Programmabegroting 2026
Tekst van het document
1
Inhoudsopgave
2 3
Inhoudsopgave .................................................................................................................................................................................................... 2
4
Algemeen ................................................................................................................................................................................................................4
5
Aanbiedingsbrief .......................................................................................................................................................................................... 5
6
Resumé ...............................................................................................................................................................................................................8
7
Vaststellingsbesluit .................................................................................................................................................................................... 11
8
Leeswijzer ........................................................................................................................................................................................................ 13
9
Programma's....................................................................................................................................................................................................... 15
10
Inleiding ............................................................................................................................................................................................................ 16
11
1. Samen doen ............................................................................................................................................................................................... 17
12
2. Samen ontwikkelen ............................................................................................................................................................................ 35
13
3. Bestuur en samenleving................................................................................................................................................................... 41
14
4. Groen beleven ........................................................................................................................................................................................ 46
15
5. Werken, ondernemen en ontspannen .................................................................................................................................. 56
16
6. Duurzaam voor nu en later ............................................................................................................................................................ 68
17
7. Helder zicht............................................................................................................................................................................................... 70
18
Paragrafen ...........................................................................................................................................................................................................80
19
1. Lokale heffingen...................................................................................................................................................................................... 81
20
2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................................................... 92
21
3. Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................................................... 107
22
4. Financiering ............................................................................................................................................................................................ 114
23
5. Bedrijfsvoering ...................................................................................................................................................................................... 119
24
6. Verbonden partijen ........................................................................................................................................................................... 124
25
7. Grondbeleid............................................................................................................................................................................................ 130
26
8. Openbaarheid....................................................................................................................................................................................... 138
27
9. Overhead .................................................................................................................................................................................................. 140
28
10. Personele lasten ................................................................................................................................................................................ 144
29
Financiële begroting ................................................................................................................................................................................... 148
30
1. Financiële beschouwingen........................................................................................................................................................... 149
31
2. Incidentele baten en lasten ......................................................................................................................................................... 163
32
3. Subsidies ................................................................................................................................................................................................... 166
33
4. Functie van de begroting en kaders ..................................................................................................................................... 167
34
5. Meerjarenraming ................................................................................................................................................................................ 170
35
Bijlagen ................................................................................................................................................................................................................ 178
36
A. Opbouw meerjarenbegroting................................................................................................................................................... 179
2
37
B. Geprognosticeerde balans .......................................................................................................................................................... 182
38
C. Reserves en voorzieningen ......................................................................................................................................................... 183
39
D. EMU-saldo .............................................................................................................................................................................................. 184
40 41
3
42
Algemeen
43 44
4
45
Aanbiedingsbrief
46 47
Geachte leden van de gemeenteraad,
48 49
Hierbij bieden wij u de begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 aan. Een begroting waarin
50
we, ondanks financiële tekorten op de korte termijn, blijven investeren in voorzieningen die van
51
belang zijn voor de leefbaarheid en voor het welzijn van onze inwoners op de lange termijn.
52 53
Het blijven voor gemeenten onzekere tijden. Opnieuw is er sprake van een demissionair kabinet en
54
zijn er op 29 oktober a.s. alweer verkiezingen voor de Tweede Kamer. Gemeenten hebben stabiliteit
55
in het landsbestuur nodig om een bijdrage te kunnen leveren aan de grote maatschappelijke
56
opgaven.
57
Ook internationaal is sprake van onzekerheid en dreigende instabiliteit. Dat vraagt van de
58
samenleving weerbaarheid en voorbereiding op dreigingen van buitenaf. Wetend dat we in een
59
wereld leven waar onze weerbaarheid in globaal perspectief steeds meer onder druk komt te staan.
60
Het nationaal programma leefbaarheid en veiligheid is voor ons van maatschappelijk belang.
61
Hieraan nemen wij deel binnen de Veiligheidsregio Drenthe onder de naam “Weerbaar Drenthe”.
62 63
Met alle onzekerheden wisten we dat er in 2026 een financieel ravijnjaar aan de orde kon zijn. Door
64
extra te sparen hebben we ruimte in de algemene reserve voor de opvang van de tekorten in 2026
65
en 2027. Het ravijn is door correcties vanuit het Rijk wat minder diep geworden, maar we moeten u
66
een begroting aanbieden met tekorten in 2026 en 2027. Door inzet van onze reserve kunnen we
67
echter voorzieningen in stand houden en zelfs nieuwe investeringen doen.
68 69
Financiële situatie
70
Het ravijnjaar heeft uiteraard invloed op deze begroting. Ten opzichte van de perspectiefnota zien
71
we een stijging in de kosten, met name in de kosten voor jeugdzorg. Een financiële uitdaging
72
waarbij nu nog niet duidelijk is wat de impact van de septembercirculaire is. Ook is nog niet
73
duidelijk wat de incidentele compensatie voor gestegen kosten in de jeugdzorg in 2023 en 2024
74
voor onze gemeente betekent.
75
We kiezen ervoor om te investeren in nieuwbouw en renovatie van scholen voor een
76
toekomstbestendige leeromgeving. Daarnaast investeren wij in het speelgoedmuseum, vervanging
77
van zwembad De Hullen, onderzoek naar de huisvesting van ons gemeentehuis, het centrumplan
78
Peize en kleinere maatschappelijke investeringen. Wij sluiten de begroting 2026 met een nadeel
79
van €1.684.000. Dit vangen we op door de inzet van de algemene reserve. In onze
80
meerjarenbegroting zien we in 2027 een nadeel van € 782.000. Waarna we in 2028 en 2029 herstel
81
verwachten tot een positief saldo van € 2.097.000 in 2029. Deze cijfers geven ons een inschatting
82
van de toekomstige jaren waarin de koers van een nieuw te vormen regering nog niet duidelijk is en
83
voor de periode die nodig is om een nieuwe regering te formeren.
84 85
Ontwikkeling woonlasten
86
In 2026 kiezen we voor een beperkte stijging van woonlasten. De OZB stijgt niet meer dan
87
trendmatig. Voor de riool- en afvalstoffenheffing kiezen we voor een kostendekkend tarief. De
88
rioolheffing stijgt door kostenstijgingen in de grond-, weg- en waterbouw en door de noodzaak om
89
te investeren in klimaatadaptatie. De kosten van afvalverwerking stijgen landelijk, wat effect heeft
90
op de afvalstoffenheffing. De woonlasten bij een gemiddelde woningwaarde stijgen in 2026 met €
91
43,58 per jaar, procentueel betekent dit 4,4%.
5
92
Woningbouwopgave
93
Ook in 2026 blijven we stevig inzetten op het terugdringen van het woningtekort in onze gemeente.
94
Het doel is om in een periode van tien jaar 800 tot 1.000 nieuwe woningen te realiseren, met daarbij
95
nadrukkelijk aandacht voor sociale en betaalbare woningen. Daarmee willen we voorzien in de
96
groeiende behoefte van zowel starters en jongeren als ouderen en doorstromers. We zoeken daarbij
97
steeds naar mogelijkheden binnen de dorpen zelf en waar nodig naar passende uitbreidingen. In
98
2026 verwachten we volop in de bouwfase te zitten met grotere projecten als Zuidpoort Terheijl,
99
Thedemaborg Nietap en de Kanaalstraat in Roden. Voor Peize-Zuid hopen we dat gestart kan
100
worden met het bouwrijp maken van het gebied. Daarnaast werken we verder aan onder andere de
101
planvorming van Roden-Zuid, Maatlanden/Zulthe en de Vlinderhof in Veenhuizen.
102 103
Organisatieontwikkelingen en inzet knelpuntenbudget
104
Gemeenten in Nederland hebben een groot en nog altijd groeiend takenpakket. Tegelijkertijd zijn
105
de eisen die het Rijk stelt aan gemeenten met betrekking tot bijvoorbeeld informatievoorziening,
106
informatiebeveiliging, privacybescherming en interne controle aangescherpt. Deze ontwikkelingen
107
vereisen een verdere professionalisering van de gemeentelijke bedrijfsvoering. Vanaf 2025 zetten we
108
structureel extra in op investeren in de bedrijfsvoering, de dienstverlening en het verbeteren van
109
onze aantrekkelijkheid als werkgever. In 2026 krijgt de doorontwikkeling van onze
110
informatievoorziening en -beveiliging extra aandacht.
111 112
Nij begun en Regiodeal
113
Nij Begun en de Regiodeal bieden goede kansen voor Noordenveld om te investeren in leefbaarheid
114
en welzijn voor de inwoners op de lange termijn. In totaal komt binnen Nij Begun € 22 miljard
115
beschikbaar tot 2050 voor Groningen en Noord-Drenthe. Nij Begun kent onder andere maatregelen
116
in het kader van een Sociale Agenda, een Economische Agenda en een Isolatieaanpak, waarvan
117
onze inwoners voor de lange termijn gaan profiteren. Omdat de formele toekenning van bedragen
118
nog niet is afgerond maken deze bijdragen (nog) geen deel uit van de begroting. Een uitzondering
119
hierop is de tijdelijke dekking voor apparaatskosten.
120 121
De Sociale Agenda draagt bij aan verbetering van de leefbaarheid, kansen voor kinderen,
122
gezondheid, armoede en participatie.
123
De Economische Agenda richt zich op brede investeringen die de regio als geheel versterken. De
124
focus ligt hierbij op de thema’s onderwijs, kennis en arbeidsmarkt, ruimte voor bedrijvigheid,
125
digitalisering en profilering. Voor onze gemeente gaat het om: versterking van de ruimtelijke
126
kwaliteit, concentratie van detailhandel in een compacter centrum, aanpak van leegstand en
127
vervallen panden en transformatie naar toekomstbestendige functies.
128
De subsidieregeling voor isolatie en ventilatie van woningen in de provincie Groningen en de
129
gemeenten Aa en Hunze, Noordenveld en Tynaarlo maakt deel uit van de duurzaamheidsregeling
130
onder Nij Begun. Zo bereiken deze woningen de standaard voor woningisolatie. Veel inwoners van
131
Noordenveld kunnen profiteren van deze regeling.
132 133
Regiodeal Noord-Drenthe Vitaal Verbonden
134
Met de toegekende Regiodeal beschikt Noord-Drenthe over extra financiële ruimte om de komende
135
vier jaar, samen met regiopartners, te investeren in het behouden en versterken van de brede
136
welvaart op de lange termijn. Vanuit het Rijk is hiervoor 15 miljoen euro beschikbaar gesteld aan de
137
gemeenten Aa en Hunze, Noordenveld en Tynaarlo. Hier staat een minimale cofinanciering van 15
138
miljoen euro vanuit de regio tegenover.
6
139
Projecten binnen de Regiodeal zijn ondergebracht in drie ontwikkelprogramma’s: meer welzijn,
140
minder zorg; dorpscentra van iedereen; duurzame economische ontwikkeling. Het doel van de
141
Regiodeal is om (dreigende) achterstanden in brede welvaart weg te nemen en inwoners en
142
ondernemers perspectief te bieden. Daarbij wordt waar mogelijk de verbinding gelegd met de
143
Economische Agenda en de Sociale Agenda Nij Begun, zodat maatregelen elkaar versterken.
144 145
Ten slotte
146
We kijken terug op een constructieve samenwerking met de gemeenteraad in onze
147
bestuursperiode. Met deze laatste begroting hopen we een goede basis te hebben gelegd voor de
148
nieuwe bestuursperiode na de raadsverkiezingen van maart 2026.
149 150
Wij gaan graag met u het gesprek aan op maandag 27 oktober en maandag 3 november 2025 over
151
de uiteindelijke keuzes, voorstellen en verwachtingen. Op maandag 10 november a.s. stelt u de
152
begroting vast.
153 154
Roden, 30 september 2025
155 156 157 158 159
Klaas Smid, burgemeester
Sebastiaan Ruddijs, secretaris/directeur
Kirsten Ipema, wethouder
Alex Wekema, wethouder
Jos Darwinkel, wethouder
Robert Meijer, wethouder
160 161 162 163 164 165
7
166
Resumé
167 168
Wij stellen u voor:
169 170
1. De budgetten uit de primitieve begroting 2026, zoals vermeld in de programma’s 1 tot en met 7, te
171
autoriseren.
172 173
2. Ter dekking van de inkomsten en uitgaven van de bovenvermelde programma’s de
174
dekkingsmiddelen uit de financiële begroting aan te wijzen.
175 176
3. De volgende investeringsbudgetten uit de meerjarenbegroting 2024 en 2025 vrij te geven voor
177
2026: bedragen x € 1.000 De hieruit voortvloeiende kapitaallasten zijn al verwerkt in het startsaldo
investering
kapitaallast
138
9
De Parel en De Hoeksteen Roden fuseren (aanvullende investering 2026)
4.680
187
De Hekakker Norg (aanvullende investering 2026)
3.228
129
Speelgoedmuseum
900
59
Nieuwbouw zwembad De Hullen
9.425
377
Totaal
18.371
761
Toegankelijkheid gebouwen en openbare ruimte
178 179
4. De volgende budgetten ten laste van de begrotingsruimte beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) Drenthe
125
Veiligheidsregio Drenthe (VRD)
14
Anti Discriminatie Voorziening
8
Verhogen subsidie lokale omroep RTV Zulthe
9
Uitbreiding formatie griffie 2026 e.v.
58
Erfgoedvisie
3
Totaal
217
180 181
6. De volgende investeringsbudgetten ten laste van de begrotingsruimte en het budget vrijval
182
kapitaallasten beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 a. ten laste van de begrotingsruimte:
investering
kapitaallast
Geert de Wilde-brug (investering van € 172)
172
11
Vervanging bruggen 2026 (investering van € 287)
287
19
Vervanging Generaal van de Boschweg-brug (investering van € 230)
230
15
Vervanging ANWB bewegwijzering (investering van € 90)
90
10
Kindcentrum De Hekakker (aanvullende investering 2026 van € 2.852)
2.852
42
Huisvesting gemeentehuis (voorbereidingsbudget 2026 € 600)
600
129
8
Speelgoedmuseum scenario 3 renovatie/nieuwbouw
3.153
131
Stichting Manege Norg (investering 2026 € 55)
55
4
Scouting Mensinge Roden (investering 2026 € 122)
122
5
Centrumplan Peize (investering 2026 € 342 , 2027 € 366 en 2028 € 182)
342
22
Renovatie Hulligtenweg Peest (investering 2026 € 50)
50
3
7.953
391
investering
kapitaallast
Totaal
b1. ten laste van het budget vrijval kapitaallasten, investeringen bedrijfsvoering: Renovatieonderhoud gebouwen Gebouwenbeheer
bedragen x € 1.000 78
4
930
154
Aanhangers
90
9
Traktoren
160
19
Werktuigen
160
15
76
10
1.494
211
investering
kapitaallast
Meeliftinvesteringen riolering en wegen
515
28
Openbare verlichting
318
16
Duurzaam veilig
122
7
Totaal
955
51
investering
kapitaallast
700
98
55
8
4.824
193
454
18
6.033
317
Automatisering Vervanging hardware Tractie
Inventaris Gemeentehuis Totaal
b2. ten laste van het budget vrijval kapitaallasten, overige investeringen:
c. ten laste van tarieven: Inzamelvoertuig (2x) Minicontainers Reguliere vervangingen riolering Klimaatadaptie water Totaal
183 184
7. De volgende budgetten ten laste van de eenmalige begrotingsruimte beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 Erfgoedvisie
3
Totaal
3
185
9
186
8. De volgende budgetten ten laste van de algemene reserve beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 Inzet reserve begrotingstekort 2026
1.684
Totaal
1.684
187 188
10
Vaststellingsbesluit
189 190 191
Nr.
192 193
De raad van de gemeente Noordenveld
194 195
Gezien de ontwerp-programmabegroting 2026 en de meerjarenraming 2027 - 2029 van baten en
196
lasten van de gemeente Noordenveld;
197 198
Gelezen de aanbiedingsbrief behorende bij de ontwerp-programmabegroting 2026;
199 200
Gelet op artikel 191 van de Gemeentewet;
201 202 203
Besluit:
204 205 206
De programmabegroting 2026 en de meerjarenraming 2027 - 2029 vast te stellen.
207 208 209 210
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Noordenveld op
211
10 november 2025.
212 213 214
H. Huttinga, griffier
K. Smid, voorzitter
215 216
11
217 218
12
219
Leeswijzer
220 221
De programmabegroting kan opgedeeld worden in vier hoofddelen en de bijlagen. Het eerste
222
onderdeel, waarvan deze leeswijzer deel uitmaakt, is 'Algemeen'. Hierin vindt u de aanbiedingsbrief,
223
waarin de gemaakte keuzes en verwachtingen worden toegelicht. Ook zijn in dit onderdeel het
224
resumé, het vaststellingsbesluit en dus deze leeswijzer opgenomen.
225 226
Een uitwerking van ons programmaplan vindt u in het onderdeel 'Programma's'. Hierin worden de
227
reguliere programmaonderdelen beschreven van onze zeven programma's. De inhoudelijke keuzes
228
die we maken om onze ambities te realiseren worden in dit onderdeel toegelicht.
229 230
Daarnaast behandelen we in de begroting de volgende acht wettelijk verplichte paragrafen:
231
1. Lokale heffingen;
232
2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing;
233
3. Onderhoud kapitaalgoederen;
234
4. Financiering;
235
5. Bedrijfsvoering;
236
6. Verbonden partijen;
237
7. Grondbeleid;
238
8. Openbaarheid.
239
Deze vindt u samen met de toegevoegde paragrafen Overhead en Personele lasten terug in het
240
onderdeel 'Paragrafen'.
241 242
De belangrijkste financiële informatie met betrekking tot de opbouw van de begroting vindt u in de
243
'Financiële begroting'. In dit onderdeel zijn de financiële beschouwingen, de incidentele baten en
244
lasten, de subsidies, de functie en kaders van de begroting en de meerjarenraming opgenomen.
245 246
Voor de opbouw van de meerjarenbegroting, de geprognosticeerde balans, de reserves en
247
voorzieningen, het EMU-saldo en de begrippenlijst verwijzen we u, tot slot, naar het onderdeel
248
'Bijlagen'.
249 250
Technische toelichting op de opbouw van de begroting
251
Bij de opbouw van de nieuwe begroting gaan we uit van de op dat moment bekende basiscijfers
252
voor het nieuwe jaar, inclusief het financiële effect van de tussentijdse begrotingswijzigingen. We
253
wijzigen de basiscijfers voor het nieuwe begrotingsjaar aan de hand van de nieuwe grondslagen
254
vanuit de kadernota. Het zo berekende nieuwe beschikbare begrotingssaldo vergelijken we met de,
255
door uw raad geamendeerde, begroting 2025. De verschillen tussen die beide saldi lichten we toe in
256
de 'Financiële begroting', en wel in de verschillenanalyse die is opgenomen in de financiële
257
beschouwingen.
258 259
Structurele ruimte
260
Bij de vaststelling van de begroting neemt u als raad een besluit voor het komende begrotingsjaar.
261
Afwijkingen op een eerder vastgestelde begroting worden het jaar daarna, bij het vaststellen van
262
een nieuwe begroting, toegelicht en aan u voorgelegd. Dit kunnen nieuwe voorstellen zijn, maar
263
ook voorstellen van eerdere jaren waarbij een eerder toegekend bedrag wordt aangepast. Deze
264
voorstellen treft u aan in de paragraaf Beleidsvoorstellen ten laste van de vrije budgetruimte. Deze
265
paragraaf is opgenomen onder de financiële beschouwingen, onder 'Financiële begroting'.
266
13
267
Eenmalige ruimte
268
Naast structurele begrotingsruimte, kennen we ook eenmalige of incidentele begrotingsruimte. Dit
269
onderdeel wordt in de financiële beschouwingen toegelicht in de paragraaf Overige
270
beleidsvoorstellen en investeringen. De eenmalige ruimte ontstaat voornamelijk doordat we er van
271
uitgaan dat een nieuwe investering gemiddeld genomen halverwege een jaar start. Daarmee
272
bedragen ook de bijbehorende kapitaallasten in een eerste jaar de helft van waar we normaliter
273
mee moeten rekenen. De helft van die kapitaallasten rekenen we toe aan de eenmalige ruimte. Met
274
de beschikbare eenmalige ruimte dekken we eenmalige uitgaven. Ook kunnen er eenmalige
275
uitgaven worden gedekt door een reserve. Mocht dat het geval zijn. dan treft u deze ook aan bij dit
276
onderdeel van de begroting.
277 278
Meerjarenperspectief
279
In deze begroting is een sluitend meerjarenperspectief opgenomen. Hiervoor verwijzen wij u naar
280
het onderdeel Meerjarenraming onder de 'Financiële begroting'.
281
14
282
Programma's
283 284
15
285
Inleiding
286 287
Onze Omgevingsvisie 2030 is het vertrekpunt bij alles wat we doen. Daarin zijn vijf kernwaarden
288
geformuleerd: transparant, leefbaar, ondernemend, groen en duurzaam. Hieruit zijn zeven
289
programma’s voor de begroting voortgekomen:
290
1.
Samen doen
291
2.
Samen ontwikkelen
292
3.
Bestuur en samenleving
293
4. Groen beleven
294
5.
295
6. Duurzaam voor nu en later
296
7.
Werken, ondernemen en ontspannen Helder zicht
297 298
De kernwaarden duurzaam en transparant zijn het fundament van het beleid en komen in
299
meerdere programma’s tot uiting. Elk programma begint met een overzicht van de onderwerpen
300
en programmadoelstellingen. Vervolgens worden beleidsindicatoren vermeld. Deze zijn bedoeld om
301
de effecten van beleid op de programma’s aan te geven. Gemeenten zijn verplicht om over een
302
groot aantal indicatoren te rapporteren. De verplichte indicatoren komen van de website
303
waarstaatjegemeente.nl en zijn gerealiseerde cijfers. Ter vergelijking geven wij ook de gemiddeldes
304
over alle gemeentes in Nederland weer, en het gemiddelde over alle gemeentes in Drenthe.
305
Uitzondering hierop zijn de indicatoren onder programma 7. Helder zicht. Dit betreft interne cijfers
306
op begrotingsbasis.
307 308
Vervolgens staat er een financieel overzicht van het totale programma voor meerdere jaren vermeld.
309
Daar staan tevens de nog lopende projecten uit het Meerjaren UitvoeringsProgramma (MUP) 2022-
310
2026 vermeld en nieuwe voorstellen vanuit het coalitieakkoord 2022-2026. Er volgt een toelichting
311
per taakveld. Verder zijn de teksten kort en concreet geformuleerd zodat helder is wat het doel is en
312
wat de gemeente precies gaat doen. We hopen daarmee een helder zicht te geven op de
313
inkomsten en uitgaven in 2026.
314 315
16
316
1. Samen doen
317 318
Tot programma 1. Samen doen horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
3.984
208
3.777
2.812
216
2.596
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
1.441
290
1.151
1.252
99
1.154
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
5.939
491
5.448
5.695
844
4.850
161
0
161
9
0
9
6.3 Inkomensregelingen
12.710
9.800
2.910
12.476
9.189
3.286
6.4 WSW en beschut werk
3.757
325
3.432
3.756
326
3.430
6.5 Arbeidsparticipatie
1.489
5
1.484
1.490
5
1.485
6.60 Hulpmiddelen en diensten (WMO)
1.400
0
1.400
1.708
0
1.708
6.711 Huishoudelijke hulp (WMO)
3.400
0
3.400
3.716
0
3.716
6.712 Begeleiding (WMO)
1.803
0
1.803
2.073
0
2.073
6.713 Dagbesteding (WMO)
950
0
950
1.124
0
1.124
0
0
0
0
0
0
9.875
0
9.875
10.520
0
10.520
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal
6
0
6
6
0
6
6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk
0
0
0
0
0
0
6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal
1.014
0
1.014
1.674
0
1.674
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal
370
0
370
380
0
380
6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk
151
0
151
155
0
155
6.791 PGB WMO
125
0
125
125
0
125
6.792 PGB Jeugd
180
0
180
185
0
185
-1.000
0
-1.000
-1.300
0
-1.300
6.821 Jeugdbescherming
309
0
309
383
0
383
6.822 Jeugdreclassering
99
0
99
101
0
101
6.91 Coördinatie en beleid WMO
171
0
171
175
0
175
6.92 Coördinatie en beleid Jeugd
518
0
518
12
0
12
1.557
0
1.557
1.427
0
1.427
50.411
11.119
39.293
49.954
10.680
39.274
6.714 Overige maatwerkarrangementen (WMO) 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal
6.811 Beschermd wonen (WMO)
7.1 Volksgezondheid Totaal
319
Begroting 2026
4.2 Onderwijshuisvesting
6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal
320
Begroting 2025
Programmadoelstelling en volwassenen kunnen veilig opgroeien, meedoen in de samenleving en zo • Jeugdigen zelfredzaam mogelijk zijn. dit (tijdelijk) niet mogelijk zijn dan zetten wij zorg en ondersteuning in. Deze zorg sluit • Mocht aan bij de eigen kracht en sociale netwerken van onze inwoners.
321
17
322
Beleidsindicatoren
323
Onderwijs
324 325 326
VSV'ers betreft Vroegtijdig Schoolverlaters zonder startkwalificatie
327 328
Werk en inkomen
329 330
331 332 333
Zorg en welzijn
334 335
18
336 337 338
% is hier % van de doelgroep die gebruikmaakt van / valt onder
339 340
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000 Startsaldo begroting 2026-2029
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
39.274
40.421
39.185
39.641 +
Wettelijk verplicht Anti Discriminatie Voorziening
8
8
8
8
125
125
125
125
133
133
133
133
Kindcentrum De Hekakker (aanvullende investering 2026 van € 2.852)
42
42
42
42
Totaal Voortzetting Ingezet beleid
42
42
42
42
Gemeentelijke Gezondheidsdienst Totaal wettelijk verplicht Voortzetting ingezet beleid / MUP
=
Totaal programma 1. Samen doen
39.449
40.596
39.360
39.816
341 342
Vervangingsinvesteringen Vervangingsinvesteringen
Bedrag (x € 1.000)
4.1 Openbaar basisonderwijs, 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Gebouwenbeheer algemeen
78
Totaal
78
343 344
Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
345 346
Inleidend
347
De uitvoering van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2021-2041 met oplegnotitie uit 2025 wordt
348
gecontinueerd en geüpdatet naar een DIHP (Duurzaam Integraal Huisvesting Plan). In 2026 is de
349
oplevering van het startdocument beoogd voor het DIHP.
350 351
BBS De Verwondering is sinds het schooljaar 2025 - 2026 een bekostigde school en komt daarmee
352
in aanmerking voor tijdelijke huisvesting voor maximaal 8 jaar. Er is echter nog geen
19
353
overeenstemming over de huisvesting. In overleg met het schoolbestuur wordt verder gekeken naar
354
oplossingen voor de huisvesting.
355 356
CBS De Parel en CBS De Hoeksteen gaan fuseren tot fusieschool De Parel/Hoeksteen (werktitel CIKC
357
Roden). Hiermee vervallen de separate nieuwbouw opgaven voor CBS De Parel en CBS De
358
Hoeksteen en wordt gewerkt aan één gezamenlijke huisvesting.
359 360
We onderzoeken of een wissellocatie in Roden wenselijk en haalbaar is, om opeenvolgend
361
verschillende scholen tijdelijk te huisvesten. Hiervoor kan mogelijk het modulaire gebouw gebruikt
362
worden dat in Norg voor OBS De Hekakker is geplaatst. Het gebouw is eigendom van de gemeente.
363 364
Wat willen we bereiken? Onderwijshuisvesting algemeen
365
•
Wij streven naar een energieneutrale onderwijshuisvesting.
366 367
•
Alle scholen hebben goede huisvesting.
368
Wat gaan we daarvoor doen? Onderwijshuisvesting algemeen
369
•
We leveren MFA De Flint in Nietap op.
370
•
We faciliteren de bouw van KC De Rank, en leveren deze op in 2027.
371 372
• We starten met de nieuwbouw van OBS De Hekakker en leveren deze naar verwachting op in 2027.
373
•
374 375
• We starten met de uitwerking van de (ver)nieuwbouw plannen van de fusieschool de Parel en De Hoeksteen om in 2027 te kunnen starten met de realisatie van de plannen.
376 377
• We gaan verder onderzoeken hoe we de tijdelijke huisvesting voor BBS De Verwondering kunnen vormgeven.
378
•
379 380 381
• We onderzoeken of een wissellocatie in Roden haalbaar en wenselijk is voor de verdere uitvoering van de nieuwbouw, renovatie en verduurzamingsopgaven zoals in het IHP is vastgelegd.
382
•
383 384 385
• We onderzoeken de haalbaarheid van een beperkte uitbreiding van OBS De Eskampen ten behoeve van de IKC vorming.
386
We voegen de paragraaf duurzaamheid toe aan het IHP (DIHP)
We gaan een locatie zoeken voor OBS De Tandem.
Bijbehorende belangrijke documenten •
387 388 389
We starten met de voorbereidingen van de uitbreiding van de Ronerborg
Integraal huisvestingsplan (IHP)
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
2.176
3.984
2.812
3.852
3.467
3.693
Baten
218
208
216
255
273
275
Saldo
1.958
3.777
2.596
3.596
3.194
3.418
Onderwijshuisvesting
20
Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
390 391
Wat willen we bereiken? Onderwijsbeleid en leerlingzaken algemeen
392 393 394
• Wij gaan samen met de gemeenten uit de provincie Groningen en Noord Midden Drenthe inzetten op collectieve voorzieningen en geclusterde inzet van jeugdhulp (onderwijszorgarrangementen) in het S(B)O en VSO onderwijs.
395 396
• Wij gaan verder uitvoering geven aan de Regionale ontwikkelagenda ‘passend onderwijs zorg voor jeugd in Noord en Midden Drenthe 2024-2026.
397
•
Wij gaan voorkomen dat leerlingen zonder startkwalificatie van school gaan.
398
•
Wij gaan inwoners tussen 23-27 jaar zonder startkwalificatie in beeld hebben.
399
•
Wij gaan uitvoering geven aan de nieuwe wet van school naar duurzaam werk.
400 401
• Wij gaan de samenwerking tussen onderwijs, gemeenten en het samenwerkingsverband verder versterken.
402 403
•
404
Wij gaan mogelijke ontwikkelingsachterstand bij peuters vroegtijdig signaleren. Wat gaan we daarvoor doen?
Onderwijsbeleid en leerlingzaken algemeen 405 406 407
• Wij werken uit hoe jongeren die zonder startkwalificatie van school aan het werk zijn gegaan alsnog naar de route BeroepsBegeleidende Leerweg (BBL) begeleid worden. Daarmee kan een startkwalificatie alsnog behaald worden.
408 409
• We gaan de nadruk leggen op de begeleiding en ondersteuning van de jeugd én ouders (systeemgerichte aanpak).
410 411
• In samenwerking met scholen richten we zorgroutes in en creëren we een sluitende aanpak van jongeren gericht op het halen van een startkwalificatie.
412 413 414
• In samenwerking met de gemeenten uit de provincie Groningen, de Noord-Midden Drentse gemeenten en het samenwerkingsverband passend onderwijs gaan we de jeugdhulp in het S(B)O efficiënter organiseren.
415 416
• We gaan onze jongeren tot 27 jaar monitoren en zo nodig begeleiden zolang zij geen startkwalificatie hebben.
417 418 419
• We voldoen aan de wettelijke verplichting van de LEA (Lokale Educatie Agenda) door deelname aan de stuurgroep jeugd. We werken met een uitvoeringsagenda Jeugd en Onderwijs, waarin de LEA een plek heeft.
420
•
421 422
• We geven uitvoering aan het regionaal plan onderwijszorgarrangementen in Noord en Midden Drenthe.
423
•
We stellen voldoende (VVE) peuterplaatsen beschikbaar voor de peuters.
424
•
We zijn (financieel) toegankelijk voor alle doelgroeppeuters van de gemeente Noordenveld.
425
•
We zetten in op indicering en toeleiding van peuters om bereik te verhogen.
426 427
• We zijn in september 2023 gestart met de pilot 'VVE plus groep' voor 'doelgroeppeuters' en monitoren de voortgang.
428 429
•
430
Om de samenwerking te versterken organiseren we onderwijsmiddagen voor het PO en VO.
We borgen de kwaliteit van taalstimuleringsprogramma VVE op de peuterspeelgroep. Bijbehorende belangrijke documenten
•
Regionale ontwikkelagenda 'passend onderwijs zorg voor jeugd in Noord Midden Drenthe
21
2024-2026, Uitvoeringsagenda Jeugd en Onderwijs, regionaal plan onderwijszorgarrangementen in Noord en Midden Drenthe 431 432
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Onderwijsbeleid en leerlingzaken
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.574
1.441
1.252
1.276
1.298
1.320
Baten
501
290
99
99
100
100
Saldo
1.073
1.151
1.154
1.177
1.198
1.220
433 434
Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
435 436
Programma vluchtelingen
437
Gemeentelijke opvang Oekraïners
438
De Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) voor Oekraïense ontheemden is verlengd tot maart 2027.
439
Dit betekent dat ook in 2026 een blijvende inzet van gemeenten wordt gevraagd op het gebied van
440
opvang.
441 442
Particuliere opvang Oekraïense ontheemden
443
Naast gemeentelijke opvanglocaties bieden inwoners van Noordenveld ook particuliere opvang aan
444
Oekraïense vluchtelingen. Sinds 2024 neemt het aantal opvanggezinnen af, de verwachting is dan
445
ook dat het aantal particuliere opvangplekken in 2026 verder zal afnemen. De gemeente biedt
446
ondersteuning aan deze particuliere gastgezinnen.
447 448
Financiële compensatie opvang Oekraïense ontheemden
449
De financiële vergoeding voor gemeentelijke opvang is per 1 januari 2025 verlaagd naar €44 per
450
gerealiseerd bed per dag. De hoogte van de financiering voor 2026 is op dit moment nog onzeker.
451
Wel blijft de bekostigingsregeling die gekoppeld is aan de RTB van kracht; deze voorziet in de
452
mogelijkheid om daadwerkelijk gemaakte kosten vergoed te krijgen.
453 454
Spreidingswet
455
Onder de Spreidingswet heeft de gemeente Noordenveld zich verbonden aan het realiseren van
456
opvang voor 43 alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV’s) zonder status. Deze opvang
457
vindt plaats in Veenhuizen en wordt uitgevoerd in opdracht van het COA. De dagelijkse begeleiding
458
wordt verzorgd door Yadeborg.
459 460
Taakstelling huisvesting statushouders
461
De wettelijke taakstelling voor de huisvesting van statushouders blijft ook in 2026 van kracht. De
462
uitvoering hiervan vormt een toenemende uitdaging, enerzijds door de beperkte beschikbare
463
woningvoorraad – met name voor jongeren en alleenstaanden – en anderzijds vanwege recente en
464
voorgenomen wetswijzigingen op landelijk niveau, die zorgen voor onduidelijkheid over de exacte
465
invulling van de taakstelling.
466 467
Wat willen we bereiken? Dorps- en buurthuizen
22
468 469
• Wij willen samen met de besturen van dorps- en buurthuizen zorgdragen voor goed onderhouden en duurzame dorps- en buurthuizen. Inclusieve samenleving
470 471 472
• Wij willen dat iedereen in Noordenveld zich welkom voelt en kan meedoen. Inclusie betekent voor ons dat wij iedereen willen betrekken bij het vormgeven van onze samenleving en dat iedereen gelijke kansen heeft ongeacht een beperking of verschillen.
473 474
• Wij continueren onze inzet t.a.v. toekomstbestendig vormgeven van het welzijnswerk. Wij maken heldere en professionele subsidieafspraken. Jeugd
475 476
• Wij willen dat onze jeugd veilig en gezond kan opgroeien. Wij bieden daar waar nodig passende ondersteuning.
477
•
Wij willen dat jongeren betrokken zijn en invloed hebben op hun woon- en leefomgeving.
Nieuwkomers 478
•
Het realiseren van de door het rijk gestelde taakstelling huisvesting statushouders.
479 480
• We willen dat de statushouders die aan de gemeente Noordenveld zijn gekoppeld, zo goed mogelijk inburgeren. Vrijwillige inzet en mantelzorg
481 482
• Wij stellen mensen in staat om zelfredzaam te zijn, zodat zij regie op het eigen leven kunnen houden en zelfstandig kunnen meedoen in de samenleving.
483 484
• Samen met Welzijn in Noordenveld (WiN) zorgen wij ervoor dat vrijwilligers goed geïnformeerd zijn, de juiste kennis en vaardigheden bezitten en zo optimaal inzetbaar zijn.
485 486
• Wij zorgen ervoor dat mantelzorgers optimaal gezien, gehoord en ondersteund worden en willen overbelasting van mantelzorgers voorkomen. Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO)
487 488 489
• Het bevorderen van preventieve maatregelen en vroegsignalering zal een centrale rol spelen binnen de WMO. Daardoor kunnen wij problemen voorkomen of tijdig ingrijpen, waardoor de druk op formele zorg wordt verminderd.
490 491
• Met de gelden van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA) willen we de omslag van zorg naar gezondheid een extra impuls geven.
492 493 494
• Met onder andere de activiteiten van WiN willen we bereiken dat inwoners van Noordenveld in een kwetsbare positie zich verbonden voelen met hun buurt, dorp en gemeenschap en dat ze actief deelnemen in de samenleving.
495 496 497 498
• Met onder andere de activiteiten van WiN willen we bereiken dat inwoners van Noordenveld een goede fysieke en psychosociale gezondheid ervaren. En daarmee bijdragen aan de omslag van zorg naar gezondheid.
499
Wat gaan we daarvoor doen? Dorps- en buurthuizen
500 501 502
• Wij voeren onderhoud uit aan de dorps- en buurthuizen. Hiervoor hebben wij een meerjarig onderhoudsplan opgesteld. Hierbij kijken wij ook hoe we de gebouwen kunnen verduurzamen. Verder helpen we de besturen van dorps- en buurthuizen bij nieuwbouw. Inclusieve samenleving
503 504 505
• Samen met inwoners, vrijwilligers, ondernemers, professionals en ervaringsdeskundigen van de stichting Toegankelijk Noordenveld blijven wij uitvoering geven aan de Lokale Inclusie Agenda (LIA), zodat mensen op alle levensterreinen kunnen meedoen. Jeugd
23
506
•
Wij verstevigen lokale samenwerkingsverbanden ten behoeve van vroegtijdige signalering.
507
•
Wij gaan door met de Drentse samenwerking van gemeenten, ketenpartners en aanbieders.
508 509 510
• Wij geven in samenwerking met jeugdigen en lokale partijen uitvoering aan de Uitvoeringsagenda Jeugd, de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. Nieuwkomers
511 512
• In samenwerking met de woningcorporaties woningen beschikbaar stellen voor statushouders.
513 514
• We gaan onderzoeken of we nog andere (tijdelijke) maatregelen kunnen treffen om statushouders conform de taakstelling te huisvesten.
515 516
• Samen met een aantal Groninger gemeenten het aanbieden van drie leerroutes binnen de Wet inburgering 2021.
517 518 519
• Het aanbieden van maatschappelijke begeleiding, het participatieverklaringstraject in combinatie met het programma Welkom in Noordenveld en de Module arbeidsmarkt en participatie. Vrijwillige inzet en mantelzorg
520 521 522
• We geven samen met WiN en Contactpunt Mantelzorg (CPM) uitvoering aan het Jaarplan Mantelzorg. We zorgen voor een aanbod van trainingen, activiteiten en respijtmomenten, waarmee we aansluiten op de wensen en ondersteuningsbehoeften van mantelzorgers.
523 524 525
• We zorgen samen met WiN voor goede begeleiding, ondersteuning en waardering voor onze vrijwilligers. Dit doen we met een specifiek aanbod aan trainingen voor vrijwilligers en door vrijwilligers uit te nodigen bij activiteiten.
526 527 528
• Mantelzorgers geven in een vragenlijst aan het mantelzorgcompliment in de huidige vorm te willen behouden. Samen met WiN en CPM organiseren we verder een passend aanbod aan informatie, activiteiten, contacten en trainingen.
529 530 531
• Samen met WiN hebben we specifiek aandacht voor jonge mantelzorgers. We zorgen voor een aanbod van activiteiten, hulp en ondersteuning. We stimuleren contact tussen mantelzorgers en waarderen hen met het mantelzorgcompliment voor jonge mantelzorgers. Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO)
532 533 534
• Wij willen domeinoverstijgend werken. Professionals binnen het sociaal domein werken samen. Hierdoor worden hulpvragen van onze inwoners vanuit meerdere kanten bekeken. Het doel is om de zorg effectief en passend in te zetten.
535 536 537
• In het kader van GALA werken we aan lokale coalities om de gestelde doelen van het akkoord te halen. Daarbij is Welzijn in Noordenveld één van de belangrijkste lokale partners die uitvoering geeft aan de doelen van het GALA.
538 539 540
• Het IZA heeft in Drenthe geleid tot de oprichting van Gezonde Marke. De IZA wordt aangevuld met het AZWA.
541
542 543
Bijbehorende belangrijke documenten •
Bedrijfsplan Samen tegen Discriminatie
•
Lokale Inclusie Agenda
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Samenkracht en burgerparticipatie
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
10.867
5.939
5.695
5.777
5.899
6.024
Baten
6.621
491
844
845
1.261
1.276
Saldo
4.246
5.448
4.850
4.932
4.638
4.748
24
544
Taakveld 6.3
Afdeling: Sociaal Domein
Inkomensregelingen
Portefeuillehouder: Alex Wekema
545 546
Wat willen we bereiken? Inkomensregelingen algemeen
547 548
• Inwoners beschikken ten minste over een minimum inkomen om zelfstandig in hun levensonderhoud te voorzien.
549 550
• We willen dat inwoners en vooral ook hun kinderen geen belemmeringen ondervinden in het meedoen, wanneer er thuis sprake is van een laag inkomen.
551 552
• Inwoners kunnen als dat nodig is op een duidelijke manier, snel en eenvoudig een uitkering aanvragen.
553 554
• We willen, binnen onze mogelijkheden, de armoedeval terugdringen en ervoor zorgen dat werken loont.
555
•
556 557 558
• Als inwoners toch in de schulden raken, voorkomen dat de schulden groter worden en ondersteunen in het oplossen van de schulden.
559
Voorkomen dat inwoners in de schulden raken.
Wat gaan we daarvoor doen? Inkomensregelingen algemeen
560 561
• In het kader van de aanpak van energiearmoede willen we inwoners voorlichten en energiebesparende maatregelen aanbrengen.
562 563
• We gaan de inwoners met een laag inkomen die geen gebruikmaken van minimaregelingen actief benaderen om het gebruik van de regelingen te bevorderen.
564 565
• We gaan in de bestrijding van (kinder)armoede en schulden de samenwerking met het Pact tegen Armoede en andere netwerkpartners versterken.
566 567
• We gaan onze minimaregelingen (meedoen, bijzondere bijstand, et cetera) toegankelijker maken door aanvragen zowel digitaal als fysiek aan te bieden.
568 569 570
• We gaan de Participatiewet in Balans, die in 2026 in gaat, implementeren. Deze wet zorgt voor een vereenvoudiging en verbetering van de Participatiewet, en biedt meer mogelijkheden tot maatwerk.
571
•
Proactief reageren op signalen uit vroegsignalering.
572
•
Meer inzetten op preventie en hierbij aansluiten bij de zogenaamde "life events".
573 574
•
Passende hulpverlening bij (problematische) schulden.
575
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
11.798
12.710
12.476
12.688
12.956
13.268
Baten
9.274
9.800
9.189
9.362
9.589
9.862
Saldo
2.524
2.910
3.286
3.326
3.367
3.406
Inkomensregelingen
576 577 578 579 580
25
Taakveld 6.4
Afdeling: Sociaal Domein
WSW en beschut werk 581
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Wat willen we bereiken? WSW en beschut werk algemeen
582 583 584
• Wij bieden optimale dienstverlening en begeleiding aan inwoners met een arbeidsbeperking die, ongeacht de wettelijke regeling, aangewezen zijn op aangepast werk. Werkgevers worden hierbij ook door ons ondersteund.
585 586 587 588
• Wij willen dat inwoners met een arbeidsbeperking voor wie wij aangepast werk hebben georganiseerd onder de Wsw zich geen zorgen maken over hun arbeidstoekomst. Wij borgen werkzekerheid.
589
Wat gaan we daarvoor doen? WSW en beschut werk algemeen
590 591 592 593
• Wij blijven met Novatec samenwerken, waarmee werkzekerheid voor inwoners onder de Wsw geborgd is. Inwoners met aangepast werk onder de Participatiewet worden bij verlies van werk begeleid naar nieuw passend werk of dagbesteding/zorg.
594
Bijbehorende belangrijke documenten •
595 596
Dienstverleningsovereenkomsten met de gemeente Westerkwartier
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.584
3.757
3.756
3.549
3.529
3.415
Baten
264
325
326
330
362
365
Saldo
3.320
3.432
3.430
3.219
3.167
3.049
WSW en beschut werk
597 598
Taakveld 6.5 Arbeidsparticipatie
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Alex Wekema
599 600
Wat willen we bereiken? Arbeidsparticipatie algemeen
601 602
• Wij willen inwoners met een relatief kleine afstand tot de arbeidsmarkt zo snel mogelijk weer helpen richting een werksituatie, waarmee de uitkeringssituatie zo kort mogelijk blijft.
603 604 605 606
• Wij gaan inwoners die kunnen werken, maar buiten het arbeidsproces zijn gevallen, in een vertrouwde omgeving en met persoonlijke begeleiding, (opnieuw) werk of dagbesteding laten vinden.
607
Wat gaan we daarvoor doen? Arbeidsparticipatie algemeen
608 609
• Wij laten de taakstelling van het Rijk voor het realiseren van Nieuw Beschut Werk plaatsen los, zodat er geen wachtlijsten ontstaan voor onze inwoners.
26
610 611 612
• Wij nemen deel aan een aantal nieuwe re-integratie en participatietrajecten die in Werk in Zicht verband zijn ontwikkeld voor langdurig werkzoekenden en sluiten aan bij de ontwikkelingen in Nij Begun.
613 614 615
• Wij maken afspraken met de gemeente Westerkwartier over het gebruik van de reintegratietrajecten en opleidingen binnen de infrastructuur van Novatec voor onze inwoners, zoals het ontwikkelplein en het talentperron.
616 617 618
• Wij continueren de re-integratietrajecten die wij zelf ontwikkelen, gericht op behoeften van specifieke groepen. Bijvoorbeeld het maatschappelijk verzamelgebouw CBN, en De Eerste Wijk.
619
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.383
1.489
1.490
1.502
1.515
1.528
Baten
34
5
5
5
5
5
Saldo
1.348
1.484
1.485
1.497
1.510
1.523
Arbeidsparticipatie
620 621 Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.60 en 6.91 Hulpmiddelen en diensten (Wmo), coördinatie en beleid Wmo
Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
622 623
Wat willen we bereiken? Hulpmiddelen en diensten algemeen
624 625
• We willen inwoners waar nodig passende ondersteuning bieden (licht waar kan, zwaar waar nodig).
626 627 628 629
• We willen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen en actief deel kunnen nemen aan onze samenleving, ook als een persoon een beperking heeft of een belemmering ervaart.
630
Wat gaan we daarvoor doen? Hulpmiddelen en diensten algemeen
631 632 633 634
• We bieden zoveel mogelijk passende ondersteuning aan onze inwoners. We doen dit onder andere door inkoop via de NMD samenwerking en door regie te houden op ingezette ondersteuning.
635
Wat mag het kosten?
636
6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo) (bedragen x € 1.000) Hulpmiddelen en diensten (WMO)
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.572
1.400
1.708
1.708
1.695
1.737
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
1.572
1.400
1.708
1.708
1.695
1.737
637 638 639 640 641
27
642
6.90 Coördinatie en beleid Wmo (bedragen x € 1.000) Coördinatie en beleid WMO
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
144
171
175
180
184
189
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
144
171
175
180
184
189
643 644 Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.712, 6.713, 6.791 Begeleiding,
Portefeuillehouder:
dagbesteding, PGB (Wmo)
Kirsten Ipema, Alex Wekema
645 646
Wat willen we bereiken? Begeleiding en dagbesteding algemeen
647 648 649 650
• Het bieden van passende ondersteuning aan inwoners die ondersteuning nodig hebben bij het zelfstandig functioneren. Hierbij wordt gestreefd naar het vergroten van de zelfredzaamheid en participatie.
651
Wat gaan we daarvoor doen? Begeleiding en dagbesteding algemeen
652 653 654 655
• We richten ons op het indiceren van passende ondersteuning. De ondersteuning is licht waar mogelijk en zwaar waar nodig. De NMD-samenwerking verzorgt namens de gemeente de inkoop van de ondersteuning. De nieuwe contracten gaan in per 1 januari 2026.
656
Bijbehorende belangrijke documenten •
Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
657 658
Wat mag het kosten?
659
6.712 Begeleiding (Wmo) (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.853
1.803
2.073
2.125
2.178
2.232
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
1.853
1.803
2.073
2.125
2.178
2.232
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
984
950
1.124
1.152
1.181
1.210
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
984
950
1.124
1.152
1.181
1.210
Begeleiding (WMO)
660 661
6.713 Dagbesteding (Wmo) (bedragen x € 1.000) Dagbesteding (WMO)
662 663 664 665
28
666
6.791 PGB Wmo (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.295
125
125
124
121
124
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
3.295
125
125
124
121
124
PGB WMO
667 668 Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.23, 6.751, 6.752, 6.792, 6.9 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen integraal,
Portefeuillehouder: Alex Wekema
jeugdhulp ambulant (lokaal en regionaal), PGB jeugd, coördinatie en beleid Jeugd 669 670
Inleidend
671
Op basis van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor alle vormen van jeugdhulp en de
672
toegang tot deze hulp. Taken van de gemeente zijn het versterken van het opvoedkundig klimaat,
673
het bieden van ondersteuning bij opgroei- en opvoedproblemen en het bevorderen van de
674
opvoedvaardigheden van ouders. Inzet van de toegang, eerstelijnsvoorzieningen, ambulante
675
jeugdhulp (lokaal en regionaal) en de mogelijkheid van een Persoonsgebonden Budget (PGB) zijn
676
hieraan ondersteunend.
677 678
Wat willen we bereiken? Algemeen
679 680 681
• We willen dat jeugdigen en/of ouders die ondersteuning nodig hebben tijdig de juiste ondersteuning krijgen.
682
Wat gaan we daarvoor doen? Algemeen
683 684
• Wij voeren regie op de ingezette passende ondersteuning en blijven betrokken tot de juiste zorg wordt ingezet.
685 686 687
• De NMD-samenwerking koopt deze ondersteuning in en voert contract- en kwaliteitsmanagement uit.
688
Bijbehorende belangrijke documenten •
Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
689 690
Wat mag het kosten?
691
6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen integraal (bedragen x € 1.000) Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
29
161
9
49
89
130
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
29
161
9
49
89
130
29
692 693
6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp ambulant lokaal
694 695
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.097
9.875
10.520
10.528
9.788
9.572
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
3.097
9.875
10.520
10.528
9.788
9.572
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
711
6
6
7
7
7
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
711
6
6
7
7
7
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.553
180
185
189
194
199
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
1.553
180
185
189
194
199
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
0
518
12
20
58
97
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
0
518
12
20
58
97
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp ambulant regionaal
696 697
6.792 PGB jeugd (bedragen x € 1.000) PGB Jeugd
698 699
6.9 Coördinatie en beleid Jeugd (bedragen x € 1.000) Coördinatie en beleid Jeugd
700 701
Taakveld 6.761 t/m 6.763 Jeugdhulp met verblijf (lokaal, regionaal en landelijk)
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Alex Wekema
702 703
Inleidend
704
Op basis van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor het aanbod jeugdhulp met verblijf.
705
Er is sprake van jeugdhulp met verblijf wanneer er sprake is van een overnachting. Vormen van
706
jeugdhulp van verblijf zijn pleegzorg, gezinsgerichte opvang, logeerhuizen en gesloten jeugdhulp.
707 708
Wat willen we bereiken? Jeugdhulp met verblijf algemeen
709 710 711
• We willen dat kinderen zo thuis mogelijk opgroeien en wanneer dit niet mogelijk is dat ze verblijven in een kleinschalige huiselijke setting.
30
712
Wat gaan we daarvoor doen? Jeugdhulp met verblijf algemeen
713
•
714 715 716
• De NMD-samenwerking koopt in samenwerking met Jeugdhulpregio Drenthe deze ondersteuning in en voert contract- en kwaliteitsmanagement uit.
717
Wij voeren regie op de ingezette passende ondersteuning.
Bijbehorende belangrijke documenten • Richtinggevend kader 'Iedereen een thuis!', Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
718 719
Wat mag het kosten?
720
6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp met verblijf lokaal
721 722
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
268
1.014
1.674
1.716
1.758
1.802
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
268
1.014
1.674
1.716
1.758
1.802
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
156
370
380
389
399
409
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
156
370
380
389
399
409
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
945
151
155
158
162
166
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
945
151
155
158
162
166
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp met verblijf regionaal
723 724
6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp met verblijf landelijk
725 726
Taakveld 6.811 Beschermd wonen (WMO)
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
727 728
Inleidend
729
Op dit moment zijn centrumgemeenten verantwoordelijk voor beschermd wonen. De
730
‘doordecentralisatie’ gaat inhouden dat alle gemeenten zelf verantwoordelijk worden voor het
731
beschermd wonen van hun eigen inwoners (het woonplaatsbeginsel). Ook betekent dit dat de
732
financiële middelen daarvoor anders verdeeld worden (een verdeelmodel). Op dit moment is het
733
nog onduidelijk wanneer het wetsvoorstel behandeld wordt.
734
31
735
Een taak die nauw verweven is met Beschermd Wonen is Maatschappelijke Opvang.
736
Maatschappelijke opvang (MO) is een taak van centrumgemeenten. Vanuit de middelen voor MO
737
bekostigt centrumgemeente Assen de opvang van dak- en thuisloze mensen (dag- en
738
nachtopvang), openbare geestelijke gezondheidszorg en verslavingszorg voor alle negen
739
gemeenten binnen de regio. Samenwerking als regiogemeenten is essentieel voor een preventieve
740
aanpak van dakloosheid. Alleen door gezamenlijke inspanningen kunnen we de oorzaken van
741
dakloosheid aanpakken en dakloosheid voorkomen en terugdringen.
742 743
Wat willen we bereiken? Beschermd wonen
744 745
• We willen financieel en inhoudelijk voorbereid zijn op de (door)decentralisatie van Beschermd Wonen.
746 747 748
• We dragen bij aan de beweging om kwalitatief goede, beschikbare en betaalbare hulp dichtbij mensen te organiseren: van beschermd wonen naar een beschermd thuis. Dit doen we in samenwerking met corporaties, zorginstellingen en andere gemeenten. Maatschappelijke opvang
749 750 751
• In de regio Assen streven we ernaar dat alle inwoners beschikken over een stabiele woonplek of actief worden begeleid naar een zo thuis mogelijke oplossing.
752
Wat gaan we daarvoor doen? Beschermd wonen
753 754
• We geven uitvoering aan het vastgestelde regioplan door (lokale) uitvoeringsafspraken en samenwerkingsafspraken met andere gemeenten te concretiseren en uit te voeren.
755 756 757
• We geven uitvoering aan het Uitstroomconvenant zelfstandig wonen dat deel uitmaakt van het actieprogramma Weer Thuis. Daarbij wordt voor iedere cliënt gezorgd voor een passende en betaalbare woning met begeleiding en ondersteuning (maatwerk). Maatschappelijke opvang
758 759 760
• We geven uitvoering aan het "Startdocument van Opvang naar Wonen, regio Assen' en de acties genoemd in het nog vast te stellen 'Actieplan Dakloosheid regio Assen'.
761
Bijbehorende belangrijke documenten • Regioplan Beschermd Wonen & Maatschappelijke Opvang, Convenant Beschermd Wonen/Begeleiding Maatschappelijke Opvang • Uitstroomconvenant zelfstandig wonen, Startdocument van Opvang naar Wonen, regio Assen
762 763
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Beschermd wonen (WMO)
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
-1.328
-1.000
-1.300
-1.300
-1.300
-1.300
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
-1.328
-1.000
-1.300
-1.300
-1.300
-1.300
764 765 766 767 768
32
Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.821, 6.822 Jeugdbescherming,
Portefeuillehouder: Alex Wekema
jeugdreclassering 769 770
Inleidend
771
Op basis van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor de uitvoering van
772
jeugdbescherming en jeugdreclassering en daarmee voor de beschikbaarheid van
773
jeugdbescherming- en jeugdreclasseringsmaatregelen.
774 775
Wat willen we bereiken? Jeugdbescherming en jeugdreclassering algemeen
776 777 778
• We willen dat jeugdigen die worden bedreigd in hun ontwikkeling de juiste ondersteuning krijgen.
779
Wat gaan we daarvoor doen? Jeugdbescherming en jeugdreclassering algemeen
780 781
• De NMD-samenwerking koopt in samenwerking met de Jeugdhulpregio Drenthe deze ondersteuning in en voert contract- en kwaliteitsmanagement uit.
782 783 784
• We gaan de samenwerking met de gecertificeerde instellingen, die de jeugdbeschermingen jeugdreclasseringsmaatregelen uitvoeren, versterken.
785
Bijbehorende belangrijke documenten •
Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
786 787
Wat mag het kosten?
788
6.821 Jeugdbescherming (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
351
309
383
392
402
412
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
351
309
383
392
402
412
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
147
99
101
104
106
109
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
147
99
101
104
106
109
Jeugdbescherming
789 790
6.822 Jeugdreclassering (bedragen x € 1.000) Jeugdreclassering
791 792 793 794 795 796 797
33
Taakveld 7.1
Afdeling: Sociaal Domein
Volksgezondheid
Portefeuillehouder: Alex Wekema
798 799
Inleidend
800
De uitvoering van de basistaken gezondheid liggen bij de GGD Drenthe.
801 802
Wat willen we bereiken? Volksgezondheid algemeen
803 804 805
• In 2030 heeft Noordenveld een levendige, vitale samenleving. Iedereen telt mee, doet mee en draagt bij.
806
Wat gaan we daarvoor doen? Volksgezondheid algemeen
807 808
• In 2026 voeren we de in 2025 vast te stellen uitvoeringsagenda van ons integraal preventief gezondheidsbeleid uit.
809 810 811
• Met de uitvoeringsagenda bevorderen we een gezonde leefstijl, zetten ons in voor het tegengaan of verminderen van middelengebruik en versterken de mentale gezondheid. Daarbij hebben we aandacht voor een gezonde leefomgeving.
812 813
•
814
GGD Drenthe zorgt voor de uitvoering van de basistaken gezondheid. Bijbehorende belangrijke documenten
• Nota integraal preventief gezondheidsbeleid, Gemeenschappelijke regeling GGD Drenthe, Plan van aanpak brede SPUK / GALA 815 816
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.418
1.557
1.427
1.428
1.428
1.428
Baten
24
0
0
0
0
0
Saldo
1.395
1.557
1.427
1.428
1.428
1.428
Volksgezondheid
817 818
34
819
2. Samen ontwikkelen
820 821
Tot programma 2. Samen ontwikkelen horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
823
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
232
426
-194
530
54
476
8.1 Ruimte en leefomgeving
4.077
31
4.046
1.764
31
1.733
8.2 Grondexploitatie (nietbedrijventerreinen)
7.761
7.064
697
6.187
5.870
317
8.3 Wonen en bouwen
1.200
550
649
1.519
814
705
Totaal
13.269
8.072
5.198
10.001
6.769
3.232
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
822
Begroting 2025
Programmadoelstelling
• Wij blijven werken aan het verbeteren van de kwaliteit van de (on)bebouwde omgeving. unieke centrale ligging van Noordenveld in Noord-Nederland gebruiken we om de • De netwerksamenleving vorm te geven. We zoeken voortdurend een goede balans tussen bevolkingsopbouw en voorzieningenniveau.
willen bijdragen aan een goed woonklimaat waardoor het (economisch) aantrekkelijk • Wij wordt om in onze gemeente te wonen en te werken. 824 825
Beleidsindicatoren
826
Ruimtelijke ordening
827 828
829 830 831 832 833 834
35
835
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
3.232
2.701
2.781
2.915
Startsaldo begroting 2026-2029
= Totaal programma 2. Samen ontwikkelen
3.232
2.701
2.781
2.915
836 837
Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
Afdeling: Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder: Jos Darwinkel, Robert Meijer
838 839
Wat willen we bereiken? Beheer overige gebouwen en gronden algemeen
840 841
• We beschikken over een gemeentelijke vastgoed- en grondportefeuille die in dienst staat van beleidsdoelen of gebiedsontwikkelingen.