2 Bandbreedte kosten Post Bouw- en woonrijp maken (incl.

sloop en beheer) Planontwikkelingskosten Voorbereiding en toezicht Overige kosten Centrumplan Emmeloord (verhuiskosten) X075 Marknesse fase 3: Boekwaarde + nog 2 jaar aan kosten niet terugverdienen (kans: 25%) X088 Dr. Jansenpark: Ziekenhuis jaar langer open (kans: 25%) X091 Ens fase 2: Boekwaarde + nog 1 jaar aan kosten niet terugverdienen (kans: 25%)

Neerwaartse afwijking -5,00% -5,00% -5,00% -5,00% € 1.924.150

Opwaartse afwijking +5,00% +5,00% +5,00% +5,00%

€ 250.000 tot € 750.000 € 193.927

Tabel 4.3 Bandbreedte opbrengsten Post Grondopbrengsten woningbouw Grondopbrengsten niet-woningbouw X010 Oude Espelerweg: Sportvelden worden uitgebreid ten koste van 9 woningbouwkavels (kans: 50%)

Neerwaartse afwijking -5,00% -5,00% € 2.744.390

Opwaartse afwijking +5,00% +5,00%

Tenslotte geldt er ook nog een bandbreedte ten aanzien van de fasering. Deze bandbreedte is in jaren weergegeven ten opzichte van de basis (fasering grondexploitatie per 1-1-2025). Dit risico is projectspecifiek, 5

Alle BIE-complexen zijn berekend met een GWW-kostenstijging van 4,5%. Genoemde bandbreedte in de Monte Carlo analyse betekent dat de waarden voor de kostenstijging liggen tussen +2,5% en +6,5% in 2025. 6 Alle BIE-complexen met woningbouwopbrengsten zijn berekend met een opbrengstenstijging van 8,0%, genoemde bandbreedte in de Monte Carlo analyse betekent dat de waarden voor de opbrengstenstijging liggen tussen +6,0% en +10,0% in 2025. Alle BIE-complexen met niet-woningbouwopbrengsten zijn berekend met een opbrengstenstijging van 1,0%, genoemde bandbreedte in de Monte Carlo analyse betekent dat de waarden voor de opbrengstenstijging liggen tussen -1,0% en +3,0% in 2025.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 9 van 51

want voor ieder project geldt een andere looptijd en een andere inschatting ten aanzien van versnelling of vertraging. Tabel 4.4 Bandbreedte fasering Post Fasering Oude Espelerweg Fasering Emmelhage fase 2a Fasering Emmelage fase 2b Fasering Emmelhage fase 3B Fasering Centrumplan Emmeloord Fasering Meldestraat Emmeloord Fasering Luttelgeest fase 4 Fasering De Kaghe Espel Fasering Ens woningbouw Fasering Bant woningbouw fase 1 Fasering Bant woningbouw fase 2 Fasering Espel woningbouw Fasering Creil woningbouw Fasering Marknesse Zuid fase 3 Fasering herontwikkelingslocatie Nagele Fasering Wellerwaard Fasering Kerkstraat Luttelgeest Fasering De Stiepe Rutten Fasering Buitenom 1 Rutten Fasering Buitenom 87 Rutten Fasering Pilotenweg Fasering Marknesse fase 4 Fasering Dr. Jansenpark Fasering Ens fase 2 Fasering Creil fase 3 Fasering Bant fase 3 Fasering Ens fase 4 Fasering J.Bruintjesstraat Kraggenburg Fasering Kraggenburg Zuid fase 2 Fasering De Munt B Fasering De Munt II fase 2 Fasering De Munt II fase 1 Fasering Ens bedrijventerrein uitbreiding Fasering Bedrijventerrein Marknesse

Neerwaartse afwijking 1 jaar 0 jaar 0 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar 0 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar 0 jaar 0 jaar 0 jaar 0 jaar 0 jaar 0 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 0 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 0 jaar 1 jaar 0 jaar 1 jaar

Opwaartse afwijking 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 2 jaar 2 jaar 2 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar 2 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar 1 jaar

Binnen de Monte Carlo simulatie worden alle parameters per trekking aangepast (binnen de gestelde bandbreedtes), hetgeen resulteert in een verandering van het eindresultaat. In totaal gebeurt dit 10.000 keer.

4.2

Verantwoording en toelichting op risicobandbreedten

In bovenstaande tabellen zijn de risicovariabelen aangeduid alsook de bandbreedte die wordt toegepast in de Monte Carlo simulatie. Onderstaand een korte toelichting hierop: - Rente Het risico (of de kans) op het rentepercentage wordt relatief klein ingeschat. Dit is te verklaren doordat het rentepercentage jaarlijks nauwelijks fluctueert. De laatste jaren is het rentepercentage in de gemeentelijke grondexploitaties van Noordoostpolder 0,0% geweest. De gehanteerde bandbreedte wordt daarom als realistisch beoordeeld. - Kostenstijging In de grondexploitaties is rekening gehouden met een kostenstijging in 2025 van 4,5% voor GWW-kosten. Dit percentage bouwt binnen de grondexploitaties af gedurende de looptijd tot het langjarig inflatiegemiddelde van de ECB: 2,0%. Voor de plankosten en kosten voor voorbereiding, toezicht en uitvoering wordt in 2025 een verwachte stijging van 5,5% gehanteerd. Doordat het percentage voor kostenstijging conjunctuurgevoelig is, kent dit risico een relatief grote bandbreedte van +2,0% en -2,0%. Als gevolg van het grillige verloop van de inflatie in de afgelopen jaren en de onzekerheid op de (wereldwijde) markt momenteel wordt deze bandbreedte als realistisch beoordeeld.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 10 van 51

Het risico op deze parameter wordt op de volledige looptijd van de grondexploitaties toegepast, waardoor een afwijking op projectniveau door cumulatie tot flinke afwijkingen kan leiden. Dit is met name het geval voor langlopende projecten. - Opbrengstenstijging Het opbrengstenstijgingspercentage voor woningbouwprojecten is op 8,0% en voor niet-woningbouwprojecten op 1,0% gezet in 2025, wat hoger is dan in de grondexploitaties per 1-1-2024. De markt voor bedrijfsmatig vastgoed kenmerkte zich in 2024 met name door stabiliteit. Dit komt tot uiting in de beperkte verwachte opbrengstenstijging in 2025. De grote vraag naar woningen zorgt voor een sterke verwachte stijging van de woningprijzen en (daardoor) ook een sterke verwachte stijging van de (residuele) grondwaarde. Ook de parameters voor opbrengstenstijging zijn sterk afhankelijk van de markt. Onzekerheid op de markt zorgt ook in het geval van de opbrengstenparameter voor een relatief grote bandbreedte, gelijk aan die voor kostenstijging. Ook deze parameter wordt toegepast op de gehele looptijd van de grondexploitatie. Hierdoor geldt weer dat door cumulatie (jaar op jaar opbrengstenstijging) voor langlopende projecten het effect substantieel kan zijn. Maar desalniettemin wordt dit als een reëel risico (of kans) ingeschat. Voor een groot deel van de uitgeefbare kavels zijn reeds prijsafspraken gemaakt.

Op deze kavels zijn geen opbrengstenstijging meer toegepast in de grondexploitaties. Daarom is op die kavels ook geen risico op grondopbrengstenstijging toegepast. - Kosten Voor de kosten geldt een bandbreedte van plus -5% tot +5%. Dit risico wordt toegepast op de geraamde kosten op prijspeil 1-1-2025. Dit is een gebruikelijke bandbreedte rondom de hoogte van kosten binnen risicoanalyses. - Opbrengsten Voor de opbrengsten (in verband met gronduitgifte) geldt tevens een bandbreedte van plus -5% tot +5%. De toekomstige ontwikkeling van de grondprijzen is in het risico/de kans op de opbrengstenstijging meegenomen. Dit risico betreft situationele omstandigheden die in de prijsvorming een rol spelen (ligging, ontwerp, onderhandeling, etc.). Voor niet-woningbouw geldt dezelfde bandbreedte. Ook deze bandbreedte wordt als gebruikelijk beschouwd. Voor een groot deel van de uitgeefbare kavels zijn reeds prijsafspraken gemaakt. Daarom is op die kavels ook geen risico op grondopbrengsten toegepast. - Fasering Per project/grondexploitatie is het risico op vertraging of versnelling ingeschat. De kans op vertraging is daarbij vaak iets groter ingeschat dan versnelling, veelal omdat gezien de korte restant looptijd een (substantiële) versnelling eenvoudigweg niet meer mogelijk is. In de bandbreedtetabel voor de fasering zijn de uitgangspunten voor dit risico nader geduid.

- Specifieke risico’s Oude Espelerweg: Er bestaat een kans dat, op de locatie waar binnen deze grondexploitatie 9 vrije kavels voorzien zijn, een uitbreiding van het sportpark plaatsvindt. Dit zou ten koste gaan van ca 0,9 ha aan uitgeefbare grond. Dit leidt tot minderopbrengsten van € 2.744.390. De kans van optreden is 50%. Marknesse fase 3: Binnen de grondexploitatie Marknesse fase 3 zou een juridisch geschil ertoe kunnen leiden dat de opgebouwde boekwaarde (kosten voor onder andere woonrijpmaken van de verkochte delen) in de ontwikkeling niet kan worden terugverdiend. Ook kan dit er toe leiden dat 2 jaar aan nog te maken kosten niet wordt terugverdiend. Dit zorgt voor een mogelijke kostenpost van € 1.924.150. De kans van optreden is 25%. Dr. Jansenpark: Binnen deze grondexploitatie wordt een ziekenhuis tijdelijk verhuurd. Dit levert echter geen geld op, maar kost ca € 250.000 per jaar. Elk jaar dat het ziekenhuis langer open blijft, leidt tot meerkosten op de grondexploitatie. Ook kan dit er toe leiden dat 1 jaar aan gemaakte kosten niet wordt terugverdiend. De inschatting is dat dit hooguit 3 jaar langer duurt dan nu voorzien, wat tot een meerkostenpost van € 750.000 kan leiden. De kans van optreden is 25%.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 11 van 51

Ens fase 2: Eind 2023 is voor deze grondexploitatie het bestemmingsplan vastgesteld. Op dit bestemmingsplan is beroep gekomen. Dit beroep ligt momenteel ter beoordeling bij de Raad van State. Een ongunstig besluit van de Raad van State kan ertoe leiden dat (een deel van) de huidige boekwaarde en een jaar aan nog te maken kosten in dit project niet terugverdiend wordt: € 193.927. De kans van optreden wordt ingeschat op 25%.

4.3

Resultaat Monte Carlo analyse bouwgronden in exploitatie

Onderstaande tabel geeft de resultaten van de risicoanalyses per grondexploitatie op basis van de Monte Carlo simulatie. De risicovariabelen, verdelingen, kansen en bandbreedten die daarbij zijn toegepast zijn eerder in deze rapportage toegelicht en verantwoord. De tabel laat een analyse per grondexploitatie zien. Daarmee wordt inzicht verkregen in de risico’s (gekwantificeerd) per project en ontstaat een beter beeld waar de risico’s – ook in de tijd – liggen. Behalve het risico (risico ten opzichte van resultaat) is ook de vereiste weerstandscapaciteit per grondexploitatie aangeduid indien geen rekening wordt gehouden met verevening met resultaten en risico’s van andere grondexploitatie. Wel wordt rekening gehouden met het resultaat van de betreffende grondexploitatie zelf. Dit wil zeggen dat risico’s binnen een grondexploitatie kunnen worden afgedekt met het positieve resultaat van de grondexploitatie. De optelling van de aldus per grondexploitatie (blauw is woningbouw, okerkleurig is bedrijvigheid, paars is gemengd) bepaalde vereiste weerstandscapaciteit, is dus de totaal benodigde risicobuffer (weerstandscapaciteit: € 1,30 mln.7) wanneer geen rekening wordt gehouden met verevening van positieve en negatieve risico’s en resultaten tussen de grondexploitaties.

Es pe le rw eg Em m el ha X0 ge 11 fa C se Em 2A m el ha X0 ge 11 fa D se Em 2B m el ha X0 ge 51 fa se M el 3B de st ra at X0 Em 56 m Lu el tt oo el ge rd es X0 tf as 63 e De 4 Ka gh e X0 Es pe 65 l En sO os t X0 67 -1 Ba nt fa se 1

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

7

€ € € € € € € € € € €

0,08 0,07 0,07 0,06 0,09 0,07 0,06 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

0,46 0,43 0,43 0,25 0,61 0,43 0,34 0,09 -

€ € € € € € € € € € €

0,83 0,75 0,75 0,20 1,40 0,75 0,48 0,28 -

0,04 0,04 0,04 0,03 0,04 0,04 0,03 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

€ € € € € € € € € € €

0,30 0,28 0,28 0,27 0,30 0,29 0,28 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

0,20 0,18 0,18 0,12 0,25 0,19 0,16 0,03 -

€ € € € € € € € € € €

0,160,150,180,130,150,170,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € € €

0,02 0,02 0,02 0,000,05 0,02 0,01 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

0,410,400,420,400,410,410,01 0,01 0,01

Zu id He fa se ro nt 3 w ik X0 k. 82 Na ge W le el le rw aa X0 rd 84 Ke rk st ra at X0 Lu 85 tt el -1 ge De es St t ie pe X0 Ru 85 tt -2 e Bu ite no m 1 Ru tt en

€ € € € € € € € € € €

3,02 2,38 2,38 0,093,45 2,00 0,54 1,84 -

€ € € € € € € € € € €

X0 76

0,41 0,39 0,39 0,27 0,51 0,38 0,32 0,06 -

M ar kn es se

€ € € € € € € € € € €

0,05 0,05 0,05 0,04 0,06 0,05 0,04 0,00 -

X0 75

€ € € € € € € € € € €

X0 11 B

Ou de X0 10 3,94 3,36 3,36 0,584,54 2,00 0,20 3,16 -

Cr ei l

c d=a-c e=d-b f g=e-f

€ € € € € € € € € € €

X0 71

a b

Ge Gr me on en de te xp No lo or ita do tie os s tp (B o IE lde X0 )2 r 67 02 -2 5 Ba nt fa se X0 2 68 Es pe l

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

Ko lo

Ge Gr me on en de te xp No lo or ita do tie os s tp (B o IE lde )2 r 02 5

Tabel 4.5 Resultaten Monte Carlo simulatie en bepaling risico (vereiste weerstandscapaciteit; boven woningbouw, onder bedrijvigheid, gemengd en totalen), bedragen in € mln.

0,570,540,560,530,540,550,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € € €

0,110,110,130,080,110,120,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € € €

0,040,030,040,030,040,040,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € € €

0,200,200,210,200,200,210,01 0,01 0,01

€ € € € € € € € € € €

0,05 0,05 0,05 0,03 0,06 0,04 0,04 0,02 -

De in de tabel (laatste regel) aangeduide formule ‘g=e-f’ geldt alleen voor complexen, waarbij sprake is van een bruto risico.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 12 van 51

Ge Gr me on en de te xp No lo or ita do tie os s tp (B o IE lde X0 )2 r 85 02 -3 5 Bu ite no m X0 87 86 Ru Pi lo tt te en nw eg X0 87 M ar kn es se X0 Zu 88 id Do fa se kt er 4 Ja ns X0 en 91 pa En rk s Fa se 2 X0 93 Cr ei lf as e 3 X0 97 En s fa se 4 X1 55 J. B. st ra at X1 Kr 56 ag ge Kr nb ag ur ge g nb ur g Zu id fa se 2 € € € € € € € € € € €

0,040,030,060,030,040,060,02 0,02 0,02

€ € € € € € € € € € €

0,320,300,400,210,300,360,06 0,06 0,06

€ € € € € € € € € € €

1,09 1,01 1,01 0,85 1,22 1,03 0,94 0,07 -

€ € € € € € € € € € €

0,170,151,470,66 0,310,880,73 0,73 0,73

€ € € € € € € € € € €

0,010,010,270,06 0,060,220,20 0,20 0,20

€ € € € € € € € € € €

0,460,420,650,210,430,540,12 0,12 0,12

€ € € € € € € € € € €

0,75 0,63 0,63 0,091,42 0,63 0,26 0,37 -

€ € € € € € € € € € €

0,15 0,14 0,14 0,10 0,19 0,14 0,12 0,02 -

€ € € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,060,08 0,01 0,020,03 0,02 0,02

Ge Gr me on en de te xp No lo or ita do tie os s tp (B o IE lde X0 )2 r 32 02 5 De M un tB X0 34 De M un tI If X0 as 38 e De 2 M un tI If X0 as 40 e Be 1 dr .E ns ui X0 tb 46 re Be id in dr g .M ar kn X0 es 50 se Ce nt ru m pl X0 an 95 Em Ba m nt el oo fa rd se 3 To ta al

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

€ € € € € € € € € € €

19,96 16,71 16,71 13,85 20,35 16,84 15,24 1,46 -

€ € € € € € € € € € €

0,01 0,01 0,01 0,000,02 0,01 0,00 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

0,14 0,13 0,13 0,07 0,18 0,12 0,09 0,04 -

€ € € € € € € € € € €

0,11 0,11 0,11 0,08 0,12 0,10 0,09 0,01 -

€ € € € € € € € € € €

0,83 0,77 0,77 0,63 0,93 0,76 0,69 0,07 -

€ € € € € € € € € € €

3,323,133,253,073,153,200,07 0,07 0,07

€ € € € € € € € € € €

0,21 0,19 0,19 0,040,39 0,17 0,07 0,12 -

€ € € € € € € € € € €

26,86 22,24 27,71 8,34 32,09 20,31 13,24 9,00 1,30 1,30

Het geprognosticeerde saldo op contante waarde van de lopende BIE-complexen bedraagt per 1-1-2025 22.237.107 batig (dit was per 1-1-2024 € 23.653.903 batig). Met het doorvoeren van de in tabellen 4.1 tot en met 4.4 aangegeven risicovariabelen bevindt het resultaat zich met een zekerheid van 90% binnen de bandbreedte € 13.237.4128 en € 26.833.3689 batig. Uit de resultaten als gepresenteerd in bovenstaande tabel blijkt dat voor 13 grondexploitaties een buffer benodigd is in het weerstandsvermogen. De hoogte van de vereiste weerstandscapaciteit wordt met name bepaald door projecten X050 Centrumplan Emmeloord, X086 Pilotenweg, X088 Dr. Jansenpark, X091 Ens fase 2 en X093 Creil fase 3. Dit is te verklaren door het feit dat deze exploitaties een negatief resultaat kennen (afgedekt door een verliesvoorziening) of een beperkt positief resultaat en dat ieder negatief risico een (verder) negatief resultaat betekent (kan niet of slechts deels binnen grondexploitatie worden opgevangen door een positief resultaat, zoals bij de meeste andere grondexploitaties). Voor alle grondexploitaties waarvan het 5%-percentiel negatief is, dient een risicovoorziening getroffen te worden. In bijlage 1 zijn de resultaten van de Monte Carlo simulatie per project weergegeven. Het betreft de verdelingsgrafiek van de netto contante waardes uit de simulaties en de gevoeligheidsdiagram uit de risicomodule. 8

Deze waarde is de optelling van de 5% percentielwaarden van de afzonderlijke complexen. Het 5% percentiel is de waarde, waarbij 95% van de trekkingen een beter resultaat te zien geven. Deze waarde is in tabel 4.5 en bijlage 1 per complex gepresenteerd. 9 Deze waarde is de optelling van de 95% percentielwaarden van de afzonderlijke complexen. Het 95% percentiel is de waarde, waarbij 95% van de trekkingen een minder goed resultaat te zien geven. Deze waarde is in bijlage 1 per complex gepresenteerd.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 13 van 51

Uit de resultaten in tabel 4.5 is af te leiden dat indien het zogenaamde ‘slecht weer scenario’ optreedt, er sprake is van een saldo van alle grondexploitaties (BIE) van € 13.237.412 positief. In 5% van de trekkingen komt - bij de gegeven variatie in de parameters - het saldo onder deze waarde uit. De kans hierop is dus klein. Wel vormen alle projecten met een verliesgevend resultaat bij elkaar een totaal van € 5.470.296 negatief op netto contante waarde. Hoewel een groot deel van de risico’s marktrisico’s betreffen en dus overwegend externe oorzaken hebben zal in het voorkomende geval - de gemeente maatregelen nemen om de voorziene problemen met de exploitaties het hoofd te kunnen bieden. Het kan zijn dat er op projectniveau een specifieke noodzaak ontstaat voor een financiële maatregel (voorziening o.i.d.). Risico’s afdekken door middel van andere, winstgevende complexen is conform BBV-regelgeving niet toegestaan.

4.4

Vereiste weerstandscapaciteit bouwgronden in exploitatie

Om de hoogte van de weerstandscapaciteit te bepalen, is voor alle grondexploitaties een Monte Carlo analyse uitgevoerd. Op basis hiervan zou de bandbreedte van het resultaat (bandbreedte 90%) van alle complexen variëren tussen € 13.237.412 en € 26.833.368 positief. Ten opzichte van het geconsolideerde resultaat (base case) op netto contante waarde (€ 22.237.107) is het risico bij 95% zekerheid € 8.999.695. Dit risico kan voor een deel worden opgevangen door positieve grondexploitatieresultaten. Hierdoor resteert een netto risico (vereiste weerstandscapaciteit in verband met grondexploitaties) van € 1.298.682.

4.5

Vergelijking 2025 versus 2024

Onderstaande tabel geeft een beeld van het verschil tussen de resultaten van de risicoanalyse per 1-1-2024 en per 1-1-2025. Er ontstaan resultaatverschillen o.a. door het openen van nieuwe en het sluiten van oude grondexploitaties. Ook het risicoprofiel is gewijzigd. Het risico ten opzichte van het resultaat (voor alle grondexploitaties) is gestegen met € 2,24 mln. ten opzichte van de grondexploitaties per 1-1-2024. Het netto risico is echter gestegen met € 0,54 mln. ten opzichte van vorig jaar.

MONTE CARLO Resultaat grondexploitatie EW Resultaat grondexploitatie NCW Resultaat plus verliesvoorziening Minimumresultaat risicoanalyse Maximumresultaat risicoanalyse Gemiddelde waarde risicoanalyse Minimumresultaat (95% zekerheid) Risico t.o.v. resultaat Bruto risico (indien > 0) Onvoorzien in grex (NCW) Netto risico (indien > 0)

€

€ € € € € € € € € €

26,86 22,24 27,71 8,34 32,09 20,31 13,24 9,00 1,30 1,30

€

€ € € € € € € € € €

-2 02 4

28,46 23,65 28,43 11,62 34,94 23,29 16,89 6,76 0,76 0,76

€

€ € € € € € € € € €

Ve rs ch il 20 25

To ta al 20 24

Ge m ee nt Gr e N on oo de rd xp oo lo stp ita o tie lde s r (B To IE ) ta al 20 20 25 25

Tabel 4.6 Verschilanalyse (cijfermatig) tussen de Monte Carlo simulatie per 2024 en 2025

1,601,420,723,282,852,983,652,24 0,54 0,54

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 14 van 51

5. CONCLUSIE Het vrij besteedbare deel van de algemene reserve grondexploitaties (zie bijlage 2) is groter dan de vereiste weerstandscapaciteit (€ 1,30 mln. als toegelicht in voorliggende rapportage). Er is dus geen toevoeging aan de aanwezige weerstandscapaciteit benodigd op basis van voorliggende analyse. Bij de bepaling van de hoogte van de vereiste weerstandscapaciteit is ervan uit gegaan dat risico’s binnen een grondexploitatie niet kunnen worden opgevangen door (positieve) resultaten van andere grondexploitaties. Risico’s worden zo niet afgedekt door naar omvang en tijdstip onzekere (positieve) exploitatieresultaten te kijken en ook winstnemingen zijn niet van invloed op de omvang van de vereiste weerstandscapaciteit.

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 15 van 51

BIJLAGE 1: Resultaten risicoanalyse per complex

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

Pagina 16 van 51

Complex X010 Fasering Oude Espelerweg 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 1.996.763 Mediaan € 2.603.742 Standaarddeviatie € 1.421.104 Minimum € -579.552 Maximum € 4.535.990 Bandbreedte € 5.115.543 Gem. standaardfout € 14.211

1400 perc 1 #### ####

5% 1200perc 2 0 #### 1000 1177 #### 800

95% uitg 0 #### 1177 ####

0 1177

600 400 200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

199.631

€

3.359.126

€

3.817.895

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Grondopbrengsten woningbouw Grondopbrengstenstijging Kostenstijging

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Fasering Voorbereiding en toezicht

Planontwikkeling Rente Uitbreiden sportveld / 9 vrijstaande kavels Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Grondopbrengsten woningbouw € 2.863.346 € 3.854.907 € 2.892.063 € 3.841.357 1 Grondopbrengstenstijging 1 Kostenstijging € 3.698.305 € 2.995.857 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € 3.648.391 € 3.069.862 1 Fasering € 3.429.557 € 3.288.695 € 3.393.143 € 3.325.110 1 Voorbereiding en toezicht € 3.392.319 € 3.325.934 1 Planontwikkeling 1 Rente € 3.359.126 € 3.389.694 1 Uitbreiden sportveld / 9 vrijstaande kavels € 631.044 € 631.044

Min impact Max impact € -495.780 € 495.780 € -467.063 € 482.231 € 339.179 € -363.270 € 289.265 € -289.265 € 70.431 € -70.431 € 34.016 € -34.016 € 33.192 € -33.192 €0 € 30.567 € -2.728.083 € -2.728.083

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 17 van 51

Complex X011B Emmelhage Fase 2A 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 48.835 Mediaan € 48.835 Standaarddeviatie € 3.060 Minimum € 38.149 Maximum € 59.103 Bandbreedte € 20.954 Gem. standaardfout € 31

1200 perc 1000 1 #### 800 ####

5% perc 2 0 #### 1069 ####

95% uitg 0 #### 1069 ####

0 1069

600 400

200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

43.777

€

48.348

€

53.862

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Kostenstijging

Rente Planontwikkeling Fasering Voorbereiding en toezicht Grondopbrengstenstijging Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € 54.331 € 42.366 € 51.817 € 44.855 1 Kostenstijging 1 Rente € 48.348 € 51.913 € 49.680 € 47.017 1 Planontwikkeling 1 Fasering € 48.348 € 45.937 € 48.699 € 47.997 1 Voorbereiding en toezicht 1 Grondopbrengstenstijging € 48.348 € 48.348

Min impact

Max impact € 5.983 € 3.469 €0 € 1.332 €0 € 351 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -5.983 € -3.493 € 3.565 € -1.332 € -2.411 € -351 €0

0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 18 van 51

Complex X011C Emmelhage fase 2B 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 384.557 Mediaan € 384.526 Standaarddeviatie € 37.354 Minimum € 271.077 Maximum € 514.339 Bandbreedte € 243.263 Gem. standaardfout € 374

1200

perc 1 1000 #### #### 800

5% perc 2 0 #### 988 ####

95% uitg 0 #### 988 ####

0 988

600 400 200

0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

323.699

€

385.020

€

445.087

Impact

ongewogen

€ 78.447 € 38.512 €0 €0 € 5.656 € 4.263 €0 €0

Max impact € -78.447 € -38.839 € -33.725 € 32.784 € -5.656 € -4.263 €0 €0

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Kostenstijging Fasering

Rente Planontwikkeling Voorbereiding en toezicht Grondopbrengstenstijging Grondopbrengsten woningbouw

Min impact

Max impact

1 Risico Min resultaat Max resultaat 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, behee € 463.467 € 306.573 € 423.532 € 346.181 1 Kostenstijging € 385.020 € 351.295 1 Fasering 1 Rente € 385.020 € 417.804 € 390.676 € 379.364 1 Planontwikkeling 1 Voorbereiding en toezicht € 389.284 € 380.757 € 385.020 € 385.020 1 Grondopbrengstenstijging € 385.020 € 385.020 1 Grondopbrengsten woningbouw

Min impact

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 19 van 51

Complex X011D Emmelhage fase 3B 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 751.272 Mediaan € 751.735 Standaarddeviatie € 168.395 Minimum € 195.387 Maximum € 1.398.823 Bandbreedte € 1.203.436 Gem. standaardfout € 1.684

1400

perc 1200 1 #### 1000 ####

5% perc 2 0 #### 1164 ####

95% uitg 0 #### 1164 ####

0 1164

800 600 400 200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

476.584

€

754.105

€

1.032.499

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Grondopbrengstenstijging

Kostenstijging Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer)

Grondopbrengsten woningbouw Fasering

Planontwikkeling Voorbereiding en toezicht

Rente Min impact

Max impact

1 Risico Min resultaat Max resultaat 1 Grondopbrengstenstijging € 554.881 € 960.209 € 951.565 € 549.089 1 Kostenstijging € 953.549 € 554.661 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, behee 1 Grondopbrengsten woningbouw € 562.156 € 946.054 € 848.755 € 659.455 1 Fasering 1 Planontwikkeling € 781.501 € 726.709 € 775.806 € 732.404 1 Voorbereiding en toezicht € 754.105 € 746.905 1 Rente

Min impact Max impact € -199.224 € 206.104 € 197.459 € -205.016 € 199.444 € -199.444 € -191.949 € 191.949 € 94.650 € -94.650 € 27.396 € -27.396 € 21.701 € -21.701 €0 € -7.200

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 20 van 51

Complex X051 Meldestraat Emmeloord 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 285.850 Mediaan € 285.829 Standaarddeviatie € 6.087 Minimum € 269.263 Maximum € 302.356 Bandbreedte € 33.093 Gem. standaardfout € 61

900

8001 perc 700 #### #### 600

5% perc 2 0 #### 825 ####

95% uitg 0 #### 825 ####

0 825

500 400

300 200

100 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

275.720

€

284.898

€

295.965

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Grondopbrengsten niet-woningbouw

Grondopbrengstenstijging Rente

Planontwikkeling Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Voorbereiding en toezicht

Kostenstijging Fasering Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Grondopbrengsten niet-woningbouw € 270.327 € 299.469 1 Grondopbrengstenstijging € 282.187 € 287.584 € 284.898 € 288.077 1 Rente 1 Planontwikkeling € 285.394 € 284.400 € 285.366 € 284.431 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) 1 Voorbereiding en toezicht € 285.290 € 284.507 € 285.212 € 284.583 1 Kostenstijging 1 Fasering € 284.898 € 284.413

Min impact

Max impact € -14.571 € -2.711 €0 € 496 € 467 € 391 € 313 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ 14.571 € 2.686 € 3.178 € -499 € -467 € -391 € -316 € -485

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 21 van 51

Complex X056 Luttelgeest fase 4 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 187.674 Mediaan € 187.861 Standaarddeviatie € 19.232 Minimum € 124.951 Maximum € 250.964 Bandbreedte € 126.013 Gem. standaardfout € 192

1200 perc 1 1000 #### #### 800

5% perc 2 0 #### 1062 ####

95% uitg 0 #### 1062 ####

0 1062

600 400 200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

156.079

€

181.795

€

219.304

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer)

Kostenstijging Fasering

Rente Voorbereiding en toezicht Planontwikkeling

Grondopbrengstenstijging Grondopbrengsten woningbouw Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € 214.482 € 149.109 1 Kostenstijging € 205.703 € 157.304 € 201.039 € 162.552 1 Fasering € 181.795 € 199.344 1 Rente 1 Voorbereiding en toezicht € 188.528 € 175.062 € 187.801 € 175.789 1 Planontwikkeling 1 Grondopbrengstenstijging € 181.795 € 181.795 € 181.795 € 181.795 1 Grondopbrengsten woningbouw

Min impact

Max impact € 32.687 € 23.908 € 19.243 €0 € 6.733 € 6.006 €0 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -32.687 € -24.491 € -19.243 € 17.549 € -6.733 € -6.006 €0 €0

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 22 van 51

Complex X063 De Kaghe Espel 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 1200 perc 1 #### ####

5% perc 2 0 #### 982 ####

95% uitg 0 #### 982 ####

1000

0 982

800 600 400 200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Gemiddelde € -153.525 Mediaan € -153.228 Standaarddeviatie € 8.397 Minimum € -181.820 Maximum € -128.201 Bandbreedte € 53.619 Gem. standaardfout € 84

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

-167.921

€

-150.088

€

-140.219

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Fasering

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Kostenstijging

Voorbereiding en toezicht Planontwikkeling Rente

Grondopbrengstenstijging Grondopbrengsten woningbouw Min impact

Max impact

1 Risico Min resultaat Max resultaat 1 Fasering € -139.534 € -171.194 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € -141.131 € -159.044 € -141.402 € -159.006 1 Kostenstijging € -149.063 € -151.112 1 Voorbereiding en toezicht 1 Planontwikkeling € -149.216 € -150.959 € -150.088 € -149.433 1 Rente € -150.088 € -150.088 1 Grondopbrengstenstijging 1 Grondopbrengsten woningbouw € -150.088 € -150.088

Min impact

Max impact € 10.553 € 8.957 € 8.686 € 1.025 € 871 €0 €0 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -21.106 € -8.957 € -8.918 € -1.025 € -871 € 654 €0 €0

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 23 van 51

Complex X065 Ens-oost 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 24.300 Mediaan € 24.333 Standaarddeviatie € 8.387 Minimum € -3.112 Maximum € 50.355 Bandbreedte € 53.467 Gem. standaardfout € 84

1200

perc 1 #### ####

5% perc 2 1000 0 #### 1013 #### 800

95% uitg 0 #### 1013 ####

0 1013

600 400 200

0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

10.365

€

22.614

€

38.016

Impact

ongewogen

€ 18.311 € 7.136 € 4.540 €0 € 1.132 € 1.131 €0

Max impact € -18.311 € -7.136 € -4.518 € 4.847 € -1.132 € -1.131 €0

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Fasering

Kostenstijging Rente Voorbereiding en toezicht

Planontwikkeling Grondopbrengstenstijging Min impact

Max impact

1 Risico Min resultaat Max resultaat 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, behee € 40.926 € 4.303 € 29.750 € 15.478 1 Fasering 1 Kostenstijging € 27.154 € 18.097 1 Rente € 22.614 € 27.461 € 23.746 € 21.482 1 Voorbereiding en toezicht € 23.746 € 21.483 1 Planontwikkeling € 22.614 € 22.614 1 Grondopbrengstenstijging

Min impact

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 24 van 51

Complex X067-1 Bant Fase 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 1200 perc 1 #### ####

5% perc 2 0 #### 1040 ####

95% uitg 0 #### 1040 ####

1000

0 1040

800 600 400 200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Gemiddelde € -406.418 Mediaan € -406.386 Standaarddeviatie € 2.771 Minimum € -415.675 Maximum € -397.811 Bandbreedte € 17.863 Gem. standaardfout € 28

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

-411.111

€

-403.484

€

-401.909

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer)

Fasering Rente

Kostenstijging Planontwikkeling Voorbereiding en toezicht

Grondopbrengstenstijging Grondopbrengsten woningbouw Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € -398.196 € -408.772 € -403.484 € -409.662 1 Fasering € -403.484 € -406.186 1 Rente 1 Kostenstijging € -402.204 € -404.751 € -402.465 € -404.502 1 Planontwikkeling 1 Voorbereiding en toezicht € -403.129 € -403.839 € -403.484 € -403.484 1 Grondopbrengstenstijging € -403.484 € -403.484 1 Grondopbrengsten woningbouw

Min impact

Max impact € 5.288 €0 €0 € 1.280 € 1.018 € 355 €0 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -5.288 € -6.178 € -2.703 € -1.268 € -1.018 € -355 €0 €0

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 25 van 51

Complex 67-2 Bant Fase 2 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 1000 900 perc 1 800 #### 700 #### 600 500 400 300 200 100 0

5% perc 2 0 #### 908 ####

NCW

95% uitg 0 #### 908 ####

Percentiel A

Gemiddelde € 73.892 Mediaan € 73.907 Standaarddeviatie € 6.257 Minimum € 56.215 Maximum € 93.350 Bandbreedte € 37.135 Gem. standaardfout € 63

0 908

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

63.441

€

73.377

€

84.269

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Kostenstijging

Rente Fasering

Planontwikkeling Voorbereiding en toezicht Grondopbrengstenstijging

Grondopbrengsten woningbouw Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € 87.922 € 58.833 1 Kostenstijging € 77.033 € 69.736 1 Rente € 73.377 € 78.320 1 Fasering € 73.377 € 70.083 € 74.144 € 72.611 1 Planontwikkeling 1 Voorbereiding en toezicht € 73.918 € 72.837 € 73.377 € 73.377 1 Grondopbrengstenstijging 1 Grondopbrengsten woningbouw € 73.377 € 73.377

Min impact

Max impact € 14.545 € 3.656 €0 €0 € 766 € 541 €0 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -14.545 € -3.642 € 4.943 € -3.295 € -766 € -541 €0 €0

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 26 van 51

Complex X068 Espel 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 425.823 Mediaan € 426.420 Standaarddeviatie € 53.768 Minimum € 249.605 Maximum € 608.348 Bandbreedte € 358.742 Gem. standaardfout € 538

1200 perc 1000 1 #### 800 ####

5% perc 2 0 #### 1104 ####

95% uitg 0 #### 1104 ####

0 1104

600 400

200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

336.770

€

428.211

€

514.971

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Grondopbrengsten woningbouw

Grondopbrengstenstijging Kostenstijging

Fasering Rente Planontwikkeling

Voorbereiding en toezicht Min impact

Max impact

1 Risico Min resultaat Max resultaat 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € 510.561 € 345.861 € 356.265 € 500.158 1 Grondopbrengsten woningbouw 1 Grondopbrengstenstijging € 378.877 € 478.452 € 472.009 € 383.331 1 Kostenstijging 1 Fasering € 447.456 € 389.722 € 428.211 € 441.598 1 Rente 1 Planontwikkeling € 433.671 € 422.752 € 432.008 € 424.414 1 Voorbereiding en toezicht

Min impact

Max impact € 82.350 € -71.946 € -49.334 € 43.798 € 19.245 €0 € 5.459 € 3.797

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -82.350 € 71.946 € 50.240 € -44.881 € -38.489 € 13.386 € -5.459 € -3.797

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 27 van 51

Complex X071 Creil 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 1000 900 perc 1 800 #### 700 #### 600 500 400 300 200 100 0

5% perc 2 0 #### 948 ####

NCW

95% uitg 0 #### 948 ####

Percentiel A

Gemiddelde € 36.535 Mediaan € 36.686 Standaarddeviatie € 2.135 Minimum € 29.069 Maximum € 42.278 Bandbreedte € 13.209 Gem. standaardfout € 21

0 948

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

32.763

€

38.496

€

39.780

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Fasering Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer)

Kostenstijging Rente

Voorbereiding en toezicht Planontwikkeling Grondopbrengstenstijging

Grondopbrengsten woningbouw Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Fasering € 38.496 € 31.418 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) € 41.509 € 35.484 1 Kostenstijging € 39.254 € 37.746 1 Rente € 38.496 € 39.671 € 39.032 € 37.961 1 Voorbereiding en toezicht 1 Planontwikkeling € 38.894 € 38.099 € 38.496 € 38.496 1 Grondopbrengstenstijging 1 Grondopbrengsten woningbouw € 38.496 € 38.496

Min impact

Max impact €0 € 3.013 € 757 €0 € 536 € 398 €0 €0

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

€ -7.078 € -3.013 € -750 € 1.174 € -536 € -398 €0 €0

0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 28 van 51

Complex X075 Marknesse zuid fase 3 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000 Gemiddelde € 1.995.220 Mediaan € 2.230.076 Standaarddeviatie € 751.275 Minimum € -90.560 Maximum € 3.451.272 Bandbreedte € 3.541.832 Gem. standaardfout € 7.513

1400

perc 1 1200 5% perc 2 #### 0 #### #### 10001207 ####

95% uitg 0 #### 1207 ####

0 1207

800 600 400 200 0

NCW

Percentiel A

Percentiel B

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

538.693

€

2.382.276

€

2.904.124

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Grondopbrengstenstijging Grondopbrengsten woningbouw Kostenstijging Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Planontwikkeling Fasering Voorbereiding en toezicht Rente

Boekwaarde + 2 jaar kosten nog niet terugverdient Min impact

Max impact

1 Risico Min resultaat Max resultaat 1 Grondopbrengstenstijging € 1.736.077 € 3.117.729 € 2.048.363 € 2.716.189 1 Grondopbrengsten woningbouw 1 Kostenstijging € 2.576.586 € 2.160.262 € 2.439.558 € 2.324.994 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, behee 1 Planontwikkeling € 2.396.611 € 2.367.941 1 Fasering € 2.396.230 € 2.368.322 € 2.388.301 € 2.376.251 1 Voorbereiding en toezicht € 2.382.276 € 2.385.267 1 Rente 1 Boekwaarde + 2 jaar kosten nog niet terug € 865.097 € 865.097

Min impact Max impact € -646.199 € 735.453 € -333.913 € 333.913 € 194.310 € -222.014 € 57.282 € -57.282 € 14.335 € -14.335 € 13.954 € -13.954 € 6.025 € -6.025 €0 € 2.991 € -1.517.179 € -1.517.179

Weerstandsvermogen grondexploitaties 2025 – Gemeente Noordoostpolder

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Pagina 29 van 51

Complex X076 Herontwikkeling Nagele 1. NCW

1

Aantal trekkingen: 10.000

perc 1 #### ####

5% perc 2 0 #### 938 ####

NCW

95% uitg 0 #### 938 ####

Percentiel A

0 938

Percentiel B

Gemiddelde € -543.424 Mediaan € -542.966 Standaarddeviatie € 4.601 Minimum € -559.326 Maximum € -531.948 Bandbreedte € 27.378 Gem. standaardfout € 46

1000 900 800 700 600 500 400 300 200 100 0

Uitgangswaarde

Percentiel A

#

Uitgangspunt

#

Percentiel B

#

5%

95%

€

-551.538

€

-536.379

€

-536.595

Impact

ongewogen

Tornadografiek

Rente Kostenstijging

Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) Fasering

Planontwikkeling Voorbereiding en toezicht Grondopbrengstenstijging

Grondopbrengsten woningbouw Min impact

Max impact

Min resultaat Max resultaat 1 Risico 1 Rente € -536.379 € -553.213 € -532.460 € -540.396 1 Kostenstijging € -533.332 € -539.425 1 Bouw en woonrijpmaken (incl. sloop, beheer) 1 Fasering € -536.379 € -541.081 € -535.135 € -537.622 1 Planontwikkeling 1 Voorbereiding en toezicht € -535.679 € -537.078 € -536.379 € -536.379 1 Grondopbrengstenstijging 1 Grondopbrengsten woningbouw € -536.379 € -536.379

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.noordoostpolder.nl/api/v1/meetings/2219/documents/41932