Memo Uitvoering motie BIJ de BuZz

Memo Uitvoering Motie “BIJ de BuZz” aan

van

De Gemeenteraad van Nissewaard

Het college van burgemeester en wethouders

datum

pagina

13 oktober 2022

1 van 4

In de gemeenteraadsvergadering van 8 december 2021 is de motie ‘BIJ de BuZz’ aangenomen. Daarin is gevraagd om onderzoek te doen naar de mogelijkheden om door middel van groene daken de bushokjes in de gemeente Nissewaard aantrekkelijker te maken voor bijen. U heeft ons het volgende verzocht:  de mogelijkheid te laten onderzoeken wat benodigd is om bushokjes aantrekkelijk te maken voor bijen met groene daken, op zo’n manier dat dit bijdraagt aan de beleidsdoelstellingen van de gemeente (o.a. duurzaamheid en openbare ruimte); In dit memo geven wij aan op welke manier het college de motie uitvoert.

Impact op gemeentelijke doelstellingen Directe impact Het toepassen van mos-sedum op bushokjes draagt bij aan het versterken van de groenstructuren in de gemeente; een van de pijlers van het gemeentelijke groenbeleid. In combinatie met bijvoorbeeld geveltuinen en groene boomspiegels kunnen de relatief kleine stukjes groen op de bushokjes toch een effect hebben. Daarnaast is in het coalitieakkoord Nissewaard 2022-2026 de vergroening van de openbare ruimte als doel opgenomen. De groene sedumdaken zullen een positief effect hebben op deze doelstelling, omdat er meer groen in de openbare ruimte bijkomt. Op het gebied van duurzaamheid en klimaatadaptatie bevordert een sedumdak de biodiversiteit. Volgens de Bijenstichting bezoeken bijen (en andere insecten) regelmatig diverse Sedum planten. Daarnaast biedt een groen dak verkoeling, vangt het fijnstof af en vergroot het de spons-werking van de openbare ruimte. Daarbij is het uitgangspunt dat elke extra vierkante meter groen helpt.

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

pagina

23 augustus 2022

2 van 4

betreft

Afbeelding 1. Links het aanleggen van een geveltuin, rechts een groene boomspiegel rondom een boomstam.

Indirecte impact Omdat bushokjes zichtbare (tijdelijke) verblijfsplekken zijn voor onze bewoners/bezoekers is de directe impact op de gemeentelijke doelstellingen niet het voornaamste voordeel van de sedumdaken. Zoals ook in Utrecht is gebleken kan het vergroenen van de abri’s een vliegwiel zijn voor de particuliere toepassing van groene daken. Dat is in Utrecht onder andere te zien door een toename in het aantal aanvragen voor subsidie voor een groen dak. Doordat bewoners bij een bushokje in aanraking komen met een groen dak worden ze op een positieve manier bewust gemaakt van de mogelijkheden die er zijn om zelf een steentje bij te dragen aan vergroening. Verder geeft het vergroenen van de daken van bushokjes invulling aan de voorbeeldrol van de gemeente en laat het zien dat de gemeente zelf bereid is om stappen te zetten richting een duurzamere en groenere toekomst.

Impact op doelen Programma Duurzaamheid Een van de doelen van het Programma Duurzaamheid is dat in 2030 het percentage groen ten opzichte van verharding in de bebouwde omgeving toegenomen is, door het stimuleren van groene tuinen en groene daken. De groene bushokjes dragen hier in beperkte mate direct aan bij. We zetten dan ook vooral in op de indirecte impact waarbij de groene bushokjes een inspiratie zijn voor inwoners om hun eigen daken te vergroenen.

Ervaringen elders in het land Het toepassen van mos-sedum op daken van abri’s ter stimulering van vergroening en de bijenpopulatie is niet nieuw. In 2019 kwam de gemeente Utrecht wereldwijd in het nieuws met de verduurzaming van bushokjes. Utrecht heeft binnen haar aanbesteding voor de concessieovereenkomst voor plaatsing, beheer, onderhoud en exploitatie van bushokjes eisen opgenomen over de verduurzaming hiervan. De toepassing van mos-sedum op de daken is hier (o.a.) het resultaat van. Naast de directe effecten op verduurzaming en biodiversiteit, is in Utrecht ook

datum

pagina

23 augustus 2022

3 van 4

betreft

gebleken dat de symbolische waarde van de bushokjes niet onderschat moet worden. De ervaring is dat inwoners het spannend en leuk vinden dat er zoiets gebeurt, wat weer kan leiden tot bewustwording over de eigen mogelijkheden van vergroening. Sinds de toepassing van groene daken op de bushokjes is het aantal aanvragen voor de Utrechtse subsidieregeling voor groene daken erg toegenomen. In 2019 werden de groene bushokjes in Utrecht geplaatst en in 2020 werd het subsidieplafond van €500.000 voor groene daken gemakkelijk behaald. Sinds de ervaringen in Utrecht zijn er meerdere gemeenten (waaronder de gemeente Dordrecht, Gouda, Zaanstad en Woerden) aan de slag gegaan met het verduurzamen van bushokjes. Toepassing in Nissewaard In de gemeente Nissewaard staan verspreid over het grondgebied 66 bushokjes, ook wel abri’s genoemd. Exterion Media verzorgt voor de gemeente kosteloos de plaatsing, beheer, onderhoud en exploitatie van deze bushokjes. In overleg met Exterion Media is er gekeken welke kansen er zijn om groene daken toe te passen op abri’s in Nissewaard. Exterion Media heeft hier elders in het land ook al ervaring mee en start middels een separate opdracht met het vergroenen van bushokjes. Bushokjes in Nissewaard In Nissewaard staan vrijwel uitsluitend het type Aqui bushokje.

Op dit type bushokje zijn technisch geen belemmeringen om mos-sedum en bijbehorende substraat en drainagemat toe te passen. Om dit te doen moet het huidige glazen dak vervangen worden door een dak met aluminium bakken, waarin het sedum geplaatst kan worden. In onderstaande twee afbeeldingen is een vooraanzicht en bovenaanzicht te zien van een bushokje met sedum. De linkerfoto is het type Aqui abri dat voornamelijk in Nissewaard staat, waarop de toepassing van het aluminium dak (met het sedum bovenop) te zien is. De rechterfoto is een ander type abri, maar geeft wel een beeld van het resultaat van het vergroenen van het dak.

Afbeelding 2. Links het bushokje dat momenteel in Nissewaard wordt gebruikt, rechts een indicatie van het groene dak op een hokje.

Het sedum dat Exterion Media elders in het land toepast op dit type bushokje bevat twaalf verschillende soorten inheemse sedum die zichzelf in stand houden in verschillende

datum

pagina

23 augustus 2022

4 van 4

betreft

weersomstandigheden. Naast tweemaal per jaar bemesten zijn er geen onderhoudskosten aan het sedumdak. Het bushokje, inclusief het nieuwe sedumdak, blijft bij toepassing het eigendom en de verantwoordelijkheid van de exploitant. Besluit De kosten van het vergroenen van alle bushokjes in Nissewaard zijn te hoog in verhouding met de beperkte directe impact op de doelstellingen van het Programma Duurzaamheid. Vanwege de indirecte/symbolische impact die wel verwacht wordt is er gekozen voor het vergroenen van vijf bushokjes op strategische/drukbezochte locaties. De locaties zijn Metro Heemraadlaan, Vredehofplein, Eerste Heulbrugstraat, Kerkweg en Vlinderveen. Na twee jaar worden deze sedumdaken op de bushokjes geëvalueerd.