230608 Presentatie GALA - op naar een lokale en regionale aanpak
Tekst van het document
GALA
IZA Wie is aan zet?
Op naar een lokale en regionale aanpak op het gebied van preventie, gezondheid en sociale basis
“Met het Gezond en Actief leven Akkoord (GALA) bouwen we aan het fundament voor een gerichte lokale en regionale aanpak op het gebied van preventie, gezondheid en sociale basis.”
Integrale aanpak
“Stip op de horizon is een gezonde generatie in 2040, met weerbare, gezonde mensen die kunnen opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving, en waarin sprake is van een sterke sociale basis.”
Sociale basis
“De urgentie om blijvend in te zetten op het bevorderen van een gezonde leefstijl in een gezonde leefomgeving is hoog.” “De komende decennia neemt de zorgvraag alleen maar verder toe, onder meer vanwege de vergrijzing.”
Urgentie
“Van de Nederlanders van 18 jaar en ouder rookt 20,6%, heeft 50% overgewicht en 14% obesitas, en drinkt 7,3% overmatig alcohol in 2021.”
Recente cijfers
Met het GALA “dragen we ook bij aan het betaalbaar houden van het zorgstelsel, zodat mensen die dat nodig hebben kunnen blijven rekenen op zorg.”
Betaalbaarheid
Stel niet de problematiek, maar de aanpak zelf centraal
Onderdelen Specifieke Uitkering (SPUK)
Onderdelen
Bedragen gemeente op basis van inwonertal en gezondheidsdata.
SPUK voor Noardeast-Fryslân
We zijn al druk bezig n.a.v. ons Lokaal Akkoord BREDE MIENSKIPSAANPAK ZORG & ONDERWIJS
ZORG & WONEN
ZORG & WELZIJN
Brede mienskipsoanpak Gebaseerd op het IJslands Preventie Model
De IJslandse aanpak wil beschermende factoren binnen de gemeenschap versterken, zoals ouderlijk toezicht en participatie door jongeren in georganiseerde activiteiten, zoals sport.
Kristjansson et al. (2016)
Jongeren mogen ‘s avonds laat niet op straat zijn en brengen meer tijd door met hun ouders.
In Reykjavik krijgen jongeren een lidmaatschapskaart (à € 500,- p.j.) voor sport- en jeugdwerkactiviteiten.
Jongeren doen 3 tot 4 keer per week naschoolse activiteiten, zoals atletiek, zwemmen, voetbal, muziek, dans, kunst en vrijwilligerswerk.
De IJslandse overheid heeft fors geïnvesteerd in faciliteiten voor o.a. sport, muziek, dans en kunst.
Alle activiteiten vinden plaats onder professionele begeleiding.
Scholen vormen het knooppunt voor contacten met ouders, hulpverleners en de lokale gemeenschap.
Brede mienskipsoanpak gericht op ontmoeten en bewegen voor alle levensfasen met groepsactiviteiten geworteld in de lokale mienskip op het gebied van sport, muziek, kunst en vrijwilligerswerk.
Mienskipsoanpak
Voor kinderen en jongeren vormt de school het knooppunt van waaruit activiteiten plaatsvinden. Bij volwassen en ouderen is dat het dorpshuis, MFA of wijkcentrum.
Knooppunten
Vrijwilligers hebben een belangrijke rol bij de activiteiten, maar er is ook altijd professionele ondersteuning vanuit het brede welzijnsnetwerk (van jeugd-/jongerenwerk tot bibliotheken).
Ondersteuning
We starten met Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO). OKO is gebaseerd op de werkwijze van het IJslands Preventie Model.
IJslandse aanpak
De aanpak richt zich op het voorkomen van alcohol, drugs en tabak gebruik door jongeren door een leefomgeving te vormen waarin ze gelukkig en gezond kunnen opgroeien.
Leefomgeving
Met OKO werkt iedereen in de gemeente samen aan het vormen van een positieve leefomgeving voor jongeren op de volgende plekken: thuis (gezin), op school, in de vriendenkring (peergroep) en in de vrije tijd.
Sociale basis
OKO richt zich op jongeren van 10 tot 18 jaar.
In Fryslân van 4-18 jaar i.s.m. Friese Preventie Aanpak (FPA).
JONG--------->--------->---------OUD
BREDE MIENSKIPSAANPAK ZORG & ONDERWIJS
OKO
ZORG & WELZIJN
WONEN
ZORG & WONEN
----GEMEENTELIJKE PROJECTEN----
SPORT, CULTUUR EN VOORZIENINGEN
Voor de zomer contouren van plannen voor GALA klaar. In sept. raadsinformatiebrief en afstemming Friese gemeenten. Vóór 1 oktober indienen. Coalitievorming/uitvoering December - Beleidsnota visie Welzijn (incl. mienskipsoanpak)
Tijdpad
“Gezondheid is voor iedereen belangrijk. Het helpt mensen om een goed leven te leiden, zelf en met elkaar. Wanneer de gezondheid wankelt, wil iedereen kunnen rekenen op goede, toegankelijke en betaalbare zorg en ondersteuning op basis van de (para)medische, verpleegkundige en gemeentelijke expertise. Die zorg staat echter toenemend onder druk. Als we niets doen, dreigt de zorg vast te lopen. We moeten daarom aan de slag. De zorgsector, de politiek en de samenleving als geheel; alleen samen kunnen we de zorg toekomstbestendig maken.”
GALA
Relatie met het GALA
IZA 150 miljoen (via SPUK) • Regionale (netwerk)samenwerking • Coördinatie keteninterventies • Laagdrempelige steunpunten ggz • Stimuleren E-health / digitale zorg Transformatiebudget IZA 1,4 miljard op basis van plannen (brede mienskipsoanpak?)
Financieel
FRIZA Gemandateerde gemeente: Smallingerland Koppelgemeenten: Leeuwarden, Heerenveen en Súdwest-Fryslân Juni - Regiobeeld IZA klaar 31 december 2023 Regioplan IZA indienen
Tijdpad IZA
Vragen?
GALA - Gezond en Actief Leven Akkoord IZA - Integraal Zorg Akkoord Samenvatting - Infographic OKO - Opgroeien in een Kansrijke Omgeving Brede mienskipsoanpak
Links naar meer info