Raadsvoorstel - Scholenpark A Dokkum (It Debat 8 mei en It Beslút 5 juni)

Raadsvoorstel Voorstel aan de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân Jaartal + zaaknummer

:

2025 / 2025-074849

Raadsvergadering d.d.

:

Beslút op 5 juni 2025 (Petear op 24 april, It Debat op 8 mei)

Portefeuillehouder

:

L. Vellinga- Zeilstra

Programma

:

(2) Mienskip

Programmaonderdeel

:

203.1-1: De onderwijs- en voorschoolse voorzieningen zijn toekomstbestendig, betaalbaar en blijven goed bereikbaar voor leerlingen.

Naam opsteller

:

H.S. Veenstra (E-mail: h.veenstra2@noardeast-fryslân.nl)

Onderwerp

:

Start realisatiefase, kinderopvang en afboeken boekwaarde bij project Scholenpark A Dokkum

Begrotingswijziging

:

Ja

Voorgesteld raadsbesluit 1. Kennis te nemen van het besluit van het college om over te gaan tot realisatie van project Scholenpark A Dokkum. 2. Een extra investeringskrediet voor de kinderopvang ter hoogte van € 2.400.000 inclusief de btw beschikbaar te stellen. 3. Uitgangspunt hierbij is dat de kinderopvanglocaties volledig kostendekkend worden verhuurd voor een meerjarige periode van ten minste 15 jaar. 4. Akkoord te geven voor het afboeken van de resterende boekwaarde Dockinga College voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs gemengd / theoretisch (vmbo – gt) ten laste van de algemene reserve; ter hoogte van € 421.500 in het boekjaar 2027. 5. Akkoord te geven voor de vrijval van de afschrijvingskosten in de meerjarenbegroting ten aanzien van Dockinga College vmbo - gt, voor de resterende elf jaren, ter hoogte van € 38.300 per jaar. Dit bedrag de komende elf jaar oormerken zodat dit volledig terugvloeit ten gunste van de Algemene Reserve. Na elf jaar is de oorspronkelijke onttrekking volledig gecompenseerd. Deze vrijval dient jaarlijks te worden geboekt vanaf 1-1-2028. Inleiding Met het ondertekenen van de intentieverklaring in 2023 streven de gemeente en schoolbesturen naar de realisatie van een Scholenpark A aan de Woudweg / Parklaan in Dokkum. Ter afronding van de definitiefase en start realisatiefase wordt dit raadsvoorstel aan uw raad voorgelegd.

Het integrale plan voor project “Scholenpark A” en bijbehorende begroting vallen binnen de beschikbaar gestelde middelen ten behoeve van het onderwijshuisvestingsplan (OHP) 2024 zoals vastgesteld in december 2023. Uitzondering hierop zijn financiële middelen voor kinderopvang en het afschrijven van een resterende boekwaarde van Dockinga College vmbo – gt. Het Scholenpark A wil voorzien in de behoefte van een doorgaande leerlijn voor leerlingen van nul tot achttien jaar. Kinderopvang is voorwaardelijk voor de vorming van (integrale) kindcentra (IKC/KC). Dit is in lijn met eerder vastgesteld beleid zoals omschreven in het integrale huisvestingsplan (IHP) 2020 en het coalitieakkoord. Hierin staat dat de gemeente onderwijs- en voorschoolse voorzieningen toekomstbestendig, betaalbaar en goed bereikbaar wil houden voor leerlingen. Beoogd effect Scholenpark A Dokkum moet voorzien in toekomstbestendig, betaalbaar en goed bereikbaar onderwijs- en voorschoolse voorzieningen voor leerlingen van nul tot achttien jaar uit Dokkum en het brede voedingsgebied daaromheen. Kinderopvang is daarbij essentieel voor de vorming van (integrale) kindcentra (IKC/KC).

1

Argumenten 1. Start realisatiefase Na het inzichtelijk maken en afbakenen van de projectdoelen volgt de volgende fase van het project Scholenpark A Dokkum “de realisatiefase”. Er is in de definitiefase een goede basis gelegd voor uitvoering en realisatie van de projectdoelen van project Scholenpark A. De projectdoelen op een rij: -

uitbreiding Piter Jelles Dalton Dokkum; uitbreiding Dockinga College hoger algemeen vormend onderwijs (havo) / voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (vwo); vervangende nieuwbouw katholieke basisschool (KBS) Sint Bonifatiusschool; vervangende nieuwbouw openbare basisschool (OBS) Burgerschool; verplaatsen van Dockinga College voortgezet middelbaar beroepsonderwijs – gemengd / theoretisch (vmbo – gt); lokaal voor primair bewegingsonderwijs; benodigde aanpassingen aan het openbare gebied en de infrastructuur.

2. Ruimte voor kinderopvang past in beleid kindcentra zoals omschreven in het IHP 2020 en coalitieakkoord. Er ontstaan steeds meer voorbeelden waarbij meerdere (maatschappelijke) functies gecombineerd worden in één gebouw, zoals (integrale) kindcentra (IKC/KC). Basisscholen komen onder één dak met bijvoorbeeld een kinderopvang. Het aanbieden van peuteropvang, kinderdagverblijf en basisonderwijs in één gebouw draagt bij aan een doorgaande ontwikkellijn en zorgt voor rust voor ouder en kind. Het combineren van basisonderwijs met andere maatschappelijke organisaties kan ervoor zorgen dat een (cluster van) in dit geval wijk(en) een sterke, maatschappelijke kern krijgt. Daarnaast worden de lijnen voor professionals korter om samen te werken of kennis te delen. De gemeente Noardeast-Fryslân ondersteunt de IKC/KC-gedachte en ziet kansen in optimaal gebruik van ruimten, als er maatschappelijke functies gecombineerd worden onder één dak. Als er sprake is van vervangende nieuwbouw in een kern of cluster van kernen, wordt er een brede afweging gemaakt in welke maatschappelijke functies mogelijk mee willen en kunnen in de ontwikkeling. 3. Contracten kinderopvang minstens voor een periode van vijftien jaar. Peuter- en kinderopvang is geen voorziening volgens de Verordening Voorzieningen Huisvesting Onderwijs.

De gemeente bekostigt geen aanpassingen van of aanbouw aan een schoolgebouw ten behoeve van peuter- en kinderopvang uit onderwijshuisvestingsmiddelen. Wel kan gekeken worden hoe het geïntegreerd kan worden bij vervangende nieuwbouw. De financiering hiervan is maatwerk. Zo kan ruimte voor kinderopvang bijvoorbeeld gemeentelijk voorgefinancierd worden met verdiscontering van de investering in een huurprijs. Hierbij wordt als voorwaarde gesteld dat er een contract wordt afgesloten voor tenminste vijftien jaar. Deze contracten worden juridisch vastgelegd in de volgende fase van het project. Voor Scholenpark A willen we hier aandacht aan besteden door de voorzieningen voor primair onderwijs en kinderopvang te combineren. Waardoor er kindcentra ontstaan bij OBS Burgerschool en KBS St. Bonifatiusschool. Zij zijn hierin niet uniek. Eerder is op vergelijkbare wijze vierkante meter (m2) bruto vloeroppervlakte toegekend voor de realisatie van KC Wrâldwizer te Easternijtsjerk en KC De Pionier te Dokkum. 4. Afboeken van de resterende boekwaarde (BBV) Dockinga College vmbo – gt. Het voortgezet onderwijs wordt in de toekomst verplaatst naar een andere locatie (Birdaarderstraatweg). Dit is een onderwijskundige keuze van schoolbestuur Fierder, waar Dockinga College vmbo - gt onderdeel van is. De huidige school aan de Woudweg 140 wordt gesloopt.

De boekwaarde van de huidige school kan niet worden ingebracht bij de investering van de nieuwe school. Dit betekent dat de afschrijvingskosten in de meerjarenbegroting naar voren worden gehaald en in één keer worden afgeboekt in plaats van over de resterende jaren (zie beslispunt 4). Dit betreft een noodzakelijke wettelijke plicht (BBV) met betrekking tot gemeentelijke financiën. Sloop is nodig om ruimte te maken voor andere functies zoals nieuwbouw primair onderwijs en parkeergelegenheid die een dubbelfunctie vervult voor het onderwijs en sporthal De Doelstien. In de financiële paragraaf worden de gevolgen van deze afboeking nader uitgewerkt. 5. Onttrekking Algemene Reserve volledig compenseren. Door het afboeken ontstaat een vrijval van de afschrijvingskosten in de meerjarenbegroting ten aanzien van Dockinga College vmbo - gt, voor de resterende elf jaren ter hoogte van € 38.300 per jaar. Dit bedrag wordt de komende elf jaar geoormerkt zodat dit volledig terugvloeit ten gunste van de Algemene Reserve. Na elf jaar is de oorspronkelijke onttrekking volledig gecompenseerd. Deze vrijval dient jaarlijks te worden geboekt vanaf 1-1-2028.

2

V 1.0

Toetsing aan Omgevingsvisie De ontwikkeling van Scholenpark sluit aan bij wat er in de omgevingsvisie staat omschreven. Ontwikkelingen op Scholenpark A dragen bij aan het behouden van een breed en divers onderwijsaanbod. De omgevingsvisie vraagt een actieve samenwerking tussen scholen. De gemeente draagt hieraan bij. Door realisatie van het Scholenpark A worden kind- en onderwijsgerelateerde maatschappelijke voorzieningen verbonden. Dit draagt bij aan doorgaande leerlijnen, vroege signalering, laagdrempelige zorg en preventie. Er is een gezamenlijke hoge ambitie op het gebied van duurzaamheid. Daarom wordt als uitgangspunt een uniform modulair cascoprincipe gebruikt voor de te realiseren gebouwen. Op het Scholenpark zijn straks kind- en onderwijsgerelateerde voorzieningen van peuteronderwijs tot en met voortgezet onderwijs ondergebracht op één terrein. De nabijheid van het centreren van sportvoorzieningen in het Tolhuispark biedt ook volop mogelijkheden voor sport en ontspanning voor leerlingen. Kanttekeningen en risico’s 1. Opslagen, buffers inzake onvoorziene kosten, risico van inflatie, kostenstijgingen kunnen hoger uitvallen dan geraamd. De berekende kostenramingen zijn sterk afhankelijk van conjunctuur, inflatie en andere marktomstandigheden zoals prijsstijgingen van materialen of loonkosten.

Voor kinderopvang is rekening gehouden met een post onvoorzien van 10%, dat is een bedrag van € 221.555. 2.1 Kinderopvang is geen voorziening volgens de Verordening Voorzieningen Huisvesting Onderwijs. De gemeente bekostigt geen aanpassingen van of aanbouw aan een schoolgebouw ten behoeve van peuter- en kinderopvang uit onderwijshuisvestingsmiddelen. Wel kan gekeken worden hoe het geïntegreerd kan worden bij vervangende nieuwbouw. 2.2 Kinderopvangpartner kan niet akkoord gaan met gemeentelijke voorwaarden m.b.t. financiering van het project. Vertragingen of extra kosten kunnen ontstaan als de kinderopvangpartner bijvoorbeeld niet akkoord gaat met de voorwaarden van de financiering, of de kinderopvangpartner besluit het project voor het kinderopvangdeel vroegtijdig te annuleren, wat tot aanpassing van het ontwerp kan leiden. 2.3 De overheid mag niet met voorkeur aan één partij verhuren of verkopen. Eind november 2021 bepaalde de Hoge Raad in het Didam-arrest dat overheden de verkoop of verhuur van onroerend goed niet langer via een-op-een transacties met een marktpartij mogen afwikkelen. Andere gegadigden moeten kunnen meedingen. Overheden mogen niet vanuit een voorkeur één op één verkopen of verhuren aan een partij. Toch wordt er bij de bouw van een school gekozen voor een specifieke partij.

Belangrijk om hierbij te benoemen is dat het hierbij niet gaat om een voorkeurspartij vanuit de gemeente. De betreffende schoolbesturen hebben preferente partners waar zij op basis van visie mee willen samenwerken. 3. Er wordt met de kinderopvang een contract opgesteld voor 15 jaar. Het contract met de kinderopvang heeft een looptijd van 15 jaar, met als uitgangspunt verlenging. Hiermee loopt de gemeente een risico: het is technisch mogelijk dat de kinderopvang zich na 15 jaar terugtrekt en dat dan niet de volledige investering is terugverdiend. Gezien de ontwikkelingen waarbij onderwijs en kinderopvang zich steeds nauwer tot elkaar gaan verhouden, zien wij dit niet als een realistisch, groot risico. 4. Volgens de verordening worden gebouwen volledig afgeschreven in veertig jaar. Afwaardering kan ingebracht worden in de nieuwe investering, mits zelfde bestemming en dezelfde locatie (school). Omdat het hier sloop betreft ten gunste van parkeergelegenheid moet de investering in één keer afgeboekt worden omdat de oude waarde feitelijk niet meer aanwezig is. 6.1 De grond onder Scholenpark A is vervuild door baggerwerkzaamheden in het verleden. In het verleden is de grond onder Scholenpark A gebruikt als baggerdepot. Op verschillende plekken zijn leef-lagen aangebracht en de bodemkwaliteit is gemonitord.

Recente metingen zijn uitgevoerd en geven aan dat er geen verdere sanering nodig is voor de realisatie van de nieuw te bouwen scholen. Toch zal het gemonitord moeten blijven in verband met steekproeven die zijn uitgevoerd. 6.2 Aanwezigheid van een LPG tank bij naastgelegen tankstation kan voor beperkingen zorgen m.b.t. bouw. Een LPG tank die aanwezig is bij een naastgelegen tankstation kan zorgen voor beperkingen. In nauw contact met de FUMO zal onderzocht moeten worden hoe de gebouwen gerealiseerd kunnen worden. Rekening houdend met de aanpassingen die nodig zijn ten behoeve van het omgevingsplan.

3

V 1.0

Financiën Voorzien 1. Onderwijshuisvestingsplan (OHP) 2024 In december 2023 kende uw raad financiële middelen toe. Het ging hierbij om een bedrag van in totaal € 39.607.703,- inclusief de btw en projectkosten. De toegekende financiële middelen zijn toereikend voor de beoogde projectdoelen inclusief de benodigde aanpassingen voor het openbaar gebied en infrastructuur. Onvoorzien Ten aanzien van de investering in Kinderopvang: 2. Overzicht Investeringskrediet De totale investering inzake de Kinderopvang bedraagt afgerond € 2,4 miljoen inclusief de btw. Er is geen dekking voor deze investering in de meerjarenbegroting en in de IHP/OHP van de gemeente. Dat betekent dat de gemeente additioneel, afgerond, € 2,4 miljoen dient te financieren, en de kapitaalslasten van deze extra financiering dienen te worden meegenomen in de gemeentelijke meerjarenbegroting (zie hieronder de verdere analyse bij impact structureel). Tabel:

2. Impact structureel (Meerjarenbegroting / Staat van baten en lasten) De totale lasten behorend bij de investering in de Kinderopvang voor de gemeente bedragen afgerond € 101.500 per jaar. Aangezien kinderopvang geen wettelijke taak is van de gemeente is het beleid dat er volledig kostendekkend wordt verhuurd, en dat tevens de kinderopvangorganisatie de kosten voor onderhoud dekt. Kostendekkende verhuur heeft geen impact op het resultaat van de meerjarenbegroting; de kosten worden gedekt door de verhuurbaten. Hieronder de specificatie van de kosten:

4

V 1.0

3. Ten aanzien van het slopen van huidige school Dockinga vmbo-gt: Impact incidenteel en structureel De boekwaarde van de huidige Dockinga College vmbo - gt school per ultimo 2027 bedraagt afgerond € 421.500,-. Indien deze locatie gesloopt wordt en de schoolactiviteiten worden voortgezet op een andere locatie in Dokkum is het gevolg dat de balanswaarde van de huidige school moet worden afgeboekt. Dat is niet in de huidige meerjarenbegroting opgenomen hetgeen betekent dat de Algemene Reserve in 2027 wordt belast met € 421.500. Tegenover deze eenmalige last staat wel een structurele meevaller: de langjarige kapitaalslasten (afschrijving) van de oude te slopen school vallen vrij in de meerjarenbegroting (dat is € 38.300 per jaar voor een periode van elf resterende jaren); bij de meerjarenraming hieronder wordt dit zichtbaar gemaakt. Deze jaarlijkse vrijvallen worden geoormerkt zodat deze terugvloeien in de Algemene Reserve. Conclusie : per saldo wordt deze oorspronkelijk eenmalige afboeking volledig gecompenseerd na verloop van elf jaren. Hieronder de tabel van de Algemene Reserve voor de eenmalige impact:

Hieronder, op de volgende bladzijde, de meerjarenraming voor de structurele impact. De meerjarenraming is opgesteld tot en met 2029, in deze tijdsspanne vallen twee vrijvallen van de elf. 5

V 1.0

5. Uitwerking van de drie O’s 5.1 Onvoorzien Alleen de financiële middelen voor kinderopvang en het afboeken van een boekwaarde zijn onvoorzien. Deze financiële middelen zijn geen onderdeel van de Verordening onderwijshuisvesting van de gemeente Noardeast- Fryslân 5.2 Onvermijdelijk De gemeente is verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting (wettelijke plicht). Scholen zijn in leerlingaantal gegroeid en hebben behoefte aan permanente uitbreiding en nieuwbouw van hun gebouwen. Dit is nodig om leerlingen en leerkrachten te kunnen voorzien van onderwijs in een gebouw dat past bij het onderwijsconcept van de school. En voldoet aan de huidige bouwvoorschriften. 5.3 Onuitstelbaar De huidige gebouwen voldoen niet aan de ruimtebehoefte van de gebruikers. Een van de scholen zit bekneld midden in een woonwijk, dit leidt tot verkeersproblemen. De huidige planvorming voor Scholenpark A biedt een oplossing voor de beperkingen en uitdagingen waar de betreffende scholen mee te maken hebben.

6

V 1.0

Vervolg en planning Onderstaand de planning op hoofdlijnen. Onderstaande tabel toont fases en ‘gereed, go/ no go’ momenten waarop het college invloed kan uitoefenen. Waar nodig zal terugkoppeling naar uw raad plaatsvinden. Fase • Definitiefase, Programma van Eisen + kaders • Selectie ontwerpende partijen • Schets-/voorontwerp • Definitief ontwerp • Technisch ontwerp (bestek) • Prijsvorming/(EU) Aanbesteding • Omgevingsvergunning • Gefaseerde aanvang realisatie (incl. voorbereiding) • Gefaseerde opleveringen

Gereed (go/ no go) maart 2025 mei 2025 september 2025 december 2025 april 2026 juli 2026 juni 2026 najaar 2026 – voorjaar 2027 najaar 2027 – voorjaar 2028

De planning is ambitieus maar realistisch, waarbij geen rekening is gehouden met uitloop ten gevolge van latere besluitvorming en eventuele bezwaren vanwege de wijziging op het omgevingsplan. Communicatie + Participatie Het doel van de communicatie rondom Scholenpark A is dat zowel de scholen, ouders, leraren, leerlingen als de omwonenden zich betrokken en gehoord voelen in de ontwikkeling van het scholenpark. Door hen mee te nemen in de processen en mee te laten kijken en praten, kunnen we zorgen voor helderheid en draagvlak vanuit de interne en externe omgeving. Iedere 2 tot 3 maanden brengen wij een nieuwsbrief uit die gedeeld kan worden met het onderwijspersoneel, ouders en andere belanghebbenden. Verder worden er informatiebijeenkomsten georganiseerd in een later stadium van het project. Bijlagen I. Informerende raadsbrief Scholenpark A Dokkum April 2025 Dokkum, 15 april 2025 Burgemeester en wethouders van de gemeente Noardeast-Fryslân,

de secretaris, H.J.C.M Verbunt MBA

de burgemeester, mr. J.G. Kramer

7

V 1.0

Raadsbesluit 2025 / 2025-074849

De raad van de gemeente Noardeast-Fryslân, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 15 april 2025; gelet op de Verordening Voorzieningen Huisvesting Onderwijs; Besluit: 1. Kennis te nemen van het besluit van het college om over te gaan tot realisatie van project Scholenpark A Dokkum. 2. Een extra investeringskrediet voor de kinderopvang ter hoogte van € 2.400.000 inclusief de btw beschikbaar te stellen. 3. Uitgangspunt hierbij is dat de kinderopvanglocaties volledig kostendekkend worden verhuurd voor een meerjarige periode van ten minste 15 jaar. 4. Akkoord te geven voor het afboeken van de resterende boekwaarde Dockinga College voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs gemengd / theoretisch (vmbo – gt) ten laste van de algemene reserve; ter hoogte van € 421.500 in het boekjaar 2027. 5. Akkoord te geven voor de vrijval van de afschrijvingskosten in de meerjarenbegroting ten aanzien van Dockinga College vmbo - gt, voor de resterende elf jaren, ter hoogte van € 38.300 per jaar. Dit bedrag de komende elf jaar oormerken zodat dit volledig terugvloeit ten gunste van de Algemene Reserve. Na elf jaar is de oorspronkelijke onttrekking volledig gecompenseerd. Deze vrijval dient jaarlijks te worden geboekt vanaf 1-1-2028. Aldus besloten door de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân in zijn openbare vergadering d.d. 5 juni 2025. De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

{{Signer1}}

{{Signer2}}

mr. S.K. Dijkstra

mr. J.G. Kramer

8

V 1.0