Presentatie Transitievisie Warmte 29 september 2021

Transitievisie Warmte: Richting een aardgasvrij Noardeast-Fryslân It Petear 29 september 2021

Programma van deze avond § Waarom van het aardgas? § Wat is de Transitievisie Warmte? § Proces tot nu toe § Welke warmtetechnieken zijn mogelijk in Noardeast-Fryslân?

§ Waar willen we starten? § Van visie naar uitvoering

Waarom van het aardgas? Aanleiding: • De aarde warmt op → terugdringen uitstoot CO2 • Aardbevingen Groningen

Wat is de Transitievisie Warmte? Een plan per gemeente om het verwarmen van woningen en andere gebouwen te verduurzamen

• Regierol gemeente

Wat komt er terug in deze visie? § Warmtetechnieken § Startbuurten § Uitgangspunten § Participatie § Rolverdeling

Het proces tot nu toe § Samenwerking kernteam gemeente en TAUW § Afstemming met stakeholders, waaronder sprintsessies § Schrijven concept visies en feedbackmomenten § 18 februari ’21: vaststellen PvA § 11 mei ’21: uitgangspunten definiëren

Wat vinden we belangrijk in de warmtetransitie? Wat zijn onze uitgangspunten? § We streven naar een haalbare en zo betaalbaar mogelijke transitie § We benutten de energie vanuit de Mienskip § We haken aan op natuurlijke momenten § We werken samen met de woningcorporaties § We streven naar een zo optimaal mogelijke CO2-reductie § We pakken de warmtetransitie stap voor stap aan § We werken samen met andere gemeenten en leren van en met elkaar

Wat is de warmtevraag en welke warmtetechnieken zijn mogelijk in Noardeast-Fryslân?

Onderscheid in bouwjaren § 25% in het bezit van woningcorporaties § 20% van de woningen na 1992 (relatief goed geïsoleerd)

Voor 1930

6%

1930-1945

23%

12%

1946-1964 1965-1974 6%

1975-1991 1992-2005

20%

§ Ongeveer 12.500 woningen van voor 1975

12%

21%

2006-2019

Onderscheid in bouwjaren

Presentatie bewonersbijeenkomst Transitievisie Warmte Noardeast-Fryslân

Geen aardgas… wat dan wel?

Bio-massa TEA

Bodem warmte

Waterstof

Zonthermie TEO Ondiepe geothermie

Lucht Restwarmte (LT)

0°C

Restwarmte (MT)

Restwarmte (HT)

Diepe geothermie

100°C

Groengas

Beschikbaarheid bronnen § Welke warmtetechnieken zijn kansrijk in Noardeast-Fryslân? Relatief veel potentie:

Geen potentie:

Biogas

Aquathermie

Bodemlussen

Restwarmte

Warmte-koude opslag (WKO)

Zonthermie en warmte uit lucht

Diepe geothermie

Weinig potentie op korte termijn:

Waterstofgas

Duurzame warmtetechnieken per buurt

Algeheel advies warmteoplossingen § Collectieve oplossingen (warmtenetten) veelal niet mogelijk § Nadruk op individuele oplossingen (warmtepompen) § Daarbij is ons advies: § Eerste stap: isoleren, isoleren, isoleren § Is uw woning goed naar label A of B te isoleren? Ø Neem dan een all-electric warmtepomp § Is uw woning niet goed te isoleren? Ø Neem dan een hybride warmtepomp

Waar willen we beginnen (Wijkuitvoeringsplannen)? Extra aandacht minima

Haalbaar en betaalbaar

Robuustheid modellen en voorspelde techniek

Samen werken met de woningcorporaties

Energie in de Mienskip Aanhaken op natuurlijke momenten

Anjum

ü Kwantificeren uitgangspunten ü Weging aanbrengen (gemeenteraad en stakeholders) ü Koppeling buurtkenmerken

Dokkum (diverse wijken)

Waar willen we beginnen (Wijkuitvoeringsplannen)? Waarom Anjum?

Waarom Dokkum?

§

Anjum scoort hoog op 'energie vanuit de Mienskip' dankzij initiatief van de energiecoöperatie.

§

Scoort hoog op 'haalbaar en betaalbaar': gemiddeld lagere isolatiekosten.

§

Relatief veel corporatiebezit

Scoort hoog door de koppelkans m.b.t. de geplande wegwerkzaamheden

§

Koppelkans geplande wegwerkzaamheden Jantjeszeepolder (Dokkum)

§

Participatie en communicatie § Richting de WUP’s steeds intensievere participatie § Doel van communicatie § Draagvlak en bewustwording § Handvatten bieden, inzicht in verduurzamingsmaatregelen en financieringsmogelijkheden (Duurzaam Bouwloket) § Starten communicatiecampagne

Een handelingsperspectief voor inwoners Welke stappen naar duurzaam verwarmen kunnen inwoners al zetten?

§ No-regret maatregelen, isolatie, ventilatie, etc. § Handelingsperspectief voor een aantal referentiewoningen

1. Oude boerderij en/of vrijstaande woning in het buitengebied 2. Monumenten en/of vooroorlogse panden dorpskern 3. Gelijksoortige jaren ‘60-‘70 woningen in de dorpen 4. Jongere dorpsranden vanaf late jaren ‘80 5. Utiliteitsbouw (mix van nieuw en oud)

Vervolgstappen in de uitvoering We werken vanuit 3 sporen: Communicatie met inwoners en ondernemers Starten met gesprekken om te komen tot de eerste WUP’s in Anjum en Dokkum Samenwerking tussen de partners: gemeente, netbeheerders, woningcorporaties, energiecoöperaties en belangenvertegenwoordigers Daarnaast gaan we aan de slag met: - Onderzoeken (bijvoorbeeld naar groengas, netcapaciteit en nieuwe technische ontwikkelingen) - Aanpak voor bedrijven en utiliteitsgebouwen - Interne organisatie

Besluitvorming § Geen concrete ambitie voor aantal woningen aardgasvrij in 2030 § Wel ijkpunt: 20% van de woningen verduurzamen § 11 november It Debat § 2 december It Beslút