2. Presentatie Defensie

Berging Wellington en Messerschmitt

Wijze van aanpak • Voordracht d.m.v. een presentatie. • Duur: ongeveer 30 minuten. • Vragen graag achteraf.

Onderwerpen • • • • • • • • •

Waarom vliegtuigbergingen Taken vliegtuigbergingsdienst WOII bergingen Nat. Prog. Berging vliegtuigwrakken met vermiste vliegers Informatie Wellington en Messerschmitt Crash sites Planning Bergingen Informatie BIDKL Vragen

WOII vliegtuigberging • Openbare orde en veiligheid. • Herbestemming locatie (bouwwerkzaamheden) • Piëteit ten aanzien van nabestaande. • Gemeente is altijd opdrachtgever

Taken Vliegtuigbergingsdienst. •Coördineren en uitvoeren Vliegtuig bergingsactiviteiten: - Actuele luchtvaartongevallen Koninklijke Luchtmacht -Bergen van vliegtuigwrakken uit de 2e WO in NL -Assistentie KLPD Luchtvaart politie bij civiele crashes

WOII Vliegtuigberging

WOII Vliegtuigberging •± 6000 vliegtuigwrakken op Nederlands grond, zee- en rivierengebied. • ± 85% is geruimd. • Conform internationale verdragen: crash locatie is een veld- dan wel zeemansgraf. • Beslissingsbevoegdheid berging vliegtuigwrak ligt bij gemeentebestuur. • Berging WOII-vliegtuigwrak altijd door Defensie.

WOII Vliegtuigberging: Juridisch kader

Circulaire Vliegtuigberging Ministerie van Defensie (2016)

• Wet op de lijkbezorging • Verdragen van Genève 1949 • Overeenkomsten met VS, Gemenebest en Duitsland • Wet wapens & munitie • Asbestbesluit • Kernenergiewet • Milieuwet • Erfgoedwet • Bijdrage Gemeentefonds • Taken Defensiediensten

WOII Vliegtuigberging: Uitvoering Een WOII berging wordt uitgevoerd onder leiding van de Stafofficier vliegtuigberging (SOVB) van de Koninklijke Luchtmacht. Het bergingsteam bestaat uit:

• Bergingsdienst Koninklijke Luchtmacht. • Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EODD). • Bergings- en Identificatie Dienst Koninklijke Landmacht (BIDKL). • Stralingsdeskundige Defensie. • CS-OOO gecertificeerde civiele aannemer. Certificatieschema Opsporen Ontplofbare Oorlogsresten

WOII Vliegtuigberging: Rol Gemeente Gemeente heeft CLSK om (historisch) vooronderzoek gevraagd. Op basis van een positief Bergingsadvies van de SOVB kan het College van Burgemeester & Wethouders besluiten over te gaan tot berging. Hierbij:

• Werken de Defensie diensten om niet; • Contracteert de Gemeente de CS-OOO gecertificeerde civiele aannemer voor de ondersteuning van Defensie. 68% van de daadwerkelijk door de Gemeente gemaakte kosten worden achteraf vergoed uit het zgn. “bommenfonds”

Nat. Prog. Berging vliegtuigwrakken: Inhoud •Gebaseerd op bestaande Circulaire: 100% ipv 68% • “Normale” bergingen houden voorrang • 30 – 50 kansrijke bergingen in totaliteit • Gebaseerd op bestaande capaciteit Defensie diensten • Brief BZK richting Gemeente; is pos. bergingsadvies

Holwerd Wellington HE346

Thuishaven: Kirmington in Lincolnshire 166 Sqdn (RAF) Doel:Bombarderen van een olieraffinaderij in Gelsenkirchen (Ruhrgebied Duitsland) Tijdstip vertrek: 25 juni 23:38 uur Tijdstip Crash: 26 juni 1943, 02:41 uur

Bemanning: Piloot: Warrant Officer Charles Alfred Mattress (RAAF), MIA Bommenrichter/waarnemer: Sergeant Jack Peter Priestley (RAF), MIA Navigator:

Sergeant Alfred Mortimer (RAF), MIA

Wireless Operator/schutter: Sergeant Norman Ronald Parry (RAF), MIA Schutter:

Sergeant Thomas Ball (RAF). MIA

Crash Site Volgens overlevering zagen enkele bewoners van Holwerd het brandende vliegtuig aankomen en stortte het zonder explosie neer in het slik van de Waddenzee direct achter de toenmalige zeedijk.

Messerschmitt.

Thuishaven: Vlb Leeuwarden Doel:Oefenvlucht Tijdstip vertrek: 16 juli 1943 Tijdstip Crash: 16 juli 1943 Bemanning: Unteroffizier G Wilhelm (MIA)

Messerschmitt.

Planning Bergingen Maandag 29 juli start berging Wellington Holwerd, duur 25 werkbare dagen. Maandag 30 September berging Messerschmitt Noorderleeg, duur 10 werkbare dagen.

Uitvoering berging

Informatie BIDKL