wk. 3-24 punt 2.8 Zienswijze 1 ontwerp bestemmingsplan Maatlanden-de Zulthe_geanonimiseerd
Tekst van het document
Burgemeester en Wethouders van de gemeente Noordenveld
\T
Postbus 109
9300 AC Roden
15
JAN.
202
Roden, 11 januari 2024
Betreft: zienswijze t.a.v. ontwerp bestemmingsplan Maatlanden-de Zulthe
Geacht college, geachte raad,
Op 14 december 2023 is door Burgemeester en Wethouders van de gemeente Noordenveld bekendgemaakt dat het ontwerp bestemmingsplan Maatlanden-de Zulthe, Roden (NL.IMRO.1699.2023BP109-ow01) ter inzage wordt gelegd.
Hierbij maken wij puntsgewijs onze zienswijze kenbaar over dit ontwerp bestemmingsplan. Ten behoeve van de leesbaarheid hebben wij besloten aan te sluiten bij de nummering van het ter inzage liggende ontwerp bestemmingsplan. Per punt geven wij onze gemotiveerde reactie en stellen wij onze vragen en bedenkingen aan de orde. 1. Paragraaf 1.2 Ligging plangebied De ligging van het plangebied wordt dusdanig summier en oppervlakkig beschreven waardoor een lezer zou kunnen concluderen dat zowel het plangebied als de omgeving van weinig landschappelijk en natuurhistorisch belang is. Terwijl dit juist wel het geval is vanwege onder andere de aanwezigheid van potklei alsmede het aanliggende waardevolle NNN (Natuur Netwerk Nederland) natuurgebied aan de oostzijde. Daarnaast kan worden gesteld dat de Zulther Bitse in dit gebied ontspringt. Ook wordt in één van de onderliggende onderzoeken gesteld dat er sprake is van een verstoring ten aanzien van het NNN-gebied als er wordt gebouwd op het voorgestelde gebied. Het is voor ons tiberhaupt een raadsel hoe u, c.q. de gemeenteraad, inmiddels heeft kunnen besluiten het plangebied uit het NNN te halen terwijl voor een dergelijke wijziging uitdrukkelijk scherpe richtlijnen voor zijn opgesteld. Deze wettelijk vastgestelde richtlijnen zijn door u niet toegepast. (NNN = Natuur Netwerk Nederland , voorheen Ecologische Hoofd Structuur) 2.
Paragraaf 2.1 Huidige situatie In deze paragraaf wordt het Landgoed Terheyl door de gemeente gediskwalificeerd als ‘allemanslandgoed’. Landgoed Terheyl is van historisch en natuurkundig belang en heeft qua bodem belangrijke raakvlakken met het plangebied. 3. Paragraaf 3.3.1 Omgevingsvisie In paragraaf 3.3.1 wordt door de gemeente gerefereerd aan de Omgevingsvisie van de Provincie Drenthe en de door haar genoemde kernkwaliteiten. Wij zijn, zo moge blijken uit dit document, van mening dat wel degelijk zeer losjes wordt omgegaan met deze genoemde kernkwaliteiten en er dus feitelijk niet wordt voldaan aan het provinciaal beleid.
4.
Paragraaf 4.1 Milieueffectrapportage
Volgens het ontwerp bestemmingsplan blijft de beoogde ontwikkeling ruim onder de drempelwaarde. Dit betekent dat een zogenaamde 'vormvrije MER-beoordeling’ opgesteld mag worden. En uit de opgestelde vormvrije MER-notitie zou dat inderdaad dan ook weer blijken. Echter: Volgens de aanmeldnotitie voor een vormvrije MER-beoordeling zijn er volgens het stroomschema voorin een aantal aspecten waarmee rekening moet worden gehouden. Dit zijn onder andere de punten: -
hinder en
landschap van historisch belang. Ons inziens is het stroomschema niet juist ingevuld en dient alsnog een uitgebreide MERprocedure doorlopen te worden. Onderstaand onze argumentatie: In het rapport (bijlage bij het ontwerp bestemmingsplan) Aanmeldnotitie vormvrije MER-beoordeling d.d. 22 november 2023 staat in paragraaf 3.1 Algemeen, dat het plangebied aan de zuidzijde wordt begrensd met woonkavels. En de wijk grenst aan de noordwestzijde aan het buitengebied. De Zulthe geeft de begrenzing aan de oostzijde vorm. Gemakshalve wordt hierbij voorbijgegaan aan het feit dat er ook aan de Zulthe woonkavels zijn gesitueerd. Tevens wordt het Kleibos bewust niet genoemd en afgedaan als ‘buitengebied’ en er wordt gesteld dat het projectgebied niet is gelegen in een beschermd natuurgebied.
Ook hier wordt bewust voorbijgegaan aan het feit dat het aanliggende gebied een NNN (Natuur Netwerk Nederland) gebied is en de afstand niet meer dan enkele tientallen meters betreft. Sterker nog het NNN gebied omsluit het grootste noordwestelijke gedeelte van het plangebied.
Uit bijlage 4 Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van ‘De Oksel’ te Roden d.d. 17 mei 2023 door Ingenieursbureau MUG het volgende: Eris een verhoogd gehalte aan PCB is aangetroffen in de bovenlaag. En verderop het volgende: Het grondwater is plaatselijk licht verontreinigd met barium, zink, kwik en xylenen. Deze resultaten zijn formeel gezien niet in overeenstemming met de vooraf gestelde hypothese dat de locatie als onverdacht beschouwd kan worden ten aanzien van
bodemverontreinigingen. Dit vanwege de lichte verontreinigingen in het grondwater. Deze lichte verontreinigingen vormen echter geen aanleiding tot het uitvoeren van een nader bodemonderzoek.
Wij zijn het niet eens met deze conclusie omdat uit de bijlagen blijkt dat op meerdere plaatsen sprake is van te hoge concentraties (is concentratie boven de normwaarde) barium, zink, kwik en xylenen. En mocht de grond worden afgevoerd, dan dient er elders rekening te worden gehouden met het ‘Handelingskader PFAS’. Wij vinden het ontoelaatbaar dat gezien deze bevindingen geen uitgebreide MER-rapportage wordt opgesteld c.q. dat er mag worden gebouwd op dergelijke vervuilde gronden. Tot slot wordt gesteld dat men bij eventueel grondverzet rekening moet houden met mogelijk plaatselijk voorkomende (zintuiglijke) afwijkingen. Met andere woorden, vormen van vervuiling kunnen zomaar zichtbaar worden als er wordt gegraven.
Nogmaals zijn wij van mening dat er in ieder geval een uitgebreide MER-rapportage dient te worden opgesteld. Het ministerie heeft niet voor niets opdracht aan het RIVM gegeven opnieuw onderzoek te doen naar bodemvervuiling en wenst deze nieuwe normen vast te leggen in wetgeving. Het onderzoek is bekend als ‘Normen bodem Omgevingswet. Referentiedocument en onderzoek normwaarden Bodem en Ondergrond’. Het gebruik maken van de bestuurlijke afwegingsruimte is een zware verantwoordelijkheid voor de gemeente. Het rapport eindigt niet voor niets met de tekst. ‘De zorg voor morgen begint vandaag.’
5. Paragraaf 4.4 Bodemkwaliteit Kopje Bodemonderzoek Hier worden bewust of onbewust enkele passages uit het betreffende onderzoek weggelaten. Wij verwijzen naar de door ons aangegeven tekst in bovenstaande alinea’s. 6. Paragraaf 4.5 Water Betreft de in de 1° alinea en als bijlage 5 genoemde watertoets. De vraag of er sprake is van een MER zou volgens ons ook hier met een JA moeten worden beantwoord. Eén en ander gegeven onze argumentatie in voorgaande alinea’s. Als onderliggend onderzoek wordt hier door u gebruik gemaakt van het geohydrologische onderzoek Maatlanden-de Zulthe d.d. 20-9-2022. Hierin staat onder andere: Het plangebied is tevens van essentieel belang voor de waterhuishouding van een groter, tevens bewoond gebied. De watergang Zulther Bitse, belangrijk voor een goede afwatering, ontstaat hier. De hoofdwatergang die dwars over het plangebied loopt, verzorgt ook de afwatering van het Kleibos. In paragraaf 4.3 van hetzelfde onderzoek met als titel ‘Effecten woningbouw buiten de locatie’ staat onder andere het volgende: ‘Om de locatie geschikt te maken voor woningbouw zal vooral in de winter de grondwaterstand moeten worden verlaagd. Dit zou mogelijk ook tot verlaging van de grondwaterstand buiten de locatie kunnen leiden’.
Tevens staat er geschreven: ‘Ook voor de toekomstige bebouwing (woningbouw en infrastructuur), zullen forse mitigerende maatregelen getroffen moeten worden. Voor de te bouwen woningen geldt dat op de slecht draagkrachtige ondergrond zoals potklei niet meer standaard ‘op staal’ gefundeerd kan worden, maar deze te moeten funderen op palen’. Als er op palen gefundeerd gaat worden betekent dat een doorboring van de onderliggende potkleilagen. Waardoor mogelijk ‘lekkage’ tussen de diverse lagen gaat ontstaan, hetgeen zoals door de specialisten zelf gesteld, onwenselijk is. De door de adviesbureaus en u gebezigde termen als ‘kan’ en ‘over het algemeen beperkt’ et cetera dragen niet bij aan het vertrouwen van de inwoners in betreffende gebieden. Reeds eerder werd in de onderliggende onderzoeksrapporten melding gemaakt van het volgende: ‘Waterberging in dit gebied is een lastige klus met uitdagingen en risico’s’. De gemeente Noordenveld heeft in het verleden aangetoond, zelfs met behulp van volgens de gemeente capabele instanties en bedrijven, niet om te kunnen gaan met dergelijke ingrijpende werkzaamheden in de bodem. Er is een complete straat verzakt en andere wijken, grenzend aan de huidige bouwplannen, hebben problemen met wateroverlast. Alle mitigerende maatregelen ten spijt, ons vertrouwen in adequate begeleiding en oplossing door de gemeente is er niet.
En als de problemen zich op wat langere termijn aandienen is het te laat...... Bezint eer gij begint is in dit geval van toepassing.
7. Paragraaf 6.1 Maatschappelijke uitvoerbaarheid In het onderdeel participatie wordt gesteld dat de direct omwonenden in april 2022 zijn geinformeerd over de stand van zaken van het woningbouwonderzoek nadat de gemeente eerder al
WVG op de gronden tussen de Maatlanden en de Zulthe heeft gevestigd. Tevens wordt gerefereerd aan de bijeenkomsten van 6 oktober 2022 en 24 november 2023. Bij deze bijeenkomst zijn de uitkomsten van de onderzoeken en de stedenbouwkundige verkenning toegelicht. Onze reactie op deze bijeenkomsten. De eerste bijeenkomst was een aanfluiting. De projectleider was niet op de hoogte van het plan noch van de voorgeschiedenis en de actuele status. Hem was opgedragen met de bewoners te spreken over de vraag welke woningen er volgens de aanwezigen gebouwd moesten worden. Na een klein halfuur werd de bijeenkomst tot ontevredenheid van alle aanwezigen beéindigd.
De tweede en derde bijeenkomst waren niet beter. Beide begonnen met een presentatie van een door u ingehuurd stedenbouwkundig bureau. Wederom met als intentie te praten over hoeveel en welke woningen waar zouden moeten komen. De aanwezigen hebben de bijeenkomsten verlaten wederom met de gedachte dat alles reeds was besloten en dat er niets anders op zou zitten dan te wachten totdat het ontwerp bestemmingsplan ter inzage zou worden gelegd. Het door u genoemde brede bewonersdocument, is bedoeld als alternatief voor het door u ter inzage gelegde ontwerp bestemmingsplan. Dus géén woningbouw maar een geheel andere
invulling van het plangebied. En aan deze geheel andere invulling, willen de omwonenden graag hun bijdrage leveren op de in dit document aangegeven wijze. 8.
Tot slot
Aangezien de gemeente in dit concept bestemmingsplan ter onderbouwing regelmatig citeert uit de Woonvisie Gemeente Noordenveld alsmede De Noordenveldse Kwaliteitsgids past het om hier enkele kanttekeningen te maken. Alvorens met woningbouwplannen als bijvoorbeeld Maatlanden-de Zulthe te beginnen, had deze visie er reeds lang moeten liggen. Het lijkt er sterk op dat er naar de doelstellingen wordt toegeschreven. Een vorm van selffulfilling prophecy. Ook twijfelen wij sterk aan de door de gemeente voorgespiegelde woonwensen. Een enquéte kan door de juiste vragen aan een vooraf vastgestelde doelgroep te stellen, leiden tot de vooraf gewenste uitkomsten.
Tevens wordt gesteld dat de gemeente wil vasthouden aan de Regionale Woondeal. De naam
woondeal spreekt hier voor zich. Op regionaal niveau zijn ambities uitgesproken welke simpelweg zijn verdeeld over de gemeenten. In het vooronderzoek is, door het door de gemeente ingeschakelde bureau gebruikgemaakt van een zogenaamde Maptionnaire. Dit is een modern hulpmiddel gebruikt door externe bureaus om hun
plannen te onderbouwen. Dit hulpmiddel selecteert of beter gezegd discrimineert een groep inwoners, aangezien nog steeds 30% géén of géén actief gebruikmaakt van internet. Vervolgens is er in onderhavig onderzoek sprake van een zeer lage respons van nog geen 3%. Hier kunnen geen conclusies aan worden verbonden. Met andere woorden in onze ogen is de noodzaak tot bouwen in de gemeente niet aangetoond.
In de Woonvisie wordt in paragraaf 3.3 aangegeven wat de gemeente onder betaalbare koop verstaat. In de dorpskern Norg betreft dat tot € 181.000. De bij de foto’s en uitleg getoonde objecten betreffen enkele appartementen in complex De Vijversburg te Norg. Dit zijn echter appartementen met bijbehorende verplichtingen aan een VVE alsmede in dit geval hoge financiéle verplichtingen aan een private woningcodperatie. Vandaar de lage vraagprijzen. In het hier bedoelde kader zijn deze gegevens niet representatief. De gemeente geeft hiermee opnieuw blijk van weinig of geen kennis van de eigen lokale woningmarkt. Bij een stagnerende bevolkingsaanwas en vergrijzing kan ons inziens beter (beperkt) worden gebouwd voor senioren in zowel huur- als koopappartementen. De vrijkomende huur en koopwoningen kunnen voorzien in de behoefte van jongeren en eventuele instroom. Op biz. 14 van de Woonvisie wordt gesteld: ‘Op termijn is het denkbaar dat mensen kiezen voor plekken die minder kwetsbaar zijn voor klimaatverandering, zoals Noord-Drenthe.’ Wordt in deze visie geen rekening gehouden met aardbevingen? Of verzakkingen door aantasting van de grondwaterstromen? Of bijvoorbeeld recente ervaringen van de gemeente Noordenveld in Roden? Of het meer en intensiever gebruik maken van de gasopslag Langelo met alle gevolgschade van dien? Wellicht is het
verstandig en getuigt het van verantwoordelijk bestuur en langetermijnvisie door eerst deze essentiéle vragen te beantwoorden alvorens ambitieuze plannen voor te leggen. De Noordenveldse Kwaliteitsgids is ook weer zo’n document die gebruikt wordt om aan te tonen dat
woningbouw Maatlanden-de Zulthe toch echt nodig is. Echter in deze gids spreekt de gemeente
zichzelf tegen. Er staat namelijk dat Noordenveld alle in Drenthe voorkomende landschappen herbergt. Het gebied Maatlanden-de Zulthe is één van de weinig voorkomende landschappen in
Nederland onder andere vanwege de aanwezige potklei. Door nu aan Maatlanden-de Zulthe te gaan
bouwen wordt één van die (weinig voorkomende) landschappen aangetast/vernietigd. Terwijl de gemeente deze gebieden juist wil behouden.
In dit rapport staat ook het advies genoemd om de uitbreidingslocaties vooral te vestigen op de hoger gelegen gebieden. Dit is dus niet Maatlanden-de Zulthe. Er zijn in de gemeente betere locaties voorhanden. Hoger gelegen en voor wat betreft één locatie is er in het verleden zelfs al geanticipeerd op én geinvesteerd in uitbreiding middels de aanleg van stukken weg en riolering. Eén en ander is op meerdere plekken zichtbaar. Het is ons een raadsel waarom dit veel grotere gebied niet opnieuw in de plannen van de gemeente wordt betrokken. Hiermee kunnen meerdere knelpunten, welke door de huidige gefragmenteerde aanpak, worden voorkomen. Tevens kan nieuwbouw op deze locatie
bijdragen aan een lagere verkeersintensiteit voor wat betreft de kern van Roden. De wethouder
heeft in één van de bijeenkomsten aangegeven dat het voornamelijk nieuwe inwoners zullen zijn die elders hun geld verdienen/verdiend hebben en hier graag willen wonen. Deze nieuwe inwoners zullen voor zover zij nog werkzaam zijn voor het grootste deel werken in Groningen en omgeving. De verkeersbewegingen die dat met zich meebrengt, kunnen vanaf deze, door ons voorgestelde locatie, vele malen sneller en gemakkelijker verwerkt worden dan via de Zulthe of via de toch al op momenten zwaar belaste Maatlanden. Dat geldt ook voor de verkeersbewegingen van en naar de industrieterreinen van Roden zelf.
Resumerend durven wij te stellen dat de door de gemeente gehanteerde argumenten niet relevant,
dan wel tegenstrijdig zijn, met de door de gemeente zelf opgestelde kwaliteitseisen ten aanzien van het landelijkgebied en kwaliteitseisen ten aanzien van inspraak en participatie. Wij zijn nadrukkelijk tegen de bestemmingswijziging van ‘Agrarisch met waarden’ naar ‘Woongebied, Groen en Verkeer’ en daarmee tegen de vaststelling van het ontwerp bestemmingsplan en verzoeken u met inachtneming van al onze argumenten in deze zienswijze het ontwerp bestemmingsplan niet vast te stellen. Mocht het plan desondanks alsnog worden vastgesteld door uw raad en onherroepelijk worden, dan zullen wij ons, zoals hierboven aangegeven wenden tot de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State.
Wij gaan ervan uit dat u ons een ontvangstbevestiging van deze zienswijze stuurt en ons van de verdere ontwikkelingen op de hoogte houdt. Hoogachtend,
Ee «. 5.1.2e
Legenda toegepaste uitzonderingsgrondslagen In dit document zijn gedeeltes geanonimiseerd op grond van artikel 5 van de Wet open overheid: Art. 5.1 lid 2 onderdeel e
De eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer, tenzij de betrokken persoon instemt met openbaarmaking Pagina('s): 5