Bijlage - 1e Tussentijdse rapportage 2025

Behorend bij raadsbesluit d.d. 3 juli 2025

Signed By: Dijkstra, Sytze 04/07/2025 12:57:14 CEST ID: 1cff3838-a719-46b7-8f12-d065baee986d Auth: Scribble

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2 Inleiding ................................................................................................................................................... 3 Programma 1 - Ynwenner en Bestjoer .................................................................................................... 4 Programma 2 - Mienskip ....................................................................................................................... 19 Programma 3- Soarch en Wolwêzen .................................................................................................... 31 Programma 4- Wurk, Bedriuw en Rekraasje ........................................................................................ 42 Programma 5- Wenjen en Omjouwing .................................................................................................. 60 Programma 6 - Iepenbiere Romte ........................................................................................................ 84 Algemiene dekkingsmiddels..................................................................................................................

98 Overhead......................................................................................................................................... 100 Heffing vennootschapsbelasting ..................................................................................................... 102 Onvoorzien ...................................................................................................................................... 102 Effecten voor de meerjarenraming ...................................................................................................... 104 Majeure projecten ............................................................................................................................... 105 Centrale huisvesting ........................................................................................................................ 105 Campus Kollum ............................................................................................................................... 107 MFC Burdaard ................................................................................................................................. 108 Scholenpark Dokkum ......................................................................................................................

109 Noordelijke stadsentree .................................................................................................................. 111 Harddraverspark ............................................................................................................................. 112 Súd Ie .............................................................................................................................................. 114 Klimaatplan...................................................................................................................................... 117 Mobiliteitsplan ................................................................................................................................. 118 Rondweg Wânswert ........................................................................................................................ 119

2

Inleiding Op basis van de financiële verordening wordt u doormiddel van tussentijdse rapportages tweemaal per jaar ingelicht over de voortgang van de programmadoelen en de financiële stand van zaken. Voor u ligt nu de eerste tussentijdse rapportage over 2025. Wat staat er in deze rapportage Per programma volgt een rapportage op de voortgang van de doelen, subdoelen en activiteiten uit de begroting 2025. Naast de doelen wordt er per programma een overzicht van de financiële afwijkingen gegeven. Afwijkingen groter dan € 100.000 worden toegelicht. Rapportage op voortgang doelen Daarna wordt ingegaan over de voortgang van de bestuurlijke activiteiten en de belangrijke terugkerende activiteiten, beleidswijzigingen en projecten in 2025. Door middel van stoplichten wordt de voortgang aangegeven, de betekenis van de icoontjes staan hieronder toegelicht. De majeure projecten waar vanaf 2025 in het bijzonder op gerapporteerd gaat worden zijn: - Harddraverspark - Tolhuispark - Súd Ie - MFC Birdaard - Noordelijke Stadsentree - Rondweg Wânswert - Campus Kollum - Scholenpark Dokkum - Klimaatplan - Centrale huisvesting - Mobiliteitsplan Leeswijzer afwijkingen We rapporteren steeds op drie onderdelen, te weten Financiën, Inhoud en Planning. Per onderdeel kennen we kleur toe.

De kleuren hebben de volgende betekenis: Groen--> Alles ligt op schema; Oranje--> Er dreigen afwijkingen; Rood--> Er zijn afwijkingen. Resultaat 1e rapportage Het resultaat van de begrotingswijzigingen van de 1e rapportage 2025 bedraagt € 2,7 miljoen nadelig. Daarmee wordt voor 2025 het voorlopig begrotingsresultaat € 1,7 miljoen voordelig.

Het college van burgermeester en wethouders.

3

Programma 1 - Ynwenner en Bestjoer 101.1 Doel: Versterken professionele, efficiënte en kwalitatieve dienstverlening SMART-doelstelling 101.1-1: De waardering van de dienstverlening Activiteit 101.1-1A Evaluatie Klantreizen Hoe zijn de klantreizen verlopen, wat heeft het ons aan verbetervoorstellen opgeleverd, en hoe gaan we dat een vervolg geven? Willen we nog meer klantreizen uitvoeren? Een klantreis is de visuele weergave van de weg die de inwoner moet afleggen bij de aanschaf van een dienst of product. In 2024 is in kaart gebracht hoe de inwoners het ervaren hebben om: 1. Een nieuw ID bewijs aan te schaffen. 2. Een kleine APV aanvraag te doen. 3. Hoe het proces rondom aanvragen huishoudelijke hulp verloopt. Waar liepen inwoners tegenaan? Wat kan er beter? Wat gaat er goed.? Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) De klantreizen leverden ons veel verbetervoorstellen op. En zijn inmiddels bijna allemaal afgehandeld. Een klantreis geeft waardevolle inzichten over hoe de Mienskip tegen onze dienstverlening aankijkt. Daarom wordt deze methodiek opgenomen in Programma Dienstverlening. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De raad heeft een brief gekregen. Hierin stonden de uitkomsten van de klantreizen. Ook staat er in hoe de klantreizen zijn verlopen. Inwoners hebben ons inzichten gegeven om onze dienstverlening te verbeteren.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De klantreizen zijn uitgevoerd binnen het vastgestelde budget.

4

SMART-doelstelling 101.1-2: Kwaliteitsslag op processen Dienstverlening Activiteit 101.1-2A: Vervolgonderzoek naar de telefonische bereikbaarheid We doen in 2025 opnieuw onderzoek (organisatie breed) naar de kwaliteit van onze telefonische dienstverlening. Het onderzoek van 2024 heeft geleid tot verbeteracties in de gehele organisatie. Een nieuw onderzoek moet uitwijzen wat de effecten hiervan zijn. Oftewel: scoren we nu beter op onze telefonische dienstverlening dan in 2024?

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Er is een stappenplan verbetertraject 2025 telefonische dienstverlening opgesteld door de werkgroep. • Stap 1: eerst de basis op orde, door alle medewerkers (Q2). • Stap 2: We bellen binnen 1 werkdag terug.(Q2) • Stap 3: De inwoner krijgt in 1 keer het goede antwoord. Terugbel verzoek is nog mogelijk. (Q3) • Stap 4: Elk telefonisch klantcontact is waardevol. Inwoner en medewerker hoeven niet meer terug te bellen. Klantvraag is direct afgehandeld. (Q4)

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Het stappenplan verloopt volgens planning.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Dit stappenplan heeft meer betrekking op houding en gedrag dan op financiën. Op dit moment zijn er geen kosten in beeld.

SMART-doelstelling 101.1-3: Centrale huisvesting: Optimalisatie gemeentehuis afgerond in 2027 Activiteit 101.1-3A: De voorbereidende werkzaamheden voor de nieuwbouw en renovatie van het bestuurlijke deel van het gemeentehuis (bouwdelen A en B) worden in 2025 voortgezet. De ver- en nieuwbouw betreft de herontwikkeling van de gemeentelijke kantoren met als doel een moderne, duurzame en toekomstgerichte werkomgeving voor raad, bestuur en medewerkers.

Inhoud (voortgang)

5

Inhoud (toelichting) In 2025 is verdergegaan met de voorbereiding voor de verbouwing van het deel van het gemeentehuis waar het bestuur werkt. Het project gaat over de verbouwing van bouwdeel A1. Dit zijn de oude, monumentale gebouwen aan de Zijl en de Suupmarkt. Ook gaat het over het verbouwen en nieuw bouwen van de bouwdelen A2 en B, aan de Koningstraat. Het hele project duurt vier jaar.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Omdat we meer tijd nodig hadden voor de voorbereiding, schuift de planning met minstens een half jaar op.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Financiën (in tabelvorm) Omschrijving

€ (x 1.000)

kadernota 2023

Bouwdeel A1 (rijksmonumenten) en A2

2.600

Bouwdeel B

5.700

Inrichting bouwdeel A en B

616

Totaal beschikbaar

8.916

Actueel budget

8.916

Af: uitgaven van januari tot juli 2025

Af: verplichtingen

Saldo

550

8.366

0

6

Toelichting: Dit project loopt van 2024 tot en met 2027. De projectbegroting is gemaakt voor deze hele periode van vier jaar. Dat betekent dat al het geld in de begroting bedoeld is voor activiteiten en kosten in deze vier jaar. Omdat het project verder gaat en er nieuwe ontwikkelingen zijn geweest, bereiden we nu een extra aanvraag voor geld voor. Deze aanvraag krijgt u in 2025. In de aanvraag leggen we uit hoeveel extra geld nodig is, waarom dat nodig is en hoe dit helpt om het project goed uit te voeren.

SMART-doelstelling 101.1-4 De dienstverlening scoort bij de beste 5 van de noordelijke overheidsorganisaties Activiteit 101.1-4A Er wordt een dienstverleningsconcept vastgesteld Deze activiteiten zijn onderdeel van het “Programma Dienstverlening” dat organisatie breed wordt opgepakt. Hiervoor is een plan van aanpak opgesteld. Dit wordt in 2025 uitgevoerd. De raad wordt periodiek geïnformeerd over de voortgang van dit traject.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Het plan van aanpak is gemeentebreed opgesteld. Het programma heeft 5 sporen. Per spoor wordt momenteel gewerkt aan de inhoud van de visie Dienstverlening: Spoor 1: Visie op Dienstverlening Spoor 2: Informatiehuishouding Spoor 3: Cultuur Spoor 4: Servicenormen Spoor 5: Effectmeting

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Verloopt volgens planning. Het programma Dienstverlening loopt tot 1 oktober 2025.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Financiën zijn binnen budget.

7

101.1-4B Er worden servicenormen vastgesteld Deze activiteiten zijn onderdeel van het “Programma Dienstverlening” dat organisatie breed wordt opgepakt. Hiervoor is een plan van aanpak opgesteld. Dit wordt in 2025 uitgevoerd. De raad wordt periodiek geïnformeerd over de voortgang van dit traject.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) De huidige servicenormen worden gedeeld met alle clusters. Er wordt gekeken naar wat we willen behouden. En naar wat we willen verbeteren of toevoegen. Daaruit ontstaan nieuwe servicenormen. Intern voor de organisatie, extern voor de inwoners. De nieuwe servicenormen worden besproken met een aantal ambtenaren uit elk cluster. Daarna worden ze vastgesteld.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Verloopt volgens planning.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Blijft binnen het beschikbaar gestelde budget.

101.1-4C Er is een monitor ontwikkeld voor het meten van effecten in de dienstverlening Deze activiteiten zijn onderdeel van het “Programma Dienstverlening” dat organisatie breed wordt opgepakt. Hiervoor is een plan van aanpak opgesteld. Dit wordt in 2025 uitgevoerd. De raad wordt periodiek geïnformeerd over de voortgang van dit traject. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Binnenkort is inzichtelijk op welke onderdelen we de effecten gaan meten. Deze onderdelen vormen de monitor. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Verloopt volgens planning. 8

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) En blijft binnen het beschikbare budget.

101.2 Doel: Verbeteren van de communicatie SMART-doelstelling 101.2-1: Gebruik chatfunctie op de website Activiteit 101.2-1A Implementatie van de chatfunctie in 2025 Afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek (2024) naar de behoefte van inwoners aan een chatfunctie, zal de implementatie van de chatfunctie in 2025 plaatsvinden. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Op dit moment vragen we inwoners bij de klanttevredenheidsmeting van de telefonie of ze behoefte hebben aan een chatfunctie. In Q3 kijken we naar de uitkomsten. En bepalen we of er een chatfunctie komt of niet. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Verloopt volgens planning. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Het beschikbare budget is voldoende.

102.1 Doel: Versterken veiligheidsgevoel inwoners leefomgeving, zowel thuis als in de openbare ruimte SMART-doelstelling 102.1-1: Crisisbeheersing Activiteit 102.1-1A Ten aanzien van de ontvlechting en natuurlijk verloop is een deel van de crisisorganisatie onderbezet. De komende jaren wordt ingezet op herstel en versteviging van de basisstructuur In het plan van aanpak 2025 staan de volgende aandachtspunten beschreven. • 1) het werven, opleiden en beoefenen van voldoende medewerkers in de diverse functies • 2) het organiseren van gemeenteorganisatie crisisoefeningen • 3) het up to date brengen van processen en procedures.

9

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) •

1) Het werven, opleiden en beoefenen van medewerkers is in 2024 grotendeels afgerond. Voor enkele functies, gecoördineerd via de Veiligheidsregio, is momenteel geen opleidingsaanbod.

•

2) Op 12 juni 2025 oefenen we samen met Veiligheidsregio Fryslân een GRIP 2-oefening met focus op bevolkingszorg. De voorbereiding voor deze oefening is het eerste kwartaal van dit jaar opgestart.

•

3) Tegelijk blijven we vooruitkijken ten aanzien van verdere ontwikkelingen. De crisisorganisatie gaat werken met een crisisapp, die nu wordt ingericht. Daarnaast brengen we de procedures en processen ten aanzien van maatschappelijke weerbaarheid in kaart.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) •

1) We zijn afhankelijk van het opleidingsaanbod van de Veiligheidsregio. De verwachting is dat we later in 2025 kunnen aansluiten op het opleidingsaanbod.

•

2) De voorbereiding voor deze oefening is het eerste kwartaal van dit jaar opgestart. Dit loopt volgens planning.

•

3) De procedures/processen worden verder in kaart gebracht. Dit verloopt ook volgens planning.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Voor bovenstaande 3 punten is in 2025 voldoende budget beschikbaar.

SMART-doelstelling 102.1-2: Jeugd (overlast) Activiteit 102.1-2A De komende jaren blijft de ingezette aanpak van problematische jeugdgroepen en groepsgedrag gehandhaafd In het plan van aanpak zijn een aantal subdoelen opgenomen. Daar staat onder andere in: • 1) Er is extra aandacht voor de jeugdketen binnen de gemeente. • 2) Het vergroten van de zichtbaarheid van de boa’s onder de jeugd.

Inhoud (voortgang)

10

Inhoud (toelichting) •

1) In samenwerking met de politie, boa’s, Feiligens en collega’s van het cluster Mienskip wordt geïnventariseerd hoe groot het probleem is en welke aanpak noodzakelijk is met betrekking tot de jeugdhonken.

•

2) In de rondes die de boa's (bijna) dagelijks doen, is er extra aandacht voor de jeugdgroepen. In de eerste maanden van dit jaar is het relatief rustig geweest. Dit heeft te maken met de wintermaanden.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) •

Beide zaken liggen op schema.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De financiële middelen zijn voor deze activiteiten toereikend.

SMART-doelstelling 102.1-3: Georganiseerde criminaliteit Activiteit 102.1-3A Ondermijnende criminaliteit heeft schadelijke effecten op de samenleving. Daarom wordt komende jaren ingezet op bewustwording, informatiepositie en weerbaarheid voor burgers, ondernemers en overheid Ondermijnende criminaliteit heeft schadelijke effecten op de samenleving. Het plan van aanpak bevat onder andere: • 1) De implementatie en structurele toepassing van het BIBOB-beleid. • 2) Uitvoering integrale controles (met daarbij inzet van de boa’s). • 3) Informatiepositie en informatiehuishouding verbeteren.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) • 1) Het beleid is in 2024 vastgesteld. We voeren het BIBOB-beleid in 2025 uit. • 2) In het eerste kwartaal 2025 ontdekten de boa's een drugslab. • 3) De vakafdelingen kregen verschillende trainingen, om signalen van ondermijning sneller te herkennen. De kernbezetting voor de ondermijningstafel (interne overlegstructuur) is op orde.

Planning (Voortgang)

11

Planning (toelichting) • 1) Het Regionaal Informatie/Expertise Centrum (RIEC) praat in mei 2025 alle betrokken collega’s bij over het nieuwe beleid. Samen met het RIEC inventariseren we hoe we de BIBOB zaken aanpakken en wat de financiële benodigdheden zijn. • 2) Door de (beperkte) beschikbaarheid van de politie schuift de integrale controle op naar mei 2025. • 3) In de loop van Q2 breiden wij de signaaltafel uit. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) We onderzoeken of de financiële middelen voor de uitvoering van het BIBOB beleid toereikend zijn. Voor de andere activiteiten zijn de financiële middelen toereikend.

SMART-doelstelling 102.1-4: Opvang Oekraïne Activiteit 102.1-4A De gemeente neemt haar rol in de opvang van vluchtelingen. Daarbij onderkennen we diverse stromen en wordt vanuit Feiligens de substroom Oekraïners humane opvang geboden • We moeten voldoende opvangcapaciteit beschikbaar stellen. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) • In het begin van het jaar zetten we nog grotendeels in op noodopvang. Op dit moment zijn we genoodzaakt de locaties om te bouwen naar een meer permanente vorm van opvang. Deze verandering vraagt om een andere aanpak. We hebben meer aandacht voor integratie, participatie en structurele voorzieningen. Gemiddeld vangen we 252 Oekraïense ontheemden op, verspreid over zeven locaties. We zijn verplicht om 335 ontheemden op te vangen. • Van de huidige groep ontvangen slechts 47 personen leefgeld. De overige bewoners begeleidden we succesvol naar werk. Hiermee leveren we niet alleen een bijdrage aan hun zelfstandigheid, maar ook aan de lokale economie. De bewoners doen hun dagelijkse boodschappen bij lokale ondernemers. Dat zorgt voor een directe economische impuls in de regio. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) •

De komende periode maken we afspraken om een nieuwe locatie te openen

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De financiële middelen zijn op dit moment toereikend.

12

SMART-doelstelling 102.1-5 Cyber Activiteit 102.1-5A De gemeente gaat de komende jaren investeren in de preventie van cyberweerbaarheid en de preparatie op cybercrisis en incidenten Voor de preventie van cyberweerbaarheid en de voorbereiding op een mogelijke cybercrisis ontwikkelen we diverse bewustwordingscampagnes. Specifiek gericht op jongeren, ouderen en het Midden en Klein Bedrijf (MKB). In het plan van aanpak staan de doelstellingen.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Preventief zet de gemeente in op scholen op de doelgroep jongeren met het project HackShield. Dit is een game waarbij kinderen zich spelenderwijs bewust worden van de risico’s op het digitale web..

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Het project HackShield loopt het hele jaar door. Dit ligt op schema.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De financiële middelen zijn toereikend.

SMART-doelstelling 102.1-6 Personen met onbegrepen/verward gedrag/Maatschappelijk onrust Activiteit 102.1-6A De gemeente zet in op snellere toeleiding tot zorg en ondersteuning en het verbeteren van samenwerking tussen publiek en private organisaties • 1) We stellen een samenwerkingsconvenant Zorg en Veiligheid op met woningbouwcorporaties, politie, Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ). • 2) We voeren de Aanpak Voorkomen Escalatie (AVE-methodiek) in. • 3) We leiden manifestaties en demonstraties, met het oog op veiligheid, in goede banen

Inhoud (voortgang)

13

Inhoud (toelichting) • 1) Op dit moment ligt het concept samenwerkingsconvenant Zorg en Veiligheid voor een juridische toets bij het convenantenloket van de politie. • 2) We bereiden trainingen voor de regisseurs Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) voor. Deze geven we in Q2. Zodat zij beter kunnen handelen op het snijvlak van Zorg en Veiligheid en de daaraan gekoppelde AVE-methodiek. • 3) Het afgelopen kwartaal stond er een demonstratie gepland van Extinction Rebellion. Deze ging niet door. Dit kostte wel de nodige tijd. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) •

Bovenstaande eerste twee punten liggen op schema.

•

Demonstraties zijn niet te plannen en komen onverwacht.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De financiën zijn toereikend. SMART-doelstelling 102.1-7 Horeca en evenementen Activiteit 102.1-7A Betrokkenheid en samenwerking met burgers/organisatoren en ondernemers versterken bij evenementen en in de horecabranche We willen met burgers en ondernemers goed in verbinding staan en waarborgen dat er een veilige omgeving is. In het jaarplan 2025 ligt de nadruk op: • 1) Het actualiseren van het evenementenbeleid. • 2)Het organiseren van een evenementen- en horecabijeenkomst. • 3) Het inzetten van de boa’s bij evenementen en in de horeca. • 4) Het helpen van organisatoren bij het aanvragen van een vergunning en de daarbij horende (veiligheids)plannen. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) • 1) Het evenementenbeleid presenteerden we in april aan het college. • 2) Er is geen digitaal portaal voor evenementen. De ambitie en wens van de gemeente, specifiek vanuit evenementen, is om dit jaar te kijken naar de mogelijkheden voor het ontwikkelen van een digitaal portaal. In het voorjaar (februari) organiseerden we een horecabijeenkomst specifiek gericht op het actuele onderwerp terrassenbeleid. • 3) De boa’s zetten we in bij evenementen. Het evenementenseizoen begint in april. Daarom bezochten de boa's in het eerste kwartaal weinig evenementen. Controle op de horeca is niet ingezet. • 4) We helpen de organisaties van de vergunningsaanvraag tot het evenement. In het kader van de veiligheid bij evenementen toetsen we de plannen. 14

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) • 1) Het evenementenbeleid stellen we in Q2 vast. We informeren de Raad over het beleid. • 2) We organiseerden in februari een eerste horecabijeenkomst. • 3) We zetten de boa’s in op het gebied van horeca en evenementen. • 4) We schakelen dagelijks met verschillende organisaties voor het regelen van de vergunning. We werken volgens de evenementenkalender.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De financiele middelen zijn toereikend.

SMART-doelstelling 102.1-8 Jaarwisseling Activiteit 102.1-8A: Stimuleren van een zo veilig mogelijke jaarwisseling We willen dat er in de gemeente een zo veilig mogelijke jaarwisseling in de stad en de dorpen plaatsvindt. We werken samen met de dorpen zodat zij feesten kunnen organiseren. Voor het carbidschieten krijgen aanvragers van ons toestemming (als zij voldoen aan de voorwaarden). Dit jaar organiseren we voor gemeenten en geïnteresseerden een carbidcongres.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) In het eerste kwartaal rondden we de jaarwisseling af door middel van een evaluatierapport. Dit rapport geeft handvatten voor de volgende jaarwisseling.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De voortgang ligt op schema. De evaluatie is afgerond in Q1.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De financiële middelen zijn in het eerste kwartaal toereikend.

15

103.1 Doel: Versterken van de positie van de gemeente met regionale, provinciale en Europese netwerken én de internationale vriendschapsband met Fulda en Crediton SMART-doelstelling 103.1-2: Aanpak Europa is gestart (conform startnotitie) Activiteit 103.1-2A: Deelname EuropaPact Fryslân is geregeld Wij werken samen met de provincie en andere Friese gemeenten in het EuropaPact Fryslân. Doel daarvan is: • Fryslân internationaal te positioneren. • De kennis van Europa te vergroten. • Inzicht te krijgen in projecten. • Subsidies te verwerven. We sluiten ons voor drie jaar aan. Daarna evalueren we.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Gemeente Noardeast-Fryslân is aangesloten bij het EuropaPact Fryslân

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Verloopt volgens planning.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De middelen zijn opgenomen in de begroting.

103.1-2B: Europacoördinator is aangesteld Voor het proactief inspelen op gemeentelijke, regionale, provinciale, landelijke en Europese activiteiten stellen we een Europacoördinator aan, om de gemeentelijke werkzaamheden en kennis op Europees gebied te stroomlijnen.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) De werving van Europacoördinator loopt.

16

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Verloopt volgens planning.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De middelen zijn opgenomen in de begroting.

SMART-doelstelling 103.1: Versterken internationale vriendschapsband met Fulda en Crediton wordt voortgezet Activiteit 103.1-1A In 2025 wordt samen met het vriendschapscomité Fulda-Crediton gewerkt aan een versterking van de uitwisseling met Fulda en Crediton We hebben een band met de steden Fulda en Crediton. We blijven deze band verstevigen. Dat doen we samen met het vriendschapscomité, scholen en maatschappelijke organisaties, zoals bijvoorbeeld sportverenigingen, brandweer en koren. We bezoeken elkaar over en weer.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) In het eerste kwartaal van 2025 hebben diverse jaarlijkse uitwisselingen plaatsgevonden zoals Rosen Montag en Ball der Stad. We zijn bezig met de voorbereidingen voor het optreden van het Winfridiakoor uit Fulda, in Dokkum. Dit ter gelegenheid van de viering van 80 jaar bevrijding. We hebben contact met Fulda en het Europapact over een subsidieaanvraag in het kader van Town-Twinning. Hiermee kunnen we het uitwisselingsprogramma voor 2026 deels uit Europese middelen financieren.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De reguliere uitwisseling vindt plaats volgens planning. De aanvraag Town -Twinning verloopt volgens planning.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De beschikbare middelen zijn toereikend voor het uitwisselingsprogramma en de eenmalige projecten.

17

Overzicht baten en lasten 2025 Programma 1: Ynwenner en Bestjoer Bedragen x €1.000 Exploitatie

Primaire begroting 2025

Begroting na wijzigingen 2025

Baten

1.060

1.030

64

1.094

Lasten

-11.949

-12.064

-109

-12.173

Gerealiseerd saldo van baten en lasten

-10.889

-11.034

-45

-11.079

384

510

0

510

-10.505

-10.524

-45

-10.569

Onttrekkingen Gerealiseerd resultaat

Wijzigingen 1e rapportage 2025

Begroting na 1e rapportage 2025

Toelichting op de afwijkingen Programma 1: Ynwenner en Bestjoer

Bedragen x € 1.000

Afwijkingen 1e rapportage

Incidenteel (I) Structureel (S)

BATEN 103 Veiligheid Verschillen kleiner dan € 100.000

64

TOTAAL BATEN

64

I

LASTEN 101 Bestuur Verschillen kleiner dan € 100.000

-30

I

-44

I

Verschillen kleiner dan € 100.000

-35

I

TOTAAL LASTEN

-109

TOTAAL SALDO AFWIJKINGEN

-45

102 Dienstverlening Verschillen kleiner dan € 100.000 103 Veiligheid

18

Programma 2 - Mienskip 201.1 Doel: Meer sociale verbondenheid en gemeenschapszin door de zelforganisatie en eigen verantwoordelijkheid van inwoners te faciliteren SMART-doelstelling 201.1-1: Stimuleren en faciliteren van sociale activiteiten en sociale samenhang in de mienskip Activiteit 201.1-1A: Implementatie subsidievolg- en afhandelsysteem Dit doel is onderdeel geworden van een bredere doorontwikkeling van het subsidiebureau (project). De selectie en aanschaf van een subsidievolgsysteem zijn gepauzeerd samen met het project Doorontwikkeling Subsidiebureau. Tijdens deze pauze heeft het subsidiebureau basisprocessen verbeterd om een soepele toekomstige implementatie mogelijk te maken.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Het project is gepauzeerd. Wel zijn intussen interne werkprocessen verbeterd, wat helpt bij een latere implementatie.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De oorspronkelijke planning wordt niet gehaald vanwege personele uitval en daardoor ambtelijke capaciteit. We verwachten het project rond de zomer van 2025 te herstarten.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Er is € 50.000 beschikbaar voor de aanschaf van het systeem. En er is € 30.000 voor beheer en onderhoud. Er zijn nog geen uitgaven gedaan. Uit het aanbestedingstraject (op te starten na de zomer) moet blijken of het budget toereikend is.

201.1-1C: Gemeentelijk vastgoed inzetten voor gebruik door kunstenaars of culturele activiteiten In de cultuurnota 'Kultuer tichtby, tichtby Kultuer' staat: 'Onderzoek met de collega's van Vastgoed naar de mogelijkheid van ( tijdelijke) inzet van vastgoed uit de eigen gemeentelijke portefeuille als culturele broedplaats en/of expositieruimte'. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) In het 1e kwartaal van 2025 zijn er geen gemeentelijke gebouwen beschikbaar gekomen. 19

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Dit is een doorlopende activiteit en afhankelijk van de mogelijkheden die zich voordoen.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) In het 1e kwartaal van 2025 zijn er geen financiële gevolgen geweest.

201.1-1B: Opzetten cultuurplatform In de cultuurnota 'Kultuer tichtby , tichtby Kultuer' staat: 'Om de bestaande relatie tussen gemeente en cultuurveld en de samenhang binnen het cultuurveld te versterken, initieert de gemeente de oprichting van een Cultuurplatform'.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Er is vanuit de culturele verenigingen weinig tot geen belangstelling voor deelname aan een gemeentelijk cultuurplatform.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Er zijn meerdere pogingen ondernomen, maar deze hebben geen resultaat opgeleverd. Er wordt geen nieuwe actie ondernomen.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Er zijn geen financiële gevolgen.

201.1-1D: Uitvoering Motie inzet middelen voor extra formatie om nieuwe functie(s) subsidie ambtenaar Deze activiteit is onderdeel geworden van een bredere doorontwikkeling van het subsidiebureau (project).

20

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) De motie is ondergebracht in het project Doorontwikkeling Subsidiebureau. Dit project is gepauzeerd.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De oorspronkelijke planning wordt niet gehaald. Herstart van het project wordt verwacht rond de zomer van 2025.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Met het pauzeren van het project zijn ook de uitgaven gepauzeerd. Er is nog voldoende budget om de motie te kunnen uitvoeren.

SMART-doelstelling 201.1-2: Inwoners hebben meer mogelijkheden invloed uit te oefenen op hun eigen leefomgeving Activiteit 201.1-2B: Uitvoering geven aan de subsidieregeling Dorpen en Wijken budget Het dorpen-en wijkenbudget bestaat uit twee onderdelen. Dorpsbelangen en wijkraden ontvangen jaarlijks een budget als basisondersteuning. Daarnaast kunnen zij subsidie aanvragen voor leefbaarheidsinitiatieven.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) 45 besturen hebben de subsidie voor basisondersteuning aangevraagd en ontvangen. Er zijn 5 aanvragen binnengekomen voor leefbaarheidsinitiatieven: 1 is toegekend 3 zijn nog in behandeling 1 is afgewezen

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Aanvragen voor leefbaarheidsinitiatieven kunnen het hele jaar worden ingediend.

21

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De toegekende aanvragen blijven binnen de subsidieplafonds.

201.1-2A: Dorpen-en wijkenagenda’s opstellen (in samenhang met reeds bestaande visies, rapportages en werkwijzen) Wij ontwikkelen een Agenda Dorpen en Wijken. De agenda is bedoeld om: •

als gemeente beter zicht te krijgen op koppelkansen in de planning en uitvoering;

•

inwoners beter te kunnen informeren;

•

wensen binnen dorpen en wijken te verzamelen en te beoordelen.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Alle wensen en behoeften voor deze agenda zijn in kaart gebracht.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Het project ligt op schema. Met de verzamelde informatie wordt een eerste voorbeeld gemaakt die intern kan worden getest. De planning loopt door tot en met 2026.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Uw raad stelde € 200.000 beschikbaar. Wij onderzoeken wat we met dit bedrag kunnen realiseren.

202.1 Doel: Verbeteren toekomstbestendigheid maatschappelijke voorzieningen SMART-doelstelling 202.1-1: De maatschappelijke voorzieningen voor sport, cultuur en ontmoeten zijn toekomstbestendig: duurzaam, betaalbaar, bereikbaar en toegankelijk Activiteit 202.1-1B: Uitvoeren aanpak MFC Burdaard In 2021 gaf het toenmalige bestuur van het MFC it Spektrum bij ons aan dat zij zorgen hadden over de toekomst van het MFC. De exploitatie was niet sluitend te krijgen door tegenvallende inkomsten en hoge kosten. Wij zijn een traject gestart om tot een oplossing te komen, zodat de basisvoorzieningen voor Burdaard en Jislum e.o. behouden blijven.

22

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Wij hebben uw raad voorgesteld herstructurering verder te onderzoeken. U stemde op 17 oktober 2024 in met dit voorstel en stelde € 30.000 beschikbaar voor het onderzoek. Vanaf 1 juli 2025 wordt de gemeente eigenaar van het gebouw en de grond. Er worden afspraken gemaakt over de verhuur. Bestaande contracten worden aangepast Er is een interessepeiling uitgezet voor de verhuur van (bedrijfs-)ruimten en/of kantoren. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Eind 2025 worden de uitkomsten van het onderzoek met de raad gedeeld.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Financiën (in tabelvorm) Omschrijving

x € 1.000

Jaarlijkse exploitatiesubsidie It Spektrum Burdaard en restant subsidie

44

Onderzoeksbudget

30

Actueel budget

74

Af: uitgaven kosten externe inhuur

16

Af: uren inzet

9,5

Saldo

48,5

In 2025 bekijken we of de beschikbare uren voldoende zijn. We houden hierbij rekening met het budget van 2025.

23

203.1 Doel: Meer inspirerende fysieke schoolomgeving SMART-doelstelling 203.1-1: De onderwijs- en voorschoolse voorzieningen zijn toekomstbestendig, betaalbaar en blijven goed bereikbaar voor leerlingen Activiteit 203.1-1B: Onderzoek Campus Kollum uitvoeren Omdat er steeds meer leerlingen zijn, hebben de scholen voor het basis- en voortgezet onderwijs in Kollum te weinig ruimte. Daarom is uitbreiding van de gebouwen van de Campus Kollum en het Kindcentrum Kollum nodig. Er zijn daardoor plannen voor een nieuw centrum. Dit project heet de brede Campus Kollum. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Het definitieve plan voor Brede Campus Kollum is op 13 maart 2025 aan de Raad voorgelegd. Omdat er veel vragen waren is besloten om een tweede petear te houden op 20 maart. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Het betreft hier een meerjarenplanning. Op 21 mei neemt de raad een besluit over het plan Brede Campus Kollum. Financiën (voortgang) Financiën (toelichting) Financiën (in tabelvorm) Omschrijving

€ (x 1.000)

begrotingspost raadsbesluit december 2023. evt. aanvullingen via begrotingswijziging Actueel budget

nvt 12.760

Af: uitgaven

-988

Af: verplichtingen

nvt

Saldo

11.772

Toelichting: Op 21 mei neemt de raad een besluit over het plan Brede Campus Kollum. 24

203.1-1C: Onderzoek Scholenpark Dokkum uitvoeren Wij willen komen tot passende onderwijshuisvesting voor Dockinga College, Dalton Dokkum, Burgerschool en Bonifatiusschool op de plek van Scholenpark A aan de Parklaan/Woudweg. Ook wil Fierder Onderwijs het vmbo gemengd/theoretisch van het Dockinga College verplaatsen van Scholenpark A naar Scholenpark B. Samen met de scholen gaan we uit van deze hoofdthema’s: • • • • • • • •

Gelijkwaardigheid Groen Cultuur en Sport Verbinding Veiligheid Zichtbaar Flexibel Zorg en onderwijs

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) In het eerste kwartaal van 2025 werd de definitiefase afgerond. Projectdoelen zijn vastgesteld en inzichtelijk gemaakt. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) • Definitiefase, Programma van Eisen + kaders • Selectie ontwerpende partijen • Schets-/voorontwerp • Definitief ontwerp • Technisch ontwerp (bestek) • Prijsvorming/(EU) Aanbesteding • Omgevingsvergunning • Gefaseerde aanvang realisatie (incl. voorbereiding) • Gefaseerde opleveringen

maart 2025 mei 2025 september 2025 december 2025 april 2026 juli 2026 juni 2026 najaar 2026 – voorjaar 2027 najaar 2027 – voorjaar 2028

Financiën (voortgang)

25

Financiën (toelichting) In 2025 wordt circa 10% van het totale investeringsbudget uitgegeven (circa 4 miljoen euro). Financiën (in tabelvorm) Omschrijving

€ (x 1.000)

Raadsbesluit 21 december 2023

39.757

Actueel budget

39.757

Af: uitgaven

-387

Af: verplichtingen

nvt

Saldo

39.370

Toelichting: nvt 203.1-1C Faciliteren onderzoek naar scholen in de Noordoosthoek Er is onderzoek gedaan naar de toekomstbestendigheid van scholen in de Noordoosthoek van de gemeente Noardeast- Fryslân. De gemeente heeft een subsidie verstrekt om onderzoek uit te voeren door schoolbestuur Arlanta. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Intussen hebben de medezeggenschapsraden van de basisscholen in de Noordoosthoek van de gemeente aangegeven verder onderzoek te willen doen naar een fusie. Schoolbestuur Arlanta heeft in het eerste kwartaal van 2025 de raad hierover met een brief geïnformeerd. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Uitkomsten van het onderzoek worden voorgelegd aan het college. Daarna informeert het college de raad. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Het budget is voldoende. 26

204.1 Doel: Fuortsterkjen fan de eigen identiteit en talen SMART-doelstelling 204.1-1: Behâld en fuortsterkjen fan it Frysk en de streekeigen talen en dêrmei de meartaligens Activiteit 204.1-1A: Utfieren Frysk taalbelied troch it Aksjeplan Frysk De útfiering fan it Frysk Taalbelied is in paraplu foar alle soarten projekten en akjes op it mêd van Frysk en de Streektalen.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) It útfieren fan it Frysk taalbelied is in trochrinnend proses wat fleksibel is en foaroprinnend is op de aktualiteiten op it mêd fan taal. Yn febrewaris hat foar de 2e kear it Frysk Diktee plakfûn yn it ramt fan de Fryske wike. Jierlikse projekten (sa as Jou in bern in boek) en nije projekten (sa as it projekt mei sjonger Marcel Smit en skoallen) binne tared. Tarieding nije namme foar brêge yn Kollum: yn Kollum wurdt de brêge oan de Eyso de Wendtstrjitte op koarte termyn ferfongen. De besteande namme wurdt net feroare, mar wol offisjeel yn it Frysk fêstlein as Eyso de Wendtbrêge. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) In diel fan de aktiviteiten út it Aksjeplan binne útfierd. In tal aktiviteiten is yn tarieding en wurde útfierd yn de kommende fearnsjierren. Troch útfallen en dêrtroch fermindere kapasiteit stiet de planning fan aktiviteiten ûnder druk. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De aktiviteiten binne útfierd binnen it beskikbere budzjet (diels budzjet Extra ynset Frysk en it besteande budzjet fan € 26.000).

SMART-doelstelling 204.1-2: Versterken culturele identiteit Activiteit 204.1-2A: Ondersteunen bestuur museum Kollum bij zoektocht naar optimaliseren huisvesting In 2024 heeft de gemeenteraad € 45.000 beschikbaar gesteld. Dit bedrag is bedoeld om het bestuur van de stichting Kollumer Museum mr Andreae te ( laten) ondersteunen bij het onderzoek naar de mogelijkheden voor een duurzaam en toekomstbestendig museum in Kollum.

27

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) In het 1e kwartaal van 2025 is er een gesprek geweest tussen het museumbestuur en de twee onderzoekers. De onderzoekers zijn gestart met hun werkzaamheden. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De eerste rapportage en aanbevelingen worden in het 2e kwartaal van 2025 verwacht. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Het beschikbaar gestelde budget is voldoende.

Overzicht baten en lasten 2025 Programma 2: Mienskip Overzicht baten en lasten Bedragen x €1.000 Exploitatie

Primaire begroting 2025

Begroting na wijzigingen 2025

Wijzigingen 1e rapportage 2025

Begroting na 1e rapportage 2025

Baten

851

1.534

0

1.534

Lasten

-10.053

-13.667

-11

-13.678

Gerealiseerd saldo van baten en lasten

-9.202

-12.132

-11

-12.144

Onttrekkingen Gerealiseerd resultaat

657

3.402

0

3.402

-8.545

-8.730

-11

-8.741

28

Toelichting op de afwijkingen Programma 2: Mienskip

Bedragen x € 1.000

Afwijkingen 1e rapportage

Incidenteel (I) Structureel (S)

BATEN Voorzieningen Verschillen kleiner dan € 100.000 Onderwijshuisvesting en -kansenbeleid Verschillen kleiner dan € 100.000 Sport Verschillen kleiner dan € 100.000 Cultuur Verschillen kleiner dan € 100.000 TOTAAL BATEN

0

LASTEN Voorzieningen In de jaarrekening van 2023 is geld beschikbaar gesteld voor het cluster Mienskip. Dit geld is bedoeld om snel te kunnen handelen wanneer dat nodig is. Om ervoor te zorgen dat het geld goed gebruikt wordt, is het budget overgeheveld naar een grootboeknummer voor projecten. Zie ook bij Onderwijshuisvesting en -kansenbeleid. Verschillen kleiner dan € 100.000

450

I

2

Onderwijshuisvesting en -kansenbeleid

29

In de jaarrekening van 2023 is geld beschikbaar gesteld voor het cluster Mienskip. Dit geld is bedoeld om snel te kunnen handelen wanneer dat nodig is. Om ervoor te zorgen dat het geld goed gebruikt wordt, is het budget overgeheveld naar een grootboeknummer voor projecten. Zie ook bij voorzieningen. Verschillen kleiner dan € 100.000

-450

I

-2

Sport Verschillen kleiner dan € 100.000

-4

I

Verschillen kleiner dan € 100.000

-3

I

TOTAAL LASTEN

-11

Cultuur

Onttrekkingen aan reserves

Totaal onttrekkingen aan reserves

0

Stortingen in reserves

Totaal Stortingen in reserves

TOTAAL SALDO AFWIJKINGEN

-11

30

Programma 3- Soarch en Wolwêzen 301.1 Doel: Verbeteren integrale samenwerking Zorg en Onderwijs SMART-doelstelling 301.1-1: Verbeteren integrale samenwerking Zorg en Onderwijs Activiteit 301.1-1A: Uitvoeren actieplan integrale samenwerking Zorg en Onderwijs In dit project staan drie punten centraal: 1) Wanneer we jeugdzorg ín de school aanbieden, krijgen kinderen veel sneller hulp dan wanneer ze eerst op een wachtlijst staan. 2) De hulp die ze krijgen is dan ook niet zo zwaar. We gaan ervanuit dat hoe eerder je hulp krijgt, des te eerder de vraag opgelost is. 3) We willen ook ouders helpen bij hun opvoeding. Doordat een zorgpartij op de school is, stappen ouders sneller naar binnen om hulp te vragen. Scholen maken zelf een plan waarin ze beschrijven hoe zij jeugdzorg binnen hun muren vorm gaan geven.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) In de afgelopen drie maanden heeft de evaluatie van de voorgaande drie jaar centraal gestaan. Deze bestaat uit een verzameling van rapporten van alle verschillende projecten inclusief de inzet van de schoolmaatschappelijk werkers. Onze gemeente heeft afspraken gemaakt met omliggende gemeenten. Vanaf schooljaar 2025/2026 zullen rekeningen worden gestuurd voor de kinderen die uit deze gemeenten komen.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) We zitten op schema.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Dit schooljaar (2024/2025) zijn er genoeg middelen beschikbaar om maatwerktrajecten te betalen. Dit geldt ook voor tijdelijke extra inzet van personeel. Voor komend schooljaar (2025/2026) wordt de beschikbaarheid van de financiële middelen nog onderzocht.

31

302.1 Doel: Stimuleren van een gevarieerd Wonen en Zorg aanbod SMART-doelstelling 302.1-1: Het realiseren van een meer integrale aanpak tussen wonen, welzijn en zorg. Activiteit 302.1-1B: De regionale woon, welzijn en zorgvisie vertalen naar een lokale visie en uitvoeringsprogramma De regionale visie op Wonen met Welzijn en Zorg vertalen we naar een uitvoeringsagenda per gemeente. In de uitvoeringsagenda kijken we samen met de betrokken partijen naar wat er nodig is in de dorpen en wijken.

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Om te komen tot een uitvoeringsagenda doorlopen we vier stappen: inventariseren bij betrokken stakeholders, input samenvoegen en verwerken, gezamenlijk prioriteren (kort, middel, lange termijn plannen) en gebiedsgericht in gesprek gaan. De uitvoeringsagenda maken we als gemeente, maar met regionale afstemming en de mogelijkheid tot regionale uitvoeringsplannen. De uitvoeringsagenda beschouwen we als een flexibel doorstroomprogramma, die aansluit bij andere (lopende) programma's.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) De eerste concept uitvoeringsagenda is in februari 2025 ambtelijk besproken met de stakeholders. De input is verwerkt tot een tweede concept uitvoeringsagenda. Daarnaast zijn de eerste projecten opgestart. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Met het resterende budget voor de woonzorgvisie stellen we de uitvoeringsagenda op en dragen we bij aan één uitvoeringsproject. Het budget is toereikend.

303.1 Doel: Bevorderen van Gezondheid en Welzijn middels een gemeenschapsaanpak SMART-doelstelling 303.1-1: De sociale basis van de Mienskip versterken Activiteit 303.1-1C: Uitvoeren van de lokale inclusie agenda De Lokale Inclusie Agenda (LIA) is een concreet actieplan voor de komende jaren dat met de medewerking van de gehele gemeentelijke organisatie, met externe partners en ervaringsdeskundigen tot stand is gekomen. Doel is om te komen tot een inclusieve samenleving. Daarbij zijn een drietal onderwerpen belangrijk, namelijk: 32

• • •

Bewustwording. Toegankelijkheid. Ontmoeting.

Onder deze onderwerpen zijn doelen en actiepunten geformuleerd. De actiepunten zijn gericht op de verschillende doelgroepen: • Bestuur en medewerkers van de gemeente. • Externe partners: Coalitie Kom Erbij (en andere sociale partners). • Inwoners/Maatschappij. Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) De LIA werkt langs drie lijnen: Bewustwording: Er is gestart met: - het inregelen van een inclusieparagraaf in college- en raadsvoorstellen; - het voorbereiden van thematafels; - het inkopen van voorlichtingspakketten voor scholen; - het betrekken van partnerorganisaties via inclusiecafés; - bewustwording bij inwoners o.a. via kunst en cultuur (dansvoorstelling). Toegankelijkheid: - Openbare gebouwen en ruimten worden in kaart gebracht en planning van aanpak wordt gemaakt. - Ervaringsdeskundigheid wordt georganiseerd en in positie gebracht. - Inregelen Hoge Nood App en openen 1e Minder-Validentoilet (MIVA). - Winkeliers en ondernemers worden betrokken. - Op de gemeentelijke website wordt een pagina ingeregeld met informatie over inclusie en toegankelijkheid. Ontmoeting: - Inclusieve ontmoeting wordt gestimuleerd en uitgevoerd via het nieuwe welzijnsplatform. - We werken mee aan Prokkel (inclusieve ontmoeting voor mensen met een verstandelijke beperking) via kunst en cultuur. Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) We zitten op schema met de uitvoering van de actiepunten. Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) Budget van vorig jaar is meegenomen naar 2025. De meeste grote uitgaven worden dit jaar gedaan. Daar is reeds een begin mee gemaakt.

33

303.1-1B: Doorontwikkelen netwerkplatform Welzijn Het doel van deze activiteit is om het Strategisch Beleidskader Welzijn uit te voeren. Daartoe gaan we met de organisaties in het welzijnsdomein samenwerken, om in co-creatie met elkaar, met de mienskip en de gemeente invulling te geven aan de HOE-vraag. Dit partnerschap en dito samenwerking krijgt concreet vorm in dit samenwerkingsplatform. De reguliere activiteiten lopen door en worden in dit platform vervlochten met nieuwe activiteiten die ontstaan uit co-creatie tussen de organisaties onderling en met de mienskip. Zo spelen we steeds beter in op de welzijnsbehoeften van de mienskip. De gemeente toetst de welzijnsactiviteiten vooraf op de afgesproken inhoudelijke en financiële kaders en achteraf op de resultaten. Inhoud (voortgang) Inhoud (toelichting) Het samenwerkingsplatform heet nu Noardeast Ferbûn. Noardeast Ferbûn is concreet aan de slag met: •

De pilot Ontmoeting en Zinvolle invulling van de dag (zie raadsbrief 4 maart 2025).

•

Het gezamenlijk doen van een activiteitenaanbod Opvoeden in een Kansrijke Omgeving (OKO) aan scholen in het voortgezet onderwijs.

•

Het organiseren van een symposium in mei 2025.

Planning (Voortgang) Planning (toelichting) Alles loopt volgens planning. Financiën (voortgang) Financiën (toelichting) Voor 2025 is er nog voldoende budget.

304.1 Doel: Bevorderen Talentontwikkeling en het opzetten en faciliteren van netwerken (Onderwijs, Ondernemers, Overheid) SMART-doelstelling 304.1-1: Verbeteren samenwerking tussen bedrijfsleven, overheid en onderwijs.

305.1 Doel: Bevorderen en door ontwikkelen Aanpak armoede SMART-doelstelling 305.1-1: Bevorderen en door ontwikkelen Aanpak armoede Activiteit 305.1-1A: Uitvoering van het actieprogramma Het "Actieplan Integraal en Kindgericht Armoede- en Schuldenbeleid 2022-2026" zet in op het voorkomen van armoede en schulden en het verbeteren van de mate waarin burgers zichzelf kunnen helpen. Het is kindgericht en brengt verschillende beleidsgebieden samen. Het doel is om armoede in de gemeente te verminderen. Het actieplan heeft de volgende doelen: iedereen denkt mee, iedereen doet mee, gemakkelijke toegang en taal voor iedereen en een leven zonder schulden. Het actieplan bestaat 48 actiepunten. 34

Inhoud (voortgang) Inhoud (toelichting) In het eerste kwartaal van 2025 is onder andere het volgende gedaan: •

Communicatie over regelingen: Maandelijks wordt er gecommuniceerd over regelingen en hulp voor inwoners met een laag inkomen. Zo is er bijvoorbeeld extra aandacht gegeven op de socials van de gemeente over het Kinderfietsenplan. Dit is een samenwerking tussen Dokwurk en Stichting Leergeld.

•

Geldloket: Het geldloket zal breder worden ingestoken dan alleen een loket voor geldzorgen of andere financiële kwesties. Met behulp van dit loket willen we laagdrempelige hulp bieden en dichter bij de inwoner staan. Dit doen we door bijvoorbeeld aanwezig te zijn in dorpshuizen of andere gemeenschappelijke gebouwen. Voor het ontwikkelen van het geldloket is inmiddels een samenwerking met duurzaamheid gestart.

•

Implementatie Basisdienstverlening schuldhulpverlening: Er wordt doorlopend gewerkt aan de implementatie van de basisdienstverlening schuldhulpverlening (Actieplan van het Kabinet, VNG en Divosa). Zo werken we onder andere aan het verstevigen van nazorg. En een schuldenaanpak voor jongeren (via het Jongerenpunt).

•

Lauwersregeling: Er wordt gewerkt aan een verbeterplan Lauwersregeling. Het doel hiervan is om de regeling beter te laten aansluiten bij wat de inwoner nodig heeft.

•

Betrokkenheid van inwoners: Uw raad heeft in maart 2025 het plan om meer inwoners bij beleid te betrekken vastgesteld (participatiebeleid 'Alle stimmen telle').

Planning (Voortgang) Planning (toelichting) In 2025 verwachten we een groot deel van de actiepunten te kunnen afronden. Financiën (voortgang) Financiën (toelichting) De geplande activiteiten passen binnen de huidige begroting.

306.1 Doel: Verbeteren dienstverlening jongeren (in kwetsbare posities) SMART-doelstelling 306.1-1: Alle jongeren van 16 tot 30 jaar (dus ook kwetsbare jongeren) worden bediend, begeleid en doorgeleid Activiteit 306.1-1A: Uitvoeren van het project jongerenloket Binnen de gemeentelijke organisatie (of bij een van haar partners) starten we een JongerenPunt. Dit is een plek waar jongeren en professionals die met jongeren werken naartoe kunnen met vragen over ontwikkeling, leren, inkomen en werken. Bij dit loket worden jongeren doorgestuurd naar de goede plek voor hulp. Bijvoorbeeld Dokwurk, Het doorstroompunt, Wurkstart, Team Ynkommen/Schulddienstverlening of het Gebiedsteam. Het JongerenPunt maakt duidelijk waar jongeren en hun coaches naartoe kunnen met vragen over zorg, ontwikkeling, leren en werken. Hierdoor krijgen ze snel de goede begeleiding. Dit helpt ook om jong arbeidspotentieel eerder in beeld te brengen en te behouden voor werkgevers in de regio. 35

Inhoud (voortgang)

Inhoud (toelichting) Om kosten te besparen wordt het project JongerenPunt samengevoegd met het project Wurkstart. Wurkstart is het leerwerkloket van de regio Noordoost Friesland en wordt gesubsidieerd vanuit de versnellingsagenda. Er is met succes een extra aanvraag gedaan voor Wurkstart 2.0, met speciale aandacht voor jongeren.

Planning (Voortgang)

Planning (toelichting) Doordat de financiële dekking van het JongerenPunt ontbreekt, lopen we achter op de planning. Na de eerste helft van 2025 verwachten we de eerste jongeren te kunnen ontvangen.

Financiën (voortgang)

Financiën (toelichting) De dekking van het JongerenPunt moest met name komen vanuit voordelen binnen andere projecten binnen het programma. Omdat de financiële voordelen van deze projecten pas op de lange termijn zichtbaar worden, is de voorgestelde dekking voor de korte termijn niet mogelijk. Er wordt gezocht naar een alternatief voor de dekking.

Overzicht baten en lasten 2025 van Programma 3: Soarch en Wolwêzen Overzicht baten en lasten Bedragen x €1.000 Exploitatie

Primaire begroting 2025

Begroting na wijzigingen 2025

Wijzigingen 1e rapportage 2025

Begroting na 1e rapportage 2025

Baten

23.453

23.328

4.890

28.218

Lasten

-81.636

-83.708

-10.270

-93.978

Gerealiseerd saldo van baten en lasten

-58.183

-60.380

-5.380

-65.760

Onttrekkingen Gerealiseerd resultaat

293

1.340

175

1.515

-57.890

-59.040

-5.205

-64.245

36

Toelichting op de afwijkingen Programma 3: Soarch en Wolwêzen

Bedragen x € 1.000

Afwijkingen 1e rapportage

Incidenteel (I) Structureel (S)

BATEN WMO Op aangeven van het Rijk was in de begroting 2025, en de meerjarenbegroting voor 2026, al rekening gehouden met het opnieuw- invoeren van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage voor de WMO. Recent is door het Rijk aangegeven dat de invoering is uitgesteld naar 2027.

-500

I

Via centrumgemeente Leeuwarden (SDF) ontvangen de Friese gemeenten de laatste jaren een bijdrage voor Beschermd Wonen (BW). Deze vergoeding ontstaat doordat in Friesland minder cliënten BW zijn dan het Rijk begroot. De afgelopen jaren ontvingen we jaarlijks ongeveer € 1,2 miljoen. Sinds 2024 is sprake van een toename van het aantal cliënten BW van 9 % (hogere instroom). De uitstroom naar de Wet Langdurige Zorg (Wlz) neemt af vanwege aangescherpte toelatingseisen. Hierdoor verblijven meer cliënten in BW, en ontvangen we per saldo een lagere vergoeding dan verwacht.

-400

S

7

I

568

S

Verschillen kleiner dan € 100.000 Toegang zorg en ondersteuning (w.o. Gebiedsteam) Verschillen kleiner dan € 100.000 Inkomensondersteuning Op 24 april 2025 hebben we u via een brief laten weten dat we verwachten dat we € 2,1 miljoen meer gaan uitgeven dan gepland voor de BUIG (Bundeling Uitkering Inkomensvoorziening aan Gemeenten). Dit komt doordat we denken dat de kosten € 2,8 miljoen hoger worden, terwijl we maar € 0,7 miljoen extra inkomsten verwachten. Het verschil is dus € 2,1 miljoen negatief. We krijgen waarschijnlijk meer geld van het Rijk via de SPUKregeling (Specifieke Uitkering voor de BUIG) dan we eerst dachten. Deze aanpassing is gebaseerd op een voorlopige berekening voor 2025. In september horen we pas zeker hoeveel geld we echt krijgen. Daarom weten we nu nog niet of we echt op meer geld kunnen rekenen. In de tweede rapportage komen we hierop terug.

37

In die rapportage bespreken we ook de financiële onzekerheid die dit met zich meebrengt. Verschillen kleiner dan € 100.000

53

I

Op basis van de bijgestelde rijksregeling opvang ontheemde Oekraïners verwachten we een rijksbijdrage in 2025. Hier staan de kosten van de opvang zelf en personele lasten tegenover. Zie ook lasten.

4.176

I

Voor het verstrekken van leefgeld aan ontheemde Oekraïners verwachten we een rijksbijdrage. Hier staan de kosten van verstrekt leefgeld tegenover. (Zie ook bij lasten).

275

I

Via de meicirculaire 2025 komt meer geld beschikbaar ten behoeve van het Participatie- en reintegratie-budget.

541

I

Via de meicirculaire 2025 komt meer geld beschikbaar ten behoeve van het Programma Sociale Impuls. De uitvoering van dit programma komt bij Dokwurk.

154

I

9

I

7

I

Participatie

Verschillen kleiner dan € 100.000 Jeugdwet Verschillen kleiner dan € 100.000 Gezondheid Verschillen kleiner dan € 100.000 Welzijnswerk Verschillen kleiner dan € 100.000 Onderwijs (kinderopvang / vve) Verschillen kleiner dan € 100.000 TOTAAL BATEN

4.890

38

LASTEN WMO In de begroting 2025 is gerekend met het prijspeil tot 1 januari 2025. Eind 2024 is een voorlopige loon- en prijsontwikkeling bekend gemaakt van 3,94 % voor 2025. Vanwege een AMvB zijn wij als gemeente verplicht een reëel tarief te vergoeden voor verleende zorg.

-628

S

-150

I

-2.800

S

Verschillen kleiner dan € 100.000 Toegang zorg en ondersteuning (w.o. Gebiedsteam) Bij de Kadernota 2024 is besloten de eenmalige kosten voor het Project Programma Digitale dienstverlening Sociaal Domein toe te kennen aan dit project. Kosten worden dit jaar gemaakt, de dekking komt uit de Algemene reserve. Verschillen kleiner dan € 100.000 Inkomensondersteuning Op 24 april 2025 hebben we u via een brief laten weten dat we verwachten dat we € 2,1 miljoen tekortkomen op de BUIG (Bundeling Uitkering Inkomensvoorziening aan Gemeenten). Dit komt doordat we denken dat de kosten € 2,8 miljoen hoger worden, terwijl we maar € 700.000 extra inkomsten verwachten. Het verschil is dus € 2,1 miljoen negatief. De belangrijkste reden voor dit tekort is dat er meer mensen in de bijstand zijn gekomen. Dit is in de 2e rapportage van 2024 gerapporteerd als incidenteel nadeel, waar dit structureel had moeten zijn. Daarnaast krijgt de gemeente hiervoor niet genoeg geld van het Rijk. De bijdrage van het Rijk wordt bepaald op basis van landelijke cijfers. Maar in onze gemeente wijken we daarvan af: we hebben meer mensen in de bijstand dan gemiddeld. Een andere reden is dat het Rijk vanaf 2023 verwachtte dat er minder statushouders (vluchtelingen met een verblijfsvergunning) in de bijstand zouden komen.

Maar in onze gemeente zien we juist het tegenovergestelde: er komen meer statushouders in de bijstand. Daardoor stijgen onze kosten, terwijl de inkomsten achterblijven. Financiële onzekerheid: De huidige bijstelling past bij wat het Rijk verwacht. Toch zien wij ontwikkelingen die mogelijk zorgen voor een nog groter tekort. We weten nu nog niet precies wat dat betekent voor onze begroting. In

39

september horen we van het Rijk hoeveel geld we echt krijgen. Dan kan er nog een aanpassing komen, mogelijk opnieuw een tekort van ongeveer de helft van het bedrag dat we nu al verwachten. Verschillen kleiner dan € 100.000

-35

S

Ook in 2025 worden kosten gemaakt ten behoeve van de opvang en personele inzet voor Oekraïners. Tegenover de kosten staat een vergoeding van het Rijk via de SPUK ROOO. Zie ook de baten.

-4.176

I

Aan ontheemde Oekraïners wordt onder bepaalde voorwaarden leefgeld verstrekt. Hiervoor ontvangen we een bijdrage van het Rijk (zie ook baten).

-275

I

Dokwurk heeft via een begrotingswijziging op hun begroting 2025 aangegeven dat de gemeentelijke bijdrage in het tekort eenmalig kan worden bijgesteld. Daarnaast was een budget voor bijzondere doelgroepen/Beschut Werk al op een andere plek in de begroting opgenomen.

688

I

Het budget ten behoeve van Participatie en Re-integratie wordt verhoogd. De werkzaamheden worden vooral door Dokwurk gedaan. De verhoging ontstaat vanuit een verhoging van de rijksbijdrage (zie ook baten).

-541

I

Via een extra rijksbijdrage ontstaat de verplichting om extra inzet te plegen op het gebied van participatie en arbeidstoeleiding. De raad is daar via een raadsvoorstel van 12 juni over Dokwurk over geïnformeerd. De middelen kunnen worden ingezet ten behoeve van de uitvoering van aanvullende taken door Dokwurk.

-154

I

-2.157

S

Participatie

Verschillen kleiner dan € 100.000 Jeugdwet In de begroting 2025 is gerekend met het prijspeil tot 1 januari 2025. Onze gemeente doet de inkoop van Jeugdzorg gezamenlijk met de andere Friese gemeenten via Sociaal Domein Friesland (SDF). SDF heeft eind 2024 bekend gemaakt dat zij voor 2025 een indexatie voor loon- en prijsontwikkelingen toepast van 5,43 % op het merendeel van de tarieven voor jeugdzorg. Door gemiddeld genomen een toenemende complexiteit van zorg per cliënt nemen de kosten ook toe.

40

Verschillen kleiner dan € 100.000 Gezondheid Verschillen kleiner dan € 100.000

-9

I

-7

I

Bij de Kadernota 2024 is besloten de eenmalige kosten voor het Project Applicatie voor Leerlingenvervoer toe te kennen aan dit project. Kosten worden dit jaar gemaakt, de dekking komt uit de Algemene reserve.