1. Bestemmingsplan Vrijetijdsboulevard, deelgebied B.pdf
Tekst van het document
In de AMvB-nibm is vastgelegd dat na vaststelling van het NSL of een regionaal programma een grens van 3% verslechtering van de luchtkwaliteit (een toename van maximaal 1,2 µg/m3 NO2 of PM10 ) als 'niet in betekenende mate' wordt beschouwd. In 2015 is door Infomil een onderzoek uitgevoerd naar de verhouding tussen de concentratie PM10 en PM2,5 in de lucht. Uit de resultaten hiervan blijkt dat de concentratie PM10 en PM2,5 in de lucht sterk samenhangen. Op basis hiervan merkt Infomil op dat "wanneer wordt voldaan aan de maatgevende grenswaarde voor PM10 , vrijwel altijd ook wordt voldaan aan de grenswaarde voor de jaargemiddelde concentratie PM2,5 ". Voor woningbouwlocaties is een nibm-grens opgenomen van 1.500 woningen bij minimaal één ontsluitingsweg en 3.000 woningen bij minimaal twee ontsluitingswegen met een gelijkmatige verkeersverdeling. Een project dat kleiner is dan deze grenzen, is in beginsel 'niet in betekenende mate'. Onderzoek Het plan biedt de mogelijkheid tot het realiseren van maximaal 70 woningen. Het blijft daarmee ruimschoots onder de nibm-grens en kan als 'niet in betekenende mate' van invloed op de luchtkwaliteit worden beschouwd. Conclusie Het project moet worden beschouwd als een nibm-project. Nader onderzoek naar luchtkwaliteit kan achterwege blijven.
4.7
Milieuzonering
Toetsingskader Milieuzonering zorgt voor voldoende afstand tussen milieubelastende activiteiten (zoals bedrijven) en milieugevoelige functies (zoals woningen) in ruimtelijke plannen. Het doel hiervan is om reeds in ruimtelijke plannen milieuhinder bij woningen te voorkomen en tegelijkertijd aan bedrijven voldoende milieuruimte te bieden voor het uitoefenen van hun bedrijfsactiviteiten. Regels voor milieuzonering zijn opgenomen in de VNG-publicatie Bedrijven en Milieuzonering, editie 2009. Hierin wordt, onderscheiden naar omgevingstypen waarvoor een bepaalde mate van milieuhinder aanvaardbaar wordt geacht, een richtafstand tot woningen per bedrijfstype aangegeven. Voor een scala aan milieubelastende activiteiten zijn richtafstanden aangegeven ten opzichte van een rustige wijk. In de lijsten wordt onderscheid gemaakt voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar. De grootste van deze vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een activiteit in een milieucategorie. Indien de aard van de omgeving dit rechtvaardigt, kan gemotiveerd een kleinere afstandrichtlijn worden aangehouden, omdat gezien de aanwezige functiemenging of ligging nabij drukke
30
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
wegen al een hogere milieubelasting aanwezig is. Onderzoek Het plangebied bevindt in de kern Roden. In de omgeving van het plangebied bevindt zich een mengeling van onder meer detailhandel, woonfuncties en bedrijvigheid in ten hoogste milieucategorie 2. De omgeving van het plangebied kan daarmee worden aangemerkt als een gemengd gebied. De grootste richtafstand voor functies in milieucategorie 2 in een gemengd gebied bedraagt 10 m. Met het plan worden woningen mogelijk gemaakt. Deze worden gesitueerd op een afstand van minimaal 10 m van de aanwezige milieubelastende functies. Vanuit de omliggende milieubelastende functies zijn er daarmee geen belemmeringen voor de herontwikkeling van het plangebied. Daarnaast vormt de functieverandering geen belemmering voor de ontwikkeling van de omliggende functies. De transformatie van het plangebied tot woongebied is daarnaast een eerste stap in de herontwikkeling van het grotere gebied aan de Kanaalstraat. Het is daarbij de verwachting dat ook de in paragraaf 1.1 genoemde deelgebieden A en C op termijn van bedrijventerrein naar gebieden met meer woningen gaan verkleuren. Conclusie Het plangebied wordt op een zodanige wijze ingevuld met woningen dat er vanuit het aspect van milieuzonering geen belemmeringen zijn voor de uitvoerbaarheid.
4.8
Water
Op grond van artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening moet bij ruimtelijke plannen een waterparagraaf worden opgenomen. Bij ruimtelijke ontwikkelingen, waaronder verbouw- en nieuwbouwplannen, wordt getoetst welke consequenties deze plannen hebben voor de waterhuishouding en hoe in de plannen wordt omgegaan met aspecten van water. Het beleid van het waterschap is neergelegd in het Waterbeheerprogramma 2016-2021 en de Notitie Water en Ruimte. In beide documenten is vastgelegd hoe het waterschap invulling geeft aan het integrale waterbeheer, nu en in de toekomst. Dit bestemmingsplan maakt een nieuwe ontwikkeling mogelijk. Er is daarom een digitale watertoets uitgevoerd (Bijlage 7). Hieruit volgt dat het plan invloed heeft op de waterhuishouding en/of de belangen van het waterbeheer raakt. De normale procedure is van toepassing. Wateradvies TOENAME VERHARD OPPERVLAK Door toename van verhard oppervlak stroomt regenwater, als het wordt verzameld via kolken en goten, sneller af richting oppervlaktewater waardoor afvoeren en piekwaterstanden toenemen. Dit kan leiden tot wateroverlast. Bij een toename van het verhard oppervlak met meer dan 750 m2 in de bebouwde kom is compensatie door aanleg van waterberging nodig. Niet voor elk ruimtelijk plan is het noodzakelijk op gedetailleerde wijze de waterberging te berekenen.
Om versnelde afvoer te voorkomen is afwatering op het aangrenzende maaiveld of berm een optie. Ook gebruik van waterpasserende bestrating, aanleg van wadi's en infiltratiestroken of andere voorzieningen kunnen bijdragen aan het voorkomen van versnelde afvoer. Voor plannen waarvan de bruto oppervlakte kleiner is dan 10 ha kan de waterberging volgens de volgende praktische vuistregel berekend worden: het extra te realiseren wateroppervlak is gelijk aan 10% van de toename van het verhard oppervlak dat versnelde afvoer veroorzaakt. AFVOER VAN RIOOL- EN HEMELWATER Door het afvalwater en schone hemelwater gescheiden aan te bieden via een (verbeterd) gescheiden stelsel, wordt invulling gegeven aan het beleid van gemeente en waterschap. Afstemming met de gemeente is altijd nodig.
31
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
GRONDWATER Bij nieuwe ontwikkelingen moet rekening worden gehouden met de drooglegging. Om grondwateroverlast te voorkomen kan worden gewerkt met de volgende indicatieve droogleggingsnormen: Functie
Drooglegging (m)
Woningen met kruipruimte
1,30
Woningen zonder kruipruimte
1,00
Gebiedsontsluitingswegen
0,80
Erftoegangswegen
0,80
Groenstroken/ecologische zones
0,50
Afweging Voor het plan is een waterhuishoudkundige gebiedsanalyse uitgevoerd (Bijlage 8). Op basis van de gebiedsinventarisatie zijn de volgende kansen en knelpunten gesignaleerd: De bovenste lagen tot circa 6 m - mv bestaan voornamelijk uit zand, afkomstig van de Boxtel formatie. De doorlatendheid hiervan is over het algemeen goed. Infiltratie van hemelwater lijkt mogelijk, aandachtspunt betreft de kans op het aantreffen van sporen van kleilagen die de infiltratie weer juist beperken. De freatische grondwaterstanden zijn niet exact in beeld. Op basis van één peilbuis uit Dinoloket is de verwachting dat de grondwaterstanden op meer dan 1,0 m beneden maaiveld zit, De droogvallende zaksloot met een bodempeil van ca. 3,0 m + NAP bevestigt dit beeld. Ophogen om aan de ontwateringsnormen te voldoen lijkt gezien de verwachte grondwaterstanden geen vereiste. Het plangebied vangt in de huidige situatie hemelwater op van het eigen plangebied maar ook vanuit de omgeving. Er mag geen verslechtering optreden in de directe omgeving door het verlies aan huidige bergingscapaciteit. De droogvallende sloot in het plan, geïntegreerd met het regenwaterriool, dient in functie behouden te blijven. De zuidelijke greppel op particulier terrein (buiten het plangebied) moet te allen tijde een overloopmogelijkheid houden zodat inundatie wordt voorkomen. Bovengrondse infiltratievoorzieningen zijn i.c.m.
grondverbetering en eventueel drainage goed mogelijk. Het bestaande regenwaterriool kan dienen als opvang voor overtollig hemelwater, dus ontvangstriool na het halen van voldoende berging of ontvangst van de vertraagde afvoer. Het bestaand vuilwaterriool in de Kanaalstraat ligt voldoende diep om het vuilwater uit het woongebied op aan te sluiten. Met de kennis van de hittestress berekening is het aan te bevelen geen hoogbouw of hoge verhardingsgraad aan de oostzijde te realiseren. Meer groen en open ruimte zorgen voor een verkoelend effect. Ingesloten ruimtes zonder afvoer moeten worden voorkomen. Het opheffen van het grondlichaam langs de westkant van de zaksloot biedt kansen om de afwatering ter plaatsen te verbeteren. Op basis van de kansen en knelpunten zijn de volgende ontwerpuitgangspunten en randvoorwaarden geformuleerd:
32
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
33
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
WATERSCHAP Door het waterschap is in reactie op de watertoets aangegeven dat de hierboven genoemde ontwerpuitgangspunten de instemming van het waterschap hebben. Er zijn daarbij nog een aantal opmerkingen: Grondwater: geadviseerd wordt een drooglegging van minimaal 1,30 m bij woningen met kruipruimte en 1,00 m zonder kruipruimte; Beheer & Onderhoud: het waterschap hanteert als minimale watergangafmetingen: bodembreedte 0,50 m, taluds 1:1.5 en een waterdiepte van 0,50 m. Een onderhoudsstrook van 5 m geldt voor hoofdwatergangen; deze zijn niet aanwezig in het plangebied. Duikers dienen een minimale diameter te hebben van 300 mm (in plaats van 400 mm). Het waterschap benadrukt daarnaast ook het belang van de bergings- en afvoerfunctie van de bestaande sloten aan de west- en zuidzijde. In de verdere uitwerking wordt hier aandacht voor gevraagd.
34
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
4.9
Vormvrije m.e.r.
Wettelijk kader Op 1 april 2011 is het Besluit milieueffectrapportage gewijzigd door het 'Besluit reparatie en modernisering milieueffectrapportage' en is bepaald dat de grenswaarden voor een m.e.r.-beoordelingsplicht indicatief zijn. Het bevoegd gezag moet bij de betreffende activiteiten die niet aan de bijbehorende drempelwaarden voldoen, nagaan of sprake kan zijn van belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu, gelet op de omstandigheden als bedoeld in bijlage III van de EEG-richtlijn milieueffectbeoordeling (85/337/EEG). In het kader hiervan is een vormvrije m.e.r.-beoordeling uitgevoerd. In het kader van de wijziging van het Besluit m.e.r. is een handreiking opgesteld over de vraag hoe moet worden vastgesteld of een activiteit met een omvang onder de drempelwaarde toch belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu kan hebben. In de handreiking is opgenomen dat voor elk besluit of plan dat betrekking heeft op activiteit(en) die voorkomen op de D-lijst en die een omvang hebben die beneden de drempelwaarden ligt, een toets moet worden uitgevoerd of belangrijke nadelige milieugevolgen kunnen worden uitgesloten. Voor deze toets wordt de term vormvrije m.e.r.-beoordeling gebruikt. Uit deze toets kunnen twee conclusies volgen: belangrijke nadelige milieueffecten zijn uitgesloten of belangrijke nadelige milieueffecten zijn niet uitgesloten.
In het eerste geval is de activiteit niet m.e.r.-(beoordelings)plichtig, in het andere geval moet een m.e.r.-beoordeling worden uitgevoerd en de bijbehorende procedure te worden gevolgd. De toetsing in het kader van de vormvrije m.e.r.-beoordeling moet plaatsvinden aan de hand van de selectiecriteria in bijlage III van de EEG-richtlijn milieueffectbeoordeling. Afweging Het plan maakt de bouw van maximaal 70 woningen mogelijk op een binnenstedelijke locatie van circa 2,2 ha. De transformatie van het plangebied tot woongebied is een eerste stap in de herontwikkeling van het grotere gebied aan de Kanaalstraat. Het is daarbij de verwachting dat ook de in paragraaf 1.1 genoemde deelgebieden A en C op termijn van bedrijventerrein naar gebieden met meer woningen gaan verkleuren. Voor stedelijke ontwikkelingsprojecten (D11.2) geldt een grenswaarde van een oppervlakte van 100 ha of 2.000 woningen. Het plan blijft met het genoemde aantal ruimschoots onder de drempelwaarde, zoals die is opgenomen op de D-lijst van het Besluit m.e.r. Uit de verrichte milieuonderzoeken, zoals opgenomen in dit plan, blijkt dat de effecten van de realisatie van de woningen in het betreffende gebied niet van dien aard zijn dat er sprake is van belangrijke nadelige gevolgen.
De aard van de voorgenomen activiteit is niet van die omvang dat er, ook in samenhang met de mogelijke herontwikkeling van deelgebieden A en C, onevenredig nadelige, dan wel cumulatieve effecten op de omgeving plaatsvinden. Daarnaast vindt de ingreep niet plaats in een gevoelig gebied. Er zijn geen negatieve effecten op de omgeving te verwachten. Het plan is van een relatief geringe omvang. Daarbij is het project qua situering en potentiële negatieve effecten op de omgeving niet van dien aard dat het nader beoordeeld moet worden in een afzonderlijke m.e.r.-(beoordelings)procedure.
35
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
36
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
Hoofdstuk 5 5.1
Juridische vormgeving
Inleiding
De Wet ruimtelijke ordening (Wro) bevat de regeling voor de opzet en de inhoud van een bestemmingsplan. In het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is deze regeling verder uitgewerkt. Het bestemmingsplan bestaat uit: a.
b.
een verbeelding van het bestemmingsplangebied, zowel analoog (bestaande uit een kaartblad, schaal 1:1.000 met bijbehorende legenda en verklaring) als digitaal, waarin alle bestemmingen van de gronden worden aangewezen; de regels waarin de bestemmingen worden beschreven en waarbij per bestemming het doel wordt of de doeleinden worden genoemd.
Bij het bestemmingsplan hoort een toelichting. Ook zijn de regels van de Standaard Vergelijkbare BestemmingsPlannen 2012 (SVBP 2012) toegepast. Met deze standaard worden de regels en de verbeelding zodanig opgebouwd en ingericht dat bestemmingsplannen goed met elkaar kunnen worden vergeleken. Het bestemmingsplan met de daarbij behorende toelichting wordt langs elektronische weg vastgelegd en ook in die vorm vastgesteld, tegelijk met een analoge versie van het bestemmingsplan. Als de digitale en analoge versie tot interpretatieverschillen leiden, is de digitale versie beslissend.
5.2
Planvorm
Het bestemmingsplan betreft de herontwikkeling van een braakliggende locatie naar een woongebied. Omdat er nog geen concreet eindbeeld van het woongebied is, is gekozen voor een flexibele opzet. Dit houdt in dat de verkaveling niet is vastgelegd, evenmin als het type woningen. Wel zijn bijvoorbeeld de maximale bouwhoogte, het bouwvlak en de afstand tot de zijdelingse bouwperceelgrens vastgelegd. Via het stellen van nadere eisen op grond van artikel 4.3 van de regels kan de gemeente sturing geven aan de bouwplannen. Dat kan gaan over de plaats van de gebouwen op de percelen, alsmede de bouwhoogte van de gebouwen.
5.3
Opzet van de regels
De regels zijn opgebouwd uit een aantal hoofdstukken. Hoofdstuk 1 Inleidende regels In hoofdstuk 1 is een uitleg van de in het bestemmingsplan gebruikte begrippen opgenomen, alsmede de wijze van meten. BEGRIPPEN In dit artikel zijn de standaard begripsomschrijvingen van de gemeente Noordenveld opgenomen, aangevuld met die begrippen, die specifiek in dit bestemmingsplan voorkomen en waarbij sprake is van een (mogelijk) afwijkende betekenis in het algemeen spraakgebruik en/of technische begrippen. WIJZE VAN METEN Om de in de regels aangegeven oppervlakte, goot- en bouwhoogten en inhoud van bouwwerken te kunnen bepalen, is aangegeven hoe deze worden gemeten. Hoofdstuk 2 Bestemmingsregels In hoofdstuk 2 zijn de bestemmingen opgenomen. Het bestemmingsplan kent de bestemmingen 'Groen' en 'Woongebied'. Hieronder wordt een korte uitleg gegeven.
37
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
GROEN In het hart van het gebied ligt een natuurlijke groenzone (oost-west) die als 'Groen' is bestemd. Deze groenzone zorgt voor doorzicht vanaf de Kanaalstraat naar de achterliggende hof. Ook aan de westzijde van het plangebied ligt een brede groenstrook (noord-zuid). In deze groenstrook is de waterberging geprojecteerd met ruimte voor waterberging en afvoer van hemelwater. Op de verbeelding is deze aangeduid als 'waterberging'. WOONGEBIED In de bestemming 'Woongebied' mogen maximaal 70 woningen in de vorm van grondgebonden woningen en woongebouwen. Voor aan- en uitbouwen en bijgebouwen gelden de bouwregels van het bestemmingsplan en - voor het vergunningsvrij bouwen - het regime van bijlage II van het Besluit omgevingsrecht. Alle gebouwen moeten binnen het bouwvlak worden gebouwd. De woningen zijn grondgebonden, maar ter plaatse van de aanduiding 'gestapeld' zijn ook gestapelde woningen en woongebouwen toegestaan. Het bouwtype van de woning is niet vastgelegd, zodat bijvoorbeeld vrijstaand, geschakeld, twee-aaneen of aaneengebouwd gebouwd mag worden. Er mogen maximaal vijf woningen in één voorgevelrooilijn worden gebouwd. Dit houdt in dat het aantal aaneengebouwde woningen wel meer dan vijf mag bedragen, maar dat de woningen dan bijvoorbeeld moeten verspringen.
Doel van deze regel is dat voorkomen wordt dat er een massieve/lange gevelwand aan de straatzijde wordt gerealiseerd. De maximale goot-en bouwhoogte bedragen 6 en 10 m. Voor gestapelde woningen en woongebouwen geldt een maximale bouwhoogte van 10 m. Deze woningen en woongebouwen mogen ook plat worden afgedekt. In de bouwregels is een voorwaardelijke verplichting opgenomen om te borgen dat de stedenbouwkundige inpassing voldoet aan de uitgangspunten zoals verwoord in de ontwikkelvisie, zoals opgenomen in Bijlage 1 bij de toelichting. Verder zijn er nadere eisen opgenomen en is er nog een afwijkingsmogelijkheid opgenomen voor het realiseren van een hoogteaccent in de bebouwing. De bouwhoogte mag in die situatie 12 m bedragen. In de woonfunctie zijn aan huis verbonden werkactiviteiten bij recht toegestaan, alsmede kleinschalige verblijfsrecreatie in de vorm van bed & breakfast. Het gebruik voor deze activiteiten is toegestaan voor zover de oppervlakte niet meer bedraagt dan 30% van de oppervlakte van de hoofd- en bijgebouwen met een maximum van 45 m2 . Indien de activiteiten gezamenlijk worden gebezigd geldt dit maximum ook. De woonbuurt wordt voor het autoverkeer op twee plekken ontsloten. De locatie van deze ontsluitingen zijn aangeduid als 'ontsluiting'.
Hoofdstuk 3 Algemene regels In dit hoofdstuk zijn de anti-dubbeltelregel, de algemene bouw- en gebruiksregels, de algemene afwijkingsregels en de overige regels opgenomen. ANTI-DUBBELTELREGEL Het doel van de anti-dubbeltelregel is om te voorkomen dat, wanneer volgens een bestemmingsplan bepaalde gebouwen niet meer dan een bepaald deel van een bouwperceel mogen beslaan, het opengebleven terrein nog eens meetelt bij het toestaan van een ander gebouw, waaraan een soortgelijke eis wordt gesteld. Kort gezegd, komt het erop neer, dat grond die één keer in beschouwing is genomen voor het toestaan van gebouwen, niet een tweede maal mag meetellen voor de toelaatbaarheid van andere gebouwen, als die grond inmiddels tot een ander bouwperceel is gaan behoren. ALGEMENE BOUWREGELS In de algemene bouwregels zijn bepalingen over ondergeschikte bouwonderdelen opgenomen. ALGEMENE GEBRUIKSREGELS In de algemene gebruiksregels is aangegeven welke specifieke vormen van gebruik in elk geval strijdig zijn met de bestemmingen. In dit bestemmingsplan is een verbod opgenomen voor het gebruik van de gronden
38
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
en gebouwen ten behoeve van een seksinrichting. Dit verbod geldt voor alle bestemmingen. ALGEMENE AANDUIDINGSREGELS Er zijn twee geluidzones op de verbeelding en in de regels aangegeven: geluidzone - weg 1: het gaat hier om de zone van 48-53 dB. geluidzone - weg 2: dit is de zone die direct aan de Kanaalstraat grenst en waarvoor een maximale geluidsbelasting van 53-58 dB geldt. Zie verder paragraaf 4.5 voor een inhoudelijke toelichting op deze geluidszones. ALGEMENE AFWIJKINGSREGELS In de algemene afwijkingsregels is een aantal bepalingen opgenomen die het mogelijk maken om het plan op ondergeschikte punten aan te passen. Omdat dit zich niet beperkt tot één bestemming, maar bij diverse bestemmingen gewenst of noodzakelijk kan blijken, zijn deze regels in beginsel op alle bestemmingen van toepassing. Het verlenen van een omgevingsvergunning met afwijking mag geen automatisme zijn. Het verlenen van de vergunning wordt zorgvuldig afgewogen en gemotiveerd. OVERIGE REGELS In de overige regels is een regeling opgenomen over parkeergelegenheid en los- en laadmogelijkheden. In deze regels wordt uitdrukkelijk uitgegaan van regulering bij het aanvragen en verlenen van omgevingsvergunningen. Daarbij moet gedacht worden aan de omgevingsvergunning voor het bouwen en alle gebruiksveranderingen die niet bij recht in het bestemmingsplan zijn toegestaan.
Zodra een gebruiksverandering past binnen een bestemming, en hiervoor geen omgevingsvergunning hoeft te worden aangevraagd dan hoeft dus in beginsel ook niet nader te worden gekeken naar het parkeerbeleid van de gemeente. De vraag hoe wordt bepaald of er sprake is van voldoende parkeergelegenheid wordt beantwoord in het Gemeentelijk Verkeers- en VervoerPlan (GVVP). In het GVVP wordt aangegeven dat voor de berekening van het aantal parkeerplaatsen bij bepaalde functies moet worden uitgegaan van de parkeercijfers van de meest actuele CROW-publicatie (ten tijde van het opstellen van dit plan is dat publicatie 381 'Toekomstbestendig parkeren'). Hetzelfde geldt ten aanzien van de afmetingen van de te realiseren parkeerplaatsen dan wel -ruimten. Ook hier verwijst het GVVP naar de relevante CROW-publicaties. Op deze wijze wordt ten aanzien van de hiervoor genoemde punten een duidelijk houvast geboden voor het beoordelen van aanvragen van een omgevingsvergunning. Zoals in paragraaf 2.3 is aangegeven zal voor het plangebied ruimte worden gegeven om te experimenteren met het parkeren. Iedere woning heeft in ieder geval één parkeerplaats op eigen erf, bijvoorbeeld op de oprit, maar niet in de voortuinen. Voor 60% van de woningen die geen twee parkeerplaatsen op eigen erf kwijt kunnen, wordt een parkeerplaats in openbaar gebied aangelegd.
De definitieve parkeeroplossing zal via een afwijking van de regels (artikel 10.1 sub d) worden vergund. Hoofdstuk 4 Overgangs- en slotregels In dit hoofdstuk zijn het overgangsrecht en de slotregel opgenomen. OVERGANGSREGELS Voor de redactie van het overgangsrecht geldt het Besluit ruimtelijke ordening. Bebouwing die niet voldoet aan de bepalingen van dit bestemmingsplan is onder het overgangsrecht gebracht. Een geringe uitbreiding van de bebouwing met 10% wordt mogelijk gemaakt. Het gebruik van gronden en bebouwing dat in strijd is met dit nieuwe bestemmingsplan op het tijdstip van inwerkingtreding, mag in beginsel worden voortgezet. Wijziging van dit strijdige gebruik is verboden, indien de afwijking van het plan wordt vergroot. Indien het strijdige gebruik, na het tijdstip van inwerkingtreding van het plan voor een periode langer dan een jaar wordt onderbroken, is het verboden dit gebruik daarna te hervatten of te laten hervatten. Bebouwing en gebruik die in strijd zijn met de geldende Beheersverordening Vrijetijdsboulevard, inclusief
39
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
de overgangsbepalingen, zijn in het voorliggende bestemmingsplan niet toegestaan. Omdat er geen bebouwing meer aanwezig is in het plangebied zijn de overgangsbepalingen ten aanzien van bebouwing niet aan de orde. SLOTREGEL In de slotregel van het bestemmingsplan wordt aangegeven onder welke titel het bestemmingsplan wordt vastgelegd.
40
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
Hoofdstuk 6
Economische uitvoerbaarheid
Door middel van de grondexploitatieregeling beschikt de gemeente over de mogelijkheid tot het verhalen van kosten, bijvoorbeeld voor het bouw- en woonrijp maken en kosten voor de ruimtelijke procedure. Wanneer sprake is van een bouwplan als bepaald in artikel 6.12 Wro en 6.2.1 Bro moet de gemeente hiervoor in beginsel een exploitatieplan vaststellen. Hiervan kan worden afgezien als het kostenverhaal anderszins verzekerd is. In dit geval wordt is de gemeente de initiatiefnemer van het bestemmingsplan. Te zijner tijd wordt er een overeenkomst gesloten tussen gemeente en de ontwikkelende partij, waarin het kostenverhaal is geregeld. Hierin wordt ook rekening gehouden met mogelijke planschade. De vaststelling van een exploitatieplan bij het bestemmingsplan is dan ook niet nodig.
41
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
42
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
Hoofdstuk 7 7.1
Maatschappelijke uitvoerbaarheid
Vooroverleg
Het bestemmingsplan is in het kader van het wettelijke vooroverleg (artikel 3.1.1 Besluit ruimtelijke ordening) aan de provincie, het waterschap en andere vooroverleginstanties voorgelegd. Op het plan zijn geen inhoudelijke vooroverlegreacties binnengekomen. De vooroverleginstanties zijn akkoord met het plan.
7.2
Reacties ontwerpbestemmingsplan
Het ontwerpbestemmingsplan heeft met ingang van 17 juni 2021 gedurende zes weken ter inzage gelegen. Gedurende deze periode had iedereen de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen. Er is één zienswijze ingediend. In de Nota van zienswijzen (Bijlage 9) is de zienswijze samengevat en geeft de gemeente hierop een reactie. De zienswijze heeft niet geleid tot een aanpassing van het bestemmingsplan.
43
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
44
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
Bijlagen toelichting
45
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
46
bestemmingsplan Herontwikkeling Vrijetijdsboulevard, deelgebied B
Bijlage 1 Ontwikkelvisie deelgebied B VTB Roden
47
VTB Roden
Ontwikkelvisie Deelgebied B
Zicht over de Kanaalstraat met links het plangebied foto: BügelHajema Adviseurs
INHOUD 1.
INLEIDING
5
2.
GEBIED
6
3. PROGRAMMA 4. PRINCIPES 4.1 Juiste DNA 4.2 Brinkdorp 4.3 Maat en Schaal 4.4 Beleving 4.5 Toekomstbestendig
11
5.
18 20 21 22 23 24
VISIE 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5
Wonen aan de Kanaalstraat Wonen in de hof Brede groenzones De randen Verkeer
Colofon
12 13 14 15 16 17
25
Ceintuurba
an Noord
eg
s
du
Deelgebied B
Bloem
Kanaals
traat
Zulthereschweg
In
straat
Luchtfoto Roden met deelgebied B (bron: Arcgis)
ew tri
1. INLEIDING Aanleiding In de ontwikkeling van een perspectief voor de Vrijetijdsboulevard is een voorstel gedaan om het gebied op en rond de Vrijetijdsboulevard te herinrichten of transformeren. Een belangrijk onderdeel van het perspectief is het toevoegen van woningbouw aan de westzijde van de Kanaalstraat. We willen daar nu de eerste stappen in zetten met het realiseren van deelgebied B: het terrein dat nu in gebruik is als fietscrossbaan. De vraag naar woningen in Roden is nog steeds groot. Daarbij ligt er een grote opgave om meer binnenstedelijk te bouwen. Woningbouw in deelgebied B sluit goed aan bij deze opgaven. Om deze woningbouwontwikkeling haalbaar te maken is deze ontwikkelvisie opgesteld. In de visie wordt de opgave van deze locatie geschetst en worden kaders en kansen benoemd voor de ontwikkeling van het gebied. Voor deze ontwikkeling gaan we als gemeente actief op zoek naar succesvolle samenwerkingen met marktpartijen om daadwerkelijk tot realisatie over te kunnen gaan. Perspectief voor de Vrijetijdsboulevard In 2019 is in samenwerking met de ondernemers een perspectief voor de Vrijetijdsboulevard opgesteld. In dit perspectief is een denkrichting geschetst voor de doorontwikkeling van de Vrijetijdsboulevard. De ideeën en principes uit het perspectief nemen we als gemeente nu mee bij de uitvoering van de eerste stap: het realiseren van woningbouw in deelgebied B.
Samenhang met omgeving Bikelife Recentelijk is de bebouwing ten noorden van het plangebied afgebrand. Dit gebied zal door de eigenaar worden herontwikkeld in een eigen tempo en koers. Desondanks vraagt deze herontwikkeling afstemming met de ontwikkeling van deelgebied B. Daar gaan we in deze ontwikkelvisie ook op in. Ontwikkelvisie en uitvoering De daadwerkelijke invulling en opzet van het gebied zal tot stand moeten komen in samenwerking met een marktpartij die de realisatie op zich zal nemen. Deze ontwikkelvisie geeft de kaders voor de invulling vanuit stedenbouwkundig perspectief. Insteek van het kader is dat bij het daadwerkelijk ontwerp van de woonbuurt vanuit één totaalfilosofie en een ontwerpidee wordt gedacht. Dit totaalbeeld wordt doorvertaald in een samenhangend geheel van stedenbouw, architectuur en openbaar gebied.
Perspectief voor de Vrijetijdsboulevard door: De Zwarte Hond
5
2. GEBIED Esdorp Roden ligt op een plaatselijke verhoging in het landschap op de rand van het Drents Plateau. Van oorsprong is het een agrarische nederzetting aan de rand van het beekdal van het Peizerdiep, met meerdere essen rond het dorp en de heide en bossen ten zuiden en ten (noord)westen van de huidige kern. Het oorspronkelijke Roden, of Roon, bestaat, net als vele andere esdorpen, uit een verzameling boerderijen met de daarbij behorende schuren en schaapskooien en een dubbele brink. Tussen 1850 en 1940 maakt Roden een zeer sterke groei door, door verdergaande verdichting binnen de kern, maar ook door het groeien langs de uitvalswegen, zoals de Kanaalstraat. Het graven van de Rodervaart geeft Roden een goede verbinding over het water met de stad Groningen. Ter plaatse van de huidige Kampeerhal, ligt bij de zuivelfabriek destijds de haven van het dorp. Het agrarische karakter van Roden neemt in die tijd sterk af. Na de Tweede Wereldoorlog zet deze ontwikkeling zich door. Het dorp groeit uit tot een van de grootste kernen van de provincie Drenthe. De aanleg van industrieterreinen, de bouw van enkele grote woonwijken en nieuwe winkelvoorzieningen maken van Roden heden ten dage een geliefd forensendorp, niet in de laatste plaats vanwege de kwaliteiten van de omgeving.
6
1900
1930
1970
2020
De haven van Roden in 1925 bron: Historische Vereniging ‘Roon’
Foto Kanaalstraat richting het centrum (2020) bron: BügelHajema Adviseurs
Historische foto van de Zuivelfabriek bron: Wikipedia
Foto Kanaalstraat ter hoogte van de Kampeerhal en het plangebied (2020) bron: BügelHajema Adviseurs
Kanaalstraat De Kanaalstraat is een belangrijke toegangsroute richting het dorpscentrum. De westzijde van de Kanaalstraat wordt begeleidt door bomen in de verharding. De straat is divers van aard met een aantal knikken in het verloop van de weg. Aan het eerste deel vanaf de rotonde bij de Ceintuurbaan Noord zijn staan aan weerszijden bedrijven en magazijnen met een verschillende vormgeving en uitstraling. Er is veel parkeerruimte rondom, hier en daar een strook gras (intensief beheerd). Bij de eerste knik bevindt zich het plangebied aan de westzijde. Aan de overzijde is Kampeerhal Roden gesitueerd. De rooilijnen van de bedrijven verspringen t.o.v. de Kanaalstraat, resthoeken zijn vooral ingevuld met parkeerruimte of verharding. Ter hoogte van de tweede knik wijkt de bebouwing naar buiten en is een groot driehoekig parkeerterrein. De plint en entree van de Kampeerhal en andere winkels en outlets zijn hieraan gepositioneerd. Een alzijdig horecapaviljoen ligt centraal in dit gebied, vrij dicht op de rijbaan. Aan de overzijde is een tankstation met daarnaast de oude zuivelfabriek. De gevels van de panden aan de Kanaalstraat zijn gemoderniseerd en hebben een winkelfunctie gekregen. De achterste delen van het pand, en in het bijzonder de voormalige zuivelfabriek, hebben nog hun oorspronkelijke karakter.
Na dit bedrijvige deel van de Kanaalstraat wisselen richting het centrum woningen en bedrijven elkaar af.
7
Plangebied (Deelgebied B) Het plangebied maakt onderdeel uit van de bedrijvigheid die aan de Kanaalstraat is ontstaan, in eerste instantie na aanleg van de haven. Na demping van de haven verschuift het accent van industrie naar meer commerciële bedrijvigheid. De komst van de Vrijbuiter, nu Kampeerhal, geeft de ontwikkeling van het gebied een enorme boost. In het plangebied is lange tijd Roden Staal gevestigd. Later is het bedrijf verhuisd naar Drachten en is de grond braak komen te liggen. Op dit moment is er een tijdelijke fietscrossbaan aangelegd. Ook is op het voorste deel van het terrein een tijdelijke parkeerstrook aangelegd voor bezoekers van de Kampeerhal. Het gebied ligt naast de voormalige zuivelfabriek, nu Fitnesscentrum, en Buiter. Aan de noordzijde staat het recent afgebrande pand van een fietsenwinkel. De westzijde wordt begrensd door de woningbouw aan de Zulthereschweg. Opmerkelijk is het hoogteverschil aan die zijde. Een forse grondwal van zo’n 2 meter scheidt de woningen van de Zulthereschweg van het plangebied. Als onderdeel van het Ruimtelijk Kader Roden is verkend wat de mogelijkheden zijn voor woningbouw in dit deel van Roden. Het plangebied is daarin onderscheiden als ‘deelgebied B’. Deelgebied B is een braakliggend terrein van circa 215 are.
Het weergegeven plangebied van Deelgebied houdt nog geen rekening met de verlegging/ uitbuiging van de Kanaalstraat (project ruggengraat uit ‘gebiedsperspectief VTB’) in westelijke richting. Deze gronden behoren formeel niet bij Deelgebied B. Als rekening gehouden wordt met de uitbuiging van de Kanaalstraat, dan wordt de oppervlakte van Deelgebied B circa 197 are.
8
Kaart van huidige situatie plangebied e.o. en kadastrale grenzen bron: Arcgis Maps
Foto noordrand van het plangebied. Een smalle groenstrook scheidt de kavels bron: BügelHajema Adviseurs
Foto westrand. Het plangebied wordt met een brede greppel en een grasdijkje begrensd t.o.v. naastgelegen wijk (Zulthereschweg) bron: BügelHajema Adviseurs
Foto zuidrand. Een dichte compacte groenstrook scheidt het plangebied van het naast gelegen bedrijventerrein. bron: BügelHajema Adviseurs
Foto zicht op de noordrand van het plangebied bron: BügelHajema Adviseurs
Foto aansluiting op de achtertuinen van de woningbouw in de noordwesthoek bron: BügelHajema Adviseurs
Foto aansluiting op de achtertuinen van de woningbouw in de zuidwesthoek van de Zulthereschweg bron: BügelHajema Adviseurs
De randen van Deelgebied B Deelgebied B is een helder afgebakend gebied met vier randen. Het gebied is georienteerd op de Kanaalstraat. Aan deze zijde is het gebied ontsloten en zijn er geen fysieke barrières. Aan zowel de noordzijde als de zuidzijde zijn bedrijven gelegen en zijn de kavelgrenzen relatief gesloten. Aan de noordzijde wordt het onlangs afgebrande BikeLife begrensd met hekwerk en daartegen een smalle groenstrook. Aan de zuidzijde bevindt zich een grote loods waarin Buiter Roden (dierenwinkel) zich bevindt. Dit kavel wordt begrensd door een greppel met daarlangs opgaande beplanting. De westzijde is in de huidige situatie een open achterzijde. Er is goed zicht op de achterkanten, -tuinen en -schuurtjes van de naastgelegen buurt. Deze buurt met kleinschalige woningbouw is één tot twee meter hoger gelegen. Een brede greppel en een lage met gras begroeide grondwal begrenst het gebied en maakt dat er alleen ontsluiting voor voetgangers vanuit de hoeken mogelijk is. Hier en daar zijn er in de groenzone struiken geplant.
Hoogtekaart van het gebied. De naastgelegen wijk aan de Zultereschweg ligt 1 tot 2 meter hoger. Ook het noordelijk gelegen bedrijventerrein ligt hoger. bron: AHN viewer
Natte zones Zichtbaar op de hoogtekaart en in de huidige situatie is dat het plangebied een verzamelpunt is van hemelwater in de omgeving. Met greppels aan de randen wordt dit ondervangen. Het plangebied is echter dermate groot dat vrijwel het gehele plangebied drassig is.
De westrand van Deelgebied B. De wijk aan de Zultereschweg ligt hoger en achter een lage grondwal. Het water van de hoger gelegen gebieden verzamelt zich in de watergang op de foto. foto: Bügelhajema Adviseurs
10
3. PROGRAMMA EN RANDVOORWAARDEN Woningbouw Al enige tijd staat de woningmarkt in Roden onder druk. De overloop vanuit de stad Groningen is ook in Roden merkbaar. De vraag is vele malen groter dan het aanbod. Tegelijkertijd zijn we als gemeente gehecht aan ons landelijk gebied. Daarom zoeken we allereerst naar plekken binnen het bebouwde gebied waar woningbouw gerealiseerd kan worden. Voorliggend plangebied ligt dichtbij het centrum van het dorp, maar ook dichtbij de ontsluitingswegen. Het gebied ligt al lange tijd braak. In het ontwikkelingsperspectief voor de Vrijetijdsboulevard is het gebied daarom aangemerkt als potentieel woongebied. Doelgroepen Roden is een echt forenzendorp. Veel inwoners werken in Groningen. De goede verbindingen via de weg, de steeds verder optimaliserende openbaar vervoerverbindingen en de fraaie fietsroutes naar Groningen via de Onlanden maken Roden een aantrekkelijk woondorp voor forenzen. Roden kent ook een flink aandeel ‘echte Roners’. Veel inwoners voelen zich thuis en veel inwoners (jong en oud) willen graag in Roden blijven wonen. Behoefte? De nieuwe woonbuurt aan de Kanaalstraat moet voorzien in een woonbehoefte. Daarom ligt de focus op grondgebonden woningen voor starters, jonge gezinnen en/of stellen. Een gemêleerde woonbuurt voor jong en oud. Grondgebonden bij voorkeur, omdat het aandeel appartementen relatief groot is in het centrum.
Programma We richten ons op ca. 70 woningen in verschillende typen. De precieze aantallen moeten blijken bij de invulling van het gebied. Een goede balans tussen kavels en open-
baar gebied staat voorop, meer dan een kwantitatieve doelstelling in aantal woningen. Voor de bebouwing langs de Kanaalstraat valt te denken aan een mix van stadsvilla’s, lofts en kleine appartementen. Een alternatief kan stedelijke rijwoningen zijn. Fiets- en speelvriendelijke buurt De buurt ligt nabij het centrum en het busstation. De bereikbaarheid van de buurt met het OV is goed. Onderzoek leert dat inwoners van Roden een groot aandeel innemen in het aantal forenzen dat op de fiets (speed pedelec) naar Groningen gaat. Voor deze buurt zetten we daarom in op een binnendorps karakter met vooral ruimte voor groen, ruimte om te spelen en goede voorzieningen en verbindingen met de fiets. Dat betekent ook dat we ons richten op minimale voorzieningen voor de auto: in ieder geval 1 parkeerplaats op eigen erf en een beperkt aantal plekken in de openbare ruimte. Zo blijft er ook voldoende ruimte om het groene karakter te realiseren. Groen en water Het plangebied moet ruimte geven aan voldoende plek voor groen- en watervoorzieningen. Door de gemeente is een stresstest uitgevoerd: voor extreme neerslag en hitte. In beide gevallen biedt het plangebied uitkomst. Door voldoende watervoorzieningen kan het teveel aan water via het plangebied worden afgevoerd naar de naastgelegen sloot. In tijden van hitte is vooral het voorterrein van de Kampeerhal een risico.
Voldoende groen in de nabijheid kan verkoelend werken. Geluid Het plangebied ligt aan de Kanaalstraat, een weg waar zo’n 5000 motorvoertuigen per dag passeren. De bouw van woningen moet binnen de maximale grenswaarde van 55 dB blijven.
11
4. PRINCIPES Ruimtelijk kader Roden Om de diverse grote en kleine ontwikkelingen die zich nu afspelen in en rond het centrum van Roden in een breder perspectief te zetten en ervoor te zorgen dat het geheel meer is dan de optelsom van de losse ontwikkelingen, is een ruimtelijk kader voor Roden ontwikkeld. ‘We streven naar een ruimtelijke samenhang om de identiteit van Roden als geheel een impuls te geven’ (gemeente Noordenveld dd. 29 juni 2018).
In dit ruimtelijk kader zijn 5 principes benoemd die bij elke ontwikkeling een rol moeten spelen. En daarmee dus ook voor ‘deelgebied B’. De ruimtelijke principes zijn: 1. Juiste DNA 2. Brinkdorp 3. Maat en schaal 4. Beleving 5. Toekomstbestendig Aan de hand van deze principes brengen we in beeld: -- wat het huidige karakter van het deelgebied en omgeving is, en; -- welke kansen er liggen om aan de hand van deze principes de gewenste woningbouw te ontwikkelen in het gebied.
12
1. JUISTE DNA
5. TOEKOMSTBESTENDIG
4. BELEVING
2. BRINKDORP
3. MAAT EN SCHAAL
4.1 JUISTE DNA Het juiste DNA: nieuwe ontwikkelingen moeten aansluiten bij het karakter van het gebied.
Er zijn nu veel grote bedrijven met moderne uitstraling gevestigd aan de Kanaalstraat. De oude zuivelfabriek bestaat nog steeds en neemt een bijzondere plek in de geschiedenis van Roden. De fabriek is echter nauwelijks herkenbaar en de commerciële gevels zijn anoniem van karakter.
De oude zuivelfabriek valt nauwelijks op foto: Bügelhajema Adviseurs
Wensbeeld: informeel netwerk dat de omgeving verbindt en dooradert. Mix van groene plinten, stegen, lanen en wadi’s.
Wensbeeld De nieuwe woonbuurt ligt temidden van bedrijven en winkels. Dat betekent dat de woonbuurt maar ten dele haar karakter kan ontlenen aan de omgeving. De inzet is er daarom op gericht om de buurt een eigen, herkenbaar karakter te geven.
referenties wensbeeld
Maar de buurt verbindt zich wel met de omgeving. Het wensbeeld is een informeel netwerk met een mix van groene plinten, stegen, lanen en wadi’s. Dit netwerk verbindt de buurt met de omgeving, maar verbindt ook, in de lijn van het perspectief voor de Vrijetijdsboulevard, de bestaande gebouwde omgeving tot een samenhangend geheel. Voor deelgebied B betekent dit een DNA gericht op de voetganger en fietser. Het wordt opgebouwd vanuit een netwerk van kleinere landschapsstructuren. De groene ruimtes vloeien in elkaar over door het toepassen van royale groenzones met bomen in volle grond of wadi’s en veel gevelgroen. Dit maakt dat je kunt spelen met straatbreedtes en type bebouwing, zonder het groene karakter te verliezen.
4.2 BRINKDORP Brinkdorp: nieuwe ontwikkelingen vergroten het karakter als brinkdorp: groen tot in de haarvaten van het dorp. Kenmerkend voor een esdorp zijn de groene brinken en de sterke verweving van het dorp met het buitengebied. De Kanaalstraat is van oudsher één van die verbindingen tussen het centrum van het dorp en het landelijke gebied. Aan de Kanaalstraat is te zien wat op andere plekken in Roden ook zichtbaar is: het groene karakter stopt als je dichter bij het centrum van het dorp komt. Door een praktische en functionele inrichting van de openbare ruimte is van een groen karakter van de Kanaalstraat niets terug te vinden. Er is veel verharding, er staan kleine bomen in krappe boomspiegels. Auto’s domineren het straatbeeld.
De Kanaalstraat is vooral stenig van karakter, bomen staan niet in volle grond wat kenmerkend is voor een esdorp. foto: Bügelhajema Adviseurs
Op de plek waar veel van de informele structuren samenkomen is ruimte om een groene plek (“brink”) te maken. Deze plek wordt een van de groene schakels in het netwerk van Roden en vergroot de aantrekkelijkheid en verblijfskwaliteit van de Kanaalstraat.
referentie wensbeeld
Wensbeeld De Kanaalstraat moet een groene hoofdstructuur zijn die stevige groene plekken verbindt. Het nieuwe woongebied ligt dan aan een groene laan. Het groene karakter verzacht de stevigheid en stenigheid van de bedrijven rondom.
Wensbeeld: De Kanaalstraat als groene hoofdstructuur met centraal gelegen een groene ‘brink’ . Groene plekken aan de Kanaalstraat!
4.3 MAAT EN SCHAAL Maat en schaal: nieuwe ontwikkelingen passen bij de maat en schaal van het gebied en van de omgeving.
Er is groot contrast tussen de forse omvang van bedrijven en de dorpse woningen in omgeving Kanaalstraat foto: Bügelhajema Adviseurs
referenties wensbeeld
XL
L
Wensbeeld: Aan de Kanaalstraat forse bouwvolumes die passen bij de oude zuivelfabriek en omliggende bedrijven. In de ‘binnenwereld’ gangbare dorpse woningbouw. Schaalsprong maken!
M
Langs de Kanaalstraat staat een traditionele kapwoning met een lage goot naast een groot bedrijfsgebouw met een rechte gevel van meer dan 10 meter hoog. De schaalsprong in deze noord-zuid richting is groot. Dit geldt ook voor de oost-west richting over het deelgebied B heen. De bestaande woonbuurt aan de Zulthereschweg is compact en kleinschalig van opzet. Aan de oostzijde van het woongebied staat de Kampeerhal: misschien wel het grootste gebouw van de Kanaalstraat. Een subtiele overgang in maat en schaal ontbreekt.
Wensbeeld Deelgebied B sluit in maat en schaal aan op enerzijds de bebouwing aan de westzijde en anderzijds op de bebouwing aan de overzijde van de Kanaalstraat. Dat vraagt om een geleding in bebouwing in het deelgebied. Extra ruimte aan de Kanaalstraat ter hoogte van de Kampeerhal biedt de mogelijkheid om een geleidelijke overgang te maken tussen het bedrijf en de woningen. Nieuwe groenstructuren en passende stedenbouw brengen de bestaande gebouwde omgeving en nieuwbouw tot een samenhangend geheel. Voor deelgebied B betekent dit een opbouw in twee delen. Door stevige blokken te positioneren die in maat en schaal overeenkomstig zijn aan de oude zuivelfabriek (maat L) wordt er een ruimtelijke relatie gelegd met de industriële/bedrijfsmatige omgeving en de maat en schaal daarvan (maat XL). De ‘binnenwereld’ maakt een schaalsprong naar gangbare woningbouw (maat M).
15
4.4 BELEVING Beleving: nieuwe ontwikkelingen zorgen ook voor nieuwe verblijfskwaliteit. Typisch dorps is de verblijfskwaliteit: een bankje op een overhoek, een speelveldje tussen de bomen. De nieuwe woonbuurt ligt in een omgeving die functioneel is ingericht. Veel parkeerterreinen en verharding domineren het straatbeeld. De grasbermen zijn smal. De bomen staan in verharding en hoogteverschillen zijn met kadeblokken opgelost. Ruimte om even te zitten is er niet. Het terras van het architectonisch fraaie snackpaviljoen bevindt zich tussen de geparkeerde auto’s. Hiermee is het ondanks de zonnige en gunstige ligging geen aangename verblijfsplek.
Er zijn weinig aangename verblijfsplekken in de omgeving van de Kanaalstraat. Parkeerterreinen en verharding domineren het straatbeeld. foto: Bügelhajema Adviseurs
Voor deelgebied B betekent dit een groene dooradering van de buurt: in de straten en langs de randen. Deze vergroening is passend bij de maat en schaal van de architectuur en verbindt de buurt met omliggende structuren. Door ‘het achterom’ aan de westzijde als groenzone maat en openbaarheid te geven krijgt zowel de nieuwe woonbuurt als de woningbouw aan de Zultereschweg een gezamenlijke ‘achtertuin’. Deze natuurlijke zone kan een informele en avontuurlijke noord-zuid route voor voetgangers zijn.
referenties wensbeeld
Wensbeeld In en rond de nieuwe woonbuurt ontstaat nieuwe verblijfskwaliteit, waarbij het groen het beeld domineert. Een nieuwe brink rond het paviljoen verbindt de woonbuurt en de bestaande bebouwing. Dit kan een nieuw centraal hart worden van de Kanaalstraat.
Wensbeeld: Er worden nieuwe groene verblijfsplekken gemaakt en groenstructuren dooraderen het gebied. Een groen straatbeeld.
4.5 TOEKOMSTBESTENDIG Toekomstbestendig: nieuwe ontwikkelingen zijn flexibel in programma, klimaatadaptief en duurzaam. Onze wereld verandert steeds en steeds sneller. Niets is altijd voor ‘de eeuwigheid’. Dat vraagt dat nieuwe ontwikkelingen ruimte bieden om bij te kunnen sturen, flexibiliteit bieden in bijvoorbeeld woningtyplogieën.
Hemelwater wordt niet bovengronds afgekoppeld. Buitenruimtes zijn verstenigd en bomen krijgen niet de juiste groeicondities. foto: Bügelhajema Adviseurs
Wensbeeld: Flexibiliteit in woningen en woningbouw. Daarnaast het gebied vergroenen met bovengrondse hemelwaterberging en bomen in de volle grond.
Daarnaast is een duurzame inrichting van het openbaar gebied een voorwaarde om ruimte te kunnen bieden aan de gevolgen van de klimaatverandering: extreme neerslag, maar ook langdurige droogte en hitte. De Kanaalstraat en het plangebied heeft nu al een probleem met de afwatering van het hemelwater.
referenties wensbeeld
Wensbeeld De Kanaalstraat wordt diverser. Ze krijgt meer verblijfskwaliteit en er komen meer woningen. Het gebied raakt verder vergroend en minder versteend, bijvoorbeeld door meer gebruik te maken van open verharding voor parkeerplaatsen en meer bomen in volle grond. Gevels van gebouwen kunnen verder vergroend worden. Voor deelgebied B betekent dit flexibiliteit in woningen en woningbouw. De groene dooradering met een royale groenzone door het midden, langs de westrand en oostrand maakt dat hemelwater waar mogelijk bovengronds afgekoppeld wordt en kan infiltreren in volle grond. De groengebieden zorgen voor een gezond en prettig buitenklimaat en geven ook veel aanleiding voor sport en spelbeoefening.
17
5. VISIE Bij de ontwikkeling van het plangebied liggen verschillende ruimtelijke en stedenbouwkundige uitdagingen voor. Het plangebied ligt tussen bedrijven, aan een belangrijke invalsweg en grenst aan een hoger gelegen woonwijk aan de westzijde. Bovendien heeft het gebied zelf nu geen karakter. Bij de ontwikkeling van het gebied kiezen we er daarom voor afstemming te zoeken bij de omgeving en van daaruit de woonbuurt een nieuwe, herkenbare identiteit te geven. Dat doen we aan de hand van drie uitgangspunten: 1. Stevig front aan de Kanaalstraat en dorpse intimiteit in de woonbuurt; 2. Informele verbindingen naar alle kanten; 3. Een gezonde groene woonbuurt.
Stevig front en dorpse intimiteit Langs de Kanaalstraat is de ruimte, de maat en de schaal aanwezig om een stevig en representatief bebouwingsfront te maken (maximaal 3 bouwlagen). De woningen hebben geen (ruime) voortuin, wel een kleine ‘stoep’ of groen geveltuintje. Tussen deze bebouwing en de Kanaalstraat ligt een groene zone. Dit gebied heeft een parkachtig verblijfskarakter waar niet geparkeerd wordt. De woningen zijn modern, individueel herkenbaar, maar refereren ook aan de markante zuivelfabriek. Deze stadswoningen grenzen aan het verblijfsgebied en zorgen samen met de bedrijfsgebouwen voor de ruimtelijke begrenzing van de Kanaalstraat.
Deze uitgangspunten zijn vertaald naar stedenbouwkundige principes in de kaart op de volgende pagina en naar sfeerbeelden voor verschillende locaties in het plan.
De dorpse intimiteit zit in het gebied achter ‘de eerste lijn’. Dit gebied heeft geen directe ruimtelijke relatie met de omgeving. Daarom willen we dat dit woongebied als een samenhangend hof wordt ontwikkeld met een eigen onderscheidende architectuur. Dit dorpse hof moet, naast (bijzonder) duurzaam, een groene en veilige plek bieden aan jong en oud rond een gezamenlijk buitenterrein.
Belangrijk onderdeel in de plannen zijn goede overgangen tussen wonen en groen en tussen deelgebied B en de omliggende buurten. In het kaartbeeld zijn de contouren van het woongebied en de groenstructuren aangegeven. De precieze opzet en vormgeving van de groenstructuren is onderdeel van het totaalontwerp van Deelgebied B.
18
Informele verbindingen De nieuwe woonbuurt wordt vanaf de Kanaalstraat aan twee zijden ontsloten. Belangrijker dan deze wegverbinding zijn de informele routes in de buurt en tussen buurt en omgeving.
Deze informele routes leggen vanuit de woonbuurt de verbinding richting de Zulthereschweg, Ceintuurbaan Noord en de op termijn mogelijke woningbouw aan de zuidzijde van de woonbuurt. De verbindingen kunnen niet in alle gevallen al gerealiseerd worden gelijktijdig met de ontwikkeling van deelgebied B. In de stedenbouwkundige opzet wordt er echter wel ruimte geboden en rekening gehouden met een fijnmazig netwerk van informele routes voor voetgangers en fietsers. Een gezonde groene woonbuurt Het gebied wordt dooraderd en omringd door groen. De randen zijn groen als afscherming van de buurt van de omgeving en met groen wordt een aangenaam straatbeeld gemaakt. In het hart van het gebied ligt een natuurlijke groenzone (oost-west)die zorgt voor doorzicht vanaf de Kanaalstraat naar de achterliggende hof. De groenzone biedt ook ruimte voor waterberging en afvoer van hemelwater. Deze groenzone komt uit in een achterliggend groengebied. Dit gebied vormt de scheiding met de woonwijk aan de Zulthereschweg. Ook langs de Kanaalstraat ligt een brede groenstrook. Deze strook heeft een representatief en parkachtig karakter. Deze zone is een ‘openbare voortuin’ voor de woningen die aan de groenzone staan.
stedenbouwkundige principes
Legenda
19
5.1 WONEN AAN DE KANAALSTRAAT De Kanaalstraat is een van de belangrijkste uitvalswegen van Roden. Het gebied kent een rijke geschiedenis: de zuivelfabriek, de gedempte haven en een bedrijf met verhaal en positie in NoordNederland: de Kampeerhal. Het oorspronkelijk industriële karakter mag een moderne vertaalslag krijgen om ook de aansluiting te vinden met de eigentijdse bebouwing aan de overzijde van de Kanaalstraat. Tegelijkertijd vraagt het gebied meer menselijke maat om een passende overgang naar het woongebied te maken. Dat kan door het straatbeeld te verzachten met veel groen en geleding in gevelarchitectuur. Daar waar gewoond wordt staat het ‘verblijven’ centraal en niet het autoverkeer. Belangrijk is een goede korrelgrootte van de bebouwing die in hoofdvorm kan variëren.
Passende korrel, variatie in hoofdvorm
Kwaliteiten die dit gebied moet bieden Stedenbouw -- stevige voorzijde aan de Kanaalstraat, bebouwing overwegend 3 bouwlagen, een stedenbouwkundig accent in de bebouwing op een passende plek in het straatbeeld is mogelijk; -- bebouwing vormt een duidelijk front langs de Kanaalstraat; -- woningen met individuele uitstraling; -- moderne vertaalslag van het oorspronkelijk industriële karakter van de omgeving, bijvoorbeeld door passend materiaalgebruik als hout, staal en (bak)steen. Openbaar gebied -- brede groenzone met verblijfskwaliteit tussen woningen en Kanaalstraat; -- een ‘gastvrij’ gebied voor de voetganger en fietser; -- (incidenteel) groen langs de gevels bij de woningen; -- parkeren zoveel mogelijk ‘uit het zicht’; -- hemelwater wordt waar mogelijk bovengronds afgekoppeld en infiltreert in groen; -- bomen eerste grootte in de groenzone tussen de woningen en Kanaalstraat.
5.2 WONEN IN DE HOF In de kern van Deelgebied B woon je in de hof. Dorps wonen op (bijzonder) duurzame wijze in of rond een vooral groene buitenruimte. De woningen zijn passend bij een esdorp als Roden. Door beperking in materiaalkeuze en rijkdom in detaillering ontstaat een eenheid die door zijn bescheidenheid ruimte geeft aan zijn groene omgeving: het intieme hof waar gespeeld wordt en men elkaar ontmoet. Het is er veilig en autoluw. Kwaliteiten die dit gebied moet bieden Stedenbouw -- groene karakter van het gebied bepaalt het beeld; -- eigen dorpse, duurzame en herkenbare, samenhangende architectuur van de bebouwing; -- woningen zijn verwant aan elkaar, maar voldoende gevarieerd om te zorgen voor een gemengd en gemixt straatbeeld; -- woningen maximaal 2 bouwlagen met kap. Openbaar gebied -- parkeren op eigen erf; -- hemelwater wordt waar mogelijk bovengronds afgekoppeld en infiltreert in groen; -- openbaar gebied moet uitnodigen tot ontmoeten en spelen; -- de fiets hoort in het straatbeeld thuis.
21
5.3 BREDE GROENZONES Dwars door het plangebied loopt van oost naar west een groenzone. Deze groenzone is een uitnodigende groene loper voor langzaam verkeer vanaf de Kanaalstraat de buurt in. Zij verbindt de meer stedelijke woningbouw aan de Kanaalstraat met de dorpse hof en zorgt met de natuurlijke uitstraling voor continuïteit in deze overgang. De groene loper gaat vloeiend over in de landelijke noordzuid groenzone aan de achterzijde van het plangebied. Hier zijn hoogteverschillen, water, natuurlijke ruigte en avontuurlijke routes richting omliggende buurten (zoals centrum). De groene zones bieden ruimte voor infiltratie van regenwater en het oppervlakkig afvoeren van weg- en dakwater, conform de aanbevelingen uit de uitgevoerde waterhuishoudkundige gebiedsanalyse (Arcadis). Ook helpen de groenzones bij verkoeling in tijden van hitte. De noord-zuid groenzone aan de westzijde van het plangebied vormt op de langere termijn een doorgaande groenverbinding tussen de verschillende te ontwikkelen woonbuurten. Kwaliteiten die het gebied moet bieden Openbaar gebied -- natuurlijk karakter, met hoogteverloop, vloeiende overgangen en extensief beheer; -- gebruik van natuurlijke materialen in de openbare ruimte en architectuur; -- afgestemde overgang buitenruimte woningen en groenzone; -- ruimte voor waterberging; -- uitnodigen tot spelen en ontdekken.
22
5.4 DE RANDEN De randen aan de noord- en zuidzijde zijn in de huidige situatie gesloten ten opzichte van de naastgelegen kavels. Op termijn kan de inrichting aan zowel de noord- als zuidzijde transformeren. Er wordt een groen straatbeeld gemaakt door het gebruik van bomen, hagen, gevelgroen en groenbestrating. Hemelwater kan dan goed infiltreren. Hierbinnen kunnen functies als parkeren, ontsluiting en ondergrondse containers worden opgelost. Kwaliteiten die de randen moeten bieden Stedenbouw -- aangenaam samenspel van (zij)gevels en groen; -- visuele afscherming en afbakening van de woonbuurt; -- kop- of zijgevels van woningen hebben gevelopeningen en maken volwaardig deel uit van het totaalontwerp van de woning. Openbaar gebied -- groene uitstraling (bomen, hagen, heesters); -- parkeren kan in (half)open verharding; -- parkeren zo veel mogelijk uit het zicht; -- eventuele ruimte voor parkeren op een logische manier ingepast in de groenstructuur.
23
5.5 VERKEER Ontsluiting De te ontwikkelen woonbuurt in deelgebied B is een eerste stap in een mogelijk verdere ontwikkeling van het gebied rond de Kanaalstraat. De woonbuurt moet voor het autoverkeer op twee plekken worden ontsloten, om ook een afwikkeling van verkeer van latere woonbuurten mogelijk te maken. In de buurt zelf staat het verblijfskarakter voorop. De straten zijn zo mogelijk autoluw (alleen bestemmingsverkeer) of zelfs autovrij. Daarnaast is het van belang dat de nieuwe woonbuurt via voet- en fietspaden goed verbonden is met de directe omgeving. In de opzet van de buurt moet daarom ruimte zijn voor deze langzaam verkeersverbindingen, in ieder geval richting: -- Zulthereschweg; -- Ceintuurbaan-Noord -- eventuele nieuwe woonbuurten ten zuiden en noorden van dit deelgebied B. Parkeren Het plangebied ligt aan de Kanaalstraat in een gebied dat druk bezocht wordt. Het aantal verkeersbewegingen op de Kanaalstraat is flink en de parkeerdruk rond de Kampeerhal flink, vooral in de zomerperiode. Belangrijk bij de ontwikkeling van het woongebied is dat deze nieuwe woningen geen extra parkeerdruk opleveren voor de omliggende buurten en het gebied rond de Kampeerhal. Omgekeerd geldt ook dat de woonbuurt niet bedoeld is als parkeerruimte voor bezoekers van de Kampeerhal. De Kanaalstraat zelf is een drukke weg. Oversteekbewegingen worden zoveel mogelijk voorkomen.
Daarom wordt allereerst ingezet op het
24
bundelen van parkeerplaatsen bij de Kampeerhal en het bieden van parkeergelegenheid voor de woonbuurt in de buurt zelf. Het parkeren in de buurt zelf gebeurt op eigen erf of in het openbaar gebied in centrale parkeerkoffers. De plek van de parkeerkoffers is logisch gekozen en onderdeel van de totaalopzet van de buurt. Parkeernorm Normaal gesproken worden de CROW-richtlijnen gehanteerd bij de ontwikkeling van woonbuurten. Maar in deze woonbuurt wordt er ruimte geboden voor een experiment, ook gelet op de beperkte omvang van het gebied en het feit dat er voldoende ruimte moet zijn voor groen, waterberging en klimaatbestendigheid in het gebied. Daarom wordt in dit gebied iets anders omgegaan met de parkeernormen. De woonbuurt ligt dichtbij het centrum en op korte afstand van de HUB bij het busstation. De woonbuurt ligt ook gunstig voor fietsroutes naar Groningen en door de Corona-pandemie zal er een nieuwe balans ontstaan tussen thuis werken en op kantoor. Dat zal in een forenzendorp als Roden tot andere verkeersbewegingen leiden. In dit gebied wordt er daarom ruimte gegeven om te experimenteren met het parkeren. Iedere woning heeft in ieder geval 1 parkeerplaats op eigen erf, bijvoorbeeld op de oprit, maar niet in de voortuinen. Voor 60% van de woningen die geen 2 parkeerplaatsen op eigen erf kwijt kunnen, wordt een parkeerplaats in openbaar gebied aangelegd.
Mocht nu blijken dat de parkeerdruk toch te hoog wordt in de buurt, zullen we een deel van het openbaar gebied toch geschikt maken om te parkeren, om zo alsnog te
kunnen voldoen aan de parkeernorm van het CROW (afhankelijk van het type woning en de CROW-richtlijnen, gemiddeld genomen 2 parkeerplaatsen per woning). Het is belangrijk dat bij het ontwerp en de inrichting van het openbaar gebied op voorhand voldoende ruimte wordt gereserveerd/aangewezen waar deze eventuele omzetting naar parkeren mogelijk is. Verkeerskundige randvoorwaarden: Algemeen -- alle inrichting van verkeersruimten moet voldoen aan de richtlijnen van het CROW. Ontsluiting -- voor autoverkeer twee ontsluitingen op de Kanaalstraat; -- in de inrichting van de straten staat het verblijfskarakter voorop (leefstraat in plaats van ontsluiting); -- meerdere langzaamverkeersverbindingen die de woonbuurt verbinden met de directe omgeving. Parkeren -- minimaal 1 parkeerplaats op eigen erf; -- geen parkeren in de voortuinen, wel op een (collectief) achtererf of op een oprit; -- beperkt aantal parkeerplaatsen in openbaar gebied, bundel ze in kleine parkeerkoffers dichtbij de bestemming, zodat het groene karakter van het openbaar gebied de boventoon voert; -- houd een deel van de inrichting van het openbaar gebied flexibel: eerst groen, maar mogelijk om te zetten naar parkeerplaatsen, als de parkeerdruk daar om vraagt.