12a. Ontwerpbegroting 2022 VRD.msg.pdf
Tekst van het document
From:
Griffie Gemeente Noordenveld <Griffie@noordenveld.nl>
To:
Documentaire Informatievoorziening <DIV@noordenveld.nl>
CC:
Bestuurssecretariaat Gemeente Noordenveld <Bestuurssecretariaat@noordenveld.nl>
Subject:
FW: Aanbieding ontwerpbegroting VRD
Date:
01.04.2021 14:36:24 (+0000)
Attachments:
U210414 (Brief bij Ontwerpbegroting 2022 Veiligheidsregio Drenthe).pdf (4 pages), Ontwerpbegroting 2022 VRD versie 1.0.pdf (30 pages)
Van: Suzanne Roijakkers <suzanne.roijakkers@vrd.nl> Verzonden: donderdag 1 april 2021 15:39 CC: Siebolt van Delden <Siebolt.vanDelden@vrd.nl>; Suzanne Roijakkers <suzanne.roijakkers@vrd.nl> Onderwerp: Aanbieding ontwerpbegroting VRD Beste Drentse griffie, Bijgevoegd stuur ik de ontwerpbegroting 2022 van de VRD toe ter zienswijze voor de gemeenteraad. In de bijgevoegde brief wordt inhoudelijk een en ander uitgelicht. Mocht er behoefte zijn aan een toelichting in de gemeenteraad door de directeur van de VRD, laat mij dat dan weten, dan plannen we dat in.
Met vriendelijke groet, Suzanne Roijakkers Bestuurlijk adviseur t. 06-11453744 e. suzanne.roijakkers@vrd.nl
Op deze mail is de disclaimer van de VRD van toepassing
This email was scanned by Gemeente Noordenveld ...
De leden van de Drentse gemeenteraden
Postbus 402 9400 AK Assen 0592-324660 info@vrd.nl www.vrd.nl
ons kenmerk U210414
uw kenmerk
datum 1 april 2021
inlichtingen bij Suzanne Roijakkers
telefoonnummer 06-11453744
email suzanneroijakkers@vrd.nl
onderwerp Ontwerpbegroting 2022 Veiligheidsregio Drenthe
Geachte leden van de gemeenteraad, Op 24 maart 2021 heeft het algemeen bestuur van Veiligheidsregio Drenthe (VRD) de ontwerpbegroting 2022 voorlopig vastgesteld. Deze leggen wij u ter zienswijze voor. In deze brief leest u hier meer over. Opzet begroting In deze begroting delen we onze plannen voor het komende jaar. Onze ambitie is een zo groot mogelijke bijdrage leveren aan een veilig Drenthe. Of het nu om brand, infectieziekte of crisis gaat; we proberen zoveel mogelijk incidenten, slachtoffers en schade te voorkomen. En doet zich een incident voor, dan helpen we om de schade en onrust te beperken. De voorliggende begroting is opgebouwd aan de hand van onze vijf rollen en beschrijft alleen de belangrijkste ontwikkelingen en benoemt niet zozeer de ‘dagelijkse’ werkzaamheden. Belangrijke ontwikkelingen COVID-19 kleurt het werk en de organisatie. In 2021 gaat de VRD volop aan de slag om een deel van de achterstand in te halen die in 2020 is ontstaan. We hebben de wens om in 2022 daar de vruchten van te plukken. Er wordt lering getrokken uit de ervaringen van de huidige crisis, wat zich vertaalt in de doorontwikkeling van de Drentse crisisorganisatie. Daarnaast leert deze crisis ons ook dat we wendbaar en flexibel zijn en dat het werk en het werken anders is, daar wordt de bedrijfsvoering verder op aangepast.
Crisisbeheersing De professionaliteit van de crisisfunctionarissen wordt doorontwikkeld om flexibel te kunnen opschalen. Dit doet de VRD door competenties vast te stellen en deze te onderhouden. Daarbij worden crisisfunctionarissen gecoacht en begeleid en is het de bedoeling dat zij op individueel en op team niveau worden geschouwd. Informatie is een belangrijke factor in het waarborgen van de veiligheid van de samenleving. Er lopen met diverse ketenpartners initiatieven om onze informatiepositie te versterken. Zo wordt er bijvoorbeeld invulling gegeven aan een informatieknooppunt (Veiligheids Informatiecentrum Noord Nederland/VINN) samen met de veiligheidsregio’s Fryslân en Groningen en de Meldkamer NoordNederland. Het regionaal crisisplan wordt aangepast naar opschaling op maat en wordt door het bestuur vastgesteld. Er vindt afstemming plaats met de GGD op de onderwerpen waar samenwerking plaatsvindt ten behoeve van dit crisisplan.
Brandweer Er wordt een plan gemaakt voor de inrichting van de “brandweerorganisatie van de toekomst”. Dit is een organisatie die uitgaat van: zelfredzaamheid van burgers in de samenleving; een basisniveau brandweerzorg; specialistische taken op regionaal, bovenregionaal en landelijk niveau. Brandweerwerk vraagt fysiek en mentaal veel van medewerkers. In stresssituaties krijgen zij te maken met zware fysieke arbeid, maar ook mentale zaken als dodelijke ongevallen en agressie vanuit het publiek. De VRD voorziet in een integraal programma gericht op psychische en fysieke gezondheid. Zo zijn er theoretische en praktische stresstrainingen gericht op leidinggeven en omgaan met conflicten. Ook zijn er programma’s gericht op voeding en bewegen. De komende jaren worden deze programma’s verder gebundeld tot een overzichtelijk “cafetariamodel” aangeboden aan repressieve brandweermedewerkers. Gelet op de snelle ontwikkelingen in de maatschappij zal de inzet van de VRD op nieuwe risico’s vaker voorkomen. De VRD kan gemeenten en organisaties helpen door het zijn van een “netwerk loket” waar kennis en organisaties elkaar ontmoeten. In 2022 staat deze functionaliteit. De VRD spant zich al jaren in om het aantal ongewenste (loze) brandmeldingen terug te dringen. Loze brandmeldingen kosten geld en gaan ten koste van de gemotiveerdheid van vrijwilligers.
Verreweg de meeste loze meldingen zijn op dit moment afkomstig van automatische brandmeldinstallaties. Vanaf 2021 wordt ingezet op nieuw beleid om in de toekomst alleen nog uit te rukken op een geverifieerde melding. Die verificatie vindt bij voorkeur technisch plaats. De overgang voor gebruikers van brandmeldinstallaties vind plaats via persoonlijke ondersteuning vanuit de brandweer. GHOR De GHOR richt, samen met haar geneeskundige ketenpartners, een nieuwe werkwijze in om een actueel gedeeld situatiebeeld te krijgen. Hierdoor kan beter worden geanticipeerd op capaciteitsvraagstukken, risico’s én ontwikkelingen tijdens crises. Dit alles in het kader van borging van de (regionale) zorgcontinuïteit. De GHOR verbindt dit actueel gedeeld geneeskundig beeld met het multidisciplinaire veiligheidsbeeld. Ter aanvulling op het regionaal risicoprofiel wordt een zorgrisicoprofiel opgesteld. Hierin worden voor de geneeskundige keten de specifieke risico’s en disbalansen in vraag en aanbod (als gevolg van een crisis) in kaart gebracht en geduid. Werkgeverschap Anders samen werken en samen anders werken is het adagium. Bedrijfsvoering is de drager van de organisatie en maakt het mogelijk om ons werk op een goede manier uit te voeren. Daarin voeren we in samenhang - het anders werken door.
Daarbij ontstaat een samenspel tussen de thema’s huisvesting, digitale werkomgeving, informatie- en datagestuurd werken, inzet en waardering. De nieuwe versie van de organisatievisie van de VRD wordt in 2021 vastgelegd in een handboek VRD en aansluitend geïmplementeerd. Insteek hierbij is om in samenhang een aantal organisatieontwikkelingen op te pakken, hierin keuzes te maken, zaken af te ronden en daar helderheid in creëren. Ook worden de aanbevelingen van de visitatiecommissie geborgd die in de zomer van 2019 zijn uitgebracht. Vanuit een landelijke opgave om een duidelijker onderscheid te maken in rechtspositie tussen brandweervrijwilligers en beroepsbrandweermensen, kan het nodig zijn op een aantal plekken in de regio brandweervrijwilligers een andere vorm van dienstverband te geven. Daarbij verandert de contractvorm, maar verandert niet de betekenis van het werkgeverschap van de VRD naar haar brandweermensen. De eisen die gesteld worden aan de bescherming van informatie nemen toe en dat betekent niet alleen dat er inspanningen gedaan moeten worden in de techniek, maar ook in het bewustzijn van de medewerkers. Deze informatieveiligheid zal in 2022 als vanzelfsprekendheid binnen de organisatie gelden. Privacy en ‘security by design’ zijn dan volledig ingebed in de organisatie en rollen.
Middels trainingen blijven we de collega’s informeren over de noodzaak van informatieveiligheid (bewustwording).
Pagina 2
Financiële consequenties 2022 Op basis van de kaderbrief is de ontwerpbegroting 2022 opgesteld. De zienswijzen van de colleges van B&W op de kaderbrief laten zien dat de gemeenten de inhoudelijke koers van de VRD ondersteunen. In de meerjarenraming in deze begroting is voor 2022 weer rekening gehouden met de extra bijdrage van € 300.000,- om te kunnen inspelen op de veranderingen en ontwikkelingen binnen crisisbeheersing, brandweerzorg, Omgevingswet en informatievoorziening. Dit is het laatste jaar dat deze bijdrage is opgenomen. Daarna vervalt de bijdrage en worden de gemeentelijke bijdragen gezamenlijk met dit bedrag verlaagd. 2022 wordt een jaar waarin de digitaliseringontwikkelingen zouden kunnen worden bestendigd. De ervaringen van de coronacrisis op gebied van informatievoorziening en digitalisering van onderwijs, werken, oefenen en operationeel optreden zijn te kostbaar om te laten liggen. Dit budget helpt daarbij. Bijdrage per gemeente De begroting bevat de volgende bijdragen per gemeenten:
Overzicht gemeentelijke Bijdrage Aa en Hunze Assen Borger-Odoorn Coevorden De Wolden Emmen Hoogeveen Meppel Midden Drenthe Noordenveld Tynaarlo Westerveld Emmen 24 UUR Totaal
Gemeentelijk Gemeentelijk Bijdrage aan bijdrage VRD VRD 2021 2022 1.517.294 1.550.265 3.176.139 3.241.357 1.437.642 1.468.520 2.116.443 2.162.463 1.301.329 1.328.981 5.292.334 5.402.842 2.575.985 2.628.936 1.609.298 1.642.521 1.883.103 1.923.595 1.567.039 1.599.866 1.547.179 1.578.869 1.183.074 1.208.838 25.206.861 25.737.055 1.559.138 1.590.944 26.765.999 27.327.999
Pagina 3
Uw zienswijze U heeft als gemeenteraad de mogelijkheid een zienswijze te geven op de ontwerpbegroting 2022. Op 30 juni 2021 vindt hierover besluitvorming plaats door het algemeen bestuur van de VRD. Om dit goed voor te kunnen bereiden, vragen wij u uw zienswijze bij voorkeur vóór 9 juni, maar uiterlijk 28 juni aan ons kenbaar te maken. Door de besluitvorming zo te plannen, hopen we u de mogelijkheid te bieden deze begroting gelijktijdig met de begrotingen van de andere gemeenschappelijke regelingen in uw raad te bespreken. We hebben begrepen dat dit uw voorkeur heeft en dat deze besprekingen in de regel plaatsvinden in de maand juni. Tot slot Indien gewenst kunnen de collega’s van de VRD een mondelinge toelichting geven op de stukken tijdens één van uw komende vergaderingen. Voor meer informatie of verdere afspraken kunt u contact opnemen met Suzanne Roijakkers, bestuurlijk adviseur. Met vriendelijke groet, Het dagelijks bestuur,
M.L.J. Out voorzitter
F. Heerink secretaris
Pagina 4
ONTWERP BELEIDSBEGROTING 2022 VRD VERSIE 1.0
1
VOORWOORD Voor u ligt de begroting 2022 van Veiligheidsregio Drenthe. Aan de hand van de vijf rollen van de VRD nemen we u mee in de plannen voor dit jaar. Dit doen we vanuit onze ambitie om een zo groot mogelijke bijdrage te leveren aan een veilig Drenthe. Van brand, hulpverlening, flitscrisis tot ongekende crisis: wij proberen zo goed mogelijk op te treden en samen te werken. Op het moment van schrijven bevinden we ons in de tweede golf van de COVID-19 crisis. Met mogelijk een vooruitzicht op een derde golf. Een blik op het jaar 2022 werpt de vraag op welke plek COVID-19 dan nog inneemt in ons dagelijks werk en in de crisisorganisatie. We hebben niet de illusie dat we dan verlost zijn van dit virus, hopelijk is het wel meer beheersbaar in de maatschappelijke effecten. COVID-19 kleurt het werk en de organisatie. In 2021 gaat de VRD volop aan de slag om de achterstand in beleidsontwikkeling in te halen. We hebben de wens om in 2022 daar de vruchten van te plukken. Er zal lering worden getrokken uit de ervaring van de huidige crisis, wat zich vertaalt in de doorontwikkeling van de Drentse crisisorganisatie. Daarnaast leert deze crisis ons ook dat we wendbaar en flexibel zijn, dat het werk en het werken anders is. Daar wordt de bedrijfsvoering verder op aangepast.
Het dagelijks bestuur
2
CRISISBEHEERSING Wat willen we bereiken? De crisisorganisatie VRD, met zowel medewerkers van de VRD als van de 12 gemeenten en een breed netwerk van partners, is in staat om zowel voorstelbare als ongekende crises aan te kunnen. Dit doen wij door een flexibel crisismodel te hanteren met een breed crisisnetwerk en een goed voorbereide parate organisatie. Wat gaan we daarvoor in 2022 doen? Multidimensionaal crisismodel Het crisismodel is flexibel inzetbaar op meerdere crisisvormen. Dit kunnen bekende crises zijn, zoals de als prioritair aangemerkte risico’s uit het Regionaal Risicoprofiel (2020): verstoring telecommunicatie en ICT (incl. cybercrime en –security) ziektegolf (en de nasleep daarvan) terreur, extremisme en ondermijning (maatschappelijke onrust rond) aardbevingen, windmolens, etc. Ook op voorstelbare crises is het crisismodel toepasbaar zoals: een cyberverstoring, uitval van netwerken of andere maatschappelijke crises nog ongekende crises, als gevolg van veranderingen in demografie, digitalisering, techniek en klimaat. Een breed crisisnetwerk In 2020 en 2021 zijn al grote stappen gezet om samen met partners een nog sterker netwerk te vormen. De VRD blijft als netwerkorganisatie dit netwerk onderhouden en uitbreiden, mogelijk met nieuwe partners die bij een volgende voorstelbare of ongekende crisis een rol spelen.
Voorbereide parate organisatie De crisisorganisatie is in staat om op maat, afhankelijk van de situatie, op te schalen. Bestuurders en gemeenten worden daarbij op verzoek en naar behoefte ondersteund. De geleverde ondersteuning is divers en duurt zolang als nodig is, bijvoorbeeld: Een strategisch adviseur om kort mee van gedachten te wisselen Het coördineren van hulpverlening via GRIP en/of in samenwerking met psychosociale hulp (PSH) van de GGD Ondersteuning op zorg- en sociaalmaatschappelijke vraagstukken door de DPG Het voorbereiden op dreigende maatschappelijke onrust. Dit betekent concreet dat voortbordurend op de jaren 2020 en 2021: Het Regionaal Crisisplan is aangepast op deze flexibele manier van werken (opschaling op maat) en door het bestuur vastgesteld. Er is afstemming met de GGD over de aanpassing van het protocol psychosociale hulpverlening. De professionaliteit van de crisisfunctionarissen wordt doorontwikkeld op deze (andere) manier van werken. Dit doet de VRD door gevraagde competenties en opleidingen vast te stellen en deze te onderhouden. Daarbij worden crisisfunctionarissen gecoacht en begeleid en is het de bedoeling dat zij op individueel- en op team niveau worden geschouwd.
In de vakbekwaamheid van crisisfunctionarissen op bestuurlijk niveau geldt daarbij dat crisistrainingen en – oefeningen naar behoefte en op maat (in vorm en scenario) worden aangeboden.
3
Informatie gestuurde veiligheid Informatie is een belangrijke factor in het waarborgen van de veiligheid van de samenleving. Er lopen met diverse ketenpartners initiatieven om onze informatiepositie te versterken. Het streven is om continu een actueel beeld te hebben van wat er in de regio speelt en welke risico’s en dreigingen zich voordoen. Indien nodig worden dan snel voorbereidingen getroffen met betrokken partijen. Als eerste voorbeeld wordt invulling gegeven aan een informatieknooppunt (Veiligheids Informatiecentrum Noord Nederland/VINN) samen met de veiligheidsregio’s Fryslân en Groningen en de Meldkamer Noord-Nederland. In de komende jaren vormt het VINN hét multidisciplinair informatieknooppunt waar gemeenten, partners en crisisfunctionarissen op een laagdrempelige manier informatie over veiligheidsrisico’s kunnen halen en brengen. De wens is om dat in de loop van de tijd verder uit te breiden met informatie van meerdere organisaties gebaseerd op hetgeen er in onze regio speelt.
BRANDWEERZORG Wat willen we bereiken? Brandweer Drenthe is een herkenbare brandweerorganisatie die 24/7 paraat staat voor een veilig Drenthe en optreedt als partner in zowel Drenthe als daarbuiten. Er wordt uitgerukt naar meldingen van brand, ongevallen en overige (soms complexe) incidenten. Tevens wordt er via preventie en voorlichting gestreefd naar het voorkomen van branden en ongevallen. Het doel is minder branden, minder slachtoffers en minder schade. Dat gebeurt met aandacht voor een efficiënte bedrijfsvoering en een acceptabele belasting van brandweermensen. Wat gaan we daarvoor in 2022 doen? Paraatheid op orde: nu en in de toekomst Het wordt steeds lastiger en duurder om nieuwe brandweervrijwilligers te vinden en (langdurig) te binden. Hoewel de huidige brandweerorganisatie niet acuut onder druk staat, laten trends zien dat er over 5 tot 10 jaar serieuze paraatheidsproblemen ontstaan. De maatregelen rond de COVID-19 crisis lieten zien dat mensen meer thuis waren waardoor de paraatheid beter was dan verwacht. Hoewel de binding van vrijwilligers nog steeds een uitdaging is, biedt het thuiswerken mogelijk nieuwe kansen. Dit is afhankelijk van hoe het thuiswerken na de crisis gestalte krijgt. Naast de paraatheidsproblematiek is het een grote uitdaging om het personeel met een vrijwillige rechtspositie voldoende vakbekwaam te houden.
Dit is nodig om de veiligheid van brandweermensen te waarborgen en op de hoogte te houden van nieuwe (technologische) risico’s in de snel veranderende samenleving. Tegelijkertijd blijkt dat de huidige rechtspositie van brandweervrijwilligers, waarin dezelfde werkzaamheden worden verricht als collega’s met een beroepsaanstelling, in strijd is met Europese regelgeving. Deze problemen zijn niet op te lossen met de huidige organisatievorm en vragen een nieuwe kijk en benadering op de wijze waarop de brandweer is georganiseerd. In de beleidsvisie 2020 – 2023 heeft het bestuur deze richting omarmd en verzocht om deze de komende jaren uit te werken waarbij:
Het werken met vrijwilligers de basis blijft voor de brandweerzorg in Drenthe en specialistische taken worden uitgevoerd door (parttime)beroeps. De verdeling van specialistische taken wordt afgestemd op de risico’s die een gebied loopt. De opkomsttijden van de eerste brandweerauto blijven zoals nu afgesproken. Er meer gebruik wordt gemaakt van de vrijwillige energie in de samenleving om elkaar te helpen bij brand. Een verandertempo wordt gehanteerd dat past bij een organisatie die voor een groot deel bestaat uit vrijwilligers en recht doet aan het opgebouwde vertrouwen bij de medewerkers en in de samenleving. 4
Vanuit deze bestuurlijke opdracht en (juridische) kaders is een eerste globale inrichting van de ‘brandweerorganisatie van de toekomst’ ingebeeld. Een organisatie die uitgaat van: Cohesie en zelfredzaamheid in de samenleving Een basisniveau brandweerzorg Specialistische taken op regionaal, bovenregionaal en landelijk niveau Hoe gaan we dit bereiken?
Landelijk
(inter)Regionaal
Lokaal
Buurt
De inspanningen richten zich daarmee op het in stand houden van de brandweerzorg in het hier en nu en de verandering in gang zetten om de brandweerorganisatie van de toekomst te realiseren. Concreet betekent dit voor het jaar 2022 dat: 1. Het bestuur in 2022 een plan van aanpak krijgt voorgelegd waarin de inrichting en organisatie van de nieuwe brandweerorganisatie is beschreven. Onderdeel van dit voorstel is een advies op welke wijze brandweermensen worden opgeleid, getraind en geoefend die past bij de deze nieuwe organisatie en de belasting van vrijwilligers.
2.
Er duidelijkheid is ontstaan over de nieuwe rechtspositie voor de brandweervrijwilligers in Drenthe. Een rechtspositie die ondersteunend is aan deze nieuwe werkwijze en passend is binnen de (huidige) juridische kaders.
3.
Dit gebaseerd is op een brandweerorganisatie van de toekomst met specialismes en differentiatie in (brandweer)taken. De VRD zet zich hiervoor op landelijk-, (inter)regionaal-, lokaal- en buurtniveau in. Gedacht wordt hierbij aan: hoogte redteams, drones, grootschalig bijzonder optreden, waterongevallenbestrijding, etc.
Samen met de brandweerposten wordt gezocht naar alternatieven op lokale schaal. Ontwikkeling van een ‘buurt BHV’, uitgebreide rookmelderprojecten, bijstandsteams uit de samenleving behoren tot de mogelijkheden. 4.
Een proces met kleinschalige experimenten is gestart om informatietechnologie en kennis in te zetten bij incidentbestrijding. Dit heeft tot doel de brandweerzorg te versterken, ruimte te bieden aan differentiatie en de belasting op (vrijwillige)brandweermensen te beperken.
5.
Naast de verkenning van een andere wijze van brandweerzorg zet de VRD zich dagelijks in om de huidige paraatheid en vakbekwaamheid te waarborgen door: Te anticiperen op (voorspellende) data die trends in incidenten laten zien. Wervingsacties uit te voeren die zijn toegesneden op de lokale situatie. De sociale verbanden rond de verschillende posten kennen allemaal hun eigen dynamiek. Dat betekent dat ‘lokaal werven’ het meest effectief is. De ontwikkeling van paraatheidssystemen door te zetten. De toepassing van slimme pagers in combinatie met een directe verbinding met de meldkamer kan daarbij helpen. Variabele voertuigbezetting. Dit is één van de mogelijkheden om met minder personeel toch paraat te blijven. Per post vindt hiervoor maatwerk plaats omtrent vakbekwaamheid. 5
Een digitaal oefencentrum. In dit centrum wordt digitale content ontwikkeld (o.a. virtuele enscenering en leermodules) die via de ELO (elektronische leeromgeving), MS Teams en op locatie wordt aangeboden. Deze ontwikkeling gaat snel en levert in 2022 steeds meer online mogelijkheden op voor de brandweer.
Human factors Brandweerwerk vraagt fysiek en mentaal veel van medewerkers. In stresssituaties krijgen zij te maken met zware fysieke arbeid, maar ook mentale zaken als dodelijke ongevallen en agressie vanuit het publiek (Veilige Publieke Taak). Dit kan leiden tot psychische en fysieke problemen. Door aan de voorkant met de juiste aandacht, kennis en training te investeren in onze mensen kan fysieke gesteldheid en mentale veerkracht worden versterkt. Hierdoor verhogen we de handelingsbekwaamheid in stresssituaties en voorkomen we mogelijke problemen in de toekomst, zoals bijvoorbeeld uitval. De VRD voorziet in een integraal programma gericht op psychische en fysieke gezondheid. Zo zijn er theoretische en praktische stresstrainingen gericht op leidinggeven of omgaan met conflicten. Ook zijn er programma’s gericht op voeding en bewegen. De komende jaren worden deze programma’s verder gebundeld tot een overzichtelijk “cafetariamodel” aangeboden aan repressieve brandweermedewerkers. (Brand)veilig leven Onder (Brand)Veilig Leven vallen tal van activiteiten om de veiligheid van de leefomgeving te vergroten. Hierbij kan gedacht worden aan verschillende initiatieven die het veiligheidsbewustzijn en de zelfredzaamheid vergroten, zoals voorlichting op scholen, huisbezoeken, rookmelderacties, horecabezoeken en brandveiligheidscontroles. In 2022 zet de VRD hier verder op in.
De VRD ziet het stimuleren van brandveiligheid als een gezamenlijke inspanning waarbij medewerkers van (andere) organisaties kunnen helpen. Het kan enorm helpen als medewerkers van bijvoorbeeld woningbouwcorporaties, welzijnsinstellingen of thuiszorginstellingen tijdens de huisbezoeken brandgevaarlijke situaties ontdekken en hierover in gesprek gaan met de bewoners. Het stimuleren van (brand)veilig leven is niet alleen een verantwoordelijkheid van de brandweer, maar is een gezamenlijke verantwoordelijkheid waaraan iedereen kan bijdragen. Het doel is samen redzaamheid te vergroten. In 2022 zet de VRD zich in om een netwerk op te bouwen door medewerkers van dergelijke instellingen te benaderen en te trainen en voorts de relaties te onderhouden. Adviseren op nieuwe risico’s Zoals bij crisisbeheersing is aangegeven, ontstaan er door de ontwikkelingen op het gebied van demografie, digitalisering, techniek, klimaat ‘nieuwe’ risico’s en crises. Naast het beheersen van deze crises zet de VRD zich ook in om deze veiligheidsrisico’s te voorkomen en te beperken. Zo neemt de VRD momenteel deel aan het project Waterstofwijk Hoogeveen waarin wordt geadviseerd over het veilig inrichten van de eerste waterstofwijk in Nederland. Een project dat van de medewerkers vraagt om op een relatief nieuw terrein expertise te ontwikkelen en organisaties met elkaar te verbinden.
Gelet op de snelle ontwikkelingen in de maatschappij zal de inzet van de VRD op dergelijke nieuwe risico’s vaker voorkomen. De VRD kan gemeenten en organisaties helpen door het zijn van een “netwerk loket” waar kennis en organisaties elkaar ontmoeten. In 2022 staat deze functionaliteit. Deze ontwikkelingen dwingen ook tot het maken van afwegingen. In 2021 wordt een scherpere prioriteitsstelling gemaakt met betrekking tot de beschikbare capaciteit. De eerste uitkomsten hiervan zijn in 2022 zichtbaar. Daarbij gaat de meeste aandacht uit naar de grootste risicogroep, de niet– en verminderd zelfredzamen. Voor het bereiken van deze doelgroepen is het cruciaal om samen te werken met partners uit hetzelfde domein. Hiervoor wordt dan ook actief de samenwerking gezocht. Risico analyse monitor De risico analyse monitor is een nieuw programma die de adviseur brandveiligheid kan gebruiken om samen met de gebruiker het brandrisico in te schatten van een gebouw. De informatie die hier uit voortkomt, wordt gedeeld met de gebruiker van het gebouw, maar ook met de repressieve dienst van 6
de brandweer. Deze gegevens kunnen essentieel zijn om een brand in het desbetreffende gebouw te bestrijden. In 2022 wil de VRD dit hulpmiddel inzetten bij gebouwen voor niet– en verminderd zelfredzame mensen. Toezicht en handhaving en de online tool Om brandveiligheid te stimuleren is er een hulpmiddel ontwikkeld voor eigenaren en gebruikers om online te checken hoe brandveilig het gebouw is. Deze tool maakt het mogelijk om eigenaren op eenvoudige en laagdrempelige manier inzicht te geven in de brandveiligheid van hun pand. In 2019, 2020 en 2021 zijn er bij meerdere gemeenten pilots geweest. Eind 2022 is dit verder uitgebouwd en wordt deze tool in alle gemeenten toegepast. Naast het stimuleren van de eigen verantwoordelijkheid stelt de online tool de VRD in staat om de toezicht capaciteit meer te richten op de meest kwetsbare/risicovolle gebouwen. Want ook in 2022 gaat de VRD door met het ‘fysiek’ toezichthouden op brandveiligheid in gebouwen. Op basis van afspraken voor de regionalisering van de brandweer (2013) voert de VRD voor de gemeenten Borger-Odoorn, Coevorden, De Wolden, Hoogeveen, Meppel, Midden-Drenthe en Westerveld deze toezichthoudende taak uit. Een aantal ontwikkelingen heeft invloed op de uitvoering van deze taak en de positie van de overheid hierin. Bijvoorbeeld de invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging.
De VRD gaat in 2021 gesprek met de gemeenten om te bespreken op welke manier deze ontwikkelingen kunnen worden omarmd en of het huidige ‘serviceniveau’ nog steeds passend is. In 2022 is het toezicht op brandveiligheid ingericht en aangepast op basis van de landelijke ontwikkelingen en gemeentelijke behoefte(s). Inzet op ongewenste meldingen De VRD spant zich al jaren in om het aantal ongewenste (loze) meldingen terug te dringen. Loze meldingen kosten geld en gaan ten koste van de gemotiveerdheid van vrijwilligers. Verreweg de meeste loze meldingen zijn op dit moment afkomstig van automatische brandmeldinstallaties. In de toekomst worden nog meer meldingen via een automatische weg naar de meldkamer gestuurd. Bijvoorbeeld door auto’s die betrokken zijn bij een ongeval. In 2021 is ingezet op nieuw beleid om in de toekomst alleen nog uit te rukken op een geverifieerde melding. De overgang voor gebruikers (die een doormelding hebben naar de MkNN) vind plaats via persoonlijke ondersteuning vanuit de brandweer.
7
GENEESKUNDIGE HULPVERLENINGSORGANISATIE IN DE REGIO
Wat willen we bereiken? De GHOR streeft ernaar dat slachtoffers bij rampen en crises de best mogelijke zorg krijgen en dat voorkomen wordt dat er meer slachtoffers vallen. Daarom zorgt zij ervoor dat betrokken organisaties zoals ziekenhuizen, ambulancedienst, huisartsen en GGD - in die situaties één geneeskundige hulpverleningsketen vormen. Daarnaast ondersteunt en adviseert de GHOR zorginstellingen en overheden in hun voorbereiding op crisis. De GHOR is de schakel tussen het zorgnetwerk, de veiligheidspartners en het openbaar bestuur en is voorbereid om flexibel en wendbaar te voldoen aan de vraag vanuit gemeenten en netwerkpartners in de aanpak van gekende en ongekende crises. Wat gaan we daarvoor doen in 2022? Actueel gedeeld geneeskundig beeld We richten – samen met onze geneeskundige ketenpartners - een nieuwe werkwijze in, zodat we te allen tijde kunnen beschikken over een actueel gedeeld situatiebeeld. Hierdoor kan beter worden geanticipeerd op capaciteitsvraagstukken, risico’s én ontwikkelingen tijdens crises. Dit alles in het kader van borging van de (regionale) zorgcontinuïteit. De GHOR verbindt dit actueel gedeeld geneeskundig beeld met het multidisciplinaire veiligheidsbeeld. Zorgrisicoprofiel Ter aanvulling op het regionaal risicoprofiel stelt de GHOR – samen met de geneeskundige partners – een zorgrisicoprofiel op.
Hierin worden voor de geneeskundige keten de specifieke risico’s en disbalansen in vraag en aanbod in kaart gebracht en geduid. Het zorgrisicoprofiel wordt in 2022 aangeboden aan het bestuur. Veranderend zorglandschap Het zorglandschap is nog steeds in beweging en in dat kader bewaakt de GHOR de gevolgen daarvan voor de opgeschaalde zorg. De veranderingen in het zorglandschap zorgden in 2020 tot aanpassing van het patiënten spreidingsplan. Dit plan voorziet in een efficiënte spreiding van patiënten; onder alle omstandigheden, ook bij opgeschaalde zorg. De GHOR blijft de uitvoering hiervan nauwlettend volgen.
8
DE VRD IN HAAR ROL ALS: NETWERKPARTNER
Wat willen we bereiken? De VRD is een gemeenschappelijke regeling voor de Drentse samenleving en van de Drentse gemeenten. De organisatie en haar medewerkers hebben het netwerken in de haarvaten van hun handelen en gedrag zitten. Ook in de crisisorganisatie zitten daar de kernkwaliteiten van de VRD. De gemeenten kunnen daar gebruik van maken. We zetten daar ook in 2022 stevig op in. Samenwerken in een breed netwerk behoort tot onze kern. De VRD kan een rol spelen om gemeenten en diverse partijen het goede gesprek te laten voeren over onderwerpen op het gebied van veiligheid en maatschappelijke impact. Deze rol kent verschillende vormen: ondersteunend, leidend, faciliterend, adviserend of een combinatie daarvan, maar altijd op basis van de behoefte die leeft binnen het netwerk. Wat gaan we daarvoor in 2022 doen? We bestendigen de netwerkorganisatie die de VRD is. Daarin zijn we beschikbaar, flexibel en inventief. Naast ondersteuning vanuit rollen, kan de VRD faciliteiten en instrumenten ter beschikking stellen die behulpzaam zijn in de netwerksamenwerking. We streven er daarnaast naar om de samenwerking met de GGD, met wie we huisvesting en bedrijfsvoering delen, te optimaliseren. Samenleving Ons werk vindt plaats in verbinding en in afstemming met de samenleving. Onze brandweervrijwilligers zijn daarin een dragende pijler.
Zij wonen en werken in de Drentse dorpen en steden en onderhouden daar een fijnmazig netwerk. In 2021 staat de brandweerzorg en het model waarin we dat kunnen verzorgen centraal. De plannen die worden gemaakt, worden in 2022 verder uitgerold en verankerd. Alles gericht op een duurzame borging van vrijwilligheid in onze samenleving. Werkgeverschap De VRD verzorgt huisvesting, werkgeverschap en bedrijfsvoering voor het Zorg- en Veiligheidshuis Drenthe. Ook voor de brandweercentralisten van de Meldkamer Noord-Nederland verzorgt de VRD het werkgeverschap.
9
DE VRD IN HAAR ROL ALS: WERKGEVER
Wat willen we bereiken? Om continu invulling te kunnen geven aan de veranderende vraag uit de samenleving, is het van belang om als organisatie flexibel en adaptief te zijn. Ook COVID-19 heeft laten zien dat we anderen moeten en kunnen werken. Deze veranderende vraag én de ambitie om een waarden gedreven organisatie te zijn heeft de organisatiecultuur en – structuur van de VRD al ingrijpend veranderd. Zo wordt er zoveel mogelijk gezocht naar het verbinden van het werk met de individuele talenten van medewerkers en teams. Het door ontwikkelen en borgen van de organisatiecultuur en –structuur is nodig om in voldoende mate flexibel en wendbaar te blijven. Wat gaan we daarvoor in 2022 doen? Anders samen werken en samen anders werken is het adagium. Bedrijfsvoering is de drager van de organisatie en maakt het mogelijk om ons werk op een goede manier uit te voeren. Daarin voeren we in samenhang het anders werken door. Daarbij ontstaat een samenspel tussen de thema’s huisvesting, digitale werkomgeving, informatie- en datagestuurd werken, inzet en waardering. De nieuwe versie van de organisatievisie van de VRD wordt in 2021 vastgelegd in een handboek VRD en aansluitend geïmplementeerd. Insteek hierbij is om in samenhang een aantal organisatieontwikkelingen op te pakken, hierin keuzes te maken, zaken af te ronden en daar helderheid in creëren.
Ook worden de aanbevelingen van de visitatiecommissie geborgd die in de zomer van 2019 zijn uitgebracht. Flexibele organisatie en inzet kwaliteiten Het aanbod en inhoud van werkzaamheden veranderen. VRD is wendbaar en flexibel en beweegt zich mee met die veranderende context. De organisatie heeft zich ontwikkeld tot een waarden gedreven organisatie die het werk zoveel mogelijk combineert met de individuele talenten van medewerkers. Daardoor wordt steeds minder in functies gedacht en vervullen medewerkers steeds vaker één of meerdere rollen, die in meer of mindere mate tijdelijk zijn (afhankelijk van het karakter van het werk). Het optimaal samenbrengen van de kwaliteiten van medewerkers in diverse rollen vraagt inzicht in deze kwaliteiten. Ten eerste is het van belang dat medewerkers worden geholpen bij het (her)kennen van hun kwaliteiten, zodat zij ook weten waar hun toegevoegde waarde het grootst is. De VRD gaat op zoek naar verrijking en verbreding van de expertise op dit gebied. Daarnaast is het van belang dat de kwaliteiten van de medewerkers zichtbaar worden. In 2022 is er een methode geïmplementeerd dat beide onderdelen aan elkaar verbindt.
Brandweervrijwilligers Vanuit een landelijke opgave om een duidelijker onderscheid te maken tussen brandweervrijwilligers en beroepsbrandweermensen, kan het nodig zijn op een aantal plekken in de regio brandweervrijwilligers een parttime dienstverband te geven. Daarbij verandert de contractvorm, maar verandert niet de betekenis van het werkgeverschap van de VRD naar haar brandweermensen. Werkgeversvereniging Per 1 januari 2020 is met de komst van de Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (Wnra) het arbeidsvoorwaardenregime van de gemeentelijke sector gewijzigd. Als gevolg van de Wnra passen de gemeenten en de gemeenschappelijke organisaties per 1 januari 2020 de cao gemeenten respectievelijk de cao SGO (Samenwerkende Gemeentelijke Organisaties) toe (feitelijk de opvolger van de CAR-UWO). In september 2020 heeft het Veiligheidsberaad, het overlegorgaan van de 25 voorzitters veiligheidsregio’s, mede op advies van de Brandweerkamer van de VNG, het principebesluit genomen tot het oprichten van de Werkgeversvereniging Samenwerkende Veiligheidsregio’s (WVSV). De formele oprichting van de WVSV en start van de werkzaamheden krijgt in 2021 vorm en start uiterlijk 1 januari 2022. In 2022 wordt de werkwijze van collectieve arbeidsvoorwaardenvorming geborgd. Collectief eigen risico dragerschap 10
De VRD als werkgever streeft goed werkgeverschap na. Met 750 vrijwilligers bij de brandweer is een goed verzekeringspakket een onderdeel daarvan. De markt van verzekeringsmaatschappijen waar de VRD haar (financiële) risico’s kan onderbrengen is in beweging. De 25 veiligheidsregio’s hebben onderzocht wat de mogelijkheden zijn om collectief risicodrager te zijn voor een aantal risico’s die horen bij het werkgeverschap. In 2021 krijgt dit mogelijk zijn beslag, waarbij kostenneutraliteit of kostenreductie samengaan met een goede dekking. De implementatie van een potentieel collectief risicodragerschap krijgt in 2022 gestalte. Huisvesting en samenwerken De coronapandemie heeft zijn weerslag gehad op het werk en het werken als organisatie. Dit vraagt om een herziening van het huisvestingsconcept en de wijze van samenwerken. Werken, ontmoeten en verbinden zijn de drie pijlers die hierin naar voren zullen komen. Vanaf 2022 wordt, samen met de GGD en gemeenten, uitvoering gegeven aan deze nieuwe inzichten. Omdat er een mate van onzekerheid zit in de ontwikkelrichting van de brandweer en deze lokaal ook nog kan verschillen in vorm, tijd en tempo geeft dit ook een onzekerheid in de keuzes die worden gemaakt op het gebied van huisvesting van de brandweerposten.
Er kunnen (tijdelijke) oplossingen nodig zijn ter ondersteuning van de kanteling binnen incidentbestrijding of om kostenbewust en efficiënter te werken. Zo wordt er bijvoorbeeld gezocht naar centrale huisvesting voor het onderbrengen van het Periodiek Preventief Medisch Onderzoek (PPMO): de fitheidstest voor repressief brandweerpersoneel. Daar waar kansen zich voordoen wordt samen met de gemeenten onze maatschappelijke verantwoordelijkheid op het gebied van duurzaamheid opgepakt. Dit leidt in een aantal gemeenten tot vervangende nieuwbouw van brandweerposten in een duurzame toekomstbestendige vorm. Digitaal werken en samenwerken Digitaal werken vraagt van onze medewerkers dat zij digitaal-wijs zijn of gaan worden. Door de COVID-19 crisis is dit nog urgenter geworden. Het feit dat er veel meer thuis gewerkt wordt, heeft een belangrijke impuls gegeven aan de inzet van moderne ICT-middelen in het werk. De verwachting is dat deze ontwikkeling blijvend is en de komende tijd zal doorzetten. In 2022 zal de doorontwikkeling van de digitale werkomgeving een vaste plek hebben binnen de organisatie. Maar ook zaken als “hybride overleggen” en een nieuwe integrale reserveringsmodule wordt gerealiseerd.
Via de roadmap van Microsoft en eigen experimenten blijft de VRD ontwikkelen aan een werkomgeving die bijdraagt aan de werkzaamheden van onze collega’s (ongeacht hoe die werkzaamheden in toekomst er uitzien). Informatiebeveiliging en cyber De eisen die gesteld worden aan de bescherming van informatie nemen toe en dat betekent niet alleen dat er inspanningen gedaan moeten worden in de techniek, maar ook in het bewustzijn van de medewerkers. Deze informatieveiligheid zal in 2022 als vanzelfsprekendheid binnen de organisatie gelden. Privacy en ‘security by design’ zijn dan volledig ingebed in de organisatie en rollen. Middels trainingen blijven we de collega’s informeren over de noodzaak van informatieveiligheid (bewustwording). Naast informatieveiligheid zal in 2022 ook ‘cyber’ gemeengoed binnen de VRD zijn. Aansluitend op de resultaten van 2021 is de VRD in 2022 ook voorbereid op alle consequenties wanneer de VRD wordt getroffen door een cyberincident. Dit vraagt aanpassingen van de continuïteitsplannen, maar bijvoorbeeld ook voorbereidingen op inzet van partners om continuïteit in de dienstverlening te garanderen. Middels oefeningen worden deze voorbereidingen ook getoetst. Extern kijken we naar de rol die de VRD heeft wanneer andere (openbare) instellingen en partners geraakt worden door cyberincidenten.
11
Vertaling rollen naar missielijnen. De rollen zoals hierboven toegelicht maken onderdeel uit van de hieronder aangegeven missielijnen. Voor de vertaling van de rollen naar kosten verwijzen we naar onderstaande uitwerking.
Wij treden op bij calamiteiten en crises Een calamiteit of crisis in Drenthe dient zo goed mogelijk te worden bestreden, waarbij schade en onrust zoveel mogelijk worden voorkomen of beperkt. Veiligheidsregio Drenthe geeft structuur aan het multidisciplinair optreden van hulpverleningsdiensten, overheden en private partijen die een rol hebben in crisisbestrijding, ongeacht de aard van de crisis. Afhankelijk van het type crisis heeft Veiligheidsregio Drenthe een adviserende, faciliterende of coördinerende rol, of een combinatie daarvan. Monodisciplinair coördineert GHOR Drenthe de geneeskundige hulpverlening en levert Brandweer Drenthe de benodigde brandweerzorg tijdens calamiteiten en crises.1
Programma Calamiteiten en Crises Incidentbestrijding Operationele informatievoorziening Techniek en logistiek Vakbekwaamheid Crisisbeheersing GHOR Investeringen Personeel Saldo lasten Incidentbestrijding Techniek en logistiek Investeringen Vakbekwaamheid Personeel Saldo baten Totaal programma Calamiteiten en Crisis
Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Saldo Baten Baten Baten Baten Baten Saldo
Jaarrekening
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
3.949 159 1.727 1.428 200 1.227 3.032 8.002 19.724 0 37 96 13 233 378 19.346
4.615 142 1.529 1.787 247 1.297 3.283 8.433 21.332 0 30 113 2 257 402 20.931
Meerjarenraming 2023
4.702 142 1.529 1.787 247 1.323 3.343 8.557 21.630 0 30 113 2 257 402 21.228
4.782 142 1.529 1.787 247 1.352 3.403 8.677 21.919 0 30 113 2 257 402 21.517
2024
4.860 142 1.529 1.787 247 1.381 3.463 8.792 22.200 0 30 113 2 257 402 21.798
2025
4.937 142 1.529 1.787 247 1.410 3.523 8.913 22.488 0 30 113 2 257 402 22.086
Toelichting bij de tabel: Een toename van kosten als gevolg van loon- en prijsontwikkelingen. De kapitaalslasten nemen toe conform eerdere afspraken. Hierna wordt ter informatie kort opgesomd welke kosten onder de verschillende posten worden verantwoord: Onder Incidentbestrijding worden de kosten van de vrijwilligers en de medewerkers op de meldkamer verantwoord. Onder Operationele informatievoorziening zien we de kosten terug voor soft- en hardware voor navigatie en paraatheidsystemen. Onder Techniek en logistiek vinden we de kosten terug voor het onderhoud materieel. Onder Vakbekwaamheid staan de kosten voor het opleiden en oefenen van het repressieve brandweerpersoneel. Onder Crisisbeheersing verantwoorden we de kosten noodzakelijk voor het in stand houden van de Drentse crisisorganisatie. Bijvoorbeeld de kosten voor de zelftest en oefenen in de veiligheidsketen. Onder de GHOR staan de kosten voor de dienstverleningsovereenkomst met de GGD. Onder de Investeringen worden de kosten van vervanging van het materieel verantwoord. Onder de kosten Personeel worden de salariskosten van de medewerkers 24uursdienst, Operationele informatievoorziening, Techniek en logistiek, Vakbekwaamheid, Crisisbeheersing verantwoord.
1
Teksten missielijnen overgenomen uit de beleidsvisie 2020-2023 12
Wij vergroten de bewustwording over fysieke veiligheid We creëren bewustwording bij inwoners, bedrijven en organisaties over het voorkomen van calamiteiten en we bieden handelingsperspectieven om zelfredzaamheid en samenredzaamheid te bevorderen. Een deel van de voorlichtingsactiviteiten doen we zelf en daarnaast maken we zo optimaal mogelijk gebruik van de kennis en kunde van onze netwerkpartners om het bereik van onze boodschap zo groot mogelijk te maken. Partners maken op hun beurt weer gebruik van de VRD als netwerkorganisatie. Er is structureel extra aandacht voor niet- en minder zelfredzame mensen, omdat zij bij calamiteiten en crises kwetsbaarder zijn.
Programma Bewustwording Risicobeheersing Personeel Saldo lasten Risicobeheersing Personeel Saldo baten Totaal programma Bewustwording
Jaarrekening
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
Lasten Lasten Saldo Baten Baten Saldo
125 2.910 3.035 167 85 251 2.784
130 3.067 3.197 0 94 94 3.103
Meerjarenraming 2023
130 3.112 3.242 0 94 94 3.148
2024
130 3.155 3.285 0 94 94 3.192
2025
130 3.197 3.327 0 94 94 3.233
130 3.241 3.371 0 94 94 3.278
Toelichting bij de tabel: Een toename van kosten als gevolg van loon- en prijsontwikkelingen. Hierna wordt ter informatie kort opgesomd welke kosten onder de verschillende posten worden verantwoord: Onder Risicobeheersing worden de kosten verantwoord voor (brand)veilig leven. De kosten bestaan uit het geven van voorlichting onder meer op scholen en het voeren van campagnes, zoals de Bock-campagne. De Personeelskosten bestaan uit de salariskosten voor Risicobeheersing.
We zijn onderdeel van de samenleving De VRD kan haar taken alleen effectief uitvoeren als zij in verbinding staat met de samenleving en daar onderdeel van uitmaakt. De VRD is immers van en voor de samenleving: de samenleving is het grootste netwerk van de VRD. We geven hier op diverse manieren vorm aan: We gaan actief het gesprek over veiligheid aan met inwoners, bedrijven, organisaties en medeoverheden in Drenthe. We werken nauw samen met partners die vergelijkbare doelen voor ogen hebben en ondersteunen of coördineren naar behoefte in de bijbehorende netwerkstructuren. Brandweerzorg wordt in het grootste gedeelte van Drenthe georganiseerd samen met de inwoners van Drenthe via het systeem van brandweervrijwilligers. Brandweerposten zijn daardoor stevig verankerd in de Drentse samenleving.²
Programma Samenleving Jeugdbrandweer Huisvesting Saldo lasten Jeugdbrandweer Huisvesting Saldo baten Totaal programma Samenleving
Lasten Lasten Saldo Baten Baten Saldo
Jaarrekening
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
15 2.255 2.270 3 898 901 1.369
48 2.133 2.180 6 903 909 1.271
48 2.133 2.180 6 903 909 1.271
Meerjarenraming 2023
48 2.133 2.180 6 903 909 1.271
2024
48 2.133 2.180 6 903 909 1.271
2025
48 2.133 2.180 6 903 909 1.271
Hierna wordt ter informatie kort opgesomd welke kosten onder de verschillende posten worden verantwoord: 13
Onder de kosten van Jeugdbrandweer worden de kosten verantwoord voor het in stand houden van de jeugdbrandweerteams. Onder Huisvesting worden de kosten verantwoord voor het beheer en onderhoud van de gebouwen, voor zover dat de verantwoordelijkheid is van de VRD als gebruiker.
We zijn een vitale en flexibele organisatie De VRD moet flexibel en wendbaar zijn om snel in te kunnen spelen op trends en ontwikkelingen in de samenleving en tijdens calamiteiten en crises. Dat vraagt om een flexibele en wendbare organisatie met vitale en flexibele medewerkers. Door te organiseren en sturen vanuit waarden, kan de organisatie zo optimaal mogelijk functioneren en snel inspelen op veranderingen. Die flexibiliteit en wendbaarheid gebruiken we ook in onze netwerken. Afhankelijk van het thema en de behoefte van onze netwerkpartners kiezen we de rol die het best past in dat netwerk: adviserend, faciliterend, coördinerend of een combinatie daarvan. Het uiteindelijke doel is om een sterk netwerk te vormen, omdat een sterk netwerk een randvoorwaarde is voor optimale onderlinge samenwerking.²
Programma Organisatie ICT Organisatiekosten Investeringen Personeel Saldo lasten Organisatiekosten Investeringen Personeel Saldo baten Totaal programma Organisatie
Jaarrekening
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
Lasten Lasten Lasten Lasten Saldo Baten Baten Baten Saldo
839 1.114 400 3.637 5.990 111 0 106 217 5.774
804 938 400 3.833 5.975 85 5 117 207 5.768
Meerjarenraming 2023
804 890 400 3.890 5.983 85 5 117 207 5.776
804 890 400 3.944 6.037 85 5 117 207 5.830
2024
804 890 400 3.996 6.090 85 5 117 207 5.883
2025
804 890 400 4.051 6.145 85 5 117 207 5.938
Toelichting bij de tabel: Een toename van kosten als gevolg van loon- en prijsontwikkelingen. Hierna wordt ter informatie kort opgesomd welke kosten onder de verschillende posten worden verantwoord: Onder de kosten van ICT verstaan we de kosten voor het beheer, onderhoud en vervanging van de informatiesystemen. Onder Organisatiekosten verantwoorden we de facilitaire kosten, landelijke contributies, kosten salaris- en financieel systeem. Onder Investeringen staan de kosten van automatisering hardware. Onder Personeel staan de salariskosten van het ondersteunend personeel(directie, financiën, P&O, secretariaat, I&A en facilitair). Financiële en algemene dekkingsmiddelen Dit hoofdstuk geeft inzicht in de dekkingsmiddelen die de VRD ter beschikking staan voor de uitvoering van de taken. Het betreft hier de gemeentelijke- en de rijksbijdrage. In de jaren 2020-2022 is het bedrag van extra tijdelijke middelen (€ 300.000,-) opgenomen onder de post overige kosten, daarin is ook opgenomen de nog aan producten toe te wijzen compensatie voor prijsontwikkeling.
14
Dekkingsbronnen Gemeentelijke bijdrage Bdur Saldo baten Overige kosten Heffing vennootschapsbelasting Onvoorzien Saldo lasten Totaal aan dekkingsbronnen
Baten Baten Saldo Lasten Lasten Lasten Saldo
Resultaat voor bestemming Mutatie reserves Resultaat na bestemming
Lasten
Jaarrekening
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
Meerjarenraming 2023
2024
2025
25.762 5.098 30.860 193 0 0 193 30.666
26.766 5.022 31.788 707 0 0 707 31.081
27.328 5.022 32.350 918 0 0 918 31.432
27.618 5.022 32.640 821 0 0 821 31.819
28.188 5.022 33.210 1.016 0 0 1.016 32.194
28.778 5.022 33.800 1.219 0 0 1.219 32.581
1.394 -323 1.070
8 -8 0
8 -8 0
8 -8 0
8 -8 0
8 -8 0
Toelichting bij de tabel:
De gemeentelijke bijdrage neemt toe op basis van loon- en prijsstijgingen en de overige genoemde ontwikkelingen zoals aangegeven in de kaderbrief. De post overige kosten zoals hierboven aangegeven bevat de extra middelen en de compensatie prijsontwikkeling.
15
Paragrafen Inleiding De van toepassing zijnde paragrafen op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording voor de VRD zijn: Weerstandvermogen en risicobeheersing Financiering Verbonden partijen Bedrijfsvoering Onderhoud kapitaalsgoederen De paragraaf bedrijfsvoering is geïntegreerd in de missielijn Vitale en flexibele organisatie en wordt niet hieronder toegelicht. De paragrafen Grondbeleid en Lokale heffingen zijn niet van toepassing voor de VRD. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen geeft de relatie weer tussen de risico’s waar geen maatregelen voor zijn getroffen en de weerstandscapaciteit die de gemeenschappelijke regeling heeft om de niet begrote kosten op te vangen. De paragraaf is als volgt opgebouwd: Risicobeleid Algemene reserve Weerstandscapaciteit Risico-inventarisatie per 1 januari 2020 Risicobeleid Beleidsuitgangspunten In de nota reserves staan de beleidsuitgangspunten voor het weerstandsvermogen: • De maximale algemene reserve bedraagt 5% van de begrote uitgaven • De minimale algemene reserve bedraagt 1% van de begrote uitgaven. Algemene reserve De begrote uitgaven in de begroting 2022 bedragen € 32.632.000,-. Dit houdt in dat de algemene reserve minimaal € 326.320,- en maximaal € 1.631.600,- moet bedragen. De huidige algemene reserve, € 1.511.800,- bedraagt 4,63 % van de begrote uitgaven.
Weerstandscapaciteit Onderstaande tabel geeft de weerstandscapaciteit weer:
Algemene reserve Algemene reserve
Bestemmingsreserves Rampenpot BON nieuw leren GHOR Opleiden en oefenen WW kosten LMS Goed werkgeverschap Beleidsimpuls
Saldo bestemmingsreserves
Eindbalans 31-dec-20 973.964
Resultaat bestemming (besluit AB) 537.836
Eindbalans 31-dec-20 250.459 78.241 80.000 24.027 500.000 406.294 315.000 1.654.022
Resultaat bestemming (besluit AB) -
Toevoeging -
2021 Onttrekking -
Eindbalans 2022 31-dec-21 Toevoeging Onttrekking 1.511.800 -
Eindbalans 31-dec-22 1.511.800
Toevoeging
Onttrekking
Eindbalans Toevoeging Onttrekking 31-dec-21 250.459 78.241 80.000 32.027 8.000 500.000 406.294 1.347.022 8.000 -
Eindbalans 31-dec-22 250.459 78.241 80.000 40.027 500.000 406.294 1.355.022
8.000 8.000
315.000 315.000
Algemene reserve De algemene reserve is bedoeld om financiële tegenvallers te kunnen opvangen. Daarnaast kan de reserve dienen als financieel dekkingsmiddel voor besluiten die niet zijn opgenomen in de begroting en het meerjarenperspectief. 16
Bestemmingsreserves De reserves zijn deels gebaseerd op verwachte (geschatte) kosten. De VRD heeft de volgende reserves gevormd: Rampenpot of Calamiteitenpot Bij een groot incident moeten meestal snelle beslissingen worden genomen, die direct financiële gevolgen hebben. Wanneer nog niet duidelijk is wie de drager van deze kosten zal worden, wordt deze reserve aangesproken. BON nieuw leren Deze reserve betreft ontvangen ESF-gelden voor onderwijsvernieuwing voor brandweeropleidingen enoefeningen. GHOR opleiden en oefenen De reserve is gevormd uit rijksbijdragen om extra uitgaven van mono- en multidisciplinair oefenen te dekken. Bijvoorbeeld een grote oefening met veel operationele eenheden van één keer in de vier jaar. Om fluctuaties te voorkomen in de gemeentelijke bijdrage is deze reserve gewenst. Ook zijn hiermee financiële middelen voorhanden om, indien noodzakelijk, een kwaliteitsimpuls te kunnen betalen. WW kosten Ingaande 2018 wordt jaarlijks bij de werknemers 0,1% ingehouden voor reparatie WW. Deze is bedoeld om toekomstige claims op te kunnen vangen. LMS In het voorjaar van 2018 hebben alle veiligheidsregio’s met het ministerie financiële afspraken gemaakt over de overdracht van het beheer van de meldkamers naar de Landelijke meldkamersamenwerking. Het beheer van de landelijke meldkamer is daarmee in 2020 een taak van de nationale politie.
Om eventuele frictiekosten op te vangen hebben alle regio’s een éénmalige bijdrage van € 500.000,- ontvangen. De feitelijke overgang van het beheer zal gepaard gaan met frictiekosten; de hoogte daarvan is echter nu nog niet te bepalen. Goed werkgeverschap Als waarden gedreven organisatie toont de VRD zich een goed werkgever voor eenieder die zijn of haar talenten wenst in te zetten. De realiteit is echter ook dat niet iedereen altijd zijn plek kan vinden binnen de organisatie. Bij de regionalisering is om die reden een frictiereserve gevormd en uit het jaarresultaat van 2015 is de reserve organisatieontwikkeling gevormd, mede bedoeld om mobiliteit te bevorderen. Door na de regionalisering medewerkers zorgvuldig te begeleiden naar een nieuwe werkplek binnen of buiten de organisatie en hier actief werk van te maken is de reserve regionalisering niet in zijn volle omvang nodig geweest. Beleidsimpuls In de vergadering van het algemeen bestuur van 16 december 2020 heeft het algemeen bestuur ingestemd met de inhoudelijke lijn van de beleidsimpuls 2021-2022. Gekozen is om voor een deel van de ontwikkelingen, om te kunnen starten in het eerste kwartaal 2021, middelen beschikbaar te stellen. Bij vaststelling van het resultaat over 2020 zal gekeken worden naar de resterende middelen die gevraagd worden.
Risico-inventarisatie per 1 januari 2020 Bij de risico-inventarisatie worden de daadwerkelijke risico’s (navolgende tabel) beoordeeld en hoe die zich verhouden ten opzichte van de weerstandscapaciteit. Een toelichting per risico staat in de bijlage I.
17
RISICO INVENTARISATIE 31 december 2020 Proces Personeel
Risico Rechtspositie brandweervrijwilligers
Risicokans groot
Impact gemiddeld
Personeel
Ongevallenverzekering
groot
klein
52.500
Materieel
Inzet en evaluatie grote calamiteiten
klein
groot
225.000
Personeel
Ontwikkelingen 2e loopbaanbeleid/FLO
klein
gemiddeld
90.000
Organisatie
Digitale verstoring
groot
groot
525.000
Organisatie
Claims als gevolg van effecten Covid bij inzetten
gemiddeld
groot
Totaal risico's
Bedrag 210.000
375.000 1.477.500
Bij de risico-inventarisatie worden de daadwerkelijke risico’s (navolgende tabel) beoordeeld en hoe die zich verhouden ten opzichte van de weerstandscapaciteit. Een toelichting per risico staat in de bijlage IV. Door de risico’s uit te drukken in een percentage van de weerstandscapaciteit verkrijgen we een ratio voor het weerstandsvermogen. Dit geeft aan, afgezet tegen onderstaande tabel die landelijk gebruikt wordt, in hoeverre de VRD in staat is om optreden van risico’s op te vangen zonder dat dit ten koste gaat van bestaande taken dan wel dat de deelnemende gemeenten om compensatie wordt gevraagd. De weerstandscapaciteit bestaat in de berekening uit de algemene reserve. Afgaande op de ratio is de VRD voldoende in staat om de eerste klap bij optreden van de risico’s op te vangen. Ratio 2021 e.v.
Weerstandscapaciteit
1.511.800
Geïnventariseerde risico's
1.477.500
=
1,02
In onderstaande tabel valt af te lezen dat een ratio van 1,02 als voldoende kan worden beschouwd. Tabel beoordeling ratio: Ratio >2 1,4 - 2 1 - 1,4 0,8 - 1 0,6 - 0,8 < 0,6
2
2
uitstekend ruim voldoende voldoende matig onvoldoende ruim onvoldoende
Toelichting: deze systematiek is een breed geaccepteerde methode door overheden om financiële risico’s af te
wegen ten opzichte van het beschikbare weerstandsvermogen.
18
Financiering Wet fido Het Rijk stelt regels aan hoe gemeenten en provincies hun geld en kapitaal beheren. Die regels staan in de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido). Hoeveel geld gemeenten en provincies mogen lenen, is afhankelijk van de hoogte van de begroting. De kasgeldlimiet bepaalt hoeveel geld ze mogen lenen voor een periode van maximaal 1 jaar. De renterisiconorm schrijft voor hoeveel maximaal geleend mag worden voor een periode langer dan 1 jaar. Gemeenten en provincies mogen liquide middelen aanhouden bij de schatkist (schatkistbankieren). Renterisico kort en langlopende financiering Kasgeldlimiet De door het Rijk opgelegde kasgeldlimiet beperkt het risico van stijgende rentelasten van de kortlopende financiering. De limiet beperkt de maximale omvang van de gemiddelde korte schuld tot 8,2% van de totale lasten (€ 31.423.600,-) van de programmabegroting. Voor 2022 bedraagt de limiet € 2,577 miljoen. In de onderstaande tabel wordt de ontwikkeling van de ruimte binnen de kasgeldlimiet per kwartaal weergegeven.
Berekening kasgeldlimiet (bedrag * € 1.000)
2021
2022
2023
2024
* In procenten van de grondslag
8,20%
8,20%
8,20%
8,20%
* In bedrag
2.577
2.577
2.608
2.639
12.107
8.250
3.249
1.412
4 Totaal netto vlottende schuld
4.674
3.418
3.587
1.696
Toegestane kasgeldlimiet
2.577
2.577
2.608
2.639
10.009
7.409
2.270
2.355
1 Toegestane kasgeldlimiet
2 Omvang vlottende schuld 3 Vlottende middelen Toets kasgeldlimiet
Ruimte
Renterisiconorm De renterisiconorm beperkt het renterisico op de langlopende financiering. De norm bevordert de spreiding van de looptijd van de kapitaalmarktleningen (looptijd lening > 1 jaar) door de omvang te beperken van de leningen waarvoor de rente in een bepaald jaar moeten worden aangepast. Het Rijk heeft de maximale omvang van leningen met een renteaanpassing vastgesteld op 20% van het begrotingstotaal. Voor de VRD komt het neer op een bedrag van € 6,1 miljoen. Het rente risico is gelijk aan de jaarlijkse aflossing op de langlopende leningen voor de VRD 1,8 miljoen. Hierdoor blijft de VRD binnen de berekende norm. Kasstroom/Emu overzicht In het stabiliteitspact binnen de Europese Unie is afgesproken dat een tekort voor de totale overheidssector niet hoger dan 3 procent van het bruto binnenlands product (BBP) mag zijn. Een goede informatievoorziening is essentieel voor het monitoren en beheersen van het EMU-saldo
19
Tabel EMU saldo nr. Omschrijving (bedragen 8 € 1.000) 1 Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit de reserves (zie BBV, artikel 17c) 2 Afschrijvingen ten laste van de exploitatie 3 Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie 4 Investeringen in (im)materiële vaste activa, die op de balans w orden geactiveerd 5 Baten uit bijdragen van andere overheden, de EU en overigen, die niet op de exploitatie zijn verantw oord en niet al in mindering zijn gebracht bij post 4 6 Desinvesteringen in (im)materiële vaste activa: Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa, voor zover niet op de exploitatie verantw oord 7 Aankoop van grond en de uitgaven aan bouw -, en w oonrijpmaken e.d. (alleen transacties met derden die niet op de exploitatie staan) 8 Baten bouw grondexploitatie : Baten voorzover transacties niet op exploitatie verantw oord 9 Lasten op balanspost Voorzieningen voorzover deze transacties met derden betreffen 10 Lasten ivm transacties met derden, die niet via de onder post 1 genoemde exploitatie lopen, maar rechtstreeks ten laste van de reserves (inclusief fondsen ed.) w orden gebracht en die nog niet vallen onder één van de bovenstaande posten
2020
2021
2022
2023
8
8
8
8
3.161
3.161
3.161
3.161
0
0
0 -2.066
-5.087
-4.868
-5.803
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
neen
neen
neen
neen
11 Verkoop van effecten : a. Gaat u effect verkopen ? (ja/nee) b. Zo ja wat is bij verkoop de verwachte boekw inst op de exploitatie ? Berekend EMU saldo
Kasstroomoverzicht Resultaat voor reserves Operationele activiteiten Investeringen Afschrijvingen Mutatie Voorzieningen Saldo Financieringsactiviteiten Aflossing leningen Mutatie Uitgezette leningen Mutatie Vorderingen Mutatie Overlopenden activa Mutatie kortlopende schulden Mutatie Overlopenden passiva Saldo Mutatie liquide middelen Liquide middelen Stand 1 januari Stand 31 december