Raadsvoorstel verordening gemeentelijke adviescommissie

Raadsvoorstel Voorstel aan de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân Jaartal + zaaknummer

: 2022 / 2022-159623

Raadsvergadering d.d.

: 13 oktober 2022

Portefeuillehouder

: B. Koonstra

Programma

: (5) Wenjen en Omjouwing

Programmaonderdeel

: Ruimtelijke kwaliteit, RO, bouwen

Naam opsteller

: D. Kroes (E-mail: d.kroes@noardeast-fryslan.nl)

Onderwerp

: Gemeentelijke adviescommissie .

Begrotingswijziging

: nee

Voorgesteld raadsbesluit 1. De bijgaande Verordening op de gemeentelijke adviescommissie Fryslân vast te stellen op de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet; 2. Hûs en Hiem, advisering omgevingskwaliteit aan te wijzen als adviescommissie op grond van artikel 17.9 van de Omgevingswet op de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet. 3. Hûs en Hiem, advisering omgevingskwaliteit op grond van artikel 17.9 Omgevingswet en de al aangewezen commissieleden van Hûs en Hiem te laten adviseren over aanvragen omgevingsvergunning voor Rijksmonumenten en bij de beoordeling van aanvragen omgevingsvergunning aan welstandscriteria. 4. Op termijn te komen tot een eigen gemeentelijke adviescommissie in het kader van de gemeentelijke ambitie voor ruimtelijke kwaliteit om invulling te geven aan de ambitie om de gemeente te ontwikkelen als een sterke monument- en erfgoedgemeente. Inleiding De Omgevingswet verplicht gemeenten tot het instellen van een gemeentelijke adviescommissie om te adviseren over vergunningaanvragen voor Rijksmonumenten. Deze commissie moet voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet aangesteld zijn. Met de Omgevingswet komen de taken en bevoegdheden van de huidige monumenten- en welstandscommissie (Hûs en Hiem) automatisch te vervallen. Dus zonder tijdig besluit is er geen welstand- en monumentencommissie meer.

Beoogd effect Het instellen van de gemeentelijke adviescommissie draagt bij aan omgevingskwaliteit. Argumenten 1.1 Zonder tijdig besluit is er geen welstand- en monumentencommissie meer In het kader van de gemeenschappelijke regeling Hûs en Hiem wordt de advisering over welstandseisen en monumenten nu gedaan door de commissie Hûs en Hiem. De behoefte aan advisering op gebied van welstand blijft ook na de inwerkingtreding van de Omgevingswet bestaan. De huidige welstandregels blijven bestaan en worden opgenomen in het tijdelijke Omgevingsplan. Hûs en Hiem wordt momenteel ook reeds ingezet voor de advisering over monumentenaanvragen. De huidige opdracht en invulling van de welstands- en monumentencommissie voldoet niet aan de vereisten van de Omgevingswet. Bijvoorbeeld waar het gaat om verwijzingen naar wetgeving, regels of beleid. Voor de inwerkingtreding Omgevingswet zal de constructie moeten worden aangepast. De grondslag voor het welstandstoezicht, zoals nu opgenomen in de Woningwet komt te vervallen met inwerkingtreding van de Omgevingswet. Er geldt geen overgangsrecht voor de huidige welstand- en monumentencommissie. De regels over advisering over welstandsaspecten gaan wettelijk over in een tijdelijk Omgevingsplan. Zo ook onder meer de Welstandsnota en de bestemmingsplannen. De behoefte aan advisering blijft bestaan.

De Omgevingswet geeft de mogelijkheid om de verplichte gemeentelijke adviescommissie een meer uitgebreide adviesrol te geven dan alleen de toetsing van vergunningaanvragen voor Rijksmonumenten. Met het oog op een beleidsneutrale overgang heeft het de voorkeur om de advisering op aanvragen om omgevingsvergunning in de bestaande constructie met Hûs en Hiem voor nu voort te zetten. Door deze werkwijze wordt op korte termijn de continuering van de werkzaamheden gegarandeerd.

1

1.2 Gebruik van Friese model verordening Voor de deelnemende gemeenten in Fryslân is er een vanuit de ‘Friese aanpak’ een modelverordening opgesteld. Dit model is gebruikt. Dit is een meer een beleidsneutrale omzetting van de huidige situatie, gebaseerd op de bepalingen over de adviescommissie(s) in de Bouwverordening en de Erfgoedverordening. De nieuwe verordening volgt grotendeels de Modelverordening van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) in samenwerking met de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit (FRK) en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE). Kern van het model is dat de bestaande adviescolleges en eventuele andere adviseurs op het gebied van de omgevingskwaliteit in één samenhangend adviesstelsel worden opgenomen. De verordening biedt de basis en mogelijkheid om in het kader van de Omgevingswet ook andere adviestaken aan Hûs en Hiem op te dragen. De commissie kan desgewenst breder worden ingezet. Met voorliggende besluitvorming wordt alleen advisering over welstand en monumenten aan Hûs en Hiem opgedragen. 1.3 Inwerkingtreding De inwerkingtreding dient tegelijk met de inwerkingtreding van de Omgevingswet plaats te vinden. Dit omdat op het moment van inwerkingtreding van de Omgevingswet de adviescommissie verplicht is.

2/3/4 Voortzetting huidige werkwijze adviescommissie Door de Verordening op de gemeentelijke adviescommissie nu vast te stellen en de gemeenschappelijke commissie Hûs en Hiem aan te wijzen als adviescomissie, wordt een goede overgang naar de Omgevingswet gegarandeerd. De gemeenteraad kan te zijner tijd bij het vaststellen van het omgevingsplan de taakstelling van de commissie verder inkaderen, uitbreiden of veranderen. Tot dat moment wordt de huidige manier van adviseren over monumentenvergunningen als onder de Wabo voortgezet tot het inwerkingtreden van dit omgevingsplan. Ook zal er onder de Omgevingswet nog sprake zijn van een adviserende rol van Hûs en Hiem omdat het Welstandsbeleid nog van kracht is. Dit in afwachting van nieuw beleid zoals dat in het omgevingsplan wordt vastgesteld. De Omgevingswet geeft de mogelijkheid om de gemeentelijke adviescommissie een uitgebreide adviesrol te geven in het kader van een goede omgevingskwaliteit. Hierbij bestaat ook de mogelijkheid om voor een andere adviescommissie of adviescommissies te kiezen. Ook voor de verplichte advisering voor monumenten bestaat deze mogelijkheid. De eis vanuit de omgevingswet voor de verplichte advisering ten aanzien van monumenten is dat deze onafhankelijk en deskundig is. De komende jaren ontwikkelen wij een eigen definitief omgevingsplan met alle beleid en regelgeving die daarin thuishoren.

Zowel wat monumentenbeleid betreft, als ook een verdere invulling van omgevingskwaliteit zullen wij nadere voorstellen doen. In dat kader is een nadere beschouwing van deze adviescommissie aan de orde. Daarbij is de ambitie om deze een lokale invulling te geven en ons als gemeente te ontwikkelen als een sterke monumenten en erfgoed gemeente met eigen expertise op dit gebied. Kanttekeningen en risico’s 1.1 Onder de Omgevingswet wordt de nieuwe term omgevingskwaliteit geïntroduceerd. Hoe we als gemeente omgevingskwaliteit willen vormgeven is nu nog niet duidelijk. Het is mogelijk om de adviestaken niet in één commissie onder te brengen maar bijvoorbeeld te verdelen over meerdere lokale commissies of bij externe adviesorganen onder te brengen. De enige verplichting is dat een gemeentelijke adviescommissie adviseert op vergunningaanvragen voor Rijksmonumenten. In de voorbereidingen op het definitieve omgevingsplan zal de advisering over omgevingskwaliteit nader worden ingevuld en zullen de verschillende mogelijkheden worden onderzocht. De keuzes die gemaakt worden in het omgevingsplan zullen van invloed zijn op hoe de advisering in de toekomst vorm zal worden gegeven. Het college wil hierbij in ieder geval onderzoeken of er een lokale commissie voor de verplichte advisering van monumenten kan worden opgericht.

1.2 De Gemeenschappelijke Regeling Hûs en Hiem op zichzelf zal niet van rechtswege vervallen. Zo daar aanleiding toe is, dan is daar besluitvorming vanuit alle deelnemende gemeenten voor nodig. Aan een mogelijke uittreding van Hûs en Hiem zijn voorwaarden verbonden. Ten aanzien van de wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling Hûs en Hiem in verband met de wijziging van de Omgevingswet komen we in een later stadium met een raadsvoorstel. Financiën De financiering van de adviescommissie wordt opgebracht uit de geheven leges voor de adviezen.

2

V 1.0

Vervolg en planning De gemeentelijke verordening treedt in werking gelijktijdig met de invoering van de Omgevingswet. Op dit moment is de invoeringsdatum van de Omgevingswet (1 januari 2023) nog niet definitief. De verordening dient na de inwerkingtreding nog wel te worden gepubliceerd. Communicatie + Participatie Voor de voorlichting ten aanzien van de Omgevingswet wordt nog een plan van aanpak opgesteld. Bijlagen Verordening gemeentelijke adviescommissie Fryslân Dokkum, 13 september 2022 Burgemeester en wethouders van de gemeente Noardeast-Fryslân,

de secretaris, H.J.C.M Verbunt MBA

de burgemeester, mr. J.G. Kramer

3

V 1.0

Raadsbesluit 2022 / 2022-159623

De raad van de gemeente Noardeast-Fryslân, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 13 september 2022; gelet op het bepaalde in de artikelen 108 en 149 van de Gemeentewet en artikel 17.9, eerste lid, van de Omgevingswet in samenhang met afdeling 17.2 en artikel 16.15a, eerste lid, onder c, van de Omgevingswet; Besluit: 1. De bijgaande Verordening op de gemeentelijke adviescommissie Fryslân vast te stellen op de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet; 2. Hûs en Hiem, advisering omgevingskwaliteit aan te wijzen als adviescommissie op grond van artikel 17.9 van de Omgevingswet op de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet. 3. Hûs en Hiem, advisering omgevingskwaliteit op grond van artikel 17.9 Omgevingswet en de al aangewezen commissieleden van Hûs en Hiem te laten adviseren over aanvragen omgevingsvergunning voor Rijksmonumenten en bij de beoordeling van aanvragen omgevingsvergunning aan welstandscriteria. 4. Op termijn te komen tot een eigen gemeentelijke adviescommissie in het kader van de gemeentelijke ambitie voor ruimtelijke kwaliteit om invulling te geven aan de ambitie om de gemeente te ontwikkelen als een sterke monument- en erfgoedgemeente. Aldus besloten door de raad van Noardeast-Fryslân in zijn openbare vergadering van 13 oktober 2022. De raad voornoemd, de griffier,

de waarnemend voorzitter,

{{Signer1}} 14/10/2022 10:31:13 CEST

{{Signer2}} 17/10/2022 13:56:03 CEST

Signed By: Dijkstra, Sytze <s.dijkstra@noardeast-fryslan.nl>

Signed By: Merkus, Kevin <k.merkus@noardeast-fryslan.nl>

Id: d2764172-23ef-48f8-9b50-a0cfac1ba8d9

ID: d2764172-23ef-48f8-9b50-a0cfac1ba8d9

Auth: Scribble

Auth: Scribble

mr. S.K. Dijkstra

K.C. Merkus

4

V 1.0