Nota Integraal Preventief Gezondheidsbeleid 2025-2028
Tekst van het document
Het participatietraject De participatie heeft in twee fases plaatsgevonden. In de eerste fase lag de nadruk op het analyseren en definiëren van de belangrijkste thema’s en aandachtspunten op basis van de speerpunten uit de vorige gezondheidsnota (2020–2024). Deze fase bestond uit twee kleinschalige bijeenkomsten met collega’s uit de uitvoering (de Toegang). Tijdens deze bijeenkomsten zijn we in gesprek gegaan over de signalen, knelpunten en ervaringen die zij (bij inwoners) in hun werk tegenkomen. De
bijeenkomsten vonden plaats in een informele setting. De input uit deze fase heeft bijgedragen aan het formuleren van de vier speerpunten in de nieuwe gezondheidsnota. In de tweede fase is, op basis van de nieuwe speerpunten, breder opgehaald welke signalen er spelen bij inwoners. Hiervoor is een grotere bijeenkomst georganiseerd voor samenwerkingspartners en betrokkenen, die plaatsvond op een externe locatie. Tijdens deze bijeenkomst is gebruikgemaakt van de World Café-methode: een interactieve werkvorm waarbij deelnemers in kleine groepen in gesprek gingen over verschillende gezondheidsthema’s. De werkvorm bood ruimte voor het delen van praktijkervaringen, het benoemen van knelpunten en het aandragen van ideeën. De bijeenkomst kende een bredere opzet en een grotere groep genodigden dan de eerste fase. Aanvullend op eerdergenoemde bijeenkomsten vond er een consulterende bespreking plaats bij een vergadering van de Adviesraad Sociaal Domein. Tijdens deze bijeenkomst is een presentatie gegeven over het proces en de conceptnota. De leden van de adviesraad kregen – vanuit de rol van vertegenwoordigers van de inwoners van onze gemeente – de gelegenheid om vragen te stellen en advies te geven. Participanten Collega’s uit de uitvoering (de Toegang), samenwerkingspartners en betrokken en de Adviesraad Sociaal Domein hebben geparticipeerd.
De selectie van deelnemers is onder andere tot stand gekomen door aanbevelingen van collega’s en samenwerkingspartners. Deelnemende partijen: • GGD Drenthe (adviseur publieke gezondheid, epidemioloog, JGZ) • VNN • Gemeente Noordenveld (gebiedsverbinders, beleidsadviseurs, Toegang) • Roden Fit & Gezond • Dorpshuis Nieuw Roden • Welzijn in Noordenveld (WiN) • Huisartsen 19
• • • •
Toegankelijk Noordenveld TSN Zorg Dr. Nassau College Adviesraad Sociaal Domein
Opgehaalde input De opbrengsten laten zien dat gezond leven niet voor iedereen vanzelfsprekend is. Sommige inwoners ervaren druk om mee te komen in een snel veranderende samenleving, waarin digitale vaardigheden, mentale veerkracht en sociale verbondenheid niet voor iedereen gelijk beschikbaar zijn. Gezondheid wordt daardoor niet alleen bepaald door individuele keuzes, maar ook door de omgeving waarin mensen leven, werken en opgroeien. Er is daarbij behoefte aan balans: tussen werk en privé, tussen bescherming en loslaten in de opvoeding, tussen verbonden zijn en ruimte voor zichzelf. De participatie laat zien dat er zorgen zijn, maar ook kansen. Gedurende de bijeenkomsten en gesprekken zijn onder andere de volgende onderwerpen naar voren gekomen: Gezondheidsthema’s • Prestatiedruk, onder andere bij volwassenen door het worstelen met balans tussen werk, gezondheid, mantelzorg en opvoeding. • Middelengebruik; roken, vapen, alcohol, drugsgebruik. Verbreding naar andere verslavingen zoals overmatig gamen en sociale media. • Gezonde voeding is een uitdaging, omdat gezonde voeding vaak duurder is en kennis over voeding niet vanzelfsprekend is. • Eenzaamheid onder alle leeftijdscategorieën. • Sociale media: de invloed bij jongeren en volwassenen. • Mentale druk en stress nemen toe door digitalisering, prestatiedruk en maatschappelijke veranderingen.
• Minder digitale vaardigheden belemmert toegang tot informatie en hulp (o.a. voeding of bewegen) of missen van actuele activiteiten.
Aandachtsgroepen • Ouders spelen een cruciale rol in de opvoeding, maar soms mist balans tussen bescherming en het bevorderen van zelfredzaamheid. Inzet op hulp bij, of in gesprek kunnen gaan over, opvoeding. • Middelengebruik onder jongeren, waaronder roken, vapen en alcohol. Geen schaamte voor drugsgebruik, lijkt genormaliseerd. • Beperkte digitale vaardigheden bij ouderen. • De overgang van werk naar pensioen is een risico op eenzaamheid vanwege het verlies van sociaal contact. • Kwetsbare inwoners: een klein sociaal netwerk, of een dat niet nabij is, vergroot de kwetsbaarheid. Aandacht voor naoberschap. Kansen • Ontmoetingsplekken waar inwoners samenkomen of verschillende doelgroepen op dezelfde plek deelnemen aan activiteiten zijn belangrijk, mede om eenzaamheid te verminderen. • Weerbaarheid en veerkracht versterken. Normaliseren: tegenslagen horen bij het leven, ‘praat erover met elkaar.’ • Inwoners met overgewicht willen vaak wel veranderen, maar weten niet hoe. De input uit de praktijk is geordend en in samenhang met andere bronnen bekeken, omdat deze inzichten een waardevolle aanvulling vormen op cijfers en beleidsdocumenten en zo een breder beeld geven van wat er lokaal speelt. Door deze aanpak konden we terugkerende thema’s en belangrijke signalen beter herkennen en gericht meenemen in de verdere beleidsontwikkeling.
Hiermee is de input geborgd in de nota en hierna in de ontwikkeling van de uitvoeringsagenda. Ook bij de ontwikkeling van de uitvoeringsagenda speelt de opgehaalde input een namelijk een belangrijke rol. Hierin worden de speerpunten uit de gezondheidsnota vertaald naar concrete interventies en activiteiten.
20