Beantwoording technische vragen LN - Asiel- en vluchtelingenopgave
Tekst van het document
Betreft: vragen inzake raadsvoorstel aandeel Noordenveld aan de asiel- en vluchtelingenopgave tot 2027 In de consulterende sessie is er gesproken over de spreidingswet en hoe er wordt gedacht waarop Drenthe invulling wenst te geven aan deze wet. De inhoudelijke kwaliteit van het raadsvoorstel is voor verbetering vatbaar. Zo missen wij informatie en worden consequenties van het raadsvoorstel niet beschreven. Ook missen wij informatie waaruit duidelijk wordt en op grond van welke criteria de raad de handelingen evalueert en de uitvoering van het college controleert. De gemeente Noordenveld wordt (mogelijk) geconfronteerd met financiële druk, sociale spanningen, woningnood, veiligheidsrisico’s en een toenemende druk op onderwijs en zorgvoorzieningen. Om beter inzicht te krijgen in de aanpak en visie van het college omtrent deze uitdagingen, willen we graag schriftelijke vragen stellen over de beheersing van deze risico’s. Wij verzoeken u vriendelijk om antwoord te geven op alle onderstaande vragen, zodat de raad een goed beeld krijgt van de wijze waarop de gemeente omgaat met de opvang van vluchtelingen en de gevolgen hiervan voor onze gemeenschap. Onze vragen: 1. Graag ontvangen wij op korte termijn een (concept) communicatieplan, te gebruiken zodra een nieuwe locatie in beeld is gekomen.
Politiek kader (Vanwege de politieke dan wel politiek bestuurlijke kant die aan deze vraag zit of kan kleven, blijft beantwoording hierbij achterwege.) 2. Graag ontvangen wij op korte termijn een (concept) handelingskader participatie, te gebruiken zodra een nieuwe locatie in beeld is gekomen. Politiek kader 3. Kunt u aangeven wanneer en op welke wijze u een nieuwe locatie openbaar wilt maken aan omwonenden en inwoners zodra u een locatie (mogelijk) geschikt acht ? Politiek kader 4. Kunt u aangeven welke inkomsten nog dit jaar en komende jaren vanaf 1 januari 2025 tbv de gemeente Noordenveld ter beschikking zullen worden gesteld voor de diverse doelgroepen binnen asielzoekers en vluchtelingen ?
Met ingang van 1 januari 2024 geldt een normbedrag van € 61 per dag per gerealiseerde opvangplek. Vergoeding voor de verstrekking van het leefgeld geldt een normbedrag van € 92 per geregistreerde persoon per maand waarin aan deze persoon een verstrekking is gedaan. Het normbedrag voor 2025 is nog niet bekend gemaakt. De overige bekostigingsregelingen vallen buiten de scoop van het voorliggende onderwerp. Hiervoor verwijzen wij u naar de presentatie die gedeeld is tijdens de consulterende sessie met de Raad op 17 juli 2024. 5. Kunt u daarnaast per onderdeel een opgave van kosten geven per individu ? Daarbij valt te denken aan onder meer zorg, onderwijs, onderdak, voeding, mobiliteit, veiligheid en integratie. Mocht u aan willen geven dat de kosten nog niet kunnen worden berekend omdat de opvanglocaties nog gezocht moeten worden, dan graag een berekening op grond van de ervaringen rekening houdend met de verminderde normvergoeding die per 1 januari 2025 gaat gelden. Voor het antwoord op deze vraag verwijzen wij u naar het college. Deze vraag frustreert te bedrijfsvoering. 6. Meent u met een verminderde bijdrage nog steeds op 1 juli 2025 alle locaties voor opvang van 300 personen te kunnen realiseren? De vermindering van het normbedrag is nog niet bekend gemaakt. 7.
Zo nee, waarom niet en welke mogelijke gevolgen kan dat hebben voor de gemeente Noordenveld? Zo ja, Heeft u de toezegging dat gedurende de opvangjaren de vergoeding van ca. € 45,00 euro p.p.p.d. die per 1-1-2025 geldt onveranderd blijft? 8. Mocht de vergoeding van het Rijk per 1 maart 2026 geheel worden beëindigd dan zouden de kosten uit eigen budgetten moeten worden bekostigd, heeft u een plan van aanpak hiervoor klaarliggen? En hoe communiceert u dit met inwoners? Politiek kader 9. Zijn alle betrokken ketenpartners schriftelijk dan wel mondeling op de hoogte gesteld van de extra opvang van 300 vluchtelingen vanuit Oekraïne ? Politiek kader 10. Zijn al onze ketenpartners in de gemeente Noordenveld en daarbuiten bij machte deze vluchtelingen tussen nu en 1 juli 2025 voldoende te helpen en van dienst te zijn ? Meer specifiek: Is er voldoende huisartsenzorg, psychische hulp, maatwerk in WMO, mogelijkheden voor passend onderwijs en afdoende hulp bij integratie? Politiek kader 11. Welke suggesties en signalen heeft de gemeente Noordenveld ontvangen na de oproep van wethouder Wekema in de pers? Graag ontvangen wij een overzicht. Er zijn suggesties gedaan. Op de details daarvan kunnen wij niet ingaan. 12. Zit er een maximale periode gekoppeld aan de opvang? Nee 13. Sinds mei 2023 geldt een verplichting van een eigen bijdrage voor Oekraïners met eigen inkomsten.
Hoeveel % van de Oekraïners met eigen inkomsten worden thans opgevangen in Noordenveld? Ongeveer 90 personen.
Hoeveel % van de Oekraïners met eigen inkomsten betalen momenteel de eigen bijdrage? Op dit moment wordt er nog geen eigen bijdrage betaald. Gemeenten hebben (gerekend vanaf 1 juli 2025) 6 maanden de tijd gekregen om een proces in te richten dat het innen van de eigen bijdrage mogelijk maakt. Noordenveld is op dit moment bezig met de implementatie van dit proces. 14. Hoe is de eigen bijdrage vanaf mei 2023 berekend? Zie beantwoording vraag 13. 15. Op welke wijze wordt gezorgd dat alle Oekraïense vluchtelingen een eigen inkomen uit werk kunnen genieten? Er kan niet gezorgd worden dat alle Oekraïense vluchtelingen een eigen inkomen uit werk genieten. Ons locatiepersoneel helpt Oekraïense ontheemden waar nodig bij het opstellen van CV’s en bij het contactleggen met uitzendbureaus en werkgevers. Gebleken is ook dat veel Oekraïense ontheemden in staat zijn om op eigen gelegenheid werk te vinden. 16. De eigen bijdrage geldt voor Oekraïense vluchtelingen die een eigen inkomen uit werk of uitkering genieten of zij die spaargeld en andere financiële middelen hebben boven een bepaalde grens. Kunt u aangeven welke grens wordt gehanteerd? De bestedingsruimte die iemand overhoudt na aftrek van de eigen bijdrage mag niet onder het bedrag komen dat in het geval van het ontbreken van inkomen aan leefgeld zou zijn uitgekeerd. 17.
Zijn er gesprekken met verhuurders over mogelijke prijsstijgingen en beschikbaarheid van betaalbare woningen? Zijn er afspraken gemaakt met de verhuurdersorganisaties (Woonborg- Actium) of andere verhuurders aangaande voorrang bij huisvesting van vluchtelingen? Gaat niet over voorliggend onderwerp, maar over statushouders. 18. Hoe schat het college de totale kosten in voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen, en hoe verhoudt dit zich tot de compensatie die de gemeente ontvangt van het Rijk? Politiek kader 19. Heeft het college zicht op mogelijke onvoorziene kosten die kunnen ontstaan door de opvang, zoals het onderhoud van opvanglocaties of extra personele inzet? Hoe worden deze kosten beheerd? Wat zijn de financiële gevolgen voor de gemeente als de crisis langer aanhoudt dan verwacht? Heeft het college hiervoor een lange termijn financiële planning? Op welke wijze houdt u rekening met financiële risico’s : huisvesting, verzorging en voorzieningen, tijdelijke oplossingen, beheerkosten? Politiek kader 20. Welke maatregelen neemt het college om mogelijke sociale spanningen in de gemeenschap te voorkomen? Politiek kader 21. Hoe ondersteunt de gemeente de integratie van vluchtelingen op het gebied van taal, werk en onderwijs? Is hier voldoende budget en capaciteit voor? Uit welk budget wordt het betaald?
Zie ook antwoord bij vraag 15. Het kabinet heeft extra geld beschikbaar gesteld voor taalonderwijs aan Oekraïense ontheemden. Scholen in het basisonderwijs en voortgezet onderwijs die les geven aan Oekraïense vluchtelingen kunnen geld krijgen voor onderwijs (nieuwkomersbekostiging). 22. Op welke wijze speelt u in op eventuele sociale spanningen en integratieproblemen; druk op voorzieningen, discriminatie en xenofobie, integratie- uitdagingen? Deze vraag gaat de scoop van voorliggend onderwerp voorbij. 23. Gemeente Noordenveld heeft te maken met een tekort aan (sociale) huurwoningen. Welke invloed heeft de opvang van Oekraïense vluchtelingen op de toch al lange wachttijden voor sociale huurwoningen in onze gemeente? Heeft u een visie gebaseerd op de mogelijke effecten die er op de huizenmarkt spelen: - prijsschommelingen op particuliere huurmarkt, prijzen drijven verder op - verdere onttrekking van huurwoningen van de (particuliere) huurmarkt (in 2023 zijn veel huurwoningen verkocht, mede als gevolg van de nieuwe wet betaalbare huur. Hoe gaat het college om met de extra druk op de particuliere huurmarkt? Hoe denkt u de overige woningzoekenden hierin tegemoet te komen? Welke maatregelen treft u? Gaat niet over voorliggend onderwerp, maar over statushouders. 24.
Hoe bewaakt het college de veiligheid in en rondom opvanglocaties, met name waar het gaat om spanningen tussen bewoners of met de lokale bevolking? Ook brengt het mogelijk veiligheidsrisico’s met zich mee door miscommunicatie, culturele botsingen, overlast in de opvanglocaties en criminaliteit, heeft u hier een aanpak op geformuleerd? De veiligheid wordt bewaakt door de inzet van een beveiligingsbedrijf en de inzet van locatiemanagers en woonbegeleiders die werkzaam zijn op de opvanglocaties. 25. Zijn er incidenten van overlast of criminaliteit in opvanglocaties gemeld? Welke preventieve maatregelen zijn er genomen om dit te voorkomen? Er zijn geen incidenten gemeld van criminaliteit. Een enkele keer is er een waarschuwing uitgedeeld aan een bewoner vanwege alcoholmisbruik. Deze situaties hebben niet geleid tot aanhoudende overlast. Inzet van politie is op dit gebied nooit nodig geweest. 26. Wat is de impact van de opvang van vluchtelingen op het onderwijs in de gemeente? Zijn er voldoende middelen en leerkrachten beschikbaar om de toegenomen druk aan te kunnen? Op dit moment zijn er voldoende middelen en leerkrachten beschikbaar. Alle Oekraïense kinderen gaan naar school. 27.
Hoe gaat de gemeente om met de toename van vluchtelingen die mogelijk medische zorg of psychologische ondersteuning nodig hebben? Is er voldoende capaciteit in de lokale zorgvoorzieningen? Er bestaat een risico dat sommige vluchtelingen langdurig afhankelijk blijven van gemeentelijke
voorzieningen als zij moeilijkheden ondervinden bij het vinden van werk, huisvesting, het leren van de taal, medische zorg of psychologische ondersteuning. Dit kan leiden tot een hogere vraag naar bijstand en andere sociale voorzieningen, wat de gemeentelijke begroting onder druk zet. Hoe denkt u hier in te kunnen voorzien? Dit is nu niet opportuun. In het geval dat dit zich voordoet, vindt er bestuurlijk overleg plaats. 28. Heeft het college plannen om extra investeringen te doen in de lokale zorg of onderwijs om de verwachte druk op te vangen? Graag vernemen wij hoe u zich voorbereidt om snel te schakelen om extra capaciteit te regelen in het onderwijs en gezondheidszorg. Politiek kader 29. Hoe schat het college de kans in dat een groot deel van de vluchtelingen voor langere tijd afhankelijk blijft van gemeentelijke voorzieningen, zoals bijstandsuitkeringen en huisvesting? Politiek kader 30. Wat is het beleid om Oekraïense vluchtelingen zelfredzamer te maken op het gebied van werk en integratie, zodat zij minder afhankelijk worden van gemeentelijke hulp? Politiek kader 31.
Hoe is het college van plan om om te gaan met de onzekerheid van de duur van de opvang? Worden er voorbereidingen getroffen voor een scenario waarin de opvang veel langer nodig is dan oorspronkelijk gepland? Op welke wijze denkt u zorgvuldig te kunnen plannen en balanceren tussen humanitaire verplichtingen en de belangen van eigen inwoners? Politiek kader 32. Heeft de gemeente voldoende flexibiliteit in haar beleid en budget om op langere termijn vluchtelingen op te vangen zonder dat dit ten koste gaat van de lokale voorzieningen en diensten? Of hogere lasten voor inwoners? Politiek kader 33. Hoe communiceert het college over deze risico’s naar de lokale bevolking? Worden bewoners op de hoogte gehouden van de uitdagingen en oplossingen rondom de opvang van vluchtelingen? Politiek kader 34. Hoe gaat het college om met mogelijk niet-toegestane locaties voor opvang, gezien de regels van de Omgevingswet? Worden er uitzonderingen overwogen, en zo ja, hoe wordt dit gecommuniceerd naar de omwonenden? Politiek kader
Hierbij het verzoek de vragen op zo’n kort mogelijk termijn schriftelijk te (laten) beantwoorden.
Namens Lokaal Noordenveld, Christine Stille, fractievoorzitter