Raadsvoorstel It Beslút 7 maart - Vaststellen regioplan 'Fryske oanpak beschermd wonen'

Raadsvoorstel Voorstel aan de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân Jaartal + zaaknummer

: 2024 /2023-262900

Raadsvergadering d.d.

: 7 maart 2024

Portefeuillehouder

: J.D. de Vries

Programma

: (3) Soarch & Wôlwezen

Programmaonderdeel

: n.v.t.

Naam opsteller

: S.J. Venema (E-mail: s.venema@noardeast-fryslan.nl)

Onderwerp

: Vaststelling regioplan ‘Fryske oanpak Beschermd wonen’

Begrotingswijziging

: Nee

Voorgesteld raadsbesluit Het bijgaande en als zodanig gewaarmerkte regioplan ‘De Fryske oanpak Beschermd wonen vanaf 2022’ vast te stellen. Inleiding Na de invoering van de Wmo 2015 hebben de Friese gemeenten afspraken gemaakt over samenwerking en het inrichten van Beschermd wonen in Fryslân. Gemeenten zijn daardoor beter in staat om aan te sluiten bij de situatie van de inwoner en beter de overgang te kunnen maken van Beschermd wonen naar Beschermd thuis in eigen omgeving. Deze afspraken zijn geformaliseerd in het regioplan ‘Fryske oanpak beschermd wonen’. Dit plan gaat over visie, inhoudelijke ontwikkelingen, de vorm van regionaal samenwerken en over het verdelen van middelen en risico’s binnen alle 18 gemeenten van de provincie. In maart 2023 zijn de Friese gemeenteraden door SDF via Webinars geïnformeerd over de laatste stap: het vaststellen van het regioplan ‘Fryske oanpak Beschermd wonen’. Tijdens deze Webinars is het regioplan in zijn definitieve vorm besproken. Het plan dat wordt vastgesteld is de geactualiseerde versie dat de basis is geweest voor de Webinars in maart 2023. Het college van B&W vraagt de raad om het regioplan ‘Fryske oanpak beschermd wonen’ vast te stellen, omdat het regioplan de eerdere samenwerkingsafspraken die in Friesland zijn gemaakt formaliseert en het plan al voortborduurt op de doordecentralisatie van beschermd wonen.

Beoogd effect Met het vaststellen van het plan wordt een soepele overgang bewerkstelligd van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis in de eigen omgeving. Hiermee kunnen mensen zo lang mogelijk veilig, gezond en zelfstandig in de eigen vertrouwde omgeving blijven wonen en de kans krijgen om goed mee te doen in de samenleving. Dit is het doel van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Argumenten 1.1. Hierdoor ligt er een goed plan voor de huidige samenwerking met alle gemeenten in Fryslân. Het regioplan omschrijft hoe we in Fryslân uitvoering willen gaan geven om de beweging van beschermd wonen naar beschermd wonen thuis in eigen omgeving te bewerkstelligen. Door het vaststellen van het regioplan ligt er een plan om de huidige samenwerking met alle gemeenten in Fryslân te versterken en regionale afspraken te borgen. 1.2. Hierdoor ligt er een goed plan voor de toekomstige samenwerking i.v.m. de doordecentralisatie van BW met alle gemeenten in Fryslân. De doordecentralisatie van BW van centrumgemeente naar individuele gemeenten is al een aantal keren uitgesteld. Ondanks er nog geen duidelijkheid is over de ingangsdatum heeft het Rijk wel aangegeven dat de inhoudelijke doordecentralisatie moet plaatsvinden. Het landelijke expertise team heeft 10 bouwstenen benoemd voor de inhoudelijke doordecentralisatie.

Deze bouwstenen zijn de basis voor het regioplan in Friesland en zijn in het regioplan geclusterd naar 4 onderwerpen om samenhang te creëren. Daarnaast werken we in Friesland al langere tijd samen om beschermd wonen goed in te richten. Met het regioplan ligt er een goed plan voor het versterken van de huidige samenwerking en zet in op de toekomstige situatie door goede regionale inhoudelijke en financiële afspraken in het plan op te nemen.

1

1.3. Hierdoor wordt voldaan aan de verplichting van het Ministerie van VWS om een regionaal plan op te stellen. Het Rijk en de VNG hebben in 2015 afgesproken dat de taak van beschermd wonen en maatschappelijke opvang uiteindelijk een taak van alle gemeenten moet worden, in plaats van een taak van alleen de centrumgemeenten. De overgang naar doordecentralisatie van BW is alleen verantwoord als er sprake is van een goede regionale samenwerking. Door onderling afspraken te maken over een niet vrijblijvend Norm van Opdrachtgeverschap, nemen gemeenten de verantwoordelijkheid om regionale samenwerking te verbeteren. Het regioplan is in Friesland de uitwerking van de norm. Om alle gemeenten verantwoordelijk te maken voor BW en MO en de doordecentralisatie te kunnen maken, wil het Rijk dat gemeenten een regionaal plan opstellen. 1.4. Hiermee kunnen mensen zo lang mogelijk veilig, gezond en zelfstandig in eigen vertrouwde omgeving blijven wonen en de kans krijgen om goed mee te doen in de samenleving. In Friesland vinden we dat er meer vormen van beschermd wonen zijn die aansluiten bij de behoefte van de cliënt. Er wordt ingezet op dat mensen met een psychische kwetsbaarheid of een verslaving zo veel mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Dat kan ook als zij zorg en begeleiding thuis krijgen, bijv. om de dag zorg thuis of therapie thuis.

Zij hoeven dan niet te verhuizen naar een instelling en kunnen in hun eigen wijk blijven wonen, waar zij gemakkelijker meedoen aan de samenleving. Zelfstandigheid kan dan worden behouden als er passende ondersteuning in de thuissituatie beschikbaar is. Kanttekeningen en risico’s Landelijk is er onduidelijkheid over wanneer de doordecentralisatie definitief gaat plaatsvinden, doordat het woonplaatsbeginsel en het daarmee samenhangende financiële verdeelmodel voor de vierde keer is uitgesteld. Beoogde ingangsdatum is nu 1 januari 2025. Ondanks deze onduidelijkheden is er afgesproken om het regioplan ‘Fryske oanpak beschermd wonen’ nu definitief te laten vaststellen door alle gemeenten, omdat het Rijk heeft aangegeven dat de inhoudelijke doordecentralisatie wel moet doorgaan. Financiën Het vaststellen van het plan heeft geen financiële gevolgen voor de gemeente. Het uitstellen van de doordecentralisatie heeft daarnaast geen directe gevolgen voor de uitvoering van Beschermd Wonen in Fryslân. Op basis van de regiovisie en het concept regioplan Beschermd Wonen (‘Fryske oanpak Beschermd wonen’) is voor de periode 2022-2026 Beschermd Wonen gezamenlijk ingekocht door de Friese gemeenten.

Daarnaast zijn in Fryslân in het Portefeuillehoudersoverleg SDF van 2 december 2022 (financiële) solidariteitsafspraken gemaakt voor de jaren 2024 en 2025, waarbij de middelen centraal bij de centrumgemeente belegd blijven/worden. Dat betekent dat we in de komende twee jaar monitoren wat de doordecentralisatie voor gemeenten betekent op inhoudelijk en financieel gebied. Communicatie + Participatie In 2020 hebben de 18 Friese gemeenten een concept Regioplan Beschermd wonen geschreven. In deze ‘Fryske oanpak Beschermd wonen’ is beschreven hoe het werkveld Beschermd wonen vanaf 1 april 2022 is vormgegeven. In de huidige inkoop en aanbesteding van de nieuwe producten BW is de ambulantisering en ‘ondersteuning dichter bij huis’ zoals omschreven in het concept regioplan al meegenomen. De Friese gemeenten hebben via het PO SDF besloten om geen definitief regioplan in te dienen bij het ministerie zolang er nog geen inhoudelijke en financiële duidelijkheid was over de doordecentralisatie. Het regioplan is destijds wel door alle colleges in concept vastgesteld, er is een informerende raadsbrief gestuurd en een brief naar het Ministerie van VWS gestuurd waarin dit besluit is toegelicht. In maart 2023 zijn Webinars georganiseerd voor bestuursleden, raadsleden en adviesraden waarin het regioplan in zijn definitieve vorm is besproken.

Naar aanleiding hiervan zijn er geen wijzigingen meer aangebracht in het regioplan. Bijlagen 1. Regioplan “De Fryske oanpak beschermd wonen vanaf 2022”; 2. Tijdlijn doordecentralisatie Beschermd wonen in de regio Fryslân. Dokkum, 23 januari 2024

2

V 1.0

Burgemeester en wethouders van de gemeente Noardeast-Fryslân,

de secretaris, H.J.C.M Verbunt MBA

de burgemeester, mr. J.G. Kramer

3

V 1.0

Raadsbesluit 2024 / 2023-262900

De raad van de gemeente Noardeast-Fryslân, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 23 januari 2024; gelet op het bepaalde in de artikelen in de verordening Wmo 2015;

Besluit: het bijgaande en als zodanig gewaarmerkte regioplan ‘De Fryske oanpak Beschermd wonen vanaf 2022’ vast te stellen.

Aldus besloten door de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân in zijn openbare vergadering d.d. 7 maart 2024. De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

{{Signer1}}

{{Signer2}}

mr. S.K. Dijkstra

mr. J.G. Kramer

4

V 1.0