1. Lokale Inclusie Agenda 2023 -2026
Tekst van het document
Gezondheidszorg
Het verdrag bepaalt dat mensen met een beperking zonder discriminatie recht hebben op het hoogst haalbare niveau van gezondheid. Voor gemeenten zit deze verantwoordelijkheid in de uitvoering van de Wet Publieke Gezondheid, de WMO en de Jeugdwet. Welzijn vloeit voort uit meer dan fysieke gezondheid. Het is belangrijk om mee te kunnen doen. Meedoen is nodig om het gevoel te hebben er bij te horen. Dit geldt voor iedereen van jong tot oud.
12 Jeugdhulp bij gemeenten | Jeugdhulp | Rijksoverheid.nl
13 Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) | Zorg en ondersteuning thuis | Rijksoverheid.nl 14 Participatiewet: informatie voor gemeenten | Participatiewet | Rijksoverheid.nl
30
De verantwoordelijkheid van de gemeente start bij de allerkleinsten en is vanuit de Wet Publieke Gezondheid geregeld in de Jeugd Gezondheidszorg. Denk hierbij aan de jeugdarts en het consultatiebureau die alle kinderen in de gemeente op regelmatige basis zien. Om problemen van jeugdigen vroegtijdig te kunnen signaleren bestaat er in de gemeente een nauw samenwerkend netwerk van professionals en vrijwilligers. Verder zijn er voor alle inwoners vele preventieve voorzieningen. Ook kunnen zij zich wenden tot de gemeente met een ondersteuningsvraag en eventueel gebruik maken van de door de gemeente ingekochte ondersteuning. Hierin is ook de zorgcontinuïteit vanaf de leeftijd van 18 jaar geborgd. In de Drentse verwijzingswijzer is terug te vinden welke aanbieders zijn gecontracteerd. 8.3
Ondersteuning (hulpmiddelen, begeleiding, mantelzorg en dagbesteding)
In het document, Voor en met elkaar, is te vinden hoe de gemeente kijkt naar Meedoen. Meedoen betekent dat je bijdraagt, samen werkt en je telt mee. Meedoen vraagt iets van jezelf en van een ander. Ook de gemeente doet mee, zij draagt bij, zij werkt samen en biedt de ruimte om mee te doen. Is er een ondersteuningsvraag, dan volgt een gesprek met een medewerker van de gemeente. Samen wordt gekeken naar hoe de ondersteuningsvraag het beste kan worden beantwoord. Daarbij maken wij gebruik van de methodiek van de omgekeerde toets waarmee professionals in het sociaal domein maatwerk kunnen leveren. Het principe van de omgekeerde toets is heel eenvoudig. Het begint met kijken naar wat nodig is en of dat past binnen de grondwaarden van de verschillende wetten. Deze wijze van werken gaan we borgen in een omgekeerde verordening. Een omgekeerde verordening kijkt naar het effect voor de inwoner, is in begrijpelijke taal geschreven en helpt de gemeente bij het leveren van maatwerk. De gemeente biedt een vangnet voor hen die het, tijdelijk, niet lukt om mee te doen. Het vangnet kan er uit bestaan dat de gemeente hulpmiddelen verstrekt of beschikbaar stelt aan de inwoner die zich moeilijk of niet kan verplaatsen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de elektrische rolstoel, sportrolstoel of duo fiets.
Zij die dat willen kunnen een duofiets lenen bij woonzorgcentrum De Hullen in Roden, de Hoprank in Peize en de Wiekslag in Norg. Het is nodig om vooraf te reserveren. Inwoners van Roderesch en Een kunnen de duofiets van WiN lenen. Deze kan worden gereserveerd via dagbestedingsorganisatie ’t Stekje in Roderesch. Ook wanneer een inwoner ondersteuning nodig heeft op andere gebieden heeft de gemeente aanbieders gecontracteerd die bijvoorbeeld individuele begeleiding bieden ter versterking van het sociaal netwerk en maatschappelijke deelname. Er bestaan diverse vormen van dagbesteding en in het meer preventieve kader biedt de gemeente, soms in samenwerking met welzijnsorganisaties, andere vormen van ondersteuning. Er is speciale ondersteuning en aandacht voor mantelzorgers. Wanneer iemand zit met vragen rondom financiën, of te maken heeft met schulden, kan er contact worden opgenomen met de wmo-schulddienstverlening. Dit is een gratis dienst. De schulddienstverlener kan meekijken in de financiële situatie en waar nodig adviezen geven over inkomsten en uitgaven. Ook kan er meegedacht worden in het oplossen van schulden. 8.4
Welzijn (sociale contacten, ontmoetingsmogelijkheden, dag-invulling)
Zoals hierboven is aangegeven is de gemeente het vangnet op het moment dat er niet of onvoldoende zelf kan worden voorzien in het welzijn. Ook welzijnsorganisatie Welzijn in Noordenveld (WIN) maakt deel uit van dit vangnet. WiN zorgt voor voldoende voorzieningen om te voorkomen dat inwoners in een sociaal isolement raken of geen zinvolle daginvulling meer kennen. Lukt dit niet zelf, dan bestaan er ontmoetingsmogelijkheden. WiN organiseert en ondersteunt tal van activiteiten voor kwetsbare inwoners in dorpen en wijken. Activiteiten in het kader van ontmoeten, contacten leggen en het vergroten van het sociale netwerk.
31
9.
Bouw en Wonen Mensen met een beperking hebben net als ieder ander het recht in de samenleving te wonen en de keuze te hebben om te wonen waar zij dat willen. In de sociale huur reageren mensen zelf op het aanbod. Zij kunnen zo kiezen voor de woning die past. Natuurlijk is dat wel afhankelijk van de woningen die beschikbaar zijn. In de koop is de keuzevrijheid groter. We vinden het belangrijk dat er voor mensen met een beperking voldoende geschikte woningen en woonvormen beschikbaar zijn. Niet voor iedereen is het even makkelijk om zelfstandig te wonen. In de nieuwe woonvisie 2030 besteden we daarom aandacht aan wonen, welzijn en zorg. Dit werken we verder uit in een aparte woonzorgvisie.
In de woonvisie gaan we in op zorggeschikt wonen ofwel wonen voor mensen met een zorgvraag. De woningbouwopgave is onderdeel van het totale woningbouwprogramma voor de gemeente. Van de 1000 toe te voegen woningen tot 2030 moet een derde een nultredenwoning en/of zorggeschikt zijn. Nieuwe bouwplannen worden hieraan getoetst. 9.1
Zelfstandig wonen met beperkingen
Voor veel ouderen is het mogelijk om de huidige woonplek lang aan te houden, ook met een zorgvraag. We willen daarom investeren in bewustwording met tips en wegwijzers over onder meer preventie, zelfredzaamheid en hoe men kan terugvallen op professionele zorg. Dit gebeurt ook in samenwerking met de corporaties en door middel van het Langer Zelfstandig Thuis pakket waarmee mensen kleine aanpassingen in huis kunnen(laten) doen. Ook bestaat in Noordenveld de mogelijkheid om de verzilverlening aan te vragen. De lening is er voor mensen van 58 jaar en ouder en is bedoelt om de woning levensloopbestendig(er) te kunnen maken. Hiermee kunnen ouderen zonder eigen middelen of leencapaciteit hun huis aanpassen op basis van de overwaarde.
32
Bij andere groepen met zorg die zelfstandig wonen, liften we mee op de investeringen in toegankelijke en doorgankelijke woningen voor ouderen. Daarmee verruimen we in algemene zin het aanbod aan geschikt wonen. 9.2
Wonen met ondersteuning (beschut) en beschermd wonen
Mocht iemand niet zelfstandig of met hulp van zijn netwerk kunnen wonen, dan kan er ondersteuning worden gevraagd aan de gemeente. Voor hulpmiddelen of voorzieningen geldt dat dit alles maatwerk betreft en individueel wordt bepaald. Mocht er een ondersteuningsvraag zijn, dan kan de inwoner contact opnemen met gemeente en wordt samen bepaald hoe de ondersteuningsvraag het best kan worden opgelost. In sommige gevallen is het nodig te verhuizen, bijvoorbeeld wanneer bepaalde aanpassingen niet gedaan kunnen worden. Een derde van alle nog te bouwen woningen tot 2030 wordt een nul-tredenwoning en is zorggeschikt. Nieuwe bouwplannen worden hier op getoetst. Er moeten 200 woningen worden gerealiseerd binnen een beschutte woonvorm. Hiervan moeten 90 woningen geschikt zijn voor verzorgd/beschut wonen en extramurale geclusterde/beschermde woonzorgplekken met verpleegzorg. In dat geval moet de woning geschikt zijn om de zorg te kunnen leveren en in de nabijheid van een zorginstelling staan. De zorginstelling moet de zorg dan wel via het Volledig Pakket Thuis (VPT) of Modulair Pakket Thuis (MPT) aan mensen met een indicatie voor de Wet langdurige zorg (WLZ) mogen leveren. Denk bijvoorbeeld aan zorg en ondersteuning aan mensen die wonen in een aanleunwoning. Zo kan de zorg efficiënt geleverd worden en is specialistische zorg bij nood in de buurt. 9.3
Doorstroming van beschermd naar zelfstandig wonen
Bij goede doorstroming uit beschermde woonvormen, komen plekken vrij voor mensen die niet zelfstandig kunnen wonen. We volgen met corporaties en zorgpartijen waar knelpunten zijn in de doorstroming vanuit beschermd naar zelfstandig wonen. We zullen daarbij werken aan gerichte oplossingen.
33
10.
Werk en inkomen Zelfstandig in je levensonderhoud voorzien kan in belangrijke mate bijdragen aan een zelfstandig, gezond en gelukkig leven. Dat moet daarom voor iedereen mogelijk zijn. In Noordenveld vinden wij het belangrijk dat mensen hun talenten kunnen laten zien. Er wordt gekeken naar wat iemand wel kan en naar de kwaliteiten die iemand bezit. Toch is het vinden en behouden van vast werk voor inwoners met een arbeidsbeperking geen vanzelfsprekendheid. Inwoners met een arbeidsbeperking hebben wel arbeidsvermogen, maar zijn zonder hulp niet in staat om zelfstandig het wettelijk minimum loon (WML) te verdienen. Voor inwoners met een beperking, maar zonder arbeidsvermogen bieden we overigens andere vormen van ondersteuning, bijvoorbeeld arbeidsmatige dagbesteding. De Participatiewet richt zich op het zo regulier mogelijk laten werken van de groep inwoners met een arbeidsbeperking. Het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen15 (UWV) stelt vast of iemand arbeidsvermogen heeft maar niet zelfstandig het WML kan verdienen. Diegene wordt dan opgenomen in het landelijke register Afspraakbanen van de Participatiewet. Vanaf dat moment zijn wij als gemeente verantwoordelijk voor de hulp bij het vinden van regulier werk voor al onze inwoners in dat register.
De gemeente is dus verantwoordelijk voor de uitvoering van de Participatiewet. Dat doen we overigens niet alleen maar samen met andere gemeenten (verenigd in de Arbeidsmarktregio Groningen), het UWV en de sociale partners (werkgevers en werknemers). In de uitvoering van de Participatiewet ondersteunen we inwoners met onder andere scholing, jobcoaching, werkplekaanpassing, enz. Ook werkgevers ondersteunen we bij het in dienst nemen van inwoners uit de doelgroep met onder andere advies, loonkostensubsidie en No Risk polissen.
15 Particulieren (Home) | UWV | Particulieren
34
In Nederland is met werkgevers afgesproken om voor de groep inwoners onder de Participatiewet 125.000 banen beschikbaar te stellen. Daarbij gaat het om 100.000 banen in de private sector en 25.000 in de publieke. Op dit moment loopt het aantal gerealiseerde banen nog iets achter bij de verwachting. De laatste jaren wordt die achterstand echter steeds sneller weggewerkt. Hoe meer we hierin slagen hoe inclusiever onze arbeidsmarkt zal worden. Naast het register voor de Afspraakbanen (een baan bij een werkgever voor iemand die niet zonder ondersteuning of begeleiding kan werken) voorziet de Participatiewet ook in Beschut Werken. Beschut Werken is bedoeld voor inwoners waarvan de begeleidingsbehoefte zo intensief is dat het van werkgevers niet verwacht mag worden hen in dienst te nemen. Deze inwoners hebben een laag arbeidsvermogen en komen vast in dienst bij een gemeentelijke uitvoeringsorganisatie onder een eigen cao. De gemeente zorgt zo voor passend werk en de juiste begeleiding, maar ook voor passende arbeidsvoorwaarden. Landelijk gaat het hierbij op termijn om 30.000 banen Beschut Werk. Als uitvoerder van de Participatiewet zijn wij verantwoordelijk voor het begeleiden van onze inwoners naar een reguliere werkgever, maar we zijn zélf ook werkgever van een grote groep inwoners met een arbeidsbeperking.
We raken steeds meer doordrongen van de verantwoordelijkheid die dit met zich meebrengt. Daarom hebben wij sociaal onderzoeksbureau Radar gevraagd onze uitvoering tegen het licht te houden en op basis daarvan een verbeterplan op te stellen. Dit plan geeft richting aan het optimaliseren van de dienstverlening aan inwoners met een arbeidsbeperking, zowel als werkgever als uitvoerder van de wet.
35
11.
Onderwijs en Ontwikkeling In Nederland hebben alle kinderen toegang tot het onderwijs en recht op hetzelfde aanbod van onderwijs. In het verdrag wordt inclusief onderwijs als norm gesteld. In Noordenveld kunnen kinderen met een beperking naar een gewone school en dit kan met passende hulp en ondersteuning. Vanuit de gemeente is er in de sluitende aanpak ook aandacht voor peuterspeelzalen en kinderopvanglocaties zodat elk kind kan meedoen. Inclusief onderwijs betekent dat er geen onderscheid gemaakt mag worden op grond van beperkingen of chronische ziekten. Verschillende onderzoeken laten zien dat kinderen met een beperking meer leren op een reguliere school en nog belangrijker, dat zij meedoen en het gevoel hebben er echt bij te horen. In Nederland geldt de Wet Passend Onderwijs die stelt dat elk kind een passende plek in het onderwijs krijgt, naar een gewone school kan gaan en recht heeft op speciaal onderwijs als dit voor de ontwikkeling van het kind beter is. Scholen moeten vanuit de zorgplicht die zij hebben zorgen voor extra begeleiding en ondersteuning voor kinderen die dat nodig hebben. Mocht een school deze hulp niet kunnen bieden, dan kan vanuit het regionale samenwerkingsverband en in overleg met de ouders voor een andere reguliere school of speciaal onderwijs worden gekozen. Noordenveld kent een speciale school voor basisonderwijs, ’t Hoge Holt te Roden.
Dit is een school waar moeilijk lerende kinderen, kinderen met gedragsproblemen en kinderen met sociaal-emotionele problemen onderwijs kunnen krijgen. Het moment van nieuwbouw, verbouw of verhuizing van een schoollocatie kan gebruikt worden om aanpassingen door te voeren die de fysieke toegankelijkheid vergroten. Vooralsnog is dit geen verplichting. Onder inclusief onderwijs valt ook beschikbaar vervoer, toegankelijk lesmateriaal en sociale acceptatie. Mocht een kind vanwege zijn beperking niet zelfstandig naar school kunnen, dan zijn er in Noordenveld mogelijkheden voor leerlingenvervoer. In samenwerking met het onderwijs kan de gemeente ook bijdragen in het bemiddelen of faciliteren van stages voor leerlingen en studenten met een beperking. Het UWV geeft geen studietoelage meer aan studenten met een beperking. Deze verantwoordelijkheid ligt nu bij de gemeente. De gemeente heeft ook een belangrijke taak bij het ondersteunen van leerlingen die van school of studie de overstap naar werk maken. Begin 2023 zijn landelijk de contouren voor de werkagenda route naar inclusief onderwijs 2035 opgesteld. De komende periode wordt gebruikt dit verder uit te werken. De ontwikkelingen en acties uit deze werkagenda worden ook in Noordenveld uitgewerkt.
36
12.
Vrije tijd, cultuur en sport
Mensen met een beperking hebben net als ieder ander het recht om vrije tijd naar eigen inzicht in te delen. Hierin moeten zij gelijke mogelijkheden en keuzes hebben, net als ieder ander. Niet volledig zelfstandig kunnen meedoen op thema’s als vrije tijd, sport en cultuur kunnen als enorm confronterend worden ervaren. Juist daar ontstaat er een gevoel van uitsluiting en eenzaamheid, want anderen hebben wel de mogelijkheid om plezier te maken, anderen te ontmoeten en te genieten van vrije tijd.
12.1
Thuisblijven of meedoen
Eenzaamheid is een groot probleem onder veel mensen met een beperking. Om verschillende redenen blijft een deel van de mensen liever thuis of in de vertrouwde omgeving. Soms is dit omdat er simpelweg geen rekening is gehouden is met het feit dat een evenement, markt of activiteit ook voor mensen met een beperking toegankelijk moet zijn. De fysieke belemmering zit hem dan vaak in de toegankelijkheid van de locatie, het gebouw of de bereikbaarheid ervan en het ontbreken van mindervalidentoiletten. In andere gevallen is dit gebaseerd op slechte ervaringen, het ontbreken van hulp of het stukje begrip wat men hoopt te krijgen van andere bezoekers. Voor doven en slechthorenden geldt dat de aanwezigheid van een gebarentolk of ringleiding het mogelijk maakt om een activiteit of evenement ook echt te beleven. Gemeenten kunnen bij het verlenen van vergunningen en subsidies eisen stellen die er toe bijdragen dat iedereen kan meedoen. We zijn op dit moment aan het onderzoeken welke voorwaarden we kunnen stellen aan het toekennen van subsidies. Voorwaarden die er toe bijdragen dat het initiatief of de activiteit die gesubsidieerd wordt ook voor iedereen toegankelijk is. Ook de hoeveelheid prikkels of fysieke klachten vormen een reden om thuis te blijven.
Voor bijvoorbeeld mensen met autisme kan een prikkelarm uur al helpen en voor mensen in een rolstoel of mensen met incontinentieklachten is het ontbreken van voldoende en vooral bruikbare toiletvoorzieningen een reden om thuis te blijven. De komst van een openbaar toilet in Roden en het feit dat steeds meer winkeliers, ondernemers en locaties in Noordenveld er voor kiezen het toilet open te stellen, maakt dat steeds meer mensen er ook echt op uit kunnen en durven te gaan. In de komende jaren zullen we ons inzetten om de toiletdichtheid in Noordenveld in kaart te brengen en verder te vergroten. Voor het boeken van vakantie wordt er door mensen met een beperking gekeken naar de toegankelijkheid van de accommodatie en de bruikbaarheid van faciliteiten in de buurt. Er wordt gekeken naar de toegankelijkheid van onder meer de openbare ruimte, winkels,
37
restaurants, pretparken en activiteiten. Veel mensen met een beperking reizen buiten de drukke periodes en geven de voorkeur aan het laagseizoen. Indien de aanwezige faciliteiten in een hotel, op een camping of bungalowpark goed toegankelijk zijn, dan keren mensen met een beperking vaker sneller meer dan eens terug. Toegankelijkheid biedt daarmee ook kansen voor ondernemers. Mensen met een beperking reizen overigens vaker buiten de drukke periodes. Een voorbeeld van een belemmering die door mensen die blind of slechtziend zijn of mensen die laaggeletterd zijn wordt ervaren, is bijvoorbeeld de aankoop van online kaarten voor evenementen en andere activiteiten. Veel zaken moeten tegenwoordig online geregeld worden of gereserveerd worden en dat vormt nog altijd een grote belemmering voor veel mensen. Met de nieuwe wet digitale toegankelijkheid die in 2025 ook voor Nederland gaat gelden moeten e-commerce bedrijven hun diensten digitaal toegankelijk maken. Voor meer informatie zie ook hoofdstuk 5.3 digitale informatie.
12.2
Sporten voor mensen met een beperking
De gemeente is verantwoordelijk voor het faciliteren van sport voor iedereen. In Noordenveld en net buiten de gemeentelijke grenzen bestaat een divers aanbod aan sport voor mensen met een beperking. In het gidsje, Noordenveld in Beweging, is nagenoeg het volledige aanbod terug te vinden. Samen met Welzijn in Noordenveld (WiN) en de sportverenigingen werken we
38
aan het vergroten van de bekendheid voor deze sporten. De sport- en cultuurcoaches van WiN geven namens de gemeente informatie aan inwoners als het gaat om vragen op het gebied van meedoen aan sport- en cultuuractiviteiten. De meeste zwembaden en recreatiewateren in Noordenveld zijn fysiek al goed toegankelijk. We vinden het belangrijk dat mensen volledig en volwaardig kunnen meedoen. Dit betekent dat als mensen willen komen sporten, zij ook wanneer zij dat willen de mogelijkheid moeten hebben om net als ieder ander te kunnen omkleden en te douchen. 12.3
Hoe kan je een sportmiddel lenen of aanvragen?
Uniek Sporten Uitleen is beschikbaar voor inwoners van de gemeente Noordenveld. Uniek Sporten Uitleen biedt volwassenen met een fysieke beperking de kans om sporthulpmiddelen uit te proberen. Bijvoorbeeld een sportrolstoel, een handbike of een frame runner (loophulpmiddel). Framerunners zijn ook beschikbaar voor kinderen. Jongeren of kinderen met wat grotere maten kunnen ook een sporthulpmiddel lenen. De service is gratis. Je kunt via de uitleenservice van Uniek Sporten een sporthulpmiddel lenen van een sport die bij jou past. Je kunt een sporthulpmiddel maximaal vier maanden huren. Als je een hulpmiddel leent, krijg je advies en het hulpmiddel wordt op jou afgesteld. Een hulpmiddel aanvragen kan op de website https://www.unieksporten.nl/uitleen Na afloop van de uitleenperiode krijg je een rapport over de maten van jouw hulpmiddel. Als je tevreden bent kun je het zelf kopen. En misschien kom je in aanmerking voor een financiële tegemoetkoming via de afdeling Wet maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) van de gemeente. Meer informatie over Uniek Sporten Uitleen vind je op www.unieksporten.nl/uitleen. De dienst wordt mede mogelijk gemaakt door SportDrenthe, Uniek Sporten, Welzorg, NOC*NSF, Fonds Gehandicaptensport en de gemeente Noordenveld.
39
13.
Dementievriendelijk Dementie is een verzamelnaam voor ruim vijftig verschillende hersenaandoeningen. Het is een ziektebeeld waarbij de geestelijke vermogens ernstig zijn afgenomen. Als gevolg van dementie kan iemand zijn dagelijkse handelingen minder goed of niet meer uitvoeren. Mensen met dementie leven gemiddeld 6,5 jaar en gedurende het ziekteproces neemt zowel het aantal klachten als de ernst van de klachten toe. Volgens artsen en onderzoekers is het de volksziekte met de hoogste ziektelast voor de patiënt. 70% van de mensen met dementie woont thuis en wordt verzorgd door naaste familie, de omgeving of mantelzorgers. Meer dan de helft van deze mantelzorgers is overbelast. 13.1
Cijfers en feiten dementie
In 2023 leven in Nederland naar schatting 290.000 mensen met dementie. De meest voorkomende vorm van dementie is de ziekte van Alzheimer (70%). Als gevolg van de vergrijzing zal het aantal mensen met dementie explosief stijgen naar meer dan een half miljoen mensen met dementie in 2040. Dit aantal zal verder oplopen naar ruim 620.000 mensen met dementie in 2050. Naar schatting zijn op dit moment 15.000 mensen met dementie jonger dan 65 jaar, wonen er ruim 80.000 mensen met dementie in verpleeg- of verzorgingshuizen en hebben ruim 100.000 mensen nog geen diagnose. In Nederland zijn ruim 800.000 mantelzorgers van mensen met dementie. 66% van deze mantelzorgers geeft aan dat het langer dan 1 jaar duurde voordat de diagnose werd gesteld. De zorg voor een naaste met dementie vormt voor mantelzorgers een enorme emotionele belasting. Volgens berekeningen van ABF Research, uitgevoerd in opdracht van Alzheimer Nederland16, leven er op dit moment in Noordenveld meer dan 730 mensen met dementie. Noordenveld vergrijst sneller dan het landelijk gemiddelde en dat maakt dat ook het aantal mensen met dementie snel in aantallen toeneemt. Naar schatting leven er in Noordenveld in 2025 al zo’n 880 mensen met dementie en stijgt dit aantal door naar 1100 mensen met dementie in 2030.
Bron: Alzheimer Nederland (Voor de inhoudelijke vormgeving van de inleiding van deze paragraaf zijn (deels) teksten opgenomen uit het rapport: Cijfers en feiten over dementie en de factsheet van ABF Research). 13.2
Convenant dementievriendelijk Drenthe 2022 – 2026
Voor het realiseren van een dementievriendelijke samenleving in de provincie Drenthe is samenwerking tussen de 12 Drentse gemeenten, Provincie Drenthe, Zilveren Kruis, Netwerk Dementie Drenthe en Alzheimer Nederland afdeling Drenthe nodig. Afspraken over deze samenwerking en over hoe we tot een dementievriendelijke samenleving komen staan beschreven in het Convenant Dementievriendelijk Drenthe 2022 – 2026. Dit nieuwe convenant kan worden gezien als een voortzetting van het voorgaande convenant dat gemeente Noordenveld op 27 september 2018 ondertekende en welke eindigde op 27 september 2022. In aansluiting op het sociale beleid van de convenantpartners stellen convenantpartners zich tot doel; -
Inwoners (vrijwilligers, buurtbewoners, professionals, maatschappelijke organisaties en ondernemers) uit de provincie Drenthe bewust te maken van de impact van dementie voor mensen met dementie, hun directe omgeving en op de samenleving als geheel; Inwoners (vrijwilligers, buurtbewoners, professionals, maatschappelijke organisaties en ondernemers) uit de provincie Drenthe te informeren over dementie zodat kennis over dementie wordt vergroot en men de signalen van dementie kan herkennen;
16 Voor een toekomst zonder dementie | Alzheimer Nederland (alzheimer-nederland.nl)
40
-
Het bevorderen dat Drenthe als samenleving meer adequaat kan reageren op mensen met dementie en hun mantelzorgers; Het bevorderen dat mensen met dementie langer mee kunnen doen in de samenleving en daarmee volwaardig lid zijn en blijven van de samenleving; Samen te werken en inspanningsverplichtingen op zich te nemen, om te komen tot een meer dementievriendelijke samenleving in de provincie Drenthe.
Het convenant stelt dat gemeenten de kennis over dementie bevorderen door; -
-
Een gerichte training voor eigen medewerkers aan te bieden; Bedrijven, ondernemers en maatschappelijke organisaties in de gemeente te betrekken en hen bewust te maken van het thema dementie, te attenderen op de mogelijkheid van het volgen van trainingen, het organiseren van informatiebijeenkomsten, het zorgen voor een aanspreekpunt bij de gemeente waar ze terecht kunnen met vragen en samen na te denken over initiatieven en praktische mogelijkheden om mensen met dementie te ondersteunen in hun deelname aan de samenleving; Het aanbieden van een gratis training voor inwoners van de gemeente; Het bevorderen van de samenwerking tussen gemeentelijke consulenten en casemanagers dementie in de dienstverlening aan de inwoner met dementie en diens mantelzorger(s); De lokale samenwerking tussen gemeentelijke medewerkers, professionals uit welzijn en zorg en vrijwilligers die zich bezighouden met de ondersteuning aan mensen met dementie en hun naasten te stimuleren; Zich in te spannen voor een passende daginvulling, respijtzorg, lotgenotencontact en ontmoetingsplekken voor mensen met dementie en voor mantelzorgers; Het bespreekbaar maken van dementie door het op de agenda te zetten van bijeenkomsten en in gesprek te gaan met inwoners over dementie. – Aandacht te hebben aandacht voor een dementievriendelijke inrichting van de woonomgeving binnen de gemeentelijke woonvisie
13.3
Dementievriendelijk Noordenveld
41
In Noordenveld is veel aandacht voor mensen met dementie, hun naasten en mantelzorgers. We vinden het belangrijk dat mensen met dementie zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven meedoen en hun waardigheid kunnen behouden. Daarnaast streven wij ook naar een goede ondersteuning van naasten en mantelzorgers. Want de intensieve belasting van de zorg voor een ander maakt dat (extra) aandacht voor mantelzorgers nodig is. Zowel om zelf gezond te blijven als ook om mee te kunnen blijven doen en de zorg voor de ander vol te kunnen blijven houden. We vinden het belangrijk dat onze samenleving bekend is met wat dementie is en wat nodig is in de omgang met mensen met dementie. Samen met Welzijn in Noordenveld (WiN) hebben we daarom meerdere trainingen samendementievriendelijk georganiseerd. Bijvoorbeeld voor het eigen personeel van beide organisaties. In deze trainingen zaten collega’s werkzaam in het welzijnswerk, in het groen, voor het WMO-loket, burgerzaken en balie(ontvangst). Ook hebben chauffeurs van stichting Vervoer Ouderen Roden (VOR) en de Stichting Ouderenvervoer Norg de training gevolg. Ook zijn er nog trainingen samendementievriendelijk geweest voor vrijwilligers die zich op verschillende manieren inzetten voor iemand met dementie of omdat zij zo op enig moment de mantelzorger even kunnen ontlasten.
We willen dit aanbod aan trainingen verder uitbreiden naar inwoners en ondernemers in Noordenveld. Naast het aanbieden van trainingen geven we uitvoering aan het convenant dementievriendelijk Drenthe, blijven we actief bezig om de schakels tussen partijen te versterken en organiseren we samen met partners bijeenkomsten en kennissessies of ondersteunen of sluiten we aan bij (lokale)initiatieven rondom dementie. In de uitvoering worden inwoners, (zorg)instellingen, vrijwilligers, bedrijven en andere partijen actief betrokken. Iedere convenantpartner draagt zijn eigen kosten voor de uitvoering van de eigen taken zoals beschreven staat in het convenant om dementievriendelijk te worden of te blijven. Verder kennen we in Noordenveld het Alzheimercafé Roden. Elke eerste donderdagavond van de maand, aanvang 19.30 uur, organiseert zij een bijeenkomst rondom een thema in relatie tot dementie. Iedereen die met dementie te maken heeft is welkom. (Geen bijeenkomst in juli en augustus) Meer informatie is te vinden op www.alzheimer-nederland.nl of te verkrijgen bij WIN. En in Norg is een Zorg café. Maandelijks zijn hier onderwerpen aan de orde die ‘ziekte een gezicht’ geven. Twee keer per jaar komt dementie aan de orde als thema. Het Zorgcafé Norg is een initiatief van Groenzorg Norg en Welzijn in Noordenveld. 13.4
Brede werkgroep dementievriendelijk
We vinden het in Noordenveld belangrijk dat mensen met vragen rondom dementie snel de juiste informatie en (zorg)professionals weten te vinden. Het is daarom goed om van elkaar te weten wat er in de gemeente aan zorg en ondersteuning bestaat en bij wie je waarvoor terecht kan. Om die reden hebben we vanuit de gemeente partijen bijeengebracht zodat men hierover met elkaar het gesprek aan kan gaan en ook kennis kan uitwisselen. Van hieruit is inmiddels de ‘brede werkgroep dementievriendelijk’ ontstaan. Een werkgroep die nog verder gaat uitbreiden en op dit moment betrokken leden kent vanuit Interzorg de Hullen, Alzheimercafé Roden, TSN-thuiszorg, Icare, Huisartsenpraktijk Jongepier en Tillema, Welzijn in Noordenveld en gemeente Noordenveld. De werkgroep heeft de ambitie om de schakels tussen huisartsen, casemanagers, (zorg)professionals), gemeente en welzijnswerk verder te versterken. Dit met het doel om de inwoner bij (hulp)vragen over dementie nog sneller en beter te kunnen helpen. De werkgroep gaat ook aan de slag om de kennis over dementie te vergroten en meer bewustwording voor mensen met dementie in Noordenveld te organiseren. Dit alles om ervoor te zorgen dat ook mensen met dementie zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven meedoen.
42
43
Gemeente Noordenveld E-mail: WhatsApp: Telefoon: Postadres: Bezoekadres: Website:
postbus@gemeentenoordenveld.nl 06 – 10 10 11 48 050 – 50 27 222 Postbus 109, 9300 AC Roden Raadhuisstraat 1, 9301 AA Roden https://www.noordenveld.nl
Stichting Toegankelijk Noordenveld voor iedereen E-mail: Website:
info@toegankelijknoordenveld.nl https://toegankelijknoordenveld.nl
Versie juli 2023
44