Bijlage - Bestemmingsplan 'Easternijtsjerk - De Lyts Ein’ met bijbehorende bijlagen

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 15 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

waterjuffer), begroeide moerassige plaatsen en verlandingszones van matig voedselarme vennen en petgaten (Kempense heidelibel) of zonnige, vaak kalkrijke stroompjes en bronnen met rijke water - en oevervegetatie met bij voorkeur kleine watereppe (mercuurwaterjuffer). Waarnemingen van deze soorten zijn vaak afkomstig uit een specifieke geografische regio, zoals de Catspoele en Dellebuursterheide (oostelijke witsnuitlibel), de Weerribben en voorheen het Naadermeer (donkere waterjuffer) en zeer specifieke locaties in Limburg en voorheen Noord-Brabant en Overijssel (mercuurwaterjuffer). De Kempense heidelibel is van origine alleen bekend in de Kempen, echter heeft het verspreidingsgebied van de soort zich in de afgelopen jaren flink uitgebreid. Vanwege de afwezigheid van genoemde habitattypen in combinatie met de geografische ligging van het plangebied, wordt aanwezigheid van deze beschermde libellensoorten uitgesloten.

3.2.9

Kevers De beschermde keversoorten in Nederland zijn afhankelijk van bossen met dood eikenhout (vliegend hert, heldenbok), populierenhout (vermiljoenkever) en holle bomen (juchtleerkever), of sloten en kanalen zonder krooslaag (gestreepte waterroofkever) en grote vennen (brede geelgerande waterroofkever). De verspreiding van een aantal van deze soorten beperkt zich tevens tot zeer specifieke locaties zoals een bos nabij Kerkrade (juchtleerkever), enkele vennen in Drenthe en de kop van Overijssel (brede geelgerande waterroofkever) en enkele eikenbossen bij Zwolle, bij Alkmaar en bij het rivierengebied (heldenbok), hoewel soms oude en nieuwe populaties (her)ontdekt worden. Het plangebied is niet gelegen nabij het bekende verspreidingsgebied van deze soorten. Vanwege d e afwezigheid van genoemde habitattypen in combinatie met de geografische ligging van het plangebied, wordt aanwezigheid van deze beschermde keversoorten uitgesloten.

3.2.10

Haften Er is één haftensoort beschermd vanuit de Wet natuurbescherming. Het betreft hier de oeveraas, welke van nature voorkwam in de rivieren in Nederland, maar echter rond 1900 verdwenen is uit Nederland. De aanwezigheid van de oeveraas wordt daarmee uitgesloten.

3.2.11

Weekdieren Er zijn twee weekdiersoorten beschermd vanuit de Wet natuurbescherming. Het gaat hier om de Bataafse stroommossel en de platte schijfhoren. De Bataafse stroommossel is reeds verdwenen uit Nederland. De platte schijfhoren komt voor in een groot deel van Nederland en leeft in zoete, heldere en schone wateren met een rijke vegetatie. Vanwege de ligging van het plangebied ten opzichte van de bekende verspreiding van de platte schijfhoorn. Wordt de aanwezigheid van de platte schijfhoorn uitgesloten binnen en rond het plangebied.

3.2.12

Kreeftachtigen De enige beschermde kreeftachtige is de Europese rivierkreeft. Van nature kwam deze soort voor in de stroomgebieden langs de grotere rivieren. Tegenwoordig is er nog één populatie bekend van de Europese rivierkreeft op een landgoed nabij Arnhem. Het plange bied bevindt zich niet in de nabijheid van dit landgoed, waardoor de aanwezigheid van beschermde kreeftachtigen kan worden uitgesloten.

3.2.13

Vaatplanten De in Nederland beschermde vaatplanten stellen specifieke eisen aan hun groeiplaats, of komen slechts beperkt voor in Nederland. De meeste soorten groeien op voedselarme bodems en zijn niet te verwachten op stikstofrijke of bemeste bodems zoals landbouwgronden en de meeste wegbermen. Andere beschermde soorten groeien slechts in een specifieke biogeografische re gio in Nederland, zoals in het rivierengebied, de duinen langs de westkust, Waddeneilanden of in het heuvelland van Zuid -

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 16 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Limburg. Enkele plantensoorten groeien echter wel op stikstofrijke en bemeste bodems (o.a. brave hendrik, kruipend moerasscherm, brede wolfsmelk, dreps, korensla, naakte lathyrus, scherpkruid, smalle raai en wolfskers), maar komen alleen voor op specifieke geografische locaties zoals in Zuid Limburg, of hebben andere eisen zoals een vochtige groeiplaats, specifieke bodemsoort of schaduw. Tevens verspreiden de meeste beschermde plantensoorten zich slecht, waardoor er vaak enkele geïsoleerde populaties bekend zijn. Gezien de aanwezige habitats binnen het plangebied in combinatie met de bekende huidige verspreiding van beschermde plantensoorten, kan uitgesloten worden dat deze soorten aanwezig zijn binnen het plangebied.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 17 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

4 4.1

Effecten en gevolgen Overzicht beschermde soorten In dit hoofdstuk wordt de geplande ingreep getoetst aan de aanwezige of verwachte beschermde soorten (zie hoofdstuk 3) binnen het plangebied, en de te verwachten risico’s voor deze soorten, bij uitvoer van de geplande werkzaamheden. In de Wet natuurbescherming zijn vooral vaste verblijfplaatsen (voortplantingslocaties zoals nesten, holen, kraamkolonies etc.) van belang, maar ook de functionele leefomgeving die de vaste verblijfplaatsen in stand houdt. Voor soorten die niet genoemd worden vanuit de Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn of Wnb artikel 3.10 geldt de algemene vrijstelling bij ruimtelijke ontwikkelingen. Zelfs bij negatieve effecten hoeft geen ontheffing te worden aangevraagd. Ditzelfde geldt voor soorten van Wnb artikel 3.10, waarvoor een Provinciale vrijstelling is uitgegeven. Voor deze soorten geldt wel de zorgplicht, maar ze worden hieronder, ondanks eventueel voorkomen en eventueel te verwachten negatieve effecten, niet meegenomen. Onderstaand wordt gebruik gemaakt van de term “verstoringszone”. Deze term heeft betrekking tot de invloedsfeer welke is bepaald op de verwachte maximale verstoring die de onderhavige werkzaamheden mogelijk hebben op aanwezige natuurwaarden. Hierbij is rekening gehouden met tussenliggende elementen, visuele verstoring, verstoring door geluid, en verstoring door trillingen.

De verstoringszone is per mogelijk aanwezige soort op basis van expert judgement bepaald aan de hand van deze verstorende effecten en omgevingselementen, alsmede de gevoeligheid van de betreffende soort op basis van ecologie. Tabel 5.1. Soort(groep)en van de Wet natuurbescherming waarvoor het effect van de maatregel bepaald moet worden. 3.1 = Vogelrichtlijn, 3.5 = Habitatrichtlijn, 3.10 = nationaal beschermd. Soortgroep

4.2

Soort(en)

Bescherming

Aanwezig

Broedvogels met buizerd, boomvalk, havik, ransuil, sperwer, huismus en jaarrond gierzwaluw. beschermde nesten

3.1.

Mogelijk.

Algemene broedvogels

Diverse soorten.

3.1.

Waarschijnlijk.

Vleermuizen

Verblijfplaatsen van gebouw- en boombewonende vleermuissoorten.

3.5.

Mogelijk.

Amfibieën

Diverse niet beschermde soorten.

Zorgplicht.

Waarschijnlijk.

Vissen

Diverse niet beschermde soorten.

Zorgplicht.

Waarschijnlijk.

Effecten op de in het plangebied (mogelijk) aanwezige flora en fauna Vogels met jaarrond beschermde nesten In het bosgebied ten zuiden van het plangebied is een boomnest waargenomen. Dit nest kan gebruikt worden door soorten als buizerd, boomvalk, havik, sperwer en ransuil. Het boomnest dat is waargenomen, is aanwezig in het bosgebied vlak naast de N358 en de achtertuinen van de huizen aan weerszijde van het perceel. Hierdoor word deze nestlocatie al verstoord, doordat er menselijke activiteit en verkeer aanwezig is. Tevens worden de bomen waarin het nest is waargenomen tijdens de Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 18 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

werkzaamheden niet aangetast. De bomen staan op enige afstand van de beoogde werklocatie in het plangebied, en zullen door de werkzaamheden niet worden aangetast. Er worden daardoor geen negatieve effecten verwacht op dit mogelijk jaarrond beschermde nest van buizerd, havik, spe rwer of ransuil. Tevens zijn de woningen rond het plangebied geschikt voor huismus en gierzwaluw, vanwege de aanwezigheid van dakpannen daken en dakgoten. Huismus en gierzwaluw zijn gewend aan broeden in een urbane omgeving met veel menselijke verstoring. Doordat deze soorten dusdanig gewend zijn aan een urbane en humane omgeving en er geen gebouwen worden aangetast, zullen de werkzaamheden geen significant negatief effect hebben. Er zijn daarom geen vervolgstappen ten aanzien van de huismus en gierzwaluw. Algemene broedvogels In het plangebied en binnen de verstoringszone hiervan kunnen meerdere algemene broedvogels tot broeden komen. Wanneer de werkzaamheden plaatsvinden, worden mogelijk aanwezige broedende vogels rond het plangebied verstoord en hun nesten mogelijk vernietigd. Dit is in strijd met de verbodsartikelen uit de Wet natuurbescherming, waardoor de werkzaamheden niet uitgevoerd kunnen worden zonder dat de in paragraaf 5.1.1. genoemde vervolgstappen in acht worden genomen.

Vleermuizen Rond het plangebied zijn woningen aanwezig, waar zich mogelijk kraam-, paar-, zomer- of winterverblijfplaatsen kunnen bevinden van gebouwbewonende vleermuissoorten als de gewone dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis (geen kraam) en laatvlieger. Tevens kunnen in het zuidelijk gelegen bosgebied boomholtes aanwezig zijn, waar verblijfplaatsen van boombewonende soorten aanwezig kunnen zijn zoals de watervleermuis. De woningen en bomen in het bosgebied zullen niet fysiek worden aangetast. Wel is het mogelijk dat wanneer er na zonsondergang wordt gewerkt en bouwverlichting gebruikt wordt, dit een verstorende werking kan hebben op mogelijk aanwezige verblijfplaatsen langs het plangebied. Ook kan de nieuwe situatie door lichtuitstraling een verstorend effect hebben op aanwezige verblijfplaatsen van vleermuizen. Het verstoren van verblijfplaatsen van vleermuizen is in strijd met de verbodsartikelen uit de Wet natuurbescherming, waardoor de werkzaamheden niet uitgevoerd kunnen worden zonder dat de in paragraaf 5.1.2 genoemde vervolgstappen in acht worden genomen. Niet beschermde amfibieën en vissen (zorgplicht) In de sloten ten noorden en zuiden van het plangebied kunnen vrijgestelde amfibieën en vissen voorkomen. Tijdens de werkzaamheden zal een deel van de noordelijke sloot langs het plangebied worden gedempt en een ander deel van de sloot zal worden verlengt.

Tijdens deze werkzaamheden kunnen eventueel aanwezige niet beschermde amfibie en vissoorten verstoord, gewond of gedood worden. Hierdoor wordt geadviseerd om de werkwijze te volgen zoals beschreven in paragraaf 5.1.3 geadviseerde vervolgstappen te hanteren.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 19 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

5

Vervolgstappen In dit hoofdstuk worden de vervolgstappen beschreven voor de soorten waarvan in hoofdstuk 4 is bepaald dat deze mogelijk een effect bemerken van de geplande ingreep. Deze vervolgstappen kunnen bestaan uit het uitvoeren van nader onderzoek om de aanwezigheid te bevestigen of uit te sluiten. Maar de vervolgstap kan ook aangeven dat er een aanvraag voor een ontheffing op de verbodsbepalingen in de Wet natuurbescherming benodigd is. Er kan ook een specifieke werkwijze worden omschreven waardoor negatieve effecten worden voorkomen en de ingreep uitgevoerd kan worden zonder een ontheffing. Tabel 5.1. Soort(groep)en van de Wet natuurbescherming waarvoor een vervolgactie benodigd is. 3.1 = Vogelrichtlijn, 3.5 = Habitatrichtlijn, 3.10 = nationaal beschermd.

Soortgroep

Soort(en)

Bescherming

Aanwezig

Vervolgactie

Algemene broedvogels

Diverse soorten.

3.1.

Waarschijnlijk.

Specifieke werkwijze.

Vleermuizen

Verblijfplaatsen gebouw- en boombewonende soorten,

3.5.

Mogelijk.

Specifieke werkwijze.

Amfibieën

Diverse soorten vrijgestelde amfibieën.

Zorgplicht.

Mogelijk.

Specifieke werkwijze.

Vissen

Diverse soorten niet Zorgplicht. beschermde vissen.

Mogelijk.

Specifieke werkwijze.

5.1

Soorten

5.1.1

Algemene broedvogels; specifieke werkwijze Alle inheemse broedvogels zijn tijdens het broeden wettelijk beschermd volgens de Vogelrichtlijn. Als er ten tijde van de beoogde start van de werkzaamheden vogels in, of binnen de verstoringszone van het plangebied broeden, kunnen de werkzaamheden ter plaatse geen doorgang vinden totdat de jongen zijn uitgevlogen. Het is niet mogelijk om een ontheffing te verkrijgen voor het verstoren en verjagen van broedende vogels. Het verdient daarom de aanbeveling om de werkzaamheden buiten het broedseizoen uit te voeren. Een wettelijk vastgestelde periode voor het broedseizoen bestaat niet, bepalend is of broedgevallen aanwezig zijn. Indicatieve datumgrenzen zijn 15 maart tot 15 juli, maar er bestaan, afhankelijk van het weer en de vogelsoort, vele uitzonderingen op deze regel. Om te voorkomen dat algemene broedvogels zich vestigen binnen of rond het plangebied. Kunnen in het plangebied vlaggetjes worden geplaatst om broedvogels te weren. Ook kan er voor gekozen worden om in het plangebied het gras kort te houden en regelmatig te maaien om te voorkomen dat een vogel zich hier gaat vestigen. Om broedgevallen in de watergangen te voorkomen wordt er geadviseerd om de oevers van de aangrenzende sloten aan het plangebied te maaien en kort te houden.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 20 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Indien de werkzaamheden starten te midden van het broedseizoen: • Het plan- en verstoringsgebied dient eerst door een ter zake kundige ecoloog gecontroleerd te worden op aanwezigheid van broedvogels; • Indien vastgesteld wordt dat sprake is van actuele broedgevallen binnen het plan - of verstoringsgebied, worden door de ter zake kundige ecoloog specifieke maatregelen voorgesteld en/of wordt (een deel van) het plangebied niet vrijgegeven en dienen de werkzaamheden uitgesteld te worden tot alle nesten, vanuit eigen beweging van de vogels, niet meer in gebruik zijn.

5.1.2

Vleermuizen; specifieke werkwijze De woningen rond het plangebied kunnen dienst doen als verblijfplaats voor gebouwbewonende vleermuissoorten. Ook kunnen er in het bosgebied aan de zuidzijde van het plangebied boomholtes aanwezig zijn, waar boombewonende vleermuizen kunnen verblijven. Het verstoren van verblijfplaatsen is een overtreding van de verbodsartikelen uit de Wet natuurbescherming. Er moet tijdens de werkzaamheden en in de nieuwe situatie rekening gehouden worden met het vermijden van extra lichtoverlast op potentiële verblijfplaatsen. Indien er licht gevoerd wordt na zonsondergang en voor zonsopkomst, dan dienen onderstaande mitigerende maatregelen opgevolgd te worden. Mitigerende maatregelen: • Extra lichtoverlast tijdens de werkzaamheden en in de nieuwe situatie moet worden voorkomen door het licht weg te draaien van gebouwen en bomen • Indien verlichting gevoerd moet worden dient er gekozen te worden voor amberkleurige verlichting.

5.1.3

Niet-beschermde, vrijgestelde amfibieën en vissen; specifieke werkwijze In de sloot aan de noordzijde van het plangebied zullen werkzaamheden plaatsvinden. Hier zal een deel van de sloot worden gedempt en een ander deel worden uitgegraven. Omdat tijdens het uitvoeren van deze werkzaamheden mogelijk niet beschermde amfibieën- en vissoorten verstoord, verwond of gedood worden, zal er volgens een specifieke werkwijze moeten worden gewerkt.

• • •

•

Er mag niet gewerkt worden bij temperaturen onder 0°C of boven 25°C Bij het droogleggen van een deel van een watergang dienen alle amfibieën en vissen een vlucht mogelijkheid richting een ander deel van de watergang te hebben. Bij het droogleggen van een complete waterpartij of watergang dient een erkend ecoloog aanwezig te zijn. Deze biedt ecologische begeleiding. Wanneer het waterpeil laag genoeg is zal de ecoloog de waterpartij afvissen en de gevangen amfibieën en vissen overbrengen naar een geschikte watergang of waterpartij welke onaangetast blijft nabij het plangebied. Voor het te dempen deel van de watergang wordt er geadviseerd om dit deel voor het dempen met een schot af te schermen om vervolgens met een graafmachine met schepbak leeg te scheppen zodat alle vissen en amfibieën kunnen worden overgezet naar een nabije en vergelijkbare watergang. Hiervoor zou ook een pomp met filter kunnen worden gebruikt zolan g vissen en andere dieren hier niet in kunnen komen.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 21 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

6

Conclusie In opdracht van Hekstra Bedrijven heeft ecologisch adviesbureau JM ecologie b.v. een QuickScan soorten uitgevoerd ten behoeve van de bouw van een woning met bijgebouw aan De Lytse Ein 34 te Easternijtsjerk, gemeente Noardeast-Fryslân, provincie Friesland. De QuickScan is uitgevoerd om eventuele strijdigheden van de beoogde werkzaamheden en de toekomstige situatie met de Wet natuurbescherming op te sporen. De consequenties van de beoogde ruimtelijke ingreep zijn getoetst aan de bepalingen van de soortenbescherming uit de Wet natuurbescherming (Wnb). Uit de QuickScan is gebleken dat er mogelijk negatieve effecten zijn op algemene broedvogels, verblijfplaatsen gebouw- en boombewonende vleermuizen en niet beschermde amfibieën en vissoorten door het uitvoeren van de werkzaamheden. Voor algemene broedvogels dient de specifieke werkwijze gevolgd te worden zoals beschreven in paragraaf 5.1.1. Voor gebouwbewonende en boombewonende vleermuizen dient de specifieke werkwijze gevolgd te worden zoals beschreven in paragraaf 5.1.2. Voor de niet beschermde amfibieën en vis soorten dient de specifieke werkwijze gevolgd te worden zoals beschreven in paragraaf 5.1.3

Gorredijk, juli 2023 JM ecologie b.v.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 22 van 23

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Geraadpleegde bronnen • • • • • • • • • • •

Nationale Database Flora- en Fauna (NDFF), geraadpleegd op 18 juli 2023. Studio JK, schetsontwerp nieuw te bouwen woning, 27 februari 2023. Studio JK, tekening t.b.v. bestemmingsplan wijziging, 28 februari 2023. BIJ12, 2017. Kennisdocumenten. SOVON Vogelonderzoek Nederland 2002. Atlas van de Nederlandse broedvogels 1998-2000. Netwerk Groene Bureaus & Zoogdiervereniging, 2021. Vleermuisprotocol 2021. Vlinderstichting (z.d.). Informatiepagina libellen. Geraadpleegd van https://www.vlinderstichting.nl/libellen Vlinderstichting (z.d.). Informatiepagina vlinders. Geraadpleegd van https://www.vlinderstichting.nl/vlinders FLORON (z.d.). Verspreidingsatlas vaatplanten. Geraadpleegd van https://www.verspreidingsatlas.nl/vaatplanten RAVON (z.d.). Informatiepagina soorten. Geraadpleegd van https://www.ravon.nl/Soorten/Soortinformatie Zoogdiervereniging (z.d.). Informatiepagina soorten. Geraadpleegd van https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 23 van 23

Hekstra QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34

Bijlage 1 – Jaarrond beschermde nesten per provincie Provincie Noord-Brabant, Noord-Holland, Zuid-Holland, Zeeland, Gelderland, Utrecht en Groningen* Tabel 1. Jaarrond beschermde nesten in de provincies Noord-Brabant, Noord-Holland, Zuid-Holland, Zeeland, Gelderland, Utrecht en Groningen*. Soort

Categorie

Soort

Categorie

Soort

Categorie

Boomvalk

4

Blauwe reiger

5

IJsvogel

5

Buizerd Gierzwaluw Grote gele kwikstaart

4 2 3

Boerenzwaluw Bonte vliegenvanger Boomklever

5 5 5

Kleine bonte specht Kleine vliegenvanger Koolmees

5 5 5

Havik Huismus

4 2

Boomkruiper Bosuil

5 5

Kortsnavelboomkruiper Oeverzwaluw

5 5

Kerkuil Oehoe Ooievaar

3 3 3

Brilduiker Draaihals Eidereend

5 5 5

Pimpelmees Raaf Ruigpootuil

5 5 5

Ransuil Roek

4 2

Ekster Gekraagde roodstaart

5 5

Spreeuw Tapuit

5 5

Slechtvalk Sperwer Steenuil

3 4 1

Glanskop Grauwe vliegenvanger Groene specht

5 5 5

Torenvalk Zeearend Zwarte kraai

5 5 5

Wespendief Zwarte wouw

4 4

Grote bonte specht Hop

5 5

Zwarte mees Zwarte roodstaart

5 5

Huiszwaluw

5

Zwarte specht

5

Categorie 1: jaarrond gebruikte nesten (steenuil). Categorie 2: zeer honkvaste koloniebroeders of afhankelijk van bebouwing. Categorie 3: Zeer honkvaste broeders of afhankelijk van bebouwing (geen kolonie). Categorie 4: vogels die ieder jaar terug keren naar specifiek nest. Categorie 5: honkvaste broeders, maar voldoende flexibel. Vogels met een categorie 5 jaarrond beschermd nest worden alleen als jaarrond beschermd beschouwd wanneer hier een ecologisch zwaarwegende reden voor geldt. *De provincie Groningen heeft met de inwerkingtreding van de Wet natuurbescherming in 2017 gesteld dat er geen vaste lijst met jaarrond beschermde nesten wordt gehanteerd in de provincie Groningen, maar dat jaarronde bescherming afhankelijk is van de essentie van een nest. Wel erkent de provincie Groningen de lijsten van andere bevoegde gezagen. Om deze reden wordt de meest frequent gebruikte lijst jaarronde beschermde nesten gehanteerd en worden overige soorten met een essentieel nest toegevoegd indien van toepassing.

Datum: 26 Juli 2023 rapport: R23.127, versie 0.1

blad I van VI

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Provincie Limburg Tabel 2. Jaarrond beschermde nesten in de provincie Limburg. Soort

Categorie

Soort

Categorie

Boerenzwaluw

2

Bijeneter

4

Boomvalk Bosuil Gierzwaluw

3 2 2

Blauwe reiger Buizerd Draaihals

4 4 4

Grote gele kwikstaart Havik

2 3

Grauwe klauwier Grutto

4 4

Huismus Huiszwaluw Kerkuil

2 2 1

IJsvogel Kramsvogel Kwartelkoning

4 4 4

Oehoe Ooievaar

1 2

Oeverzwaluw Paapje

4 4

Raaf Ransuil Rode wouw

3 3 3

Ringmus Roerdomp Sperwer

4 4 4

Roek Slechtvalk

1 2

Spotvogel Visdief

4 4

Steenuil Torenvalk Wespendief

1 3 3

Wulp Zomertortel Zwarte specht

4 4 4

Zwarte wouw

3

Categorie 1: jaarrond gebruikte nesten Categorie 2: zeer plaatsgetrouwe broedvogel of afhankelijk van bebouwing. Categorie 3: zeer plaatsgetrouwe broedvogel of ieder jaar terugkeert naar specifiek nest. Categorie 4: vogel dat jaarlijks terugkeert naar specifiek nest, maar voldoende flexibel is om elders een nieuw nest te bouwen. Echter, dusdanig kwetsbaar dat functionaliteit van leefgebied niet in het geding mag komen.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 2 van 6

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Provincie Overijssel Tabel 3. Jaarrond beschermde nesten in de provincie Overijssel. Soort

Categorie

Soort

Categorie

Boerenzwaluw

3

Blauwe reiger

5

Boomvalk Bosuil Buizerd

4 3 4

Bonte vliegenvanger Boomklever Boomkruiper

5 5 5

Gierzwaluw Grote gele kwikstaart

2 3

Draaihals Gekraagde roodstaart

5 5

Havik Huismus Huiszwaluw

4 2 2

Glanskop Grauwe vliegenvanger Groene specht

5 5 5

Kerkuil Oehoe

3 3

Grote bonte specht Grutto

5 5

Ooievaar Raaf Ransuil

3 4 4

IJsvogel Kleine bonte specht Kortsnavelboomkruiper

5 5 5

Roek Slechtvalk

2 3

Middelste bonte specht Oeverzwaluw

5 5

Sperwer Steenuil Torenvalk

4 1 4

Ringmus Spreeuw Tapuit

5 5 5

Wespendief Zeearend Zwarte specht

4 4 3

Tureluur Veldleeuwerik Wulp

5 5 5

Zwarte wouw

4

Zomertortel Zwarte mees

5 5

Zwarte roodstaart

5

Categorie 1: jaarrond gebruikte nesten. Categorie 2: zeer plaatsgetrouwe koloniebroeders die elk broedseizoen op dezelfde plaats of afhankelijk van bebouwing of biotoop. Categorie 3: zeer plaatsgetrouwe broedvogel die ieder jaar terugkeert naar specifiek nest of afhankelijk van bebouwing. Categorie 4: vogels die jaarlijks terug keren naar specifiek nest en die niet of nauwelijks in staat zijn een nest te bouwen. Categorie 5: nesten van vogels die over voldoende flexibiliteit beschikken om zich elders te vestigen.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 3 van 6

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Provincie Flevoland Tabel 4. Jaarrond beschermde nesten in de provincie Flevoland. Soort

Categorie

Soort

Categorie

Soort

Categorie

Boerenzwaluw

3

Blauwe reiger

5b

Oeverzwaluw

5b

Bosuil Gierzwaluw Grote gele kwikstaart

4 2 3

Boomvalk Buizerd Draaihals

5a 5a 5b

Ooievaar 1 Raaf Rode wouw

5a 5a 5a

Huismus Kerkuil 2

2 1

Groene specht Grote bonte specht

5b 5b

Sperwer Spreeuw

5a 5b

Ransuil Roek Slechtvalk

4 2 3

Havik Huiszwaluw IJsvogel

5a 5b 5b

Tapuit Wespendief Zeearend

5b 5a 5a

Steenuil Torenvalk

1 3

Kleine bonte specht Middelste bonte specht

5b 5b

Zwarte specht Zwarte wouw

5b 5a

Oehoe

5a

1 ) Wanneer een ooievaarsnest in een hoogspanningsmast vanwege werkzaamheden moet worden weggehaald of verplaatst, dan

kan dat buiten de periode dat er eieren/jongen aanwezig zijn, zonder ontheffing. Er dient na uitvoering van de werkzaamheden een gelijk aantal vervangende nesten in de hoogspanningsmast te worden aangeboden binnen hetzelfde territorium. 2 ) In het geval dat een kerkuilenkast binnen een erf wordt verplaatst buiten de periode dat er jongen aanwezig zijn, dan hoeft geen ontheffing te worden aangevraagd, mits onder begeleiding van een deskundige. Categorie 1: nesten die, behalve gedurende het broedseizoen als nest, buiten het broedseizoen in gebruik zijn als vaste rust- en verblijfplaats. Categorie 2: nesten van koloniebroeders die elk broedseizoen op dezelfde plaats broeden en die daarin zeer honkvast zijn of afhankelijk van bebouwing of biotoop. De (fysieke) voorwaarden voor nestplaatsen zijn vaak zeer specifiek en limitatief beschikbaar. Categorie 3: nesten van vogels, zijnde geen koloniebroeders, die elk broedseizoen op dezelfde plaats broeden en die daarin zee r honkvast zijn of afhankelijk van bebouwing. De (fysieke) voorwaarden voor nestplaatsen zijn vaak zeer specifiek en limitatief beschikbaar. Categorie 4: vogels die jaar in jaar uit gebruik maken van hetzelfde nest en die zelf niet of nauwelijks in staat zijn een nest te bouwen.

Categorie 5a: in beginsel wel jaarrond beschermd, tenzij uit een ecologische beoordeling blijkt dat aantasting niet van invloed is op de lokale staat van instandhouding van de soort, bijvoorbeeld omdat er voldoende uitwijkmogelijkheden zijn . Categorie 5b: in beginsel niet jaarrond beschermd, tenzij door aantasting de lokale staat van instandhouding van de soort in het geding komt, bijvoorbeeld omdat er geen of onvoldoende geschikte uitwijkmogelijkheden zijn.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 4 van 6

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Provincie Friesland Tabel 5. Jaarrond beschermde nesten in de provincie Friesland (tot inwerkingtreding omgevingswet). Soort

Categorie

Soort

Categorie

Soort

Categorie

Boomvalk Buizerd Gierzwaluw

4 4 2

Blauwe reiger Boerenzwaluw Bonte vliegenvanger

5 5 5

IJsvogel Kleine bonte specht Kleine vliegenvanger

5 5 5

Grote gele kwikstaart Havik

3 4

Boomklever Boomkruiper

5 5

Koolmees Kortsnavelboomkruiper

5 5

Huismus Kerkuil Oehoe

2 3 3

Bosuil Brilduiker Draaihals

5 5 5

Oeverzwaluw Pimpelmees Raaf

5 5 5

Ooievaar Ransuil Roek

3 4 2

Eidereend Ekster Gekraagde roodstaart

5 5 5

Ruigpootuil Spreeuw Tapuit

5 5 5

Slechtvalk Sperwer

3 4

Glanskop Grauwe vliegenvanger

5 5

Torenvalk Zeearend

5 5

Steenuil Wespendief Zwarte wouw

1 4 4

Groene specht Grote bonte specht Hop

5 5 5

Zwarte kraai Zwarte mees Zwarte roodstaart

5 5 5

Huiszwaluw

5

Zwarte specht

5

Uit een conceptversie omgevingsverordening van 2021 blijkt dat mogelijk met ingang van de omgevingsverordening in de provincie Fryslân een nieuwe lijst met jaarrond beschermde nesten in werking treedt, deze is echter nog niet definitief gemaakt en daarom nog niet geldig. Ook is het mogelijk dat deze lijst nog wijzigt of aan bepaalde voorwaarden verbonden is. In onderstaande tabel is opgenomen welke soorten met ingang van de omgevingsverordening jaarrond beschermd zijn in de provincie Fryslân . Tabel 6. Aangepaste lijst met jaarrond beschermde nesten in de provincie Friesland vanaf inwerkingtreding omgevingswet (mogelijk vanaf 2023). Soort

Categorie

Soort

Categorie

Soort

Categorie

Aalscholver Blauwe reiger

2 2

Ransuil Ringmus

4 2

Bergeend Blauwe kiekendief

5 5

Boomvalk Bosuil Buizerd

4 3 4

Roek Slechtvalk Sperwer

2 3 4

Boerenzwaluw Bontbekplevier Eider

5 5 5

Draaihals Dwergstern Gierzwaluw

4 2 2

Steenuil Stormmeeuw Torenvalk

1 2 3

Gekraagde roodstaart Glanskop Grote mantelmeeuw

5 5 5

Grote gele kwikstaart Grote stern

3 2

Wespendief Zeearend

4 4

Grutto Kleine bonte specht

5 5

Grote zilverreiger Havik Huismus

2 4 1

Zwarte specht Zwarte stern Zwarte wouw

3 2 4

Kleine mantelmeeuw Kokmeeuw Kraanvogel

5 5 5

Huiszwaluw IJsvogel

2 3

Zwartkopmeeuw

2

Middelste bonte specht Oeverzwaluw

5 5

Kerkuil Lepelaar Noordse stern

1 2 2

Paapje Ruigpootuil Scholekster

5 5 5

Oehoe Ooievaar

3 3

Spreeuw Strandplevier

5 5

Purperreiger Raaf

2 3

Visdief Zilvermeeuw

5 5

Categorie 1: jaarrond gebruikte nesten. Categorie 2: zeer plaatsgetrouwe koloniebroeders die elk broedseizoen op dezelfde plaats broeden of afhankelijk van bebouwing of biotoop. Categorie 3: zeer plaatsgetrouwe broedvogel die ieder jaar terugkeert naar specifiek nest of afhankelijk is van bebouwing. Categorie 4: vogels die jaarlijks terugkeert naar specifiek nest en die niet of nauwelijks in staat zijn een nest te bouwen. Categorie 5: nesten van vogels die weliswaar vaak terugkeren naar de plaats waar zij het jaar daarvoor hebben gebroed of de directe omgeving daarvan, maar die wel over voldoende flexibiliteit beschikken om, als de broedplaats verloren is gegaan, zich elders te vestigen. Deze zijn buiten het broedseizoen niet beschermd, tenzij er sprake is van zwaarwegende feiten of ecologische omstandigheden dat rechtvaardigen.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 5 van 6

Hekstra Bedrijven. QuickScan Easternijtsjerk, De Lytse Ein 34.

Provincie Drenthe Tabel 7. Jaarrond beschermde nesten in de provincie Drenthe. Soort

Categorie

Soort

Categorie

Soort

Categorie

Aalscholver

2

Sperwer

4

Bergeend

5

Blauwe reiger Boomvalk Bosuil

2 4 3

Steenuil Wespendief Zeearend

1 4 4

Boerenzwaluw Buizerd Gekraagde roodstaart

5 5 5

Draaihals Gierzwaluw

4 2

Zwarte specht Zwarte stern

3 2

Glanskop IJsvogel

5 5

Grote gele kwikstaart Havik Huismus

3 4 2

Zwarte wouw

4

Kleine bonte specht Kokmeeuw Kraanvogel

5 5 5

Huiszwaluw Kerkuil

2 3

Middelste bonte specht Oeverzwaluw

5 5

Oehoe Raaf Ransuil

3 3 4

Paapje Ruigpootuil Scholekster

5 5 5

Ringmus Rode wouw

2 4

Spreeuw Torenvalk

5 5

Roek

2

Visdief

5

Slechtvalk

3

Wilde zwaan

5

Categorie 1: nesten die behalve gedurende het broedseizoen als nest, buiten het broedseizoen in gebruik zijn als vaste rust- en verblijfplaats (steenuil). Categorie 2: zeer honkvaste koloniebroeders of afhankelijk van bebouwing. Categorie 3: zeer honkvaste broeders of afhankelijk van bebouwing (geen kolonie). Categorie 4: vogels die ieder jaar terug keren naar specifiek nest en niet tot nauwelijks in staat zijn een nest te bouwen. Categorie 5: honkvaste broeders, maar voldoende flexibel om zich elders te vestigen. Vogels met een categorie 5 jaarrond beschermd nest worden alleen als jaarrond beschermd beschouwd wanneer hier een ecologisch zwaarwegende reden voor geldt.

Datum: 10 augustus 2023 rapport: R23.127, versie 1.0

blad 6 van 6

Bijlage 3

Aanvraagformulier

Korte procedure in Wetterskip Fryslan Algemene informatie Aanvraag gestart Aanvraag ingediend Aanvraagnummer Bevoegd gezag E-mailadres Naam aanvraag

27-09-2023 13:14 27-09-2023 13:17 00016582 Wetterskip Fryslan @interra.nl Korte procedure

Op basis van onderstaande locatie

27-09-2023 13:17

1

Aanvraagformulier

Vragen en antwoorden uit de aanvraag Wat is uw naam? Wat is uw emailadres? Wat is uw telefoonnummer? Doet u een aanvraag namens uzelf?

Nee

Namens wie vraagt u een watertoets aan?

Hekstra BV

Wat is het emailadres van de initiatiefnemer? Wat is het telefoonnummer van de initiatiefnemer? In welke gemeente ligt het plan?

Noardeast Fryslân

Is er contact geweest met de gemeente?

Ja

Geef hier de naam van de contactpersoon van de gemeente. Wat is het emailadres van de contactpersoon?

@noardeast-fryslan.nl

Wat is de naam van het plan?

Bestemmingsplan Easternijtsjerk De Lyts Ein

Geef een korte omschrijving van het plan.

Ruimte voor ruimte, sloop 3000 m2 kassen icm met realisatie nieuwe woning.

Wat is het adres van het plan?

De Lyts Ein, Easternijtsjerk

Wilt u een bijlage toevoegen van het plan?

Ja

Voeg een bijlage toe.

bestandsnaam: 230927 VOBP Easternijtsjerk - De Lyts Ein VERBEELDING.pdf

Wilt u nog een bijlage toevoegen?

Nee

27-09-2023 13:17

2

Aanvraagformulier

Op basis van de check is onderstaande nodig 1. Korte procedure Wat moet ik doen? Wij vragen je om het plan bij ons kenbaar te maken. Dit kun je doen via de knop ‘Direct aanvragen’ in het overzicht, in te loggen en hiermee de procedure af te ronden.

Uit de door jou ingevulde gegevens blijkt dat je plan mogelijk invloed heeft op het water of de wateraspecten (zoals dijken, gemalen, stuwen of persleidingen) in de omgeving.

Onder ‘details’ van de samenvatting aanvraag staat aangegeven waar je per onderdeel rekening mee moet houden. Dit moet je verwerken in je ruimtelijk plan of besluit in de waterparagraaf.

Daarnaast moet je in je plan een onderdeel opnemen over de ‘toename verharding’. Kijk bij ‘Achtergrondinformatie’ wat wij van je verwachten.

Waar moet ik op letten? Voor sommige werkzaamheden heb je een watervergunning nodig. Bijvoorbeeld als je een sloot wilt dempen, afvalwater wilt lozen op oppervlaktewater of grondwater wilt onttrekken. Soms is het doen van een melding voldoende. Via Omgevingsloket online www.omgevingsloket.nl kun je nagaan of je een watervergunning nodig hebt of een melding moet doen (vergunningcheck). Je kunt hier ook meteen de vergunning aanvragen of de melding doen.

Achtergrondinformatie

27-09-2023 13:17

3

Aanvraagformulier Watertoets De watertoets zorgt ervoor dat in alle ruimtelijke plannen aandacht wordt besteed aan veiligheid, kwaliteit én kwantiteit van water. Als richtlijn bij het beoordelen van ruimtelijke plannen werken we met de Leidraad Watertoets. Hierin staat voor alle wateraspecten uitgangspunten omschreven waar je rekening mee moet houden. Ook is er informatie te vinden over de te nemen maatregelen. Je kunt de leidraad vinden via deze link: www.wetterskipfryslan.nl/vergunningen-wetten-en-regels/online-watertoets-voor-nieuwe-plannen

Toename verharding Wij willen je verzoeken om in de waterparagraaf de volgende passage op te nemen over het onderdeel toename verharding. Door ruimtelijke ontwikkelingen neemt de hoeveelheid verhard oppervlak toe met als gevolg een versnelde afvoer van hemelwater. Het is nodig om deze versnelde afvoer te compenseren om de waterberging in een gebied in stand te houden. Dit geldt ook voor toevoegen van oppervlakteverharding die wel past binnen het bestemmingsplan, maar waarvan de grond al meer dan vijf jaar braak ligt en waar in het verleden niet voor gecompenseerd is.

Het is niet toegestaan zonder watervergunning neerslag versneld tot afvoer te laten komen indien daarbij meer dan 200 m2 onverharde grond in stedelijk gebied en 1500 m2 in landelijk gebied wordt bebouwd of verhard. Er geldt een vrijstelling van de vergunningsplicht wanneer wordt voldaan aan de compensatieregels genoemd in dit wateradvies. De meest voorkomende manier van compenseren is het graven van extra oppervlaktewater. Bij het graven van extra oppervlaktewater hanteren wij de volgende compensatienorm: • • •

Boezem 5%, dit heeft alleen betrekking op de Friese boezem; Polder 10%, Vrij afstromend, alternatieve maatregelen.

Uiteraard is het toepassen van alternatieve maatregelen in het plan ook mogelijk. Afhankelijk van de maatregel kunnen andere normen gelden dan hier vermeld. Zie de ‘Leidraad watertoets’ voor meer informatie over compenserende maatregelen of neem contact op met ons. Indien er niet wordt gecompenseerd door extra oppervlaktewater te graven waarbij bovenstaande percentages worden gehanteerd of indien er geen overeenstemming plaatsvindt in de watertoetsprocedure over alternatieve maatregelen dan dient een watervergunning bij het waterschap te worden gevraagd.

Bekijk ook de ‘Leidraad Watertoets’ voor meer informatie over maatregelen die je kunt treffen om te compenseren. Als je niet compenseert dan moet je een watervergunning aanvragen voor het snel afvoeren van regenwater.

Klimaat Om ook in de toekomst prettig te kunnen wonen, werken en recreëren moeten steden en dorpen ingericht worden met het oog op de toekomst. Zo is het mogelijk om het bebouwd gebied beter bestand te maken tegen hevige regenbuien, periodes van droogte en hitte en de gevolgen van een mogelijke overstroming. Meer informatie hierover kun je vinden op ‘De Friese klimaatatlas’: www.frieseklimaatatlas.nl

Privacyverklaring Nadere informatie over de verwerking van je gegevens en je rechten vind je op https://www.wetterskipfryslan.nl/ over-de-site/privacyverklaring

27-09-2023 13:17

4

Bijlage 4

INGEKOMEN

0 6 NOV 2023

ö provinsje fryslan provincie fryslan postbus 20120 8900 hm leeuwarden tweebaksmarkt 52 (058) 292 59 25

College van burgemeester en wethouders van de gemeente Noardeast-Fryslan Postbus 13 9290 AA KOLLUM

www.ftyslan.frl provincie@ftyslan.frl www.twitter.com/provftyslan

• r—»

*

o f-i

Leeuwarden, 1 november 2023 Verzonden, NOV, 2023

3

Ons kenmerk Afd./Opgave Behandeld door Uw kenmerk Bijlage(n)

Onderwerp

ö p-

02165346 Omgevingszaken Omgevingszaken ! (058) 292 59 25 of romte@fryslan.frl

: PF-2023/269841: advies vooroverleg bestemmingsplan Easternijtsjerk De Lyts Ein

Geacht college, Op 17 oktober 2023 hebben wij bovengenoemd voorontwerp bestemmingsplan ter advisering ontvangen.

De provinciale belangen geven ons aanleiding tot het maken van de volgende opmerking.

Landschappelijke inpassing Wij adviseren u het landschappelijk inpassingsplan verder uit te werken en de aanleg van nieuwe beplanting te borgen in de regels.

Hoogachtend,

Namens het college van Gedeputeerde Staten,

ValidSigned by on 01-11-2023

dhr. teamleider Omgevingszaken

- 1 /1 -

Ons kenmerk:

02165346

Toetsing 10 Blanco brief - 30101

Postbus 612 8901 BK LEEUWARDEN T 088 22 99 666 F 088 22 99 661 I www.brandweerfryslan.nl E info@brandweerfryslan.nl

Mevrouw Postbus 1 9100AA DOKKUM

Datum 23 oktober 2023 Onze referentie UIT/30101 Z/23/00012723 Uw referentie Z/23/00012723

Behandeld door

n

Bijlagen aantal bijlages

Doorkiesnummer 088-2298971 E-mail @brandweerfryslan.nl

Uw brief van 17 oktober 2023

Pand-ID 0058010000240600

Onderwerp Adviesaanvraag omgevingsvergunning 2023 - De Lyts Ein 34 - Easternijtsjerk

Geacht college, Op 17 oktober 2023 heeft u ten behoeve van het overleg ingevolge artikel 3.1.1 van het Besluit op de ruimtelijke ordening aan ons het voorontwerpbestemmingsplan De Lyts Ein 34 te Easternijtsjerk toegezonden, met de vraag eventuele opmerkingen aan u te richten. Omschrijving plan Het plan betreft het slopen van de aanwezige kassen en het mogelijk maken van bewoning op het terrein. Aangezien dit niet mogelijk is op basis van het geldende bestemmingsplan wordt er voorzien in een nieuwe. Externe veiligheid Brandweer Fryslân ziet geen noodzaak om bij dit voorontwerpbestemmingsplan opmerkingen te plaatsen. Dit omdat er geen risicovolle activiteiten zoals bedoeld in het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi), het Besluit externe veiligheid transportroutes (Bevt) en het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) op het plangebied van invloed zijn. Advies risico’s en brandweerzorg Brandweer Fryslân heeft de mogelijkheid een advies risico’s en brandweerzorg te geven in het kader van bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen. In een dergelijk advies komen aspecten aan bod die van belang zijn voor de basisbrandweerzorg. Hierbij valt te denken aan onder meer bereikbaarheid, de beschikbaarheid van bluswater en de opkomsttijden.

Aangezien de ontwikkeling geen nadelige gevolgen heeft op de basisbrandweerzorg en er in de huidige situatie geen knelpunten zijn op basis van de bovengenoemde aspecten, ziet Brandweer Fryslân af van de mogelijkheid tot het geven van een repressief advies. Afsluiting Mocht u naar aanleiding van bovenstaande nog vragen hebben, dan kunt u contact opnemen met , specialist risicobeheersing van Brandweer Fryslân, te bereiken via 088 – 229 89 71. Wij gaan ervan uit hiermee te hebben voldaan aan uw adviesaanvraag. Hoogachtend,

Toetsing 10 Blanco brief - 30101

Brief: UIT/30101 Z/23/00012723 Pagina 2 van 2

Namens het dagelijks bestuur van Veiligheidsregio Fryslân, voor deze

ing. clusterhoofd risicobeheersing en planvorming, afdeling Noord

@wetterskipfryslan.nl> maandag 23 oktober 2023 14:37

Van: Verzonden: Aan: Onderwerp:

Goedemiddag

FW: easternijtsjerk, de lyts ein

,

Op 27-09-2023 heeft de digitale watertoets doorlopen voor het plan: ‘Realisatie nieuwe woning De Lyts Ein Easternijtsjerk’, waarvoor onze dank. Op 17-10-2023 hebben wij ‘Wettelijk vooroverleg bestemmingsplan 'Easternijtsjerk - De Lyts Ein’’ ter inzage gekregen, waarvoor onze dank. Uit de beoordeling van het plan vragen we jullie aandacht voor de volgende punten: Graag aandacht voor de beide schouwwateren aan de noord en zuid zijde van het terrein. (zie ook leidraad watertoets over het onderhoud van watergangen) Graag zien wij bovenstaande punten worden opgenomen in het onderdeel ‘Water’. Mocht je vragen hebben dan kun je contact met ons opnemen via onderstaande contactgegevens. Ruimtelijke verbeelding: (bestemmingsplan)

1

Huidige situatie (beheerregister)

2

Mei freonlike groetnis,

Gebiedsadviseur noord Werkdagen: ma | di | wo | do 06 – 83267843 @wetterskipfryslan.nl Wetterskip Fryslân 058 – 292 2222 | Postbus 36, 8900 AA Leeuwarden www.wetterskipfryslan.nl

EN WAT DOEN WE MORGEN MET WATER? 3

Denk aan het milieu voordat u dit bericht print.

Denk aan het milieu voordat u dit bericht print. Dit bericht is alleen bestemd voor de geadresseerden. Aan dit bericht kunnen geen rechten worden ontleend.

4