Document · PDF

Bijlage 2c - Kansen voor optimalisatie

It Beslút 17 oktober 2024, gemeente Noardeast-FryslânBij agendapunt: Project Holwerd aan Zee2.614 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

06-02-2024

Kansen voor optimalisatie natuurlijker variant

Auteur: Anne Bonthuis Projectnummer: 51018094 Onderwerp: Ondersteuning Holwerd aan Zee Klant: Provincie Fryslân

Projectleider: Johan Lukkes

Inleiding

Sweco heeft een aantal vragen gesteld over ontwerp uitgangspunten in het huidige ontwerp van Holwerd aan Zee. Dit geldt voor het ontwerp: •

Overzicht natuurlijke geulen variant zonder recreatievaart delen (30 november 2022)

en de bijbehorende SSK-raming: •

SSK holwerd aan Zee vF_ini-Variant S5 excl indexatie-grondverzetbagger versie 26-11-2023 ZONDER bedieningskosten.xlsm

Daarnaast is ook de businesscase klei uit onderstaand document beschouwd: •

Advies TFDT Holwerd aan Zee Addendum juli 2023, d,d, 07-07-2023

Disclaimer: In deze notitie worden de kostenconsequenties van de beschreven ontwerpkeuzes globaal in beeld gebracht. Deze kosten zijn uitdrukkelijk slechtst indicatief. Ze dienen enkel om de ontwerpuitgangspunten nog eens kritisch tegen het licht te houden en kunnen niet worden gebruikt voor budgeteringsdoeleinden. De haalbaarheid van de oplossingen wordt niet alleen bepaald door de technische aspecten maar wellicht ook door de “acceptatie” van de ontwerp (aanpassingen) door bijvoorbeeld het Wetterskip. De in deze notitie genoemde kosten zijn exclusief BTW en hebben hetzelfde prijspeil als de SSK-raming, namelijk 01-07-2021. Momenteel wordt er gewerkt aan een nieuw ontwerp maar de kostenconsequenties zijn grotendeels ook van toepassing op dit nieuwe ontwerp.

Ontwerpkeuzes

2.1

Getij

Het huidig ontwerp gaat uit van een normale getijslag van twee getijslagen per dag. Kan met een kleinere kunstwerk worden volstaan als we een ééndaags getij in het binnenmeer gaan introduceren? Dan zijn er steeds twee getijperiodes beschikbaar voor vullen en ledigen. Dus een grofweg tweemaal kleinere constructie (buitendijkse geul, stormvloedkering en slibregelwerk).

2.1.1

Gevolg investeringskosten

Met het halveren van de in- en uitstroom opening kan circa € 5,8 miljoen worden bespaard op investeringskosten. Aan de andere kant scheelt dit circa € 3 miljoen aan klei inkomsten uit de buitendijkse geul. Zie Tabel 1 voor een verdere specificatie. Sweco

De Holle Bilt 22

Sweco Nederland B.V.

T +31 (0) 88 811 6600

NL 3732 HM De Bilt

Handelsregister 30129769

www.sweco.nl

Netherlands

Statutair gevestigd te De Bilt

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

1/8

06-02-2024 Projectnummer 51018094

Bij halvering van de instroomopening is het ook nodig om het profiel van Onderwerp de buitendijkse geul Ondersteuning Holwerd aan Zee te halveren om voldoende stroomsnelheid te houden. Dit levert weliswaar een besparing op investeringskosten maar heeft ook minder opbrengst van te vermarkten klei tot gevolg.

Tabel 1

Ontwerpkeuze 1; halveren getijslag of 24 uurs getij (kosten in € miljoen excl. Btw) Besparing Besparing Extra Minder Totaal Directe investeringsopbrengst opbrengst bouwkosten kosten klei klei Halveren buitendijkse geul € 1,20 € 2,50 € - € 3,00 € Halveren inlaat € 0,80 € 1,70 € - € - € Halveren regelwerk € 0,80 € 1,60 € - € - € Subtotaal 1 € 2,80 € 5,80 € € 3,00 €

2.1.2

2,80 2,80

Gevolg kosten beheer en onderhoud

Zie Tabel 2 voor de financiële gevolgen op de levensduurkosten van de ontwerpkeuze om de in- en uitstroomopening te halveren. Tabel 2

2.2

Steenbekleding

Het huidige ontwerp gaat uit van een zo natuurlijk mogelijk getij. Het hoogwaterpeil bedraagt 0,40 m + NAP en het laagwaterpeil bedraagt 0,40 m – NAP. In extreme situaties kan het hoogwaterpeil echter hoger worden. Omdat er vanwege het zoute water geen grasmat ontwikkeld is er in de raming gerekend met zetsteen en stortsteen op het binnentalud van de dijk (zie Figuur 1, principeprofiel taludbekleding).

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

2/8

06-02-2024 Projectnummer 51018094 Onderwerp Ondersteuning Holwerd aan Zee

Figuur 1, principeprofiel taludbekleding

De situatie zoals weergegeven in Figuur 1, principeprofiel taludbekleding komt in het ontwerp echter nauwelijks voor. In de praktijk is er op veel plaatsen voorland aanwezig voor de kering dat hoger ligt dan 0,40 m + NAP. Door twee eenvoudige maatregelen kan er een gezonde grasmat worden ontwikkeld op het dijktalud waardoor er geen steenachtige bekleding nodig is. Bovendien is het passender in een natuurlijk ontwerp, met een waterkerend landschap, zeker ook als aan de buitenkant door het Wetterskip ook gedacht wordt aan een groene dijk. De eerste maatregel is een actiever peilbeheer voeren waardoor het hoogwaterpeil nooit of zelden boven de 0,40 m + NAP zal komen. De tweede maatregel is er voor te zorgen dat de kering zoveel mogelijk wordt voorzien van voorland waardoor het dijktalud onder normale omstandigheden nooit onder (zout) water komt te staan. Hierdoor kan zich een voldoende stevige grasmat ontwikkelen op de kering die voldoende bestand is tegen een incidentele hogere waterstand. De steenbekleding lijkt hoe dan ook erg zwaar ontworpen voor de situatie. De golfontwikkeling in het binnenmeer is zeer beperkt. Bij extreme waterstanden zal de stormvloedkering gesloten zijn.

2.2.1

Gevolg investeringskosten

Het vervallen van de steenbekleding levert een besparing op de investeringskosten van circa € 7,3 miljoen. De geschetste besparingen gelden bij het vervallen van de gehele steenbekleding, hetgeen met de aangegeven maatregelen verantwoord wordt geacht. Zoals aangegeven dient hierover nog afstemming met Wetterskip plaats te vinden. Ook dan is nog een tussenoptie denkbaar waarbij een groot deel van de steenbekleding komt te vervallen (minder hoog aangebracht).

2.2.2

Gevolg kosten beheer en onderhoud

Het vervallen van de steenbekleding levert een besparing op de instandhoudingskosten op van circa € 5,4 miljoen reële kosten.

2.3

Verlaging dijk in combinatie met extra schuif

Het aanbrengen van een extra schuif in de stormvloedkering verkleint de kans op falen van de stormvloedkering. Hierdoor kan de hoogte van de kering rondom het beleefmeer met circa 0,50 m worden gereduceerd.

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

3/8

Door het slibregelwerk te integreren in de stormvloedkering zou dit als tweede klep kunnen fungeren. Op die manier hoeft een tweede klep niet per definitie tot een kostenverhoging te leiden. Wanneer niet gekozen wordt voor integratie van de twee kunstwerken maar wel voor een extra klep dan werkt dit kostenverhogend. In beide gevallen hangt dit ook samen met de keuze van de breedte van de instroomopening.

2.3.1

06-02-2024 Projectnummer 51018094 Onderwerp Ondersteuning Holwerd aan Zee

Gevolg investeringskosten

De kosten voor het aanbrengen van een extra schuif in combinatie met een verlaging van de dijk zijn afhankelijk van de keuze voor het getij en de keuze om het slibregelwerk wel of niet te integreren in de stormvloedkering. In onderstaande tabel zijn vier scenario’s weergegeven. De duurste variant is een extra schuif op basis van de huidige breedte zonder integratie met het slibregelwerk. De varianten waarbij het slibregelwerk geïntegreerd wordt met de stormvloedkering leiden in beide gevallen tot een besparing. Zie Tabel 3voor een verdere specificatie. Tabel 3

3a 3b 3c 3d

2.3.2

Ontwerpkeuze 3; verlagen dijk 0,50 m in combinatie met extra schuif (kosten in € miljoen excl. Btw) Besparing Besparing Extra Minder Totaal Directe investeringsopbrengst opbrengst bouwkosten kosten klei klei Verlaging dijk 0,50 m € 0,10 € 0,30 € 0,50 € € 0,80 extra schuif kering € -0,80 € -1,70 € -1,70 extra schuif 1/2 kering € -0,50 € -1,10 € -1,10 regelwerk kering € € € regelwerk 1/2 kering € € € Subtotaal 3a € -0,70 € -1,40 € 0,50 € € -0,90 Subtotaal 3b € -0,40 € -0,80 € 0,50 € € -0,30 Subtotaal 3c € 0,10 € 0,30 € 0,50 € € 0,80 Subtotaal 3d € 0,10 € 0,30 € 0,50 € € 0,80

Gevolg kosten beheer en onderhoud

Ook de levensduurkosten zijn afhankelijk van de te kiezen ontwerpoplossing. De besparing op onderhoud aan de grasbekleding als gevolg van een dijkverlaging met 0,50 cm over de gehele levenscyclus bedraagt circa k€ 70. De extra instandhoudingskosten variëren van € 3,7 miljoen bij de duurste variant tot € 0 bij de laagste twee varianten. Zie Tabel 4 voor een verdere specificatie. Tabel 4

3a 3b 3c 3d

Ontwerpkeuze 3; verlagen dijk 0,50 m icm extra schuif (kosten in € mln excl. Btw) Besparing Besparing Besparing Directe instandhoudings gemiddeld per levensduurkosten kosten jaar Verlaging dijk 0,50 m € 0,04 € 0,07 € extra schuif kering € -2,20 € -3,70 € -0,04 extra schuif 1/2 kering € -1,90 € -3,20 € -0,03 regelwerk kering € € € regelwerk 1/2 kering € € € Subtotaal 3a € -2,16 € -3,63 € -0,04 Subtotaal 3b € -1,86 € -3,13 € -0,03 Subtotaal 3c € 0,04 € 0,07 € Subtotaal 3d € 0,04 € 0,07 € -

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

4/8

Businesscase klei

06-02-2024

In Advies TFDT Holwerd aan Zee Addendum juli 2023, d,d, 07-07-2023 staat de globale onderbouwing voor de businesscase klei opgenomen. Hierin is een fout gemaakt in de eenheden. De prijs per ton is de prijs per m3 en vice versa, zie Figuur 2. Hierdoor is de businesscase met een verkeerde prijs per m3 doorgerekend.

Projectnummer 51018094 Onderwerp Ondersteuning Holwerd aan Zee

Figuur 2, uitsnede pagina 4 addendum.

In Tabel 5 is de berekening gereproduceerd waarbij deze fout is hersteld. Dit levert een extra opbrengst op uit de verkoop van klei van € 8,75 miljoen. Tabel 5

Vrijkomend slib / klei: Direct beschikbaar ontgraving aanleg buitendijks - eenmalig: ontgraving aanleg binnendijks - eenmalig: Totaal direct beschikbaar - eenmalig: Na rijping ontgraving aanleg buitendijks - eenmalig: % klei uit volume slib Totaal klei na rijping - eenmalig:

aanslibbing getijdemeer - jaarlijks: % klei uit volume slib Totaal klei na rijping - jaarlijks:

800.000 m3 van m3 407.000 m3 naar ton x 1,6 1.207.000 m3

1.280.000 ton 651.200 ton 1.931.200 ton

800.000 m3 van m3 60% naar ton x 1,6 480.000 m3

1.280.000 ton 60% 768.000 ton

32.000 m3 van m3 60% naar ton x 19.200 m3 1,6

51.200 ton 60% 30.720 ton

Prijs gerijpte klei (levering pier Holwerd): (ontgraven slibvang - rijping op naastgelegen terrein - transport naar pier Holwerd) € 11,00 ton Inschatting prijs levering pier Holwerd:

€

17,60 m3

Prijs aangevoerde klei (levering pier Holwerd): (levering omgeving Tiel - transport naar pier Holwerd - lossen tpv pier) Inschatting prijs levering pier Holwerd:

€

22,00 m3

€

4,40 m3 19.200 m3 84.480,00 EUR

€ 13,75 ton

Inschatting opbrengsten vrijkomende grondstromen Jaarlijkse opbrengst uit slibvang: Verschil in (ingeschatte) prijs: Jaarlijks volume klei uit slib: Jaarlijks potentiële opbrengst: Eenmalige opbrengst uit aanleg: Buitendijks - direct beschikbaar: Binnendijks - direct beschikbaar: Buitendijks - na rijping: Opbrengst volgens addendum Verschil

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

€

volume prijs opbrengst 800.000 m3 € 17,60 € 14.080.000,00 407.000 m3 € 17,60 € 7.163.200,00 480.000 m3 € 4,40 € 2.112.000,00 € 23.355.200,00 € 14.597.000,00 € 8.758.200,00

5/8

Samenvatting

06-02-2024 Projectnummer 51018094

4.1

Onderwerp Ondersteuning Holwerd aan Zee

Investeringskosten

In Tabel 6 zijn de besparingen en meerkosten van de beschreven ontwerpkeuzes in beeld gebracht.

Het laten vervallen van de steenbekleding levert de grootste besparing op. Als alle optimalisaties doorgevoerd worden levert dit een besparing op van circa € 10,9 miljoen investeringskosten.

Tabel 6

3a 3b 3c 3d

2,80 2,80

Ontwerpkeuze 2; vervallen steenbekleding (kosten in € miljoen excl. Btw) Besparing Besparing Extra Minder Totaal Directe investeringsopbrengst opbrengst bouwkosten kosten klei klei Vervallen steenbekleding € 3,50 € 7,30 € - € - € Subtotaal 2 € 3,50 € 7,30 € € €

7,30 7,30

Totaal 1 + 2 + 3b

€

5,90 €

12,30

€

0,50 €

3,00 €

9,80

Totaal 1 + 2 + 3d

€

6,40 €

13,40

€

0,50 €

3,00 €

10,90

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

6/8

06-02-2024

4.2

Projectnummer 51018094

LCC kosten (kosten beheer en onderhoud)

Onderwerp Ondersteuning Holwerd aan Zee

In Tabel 7 zijn de besparingen en meerkosten binnen de levensduurkosten van de beschreven ontwerpoptimalisaties weergegeven. Ontwerpkeuze 1 het halveren van de getijslag of het introduceren van een 24 uurs getij levert de grootste besparing op in levensduurkosten. Het laten vervallen van de steenbekleding levert een nagenoeg even grote besparing op. Als alle besparingen worden doorgevoerd kan een besparing van circa € 11 miljoen worden behaald over een levensduur van 100 jaar. Dit betekent een gemiddelde jaarlijkse besparing van circa k€ 100 per jaar. Tabel 7

Ontwerpkeuze 1; halveren getijslag of 24 uurs getij (kosten in € miljoen excl. Btw) Besparing Besparing Besparing Directe instandhoudings gemiddeld per levensduurkosten kosten jaar Halveren buitendijkse geul € - € € Halveren inlaat € 1,90 € 3,20 € 0,03 Halveren regelwerk € 1,50 € 2,50 € 0,03 Subtotaal 1 € 3,40 € 5,70 € 0,06 Ontwerpkeuze 2; vervallen steenbekleding (kosten in € miljoen excl. Btw) Besparing Besparing Besparing Directe instandhoudings gemiddeld per levensduurkosten kosten jaar Vervallen steenbekleding € 3,20 € 5,40 € 0,05 Subtotaal 2 € 3,20 € 5,40 € 0,05

3a 3b 3c 3d

Totaal 1 + 2 + 3b

€

4,74 €

7,97

€

0,08

Totaal 1 + 2 + 3d

€

6,64 €

11,17

€

0,11

4.3

Opbrengst klei

Door een fout in de businesscase is er € 8,75 miljoen te weinig opbrengst gerekend.

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

7/8

4.4

Aanbeveling

Er zijn door Sweco een aantal kansen gesignaleerd op basis van het ontwerp en de bijbehorende raming. De waterveiligheidsanalyse is niet beschouwd. Zie hiervoor de notitie Ringdijk van Witteveen en Bos. De indruk bestaat vanuit Sweco dat faalkansen erg conservatief zijn berekend. Dat zou bijvoorbeeld kunnen betekenen dat de hoogte van de ringdijk verder kan worden verlaagd dan waar nu vanuit is gegaan.

06-02-2024 Projectnummer 51018094 Onderwerp Ondersteuning Holwerd aan Zee

Vanuit kostenoogpunt kan alleen een indicatie worden gegeven van wat de mogelijke optimalisaties zouden kunnen besparen. Een second opinion van de waterveiligheidsanalyse biedt uitsluitsel of deze optimalisaties werkelijk mogelijk zijn. Daarom wordt aanbevolen om een second opinion uit te voeren op de waterveiligheidsanalyse om te onderzoeken of de mogelijke ruimte qua optimalisatie wel optimaal is benut.

Document referentie 7a Kansen optimalisatie - Kostenconsequenties ontwerpkeuzes HaZ_08-02-2024 DEF

8/8

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=noardeastfryslan&id=06ba8160-2540-4c95-a1d7-69e83361abad