Wijzigingen Starterslening; Raadsvoorstel
Tekst van het document
Burgemeester en Wethouders
Aan de Raad Aan de Raad datum 4 december 2024
zaaknummer 4293689
bijlagen 2
eenheid Ruimtelijke Inrichting
betreft
Wijzigingen Starterslening
Samenvatting: In september heeft de raad besloten om het budget dat in 2025 gereserveerd was voor de Starterslening al eerder beschikbaar te stellen, om te voorkomen dat koopstarters (tijdelijk) geen Starterslening meer konden aanvragen. In die raadsvergadering heeft het college toegezegd dat zij in het najaar bij de raad zou terugkomen met een voorstel over hoe om te handelen als het budget wederom op dreigt te raken. Tevens heeft het college toegezegd een voorstel aan de raad te doen over het stellen van bindingseisen voor nieuwe leningaanvragers. Het doel hiervan is om het beschikbare budget in te zetten voor inwoners uit Nissewaard óf voor personen die maatschappelijk of economisch aan Nissewaard gebonden zijn. Gevraagd Raadsbesluit: Het college verzoekt de raad te besluiten om: 1. Indien het budget op raakt in 2025 een bedrag van €500.000 beschikbaar te stellen voor de Starterslening. 2. De financiële lasten van de eerste vier jaar ad. €50.300 in één keer ten laste te brengen van het begrotingssaldo 2025 en toe te voegen aan de algemene reserve. 3. Voor 2025 t/m 2028 de jaarlijkse (netto) rentelasten en beheerkosten te dekken via een onttrekking aan de algemene reserve. 4. De financiële consequenties voortvloeiend uit het besluit te verwerken via algemene begrotingswijziging 2025R8003. 5.
De vierde wijziging van de verordening Starterslening vast te stellen en daarmee bindingseisen aan leningnemers te stellen, hetgeen betekent dat personen maatschappelijk of economisch aan Nissewaard verbonden moeten zijn om in aanmerking te komen voor een Starterslening. 1.Inleiding Aanleiding In de raadsvergadering van september heeft het college toegezegd om in het najaar bij de raad terug te komen met enkele voorstellen omtrent de toekomst van de Starterslening. Bestuurlijk belang Op basis van de Verordening Starterslening kan de gemeente Startersleningen verstrekken aan koopstarters die een woning in Nissewaard willen kopen. De verordening wordt door de raad
datum
4 december 2024
zaaknummer
4293689
pagina
2 van 4
vastgesteld. Centrale vraag Is de raad bereid om, indien nodig, voor het resterende deel van 2025 een extra bedrag ter beschikking te stellen voor te verstrekken Starterslening en zo ja, welk bedrag? Is de raad bereid om bindingseisen te stellen aan aanvragers van een Starterslening? 2.Beoogd maatschappelijk resultaat Door het inzetten van de Starterslening worden jongeren (18 tot 40 jaar) die in Nissewaard hun eerste woning willen kopen, financieel ondersteund. Hierdoor worden zij geholpen bij hun eerste stap op de (koop)woningmarkt en kan tevens doorstroming op de woningmarkt plaatsvinden. Door bindingseisen te stellen kan worden gegarandeerd dat het beschikbare budget wordt ingezet voor inwoners uit Nissewaard óf voor personen die maatschappelijk of economisch aan Nissewaard gebonden zijn. 3.Kader De gemeente hanteert de Starterslening op basis van een gemeentelijke verordening. 4.Argumentatie Extra budget Starterslening De verwachting is dat het huidige budget voldoende is om tot medio 2025 aan de vraag naar Startersleningen te kunnen voldoen. De gemeente heeft daarmee zo'n 10 miljoen euro ter beschikking gesteld en elk jaar zal de revolverende werking toenemen. Met andere woorden: door de aflossingen weer beschikbaar te stellen voor nieuwe leningen, wordt het benodigde bedrag vanuit de gemeente steeds kleiner.
Volledig revolverend en zelfvoorzienend is het fonds op dit moment nog niet, dus als de gemeente geen 'nee' wil hoeven te verkopen, is een extra investering nodig. Er zijn kort gezegd drie varianten: 1. Op=op. Als het budget op is, wordt dit niet aangevuld. Nieuwe leningen kunnen enkel versterkt worden als er weer genoeg geld in de pot zit door aflossingen. 2. Half miljoen. Als het budget op dreigt te raken, wordt er 500.000 euro toegevoegd aan het budget. De inschatting is dat we hiermee om en nabij genoeg moeten hebben tot het eind van 2025, maar dit is afhankelijk van de ontwikkelingen op de woningmarkt. Het risico is dat we enkele maanden geen Startersleningen kunnen verstrekken. 3. Heel miljoen. Als het budget op dreigt te raken, wordt er 1.000.000 euro toegevoegd aan het budget. Hiermee garanderen we dat we tot het eind van 2025 geen aanvragen hoeven te weigeren wegens onvoldoende budget. Bindingseisen Nissewaard heeft, net als vele gemeenten in Nederland, te maken met een oververhitte woningmarkt. Lokale jongeren hebben moeite om hun eerste woning te kopen, omdat de prijzen de afgelopen jaren hard gestegen zijn. Daarom biedt de gemeente al sinds 2015 de Starterslening aan. De praktijk wijst uit dat veruit de meeste leningen verstrekt worden aan koopstarters uit Nissewaard of aan koopstarters die hier een woongeschiedenis in Nissewaard hebben.
Juridisch gezien is het op dit moment echter alleen relevant dat de aanvraag gericht is op een koopwoning in Nissewaard. Er worden vooralsnog geen eisen gesteld aan de huidige woonplaats of de lokale gebondenheid van de aanvrager. Het voorstel is om de praktijk juridisch vast te leggen en dergelijke aanvullende eisen wel te gaan stellen, hetgeen betekent dat een aanvrager alleen in aanmerking komt als hij/zij: • ingezetene is met een woonadres in Nissewaard; of • in de achterliggende tien jaar ten minste vier jaar aaneengesloten ingezetene was met een woonadres in Nissewaard; of
datum
4 december 2024
• •
zaaknummer
4293689
pagina
3 van 4
Met een in Nissewaard gevestigde werkgever een arbeidsovereenkomst van minimaal een half jaar heeft van ten minste 18 uur per week; of Een eigen bedrijf heeft dat gevestigd is in Nissewaard.
Om bindingseisen te kunnen stellen, dient artikel 3 van de verordening gewijzigd te worden. 5.Maatschappelijk draagvlak Het daadwerkelijke maatschappelijke draagvlak voor de verlenging van deze maatregel is niet getoetst. 6.Financiële consequenties Over deze lening is door de leningnemers rente en aflossing verschuldigd, hiermee worden de risico’s afgedekt. Met de huidige kapitaalrente zijn de gemeentelijke kosten voor het verstrekken van de lening in de eerste drie jaar dus beperkt tot de rentekosten ad 2,9% van het openstaand bedrag per jaar en er wordt een beheersvergoeding aan SVn betaald. De huidige rente die de gemeente betaalt om geld aan te trekken, bedraagt 2,9% voor 20 jaar. Het rentepercentage dat de leningnemer betaald is hoger, namelijk 4%. Als gevolg daarvan zijn investeringen in de Starterslening over de gehele looptijd van 30 jaar 'winstgevend'. De eerste drie jaar betaalt de lener van het geld echter nog geen rente en aflossing over het geleende bedrag. Er zijn in die periode nog geen 'inkomsten', terwijl de gemeente dan al wel 'kosten' maakt om het geld aan te trekken. Om inzicht te geven in de financiële consequenties van het besluit, wordt opnieuw een onderscheid gemaakt tussen drie varianten. 1. Op=op. Geen financiële consequenties. 2. Half miljoen. De kosten voor de eerste drie jaar bedragen 8.850 euro aan beheerskosten en 41.450 euro aan rentelasten.
Over de gehele looptijd is de netto opbrengst van de lening 112.000 euro. 3. Heel miljoen. De kosten voor de eerste drie jaar bedragen 17.000 euro aan beheerskosten en 83.000 euro aan rentelasten. Over de gehele looptijd is de netto opbrengst van de lening 223.500 euro. De financiële consequenties voortvloeiend uit het besluit zijn opgenomen in begrotingswijziging 2025R8003. 7.Communicatie van het besluit Informatie over de Starterslening is terug te vinden op de gemeentelijke website. Tevens zal, bij een positief besluit, in december een persbericht over de verlenging verspreid worden. 8.Realisatie van het besluit Bij een positief besluit zullen de nieuwe aanvullende voorwaarden (binding) van kracht zijn voor aanvragen die vanaf de datum van bekendmaking in het gemeenteblad ingediend worden. In het najaar van 2025 zal worden bezien of de inzet van een Starterslening in Nissewaard nog altijd effectief is en zo ja, onder welke voorwaarden deze verlengd kan worden voor de daaropvolgende periode. 9.Bijlagen - Vierde wijziging van de Verordening Starterslening 2018 - Raadsbesluit
datum
4 december 2024
zaaknummer
4293689
pagina
4 van 4
10.Advies Commissie In de vergadering van de commissie Leefomgeving van 27 november 2024 adviseerden de aanwezige fracties unaniem positief. (De fracties van PVV Nissewaard, Belang van Nissewaard, Lijst Verweij, Lijst Soeterboek en Lijst Spanjersberg zijn niet vertegenwoordigd). de secretaris,
M. Visscher
de burgemeester,
F. van Oosten