Beleid aangaande ontheemden en praktische afspraken over hoe daarmee om te gaan

Beleid aangaande ontheemden en praktische afspraken over hoe daarmee om te gaan. De problematiek rondom ontheemden vraagt aandacht, niet alleen nu, maar ook op langere termijn. Onder ontheemden verstaan we personen die door de krachten of gevolgen van oorlog of onderdrukking worden verdreven, gedeporteerd of gedwongen worden te vluchten uit het land van hun nationaliteit of vaste verblijfplaats. In dit stuk richten wij ons op asielzoekers en statushouders. Voor deze mensen nemen we een verantwoordelijkheid en we bieden ze veiligheid en onderdak. Dit doen we op een respectvolle manier naar de ontheemde maar ook naar onze inwoners. Daarbij willen wij als gemeente zelf de regie in handen houden en betrouwbaar zijn, voor onze Mienskip en richting COA. De kans dat er oorlog blijft, is heel groot. De conflicten op het wereldtoneel zijn legio en de kans dat er daardoor een voortdurend beroep op ons zal worden gedaan is aannemelijk. Naast wet- en regelgeving is inbedding in de samenleving van groot belang. Immers bij de opvang van ontheemden zijn naast professionele hulp, vrijwilligers onmisbaar. Op vele terreinen zetten die zich in. Wat zegt de wet op dit moment van de aanpak omtrent ontheemden. Als het gaat om mensen met een status (feitelijk dezelfde rechten als een Nederlander) heeft elke gemeente een taakstelling om voor huisvesting te zorgen.

Voor de gemeente Noardeast-Fryslân gaat het om het huisvesten van 186 personen. De taakstelling wordt jaarlijks twee keer herzien. Maar huisvesten alleen is natuurlijk niet voldoende. Meedoen in de maatschappij met scholing, werk, meedoen in de buurt en dorp is minstens zo belangrijk. Op dit moment is feitelijk nog de Spreidingswet van toepassing. Vanuit die wet is er ook een verplichting om personen te huisvesten die in een fase zitten waar ze de procedure om een status te krijgen net zijn begonnen of al wat langere tijd daarmee onderweg zijn. Wat spreken we concreet af nu we weten dat het College pas in december komt met een uitwerking van de motie die in juli 2024 is aangenomen en waar beoordeeld moet worden wat er extra aan statushouders kan worden geplaatst in de gemeente. De gedachte daarachter is dat je dan met name statushouders, die nu in een AZC een plek bezetten, daar vandaan haalt en versneld plaatst in de gemeente NF.

Concreet: 1. De taakstelling om statushouders te vestigen, dient volledig uitgevoerd te worden. Dat wil zeggen dat de huidige achterstand moet worden ingelopen en in de toekomst willen we dat de taakstelling voor 100% wordt ingevuld. 2. Ongeacht de spreidingswet realiseren we een structureel AZC voor 100 personen. Dit dient met het COA te worden afgestemd en zwart op wit te worden vastgelegd dat de exploitatie voor het COA is. 3. Als blijkt bij uitwerking van de motie “statushouders juli 2024” dat er een aantal statushouders boven de dan geldende taakstelling kan worden geplaatst, dan zal de coalitie hier positief tegenover staan, in samenhang met een integrale aanpak, ook als dit substantiële extra middelen vraagt. Voorwaarde is wel dat er een gedegen plan is voor dekking en financiering van de lasten. Onder een integrale aanpak verstaan wij een afweging in samenhang met andere doelgroepen, bijvoorbeeld starters, zorgvragers en doelgroepen uit de urgentieverordening. 4. De condities voor het vestigen van een AZC zijn: a. Duurzame inpassing in de omgeving vanuit sociaal en fysiek domein; b. Participatie en doorlopende leerlijn van asielzoekers; c. Toegankelijkheid en bereikbaarheid van voorzieningen en winkels; d. Verkeerssituatie (ontsluiting, bereikbaarheid – ook voor hulpdiensten – en parkeren); e. Veiligheid en leefbaarheid voor bewoners AZC en omwonenden; f.

Effect op gebiedskwaliteit; g. Tijd die nodig is voor procedures (bestemmingsplan, vergunningen, etc.); h. Locatiegebonden financiële gevolgen. 5. Elke vier jaar is er een evaluatiemoment om te bepalen aan de hand van de dan geldende situatie hoe de daarop volgende jaren invulling aan ontheemdenbeleid wordt gegeven. 6. Uiteraard is er een nieuwe situatie indien Rijksbeleid is wat overruled. 7. Uitvoering van deze concrete afspraken start in januari 2025.