Vaststellen beleidsplan Beschermd Thuis in Nissewaard 2023-2027; adviesraad SD
Tekst van het document
Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard Postbus 25 3200 AA Spijkenisse E-mail : secretaris@asd-nissewaard.nl Website : www.asd-nissewaard.nl
Advies van de Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard Onderwerp Nummer Advies-aanvraag Bestemd voor Datum advies
: : : : :
Beleidsplan Beschermd thuis in Nissewaard A2337 Gevraagd advies College van Burgemeester en Wethouders Gemeente Nissewaard 06 juli 2023
Geacht College van Burgemeester en Wethouders, De Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard heeft met interesse kennis genomen van de adviesaanvraag en het Beleidsplan Beschermd thuis in Nissewaard. De Adviesraad oordeelt in het algemeen positief over het gestelde in het voorgelegde Beleidsplan Beschermd thuis in Nissewaard. De uitgangspunten, (lokale) doelstellingen en de beleidsvoorstellen hebben zeker de instemming van de Adviesraad. Op onderdelen van het beleidsplan heeft de Adviesraad de volgende adviezen dan wel aandachtspunten: 1. Specifieke aandacht voor dak- en thuisloosheid in Nissewaard De Adviesraad ondersteund de bestuurlijke ambitie van het college van Nissewaard om in te zetten op de behoeften van onze eigen inwoners en om de ondersteuning zoveel mogelijk preventief en dichtbij huis te organiseren. Het in navolging daarvan opstellen van beleid op dit onderwerp wordt gewaardeerd als een eerste logische stap om daaraan in vulling te geven. Als aandachtspunt bij de gewenste ontwikkelingen is de huidige situatie op de woningmarkt. In de notitie lijkt voorbij te worden gegaan aan het tekort aan woningen voor diverse doelgroepen en in het algemeen. Er is veel vraag naar sociale woningbouw terwijl het aanbod dreigt af te nemen. 2.
Reikwijdte lokale aanpak dak- en thuisloosheid In met name de hoofdstukken 3 en 5 worden enerzijds de situaties beschreven waarin inwoners (kunnen te komen) verkeren die een risico’s vormen op dak- en thuisloosheid en anderzijds de maatregelen die worden voorgesteld om de lokale aanpak van dak- en thuisloosheid voor Nissewaard vorm te geven. Daaruit blijkt dat de situaties die mogelijk kunnen leiden tot dak- en thuisloosheid breed betrokken worden. Iedere inwoner met één of meer van de gegeven problemen wordt zo beschouwd als potentieel dak- of thuisloos.
1
De vraag is hoe reëel en zinvol dit is, mede gezien het aantal inwoners dat daadwerkelijk te maken heeft met dak- of thuisloosheid en het aantal plaatsen in de (regionale) opvangvoorzieningen. Het risico van een dergelijke brede aanpak is dat middelen en maatregelen minder gericht ingezet kunnen worden en tevens minder effectief zijn. 3. Inzicht in (omvang) doelgroepen In hoofdstuk 3 (Aard en omvang van de doelgroep in Nissewaard) van het beleidsplan worden verschillende doelgroepen onderkend en kenmerken daarvan beschreven. Hetgeen daarbij opvalt is dat bij diverse doelgroepen wordt vermeld dat er geen cijfers over dan wel inzicht bestaat in de omvang van de betreffende doelgroep. Dit betekent derhalve dat het te weinig duidelijk is wat de omvang van de voorzieningen, zoals ondersteuning, begeleiding en woonvormen, zou moeten zijn. Het gevolg is dat ook de inzet en kosten daarvan op zijn minst lastig in te schatten zijn. 4. Beleidskader In het Integraal Beleidskader Sociaal Domein (d.d. 14-11-2022) dat wordt ingezet op het versterken van de beleidscyclus, waarover is opgenomen: “ Om tot een onderbouwing van keuzes te komen is inzicht nodig in verwachte ontwikkelingen en in cijfermatige prognoses, maar ook in de effectiviteit en doelmatigheid van eerder gemaakte keuzes. Daarom zetten we (verder) in op versterking van de beleidscyclus en het daarvoor benodigde instrumentarium.
” Daarbij wordt gewezen op de Plan-Do-Check-Actcyclus (P&C-cyclus). De Adviesraad gaat er vanuit dat dit ook van toepassing is op de in het beleidsplan voorgestelde activiteiten en maatregelen. 5. Implementatie beleid In paragraaf 1.2 (Doel van deze notitie) is vermeld: “Door het vaststellen van dit plan maakt het college keuzes in wat zij gaat doen voor haar inwoners en hoeveel middelen zij hieraan wil besteden. Vervolgens kunnen de ambtelijke organisatie en maatschappelijke partners aan de slag om deze keuzes uit te werken in concrete resultaten die benoemen wat we hebben bereikt in 2026.” Het beleidsplan vermeld de voorgestelde activiteiten en maatregelen op hoofdlijnen die nader geconcretiseerd dienen te worden, voordat tot uitvoering kan worden overgegaan. In hoofdstuk 5 (Beleidsvoorstellen en bekostiging) wordt soms heel globaal, vaak alleen een jaartal, aangegeven in of vanaf wanneer dit zal plaatsvinden. In paragraaf 5.4 (Implementatie beleid) zijn de kosten echter nauwkeurig begroot voor de periode 2023-2026, zowel voor de projectleiding en beleidsregie als de uitvoering. Gezien vorenstaande is het de vraag in hoeverre er op dit moment voldoende inzicht bestaat in wat uiteindelijk nodig is aan zorg, begeleiding en ondersteuning in de komende vier jaren om de kosten daarvan voldoende betrouwbaar te kunnen begroten.
De kosten in dit kader zijn alleen te begroten als deze kosten kaderstellend zijn. De Adviesraad gaat er vanuit dat er binnen een redelijke termijn een nadere uitwerking van de voorgenomen activiteiten en maatregelen plaatsvindt en een planning wordt opgesteld met een nauwkeuriger onderbouwing van de benodigde inzet en kosten. 6. Regievoering en afstemming met andere vormen van hulp en ondersteuning Het beleidsplan geeft aan dat wordt ingezet op een betere regievoering voor inwoners met een instabiele woonsituatie en/of huisvestingsproblematiek. De Adviesraad vindt dit een positieve ontwikkeling. 2
In de Verordening maatschappelijke ondersteuning Nissewaard 2023 is vastgelegd: “Wanneer in een hulpvraag of behoefte aan ondersteuning van een cliënt of diens ouders niet kan worden voorzien binnen één wettelijk kader als bedoeld in deze verordening, draagt het college verantwoordelijkheid voor goede afstemming van de hulp en ondersteuning.” De Adviesraad gaat er vanuit dat dit ook van toepassing is op de zorg en ondersteuning volgens het onderhavige beleidsplan. Daarnaast is de Adviesraad van mening dat er een vaste contactpersoon aan de inwoner zou moeten worden toegewezen die gedurende het gehele traject de cliënt ter beschikking staat en die de inwoner zoveel mogelijk kan ontzien en ontzorgen in de procedures. 7. Cliëntondersteuning De inwoners die (mogelijk) behoren tot een benoemde doelgroep hebben vaak te maken met diverse soorten problemen (psychisch, relationeel en materieel), zijn kwetsbaar en verminderd zelfredzaam. De Adviesraad is verheugd te lezen in het beleidsplan (paragraaf 5.1.1) dat wordt voorgesteld één lokaal punt in te richten waar de betreffende inwoners terecht kunnen voor informatie, advies en (toeleiding naar) hulp en dat dit punt goed vindbaar, deskundig en laagdrempelig bereikbaar moet zijn (fysiek, telefonisch en digitaal).
Overeenkomstig de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 moet het college er voor zorgen dat er gratis cliëntondersteuning beschikbaar is. Een onafhankelijke cliëntondersteuner komt daarvoor het meest in aanmerking, die tot taak heeft de cliënt ter zijde te staan en in diverse fasen van het traject ondersteuning te bieden. Deze persoon dient ook die rol te hebben in de uitstroomfase en het nazorg-traject. De Adviesraad neemt aan dat dit onverkort geldt bij de zorg en ondersteuning volgens het onderhavige beleidsplan. 8. Afstemming regionale- en lokale- activiteiten Ten aanzien van het voorkomen en oplossen van dak- en thuisloosheid vinden, na het operationaliseren van de op het beleid gestoelde maatregelen, zowel regionaal overeengekomen als lokaal bepaalde activiteiten plaats. De vraag is op welke wijze afstemming plaats gaat vinden tussen de regionale- en lokaleactiviteiten en wie de regie daarover voert. 9. Selectie maatregelen en interventies De inleiding van hoofdstuk 5 (Beleidsvoorstellen en bekostiging) luidt: “Dit hoofdstuk beschrijft de maatregelen die worden voorgesteld om de lokale aanpak voor Nissewaard vorm te geven. Dit is een selectie/prioritering uit het landelijke beleidskader van de Preventie Alliantie, een totaal van mogelijke maatregelen en interventies (zie bijlage 1).
Deze selectie is gemaakt op basis van de in dit plan geschetste lokale problematiek, de speerpunten uit het coalitieakkoord en het beschikbare budget voor de lokale aanpak.” In de bedoelde bijlage worden vele mogelijkheden geschetst van maatregelen die ontbreken in Nissewaard en waarop de Gemeente Nissewaard zou kunnen investeren. Het is duidelijk dat er keuzes gemaakt moeten worden ten aanzien van maatregelen en interventies en fasering nodig is. In het beleidsplan ontbreekt echter en nadere motivatie van de keuzes die worden gemaakt ten aanzien van de maatregelen en interventies.
3
10. Monitoring en evaluatie De beleidsvoorstellen zullen nader uitgewerkt worden in meer concrete plannen. Daarbij is het zinvol te bepalen op welke wijze de ontwikkelingen worden gemonitord en op welke momenten en op welke wijze evaluatie zal plaatsvinden. De Adviesraad wil graag betrokken blijven bij de verdere ontwikkelingen die gebaseerd zijn op Beleidsplan Beschermd thuis in Nissewaard. De Adviesraad verzoekt u het onderhavige advies ook ter kennis te brengen aan de Raadscommissie Sociaal Domein en de Gemeenteraad. De Adviesraad vertrouwt er op spoedig een schriftelijke reactie van u te mogen ontvangen. Met vriendelijke groet,
Namens de Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard A.M. Koopman-van Kouwen, Voorzitter
4