Raadsvoorstel 23 november 2023 - notitie harmonisatie dorpshuizen

Raadsvoorstel Voorstel aan de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân Jaartal + zaaknummer

: 2023 / 2023-210202

Raadsvergadering d.d.

: 23 november 2023

Portefeuillehouder

: Aant Jelle Soepboer

Programma

: (2) Mienskip

Programmaonderdeel

: Toekomstbestendige voorzieningen

Naam opsteller

: Aukje Dijkstra (E-mail: Au.dijkstra@noardeast-fryslan.nl)

Onderwerp

: Notitie harmonisatie beleid onderhoud dorpshuizen.

Begrotingswijziging

: Nee

Voorgesteld raadsbesluit In te stemmen met de bijgaande en als zodanig gewaarmerkte notitie ‘Harmonisatie beleid onderhoud dorpshuizen’. Inleiding Binnen de voormalige gemeenten Dongeradeel, Ferwerderadiel en Kollumerland c.a. was het dorpshuizenbeleid verschillend ingevuld. Er is nu een notitie opgesteld over het harmoniseren van het beleid t.a.v. het onderhoud van de dorpshuizen. Beoogd effect Het doel van het beleid is om de bestaande dorpshuizen zoveel mogelijk te behouden voor de leefbaarheid in de dorpen. Dorpshuizen zijn toekomstbestendige voorzieningen: duurzaam, bereikbaar en toegankelijk. Uitgangspunten voor het beleid zijn: • • • • • •

Het bestuur van het dorpshuis is zelf verantwoordelijk voor het gebouw, de exploitatie en het onderhoud. De gemeente is bij voorkeur dan ook niet eigenaar van het dorpshuis. Het bestuur van het dorpshuis heeft een rechtsvorm zonder winstoogmerk (vereniging of stichting). Er is 1 dorpshuis per dorp. Het is belangrijk dat dorpshuizen “bij de tijd” blijven. De gemeente heeft een ondersteunende en adviserende rol.

Argumenten In de notitie zijn de volgende beleidsvoornemens opgenomen: • Er wordt een subsidieregeling onderhoud opgesteld waarbij de dorpshuisbesturen jaarlijks een bijdrage ontvangen gebaseerd op een vast bedrag van € 1.000 vermeerderd met een bedrag op basis van het aantal m2 van het dorpshuis. • Er wordt een onderhoudsfonds ingesteld waar dorpshuisbesturen onder bepaalde voorwaarden een beroep op kunnen doen voor een bijdrage in de kosten van groot onderhoud, verbouw of verduurzaming. • Bij aanvragen voor verbouw wordt aandacht gevraagd voor toegankelijkheid. • Om de 4 jaar kunnen dorpshuisbesturen op kosten van de gemeente een meerjarenonderhoudsplanning (MJOP’s) laten maken. • 2 x per jaar wordt er in samenwerking met de dorpshuisbesturen een netwerkbijeenkomst georganiseerd. Dorpshuizen ontvangen jaarlijks een bijdrage voor groot onderhoud Elk dorpshuis heeft regelmatig te maken met onderhoud aan het gebouw. Hoe groter het gebouw, hoe hoger de kosten. Tijdens de bijeenkomst met dorpshuisbesturen in maart 2023 heeft een groot deel van de dorpshuisbesturen aan gegeven de voorkeur te geven aan een jaarlijkse bijdrage voor het onderhoud. Besturen hebben hierbij zelf aangegeven dat er dan wel voor gewaakt moet worden dat deze middelen niet gebruikt worden voor de exploitatie van het dorpshuis.

Voorgesteld wordt een subsidieregeling te maken waarbij alle dorpshuizen een vast bedrag van € 1.000 ontvangen vermeerderd met een bedrag afhankelijk van het aantal m2 van het dorpshuis. Wanneer de sportzaal onderdeel is van het dorpshuis wordt deze meegenomen in het aantal m2. 1

Ruimtes die uitsluitend voor commerciële doeleinden worden gebruikt worden niet meegerekend. De volgende verdeling wordt gehanteerd: • < 250 m2 € 750 • 250 - 500 m2 € 1500 • 500 - 1000 m2 € 3000 • 1000 - 2000 m2 € 5000 • > 2000 m2 € 7500 Er is hierbij gekeken naar vergelijkbare gemeenten en de totale onderhoudskosten die in de MJOP’s zijn opgenomen. Er wordt een onderhoudsfonds ingesteld. Verduurzaming vergt een investering van de dorpshuizen. Vaak is het mogelijk om verduurzamingsmaatregelen te combineren met onderhoudswerkzaamheden of een verbouw. Deze combinatie betekent wel hogere kosten. Om incidentele grote uitgaven te kunnen realiseren, wordt in 2024 een onderhoudsfonds ingesteld van € 400.000 waar dorpshuisbesturen onder bepaalde voorwaarden een beroep op kunnen doen voor een bijdrage in de kosten van groot onderhoud, verbouw of verduurzaming. Na vaststelling van deze notitie worden de regelingen m.b.t het onderhoud en het onderhoudsfonds verder uitgewerkt. Het vaststellen van subsidieregelingen is een verantwoordelijkheid van het college. De regelingen worden na vaststelling ter informatie doorgestuurd naar de raad. 4 jaarlijks worden er MJOP’s gemaakt. Uit de gemaakte MJOP’s blijkt dat er de komende 20 jaar een bedrag van € 1.187.205 nodig is voor onderhoud. Voor verduurzaming is totaal € 1.489.050 aan kosten opgenomen.

De MJOP’s geven dorpshuisbesturen inzicht in de te verwachten onderhoudswerkzaamheden. Het gaat echter wel om een momentopname. Een deel van de dorpshuizen is bijvoorbeeld al aan de slag gegaan met verduurzaming. Een aantal hebben hierbij ook onderhoudswerkzaamheden meegenomen (bijvoorbeeld het vervangen van de kozijnen bij plaatsing van HR++glas). Ook door verbouw verandert de planning van het onderhoud. Om goed zicht op het onderhoud en de verbetermaatregelen te houden, wordt voorgesteld om 4 jaarlijks duurzame MJOP’s te laten maken. Bij de nog op te stellen subsidieregelingen zal het hebben van een MJOP ook als voorwaarde worden gesteld. Kanttekeningen en risico’s Met de Stichting Federatie Dorpshuizen Ferwerderadiel is door de voormalige gemeente Ferwerderadiel een uitvoeringsovereenkomst budgetsubsidie opgesteld. In deze overeenkomst is vastgelegd dat er jaarlijks een bedrag van max. € 45.000 beschikbaar is voor de bij de federatie aangesloten dorpshuizen. Deze overeenkomst is met ingang van 1 januari 2019 van rechtswege overgegaan naar de gemeente NoardeastFryslân. In overleg met de federatie worden nieuwe afspraken gemaakt waarbij de nieuwe subsidieregeling voor onderhoud uitgangspunt is. Financiën Beschikbaar budget dorpshuizen Budget voormalig Kollumerland c.a.

Budget voormalig Ferwerderadiel Via wensenlijst opgevoerd Totaal structureel beschikbaar vanaf 2023 Opgevoerd in begroting 2024 voor fonds onderhoud/verduurzaming Benodigd en opgenomen budget begroting 2023 Subsidieregeling onderhoud 2023 Benodigd en opgenomen budget 2024 Subsidieregeling onderhoud 2024 Netwerkbijeenkomsten

Bedrag € 17.000 € 45.000 € 75.000 € 137.000 € 400.000

FCL/ECL 6.601.080 43.800 6.601.080 43.800 6.601.080 43.800

€ 103.000 (totaal bedrag – jaarlijkse bijdrage Burdaard, hier loopt een toekomsttraject) € 112.000 € 5.000

2

V 1.0

MJOP’s en onvoorzien Fonds onderhoud en verduurzaming

€ 20.000 € 400.000

Vervolg en planning Na vaststelling van het beleid worden de subsidieregeling onderhoud en het onderhoudsfonds verder uitgewerkt. De nog op te stellen subsidieregeling onderhoud wordt met terugwerkende kracht vanaf 2023 beschikbaar gesteld. Dorpshuisbesturen ontvangen hier informatie over. Communicatie + Participatie Er zijn in de aanloop naar de notitie 2 bijeenkomsten geweest met dorpshuisbesturen. Ook zijn de besturen uitgenodigd voor It Petear van 16 november. Bijlagen 1. Notitie ‘Harmonisatie beleid onderhoud dorpshuizen’; 2. Overzicht onderhoudskosten en verduurzaming. Dokkum, 10 oktober 2023 Burgemeester en wethouders van de gemeente Noardeast-Fryslân,

de secretaris, H.J.C.M Verbunt MBA

de burgemeester, mr. J.G. Kramer

3

V 1.0

Raadsbesluit 2023 / 2023-210202

De raad van de gemeente Noardeast-Fryslân, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 10 oktober 2023;

Besluit: in te stemmen met de bijgaande en als zodanig gewaarmerkte notitie ‘Harmonisatie beleid onderhoud dorpshuizen’.

Aldus besloten door de raad van de gemeente Noardeast-Fryslân in zijn openbare vergadering d.d. 23 november 2023. De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

{{Signer1}}

{{Signer2}}

mr. S.K. Dijkstra

mr. J.G. Kramer

4

V 1.0