Jaarstukken 2024 Nissewaard (oud)

Wat wilden we bereiken? • • • • • •

Goede interne bereikbaarheid. Goede externe bereikbaarheid. Goede ontsluiting met het openbaar vervoer van alle kernen en woongebieden. Optimale verkeersveiligheid. Stimuleren fietsgebruik. Bijdragen aan duurzame mobiliteit. 68

Beleidsindicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Verkeer en vervoer

Percentage bushaltes openbaar vervoer die integraal toegankelijk zijn voor alle inwoners.

Eigen gegevens

Streefwaar de 2024

Realisatie 2024

Streefwaarde 2025

77%

78%

78%

Wat hebben we daarvoor gedaan? • • • • • • •

Wij werkten samen met andere partijen aan realisatie van het maatregelpakket t.b.v. de regionale bereikbaarheid. Zoals aanpassing van de aansluiting Hartelbrug op de A15: twee rijstroken richting de Botlektunnel. We hebben onderzoek gedaan naar de kansrijkheid van lobby voor de A4-Zuid. We hebben de hinder bij de renovatie van bruggen en interne onderhoudsprojecten weten te beperken. Er zijn vele verkeersbesluiten genomen, ontheffingen verleend, meldingen en klachten behandeld, enz. Het openbaar vervoer is in 2024 behouden en versterkt. Naast de weekendmetro en de Spijkhopper, zijn de vaste spitslijnen verschillende wijken in Spijkenisse gaan bedienen. Het volledige busstation Spijkenisse Centrum is integraal toegankelijk gemaakt. In 2024 hebben verschillende verkeersveiligheidscampagnes plaatsgevonden.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

103

139

90

49

Baten

-9

-9

-10

1

Saldo

94

130

80

50

Mutaties reserves

0

-36

60

-97

Totaal Thema

94

94

140

-46

(bedragen x € 1.000)

Toelichting noemenswaardige afwijkingen Er zijn geen noemenswaardige afwijkingen van toepassing. 69

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hottentot Wethouder Mijnans Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Relevante documenten op themaniveau Kadernota OV (Metropoolregio Rotterdam Den Haag) Strategische Agenda MRDH

Duurzaamheid & Klimaatadaptatie Nissewaard heeft als ambitie om in 2050 energieneutraal, aardgasvrij, klimaatbestendig, waterrobuust en circulair te zijn. Dit draagt bij aan een leefbare, toekomstbestendige gemeente en helpt inwoners met bestaanszekerheid door bijvoorbeeld voorspelbare en betaalbare uitgaven aan energie, beheerste klimaatrisico’s voor woningen en toekomstbestendige banen in nieuwe circulaire bedrijfsmodellen. Samen met inwoners, mede-overheden en ondernemers zetten we onze schouders eronder om deze ambitie en de (tussen) doelen op de weg daar naartoe te realiseren. De focus ligt bij het uitvoeren van de wettelijke- en gesubsidieerde taken van het Klimaatakkoord en het Deltaprogramma/Deltaplan Klimaatadaptatie. Als gemeente zijn we aan de slag met duurzaamheid in ons denken en handelen te borgen.

Wat wilden we bereiken? Deze collegeperiode zetten we ons in om de gewenste verandering te realiseren, door middel van het behalen van de volgende doelen. In 2026: is Nissewaard meer klimaatbestendig en waterrobuust ingericht; • voldoen alle nieuwbouwplannen aan de landelijke maatlat groene klimaatadaptieve bebouwde omgeving en ander landelijk beleid/wetgeving. • voldoet al het nieuwe beleid en alle projecten in de openbare ruimte aan de landelijke maatlat groene klimaatadaptieve bebouwde omgeving en ander landelijk beleid/wetgeving. • heeft 20% van alle particuliere gebouwen en percelen een significante nieuwe klimaatadaptatieve maatregel genomen. • voldoen alle plannen voor verduurzaming van gemeentelijk vastgoed voldoen aan de landelijk maatlat groene klimaatadaptatie bebouwde omgeving en ander landelijk beleid/wetgeving.

70

is Nissewaard meer energieneutraal; • wordt 150 GWh van de elektriciteitsvraag in Nissewaard in 2050 (444 GWh) lokaal en duurzaam opgewekt. • is 25% van de geschikte grote (>15 kWp) en kleine (>15 kWp) daken en grote parkeerplaatsen belegd met zonnepanelen. • zijn alle benodigde vergunningen afgegeven voor realisatie zon – en windprojecten in 2030. • is minimaal 25%, met een streven naar 50%, van de wind- en zonprojecten in lokaal eigendom. is Nissewaard meer aardgasvrij(ready); • voor 5 wijken een wijkwarmteplan vastgesteld en in uitvoering, en is het gemeentelijke Warmteprogramma ontwikkeld en vastgesteld, als herijking van de bestaande Warmtetransitievisie Voorne-Putten. • heeft 70% van de huishoudens een energiebesparende maatregel genomen (t.o.v. niveau 2021). • is 10% van alle woningen met een D/E/F of G-label verbeterd tot minimaal label C (t.o.v. niveau 2021). • is op bedrijventerrein Halfweg Molenwatering 10% energiebesparing (t.o.v. niveau 2021) gerealiseerd. is Nissewaard meer circulair; • is de hoeveelheid huishoudelijk afval minder dan 150 kg per jaar. • is de hoeveelheid afval van bedrijven in Nissewaard met de grootste stromen afgenomen. • is circulariteit onderdeel van alle gemeentelijke inkooptrajecten en is 5% van de trajecten optimaal circulair.

• is circulariteit onderdeel van alle gebiedsontwikkelingsplannen en alle nieuwbouw, beheer- en renovatieplannen in de openbare ruimte, maatschappelijk vastgoed en corporatiewoningen. Hierbij is van de nieuwbouwplannen 10% optimaal circulair en bij beheer- en renovatieplannen 5% optimaal circulair. • is er 10% minder lokale grondstromen (zand, grond, bagger, water) verloren gegaan. • werkt 10% van de agrarische bedrijven volgens circulaire principes (kringlooplandbouw).

Beleidsindicatoren De indicatoren van duurzaamheid zijn te verdelen in 3 categorieën: (E): (P): (T):

Effectindicatoren: monitoren van het doel. Dit type indicatoren tonen de voortgang op de doelstellingen Prestatie-indicatoren: monitoren van het middel. Dit type indicatoren maken prestaties meetbaar, maar zeggen op zichzelf niks over de (voortgang op de) beoogde doelen. Transitie-indicatoren: monitoren van de randvoorwaarden. Dit type indicatoren maken de voortgang van een transitieproces meetbaar. Met transitie-indicatoren wordt gemonitord in hoeverre de randvoorwaarden voor een transitie worden gerealiseerd.

71

In 2026 is Nissewaard meer energieneutraal De ambitie in 2050 is 444 gigawattuur en de ambitie voor deze collegeperiode is 150 gigawattuur. Het startpunt in 2021 is 22,22 gigawattuur. Indicator

Toelichting

Bron

Hernieuwbare elektriciteit (P)

Percentage Hernieuwbare elektriciteit uit, afvalverbranding, biogas, BIO-WKK, Waterkracht, Wind op land, Zonnepanelen. Duurzame opwek elektriciteit (150 GWh in verhouding tot streefdoel)

Klimaatmonitor (RVO)*

Energieopwek PV groot (P)

Energieopwek PV klein (P)

Duurzame energieopwek (E)

Streefwaarde 2024 15,5%

Realisatie 2024 10,6%

Streefwaarde 2025 >15,5%

Klimaatmonitor (RVO)*

33 GWh

41 GWh

>41 GWh

Energieopwek middels PVpanelen op kleine daken (>15 kWp).

Zon-op-dakpotentie viewer RES RotterdamDen Haag i.s.m. het Kadaster**

28 GWh

24,5GWh (12,8% van de 25%)

> 32 GWh

Energieopwek middels PVpanelen op kleine daken (<15 kWp)

Zon-op-dakpotentie viewer RES RotterdamDen Haag i.s.m. het Kadaster**

8 GWh

13,55 GWh (18,99% van de 25%)

> 15 GWh

*RVO gebruikt in de klimaatmonitor de meeteenheid Terajoule (TJ), dit is omgezet naar Gigawattuur (GWh). En de meest actuele data is van 2022. **Gebaseerd op de luchtfoto van de winter 2023 van het Kadaster, waarop gekeken is of er al PVpanelen liggen. De opbrengst hiervan is een schatting, omdat de foto geen inzicht geeft in type panelen/vermogen etc. Deze viewer is vanwege privacygevoelige gegevens niet openbaar toegankelijk. In 2026 is Nissewaard meer aardgasvrij(ready) De ambitie in 2050 is 0 TJ aardgasverbruik in de gebouwde omgeving. De ambitie voor 2023 is 1150 TJ, het startpunt in 2021 is 1692 TJ.

72

Indicator

Toelichting

Bron

Streefwaarde 2024 2 in de maak 4 vastgesteld

Realisatie Streefwaarde 2024 2025 3 in de 5 vastgesteld maak 2 vastgesteld

Aantal Planvorming om Project wijkwarmteplannen Nissewaard met specifieke (T) wijkaanpak monitoring aardgasvrij te maken Aantal bedrijven Bedrijven met Klimaatmonitor < 40 bedrijven 40 < 40 met een D/E/F of een slecht en RVO bedrijven bedrijven G-label (E) energielabel verduurzamen naar minimaal label C Aardgasverbruik Aardgasverbruik Klimaatmonitor 1337 TJ 965 TJ 5% daling voor woningen in moet in 2050 0 hele gemeente (P) TJ zijn Aantal woningen Woningen met RVO, 8.936 6.201 8.488 met een D/E/F of een slecht dashboard NSA G-label (E) energielabel Geldfit* verduurzamen naar minimaal label C * RVO beschikt alleen over openbare data van de energielabels die definitief zijn gemaakt door de bewoners. Alle overige energielabels hebben de status ‘voorlopig’ en hier is geen openbare data van beschikbaar. Ongeveer 40% van de huishoudens binnen Nissewaard beschikt niet over een definitief energielabel. De indicator baseert zich op de definitieve energielabels en extrapoleert deze naar 100% om de beweging naar minimaal energielabel C in kaart te brengen.

In 2026 is Nissewaard meer klimaatbestendig en waterrobuust ingericht Op dit moment is er nog geen kwantificeerbaar inzicht in waar we staan op het gebied van klimaatbestendig en waterrobuust. Met de uitvoering van de activiteiten komt dit inzicht beschikbaar, de indicatoren die gemeten worden zeggen niets over de voortgang op de beoogde doelen maar maken prestaties meetbaar. De effecten worden gemeten op enkele inspanningen. Er wordt vooral inzet gepleegd op de transitie binnen en buiten de gemeentelijke organisatie. Indicator

Toelichting

Klimaatadaptatie in beleid en processen voor: nieuwbouwplannen (T) Verduurzaming gemeentelijke vastgoed (T) Bestaande bouw (T)

Er wordt ingezet op het opstellen, vaststellen en borgen van richtlijnen voor toepassing van klimaatadaptatie in woningbouw, de openbare ruimte en interne werkprocessen. Deze indicator maakt de voortgang van een transitieproces

Bron

Streefwaarde 2024 Eigen De landelijke data maatlat voor een groene, klimaatadaptieve bebouwde omgeving is geborgd in het LIOR en in het VBI-proces. Er is duidelijk wat 'Water en 73

Realisatie 2024

Streefwaarde 2025 Teams Erop toezien ondersteund bij dat de normen het ontwikkelen van de van kennis en tools Landelijke t.a.v. Klimaatlat mee klimaatadaptatie worden bij meegenomen nieuwbouwplanen, voor opname verduurzaming in het gemeentelijke omgevingsplan. vastgoed,

Openbare ruimte (T)

meetbaar. Er wordt gemeten in hoeverre aan de randvoorwaarden voor de transitie wordt voldaan.

bodem sturend' bestaande bouw betekent voor de en openbare RO-processen, ruimte. zodat vanaf 2025 een start kan worden gemaakt met het borgen hiervan in het RO-beleid (omgevingsplan).

Klimaatadaptieve maatregelen (particuliere gebouwen en percelen) (P)

Er wordt ingezet op Eigen >1000 inwoners bewustwording van data helpen inwoners en bedrijven én op het structureel ondersteunen (ontzorgen) van vergroeningsinitiatieven. We meten de inspanningen van de gemeente op dit gebied

1189 inwoners geholpen

>1200 inwoners helpen

In 2026 is Nissewaard meer circulair Op dit moment is circulair te complex om te vatten in een enkel cijfer. Monitoring vindt plaats verschillende indicatoren die op dit moment ontwikkeld worden om een circulair Nissewaard inzicht te maken. Indicator

Toelichting

Bron

Huishoudelijk afval (P)

Huishoudelijk restafval per inwoner per jaar

CBS

Streefwaarde 2024 185

Realisatie 2024 206

Streefwaarde 2025 <170

Betreft niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval

Wat hebben we daarvoor gedaan? Inspanningen Duurzaamheid 2024: Klimaatadaptatie • Teams in de gemeentelijke organisatie zijn ondersteund bij het ontwikkelen van kennis en tools t.a.v. klimaatadaptatie bij nieuwbouwplannen, bij nieuw beleid, bij projecten in de openbare ruimte, bij de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed; 74

  o

• 

•

Bovenstaande inspanningen zijn samengenomen vanwege de gelijksoortige impact op de organisatie. Door verbinding te maken tussen de verschillende afdelingen wordt gewerkt aan het borgen van klimaatadaptatie in de organisatie; Er is een start gemaakt met het borgen van klimaatadaptatie in beleid en processen (LIOR, IGWP en VBI-proces); Er zijn meekoppelkansen verzilverd door de inzet Impulsregeling Klimaatadaptatie van het Rijk bij het project vervanging beschoeiingen, project Schiekamp Noord en het project Metro Busstation. Inwoners zijn geholpen klimaatadaptieve maatregelen te nemen door het uitvoeren van het Actieplan Groene Tuinen; Door uitvoering te geven aan het Actieplan Groene Tuinen zijn er onder andere 1000 zakjes met bloemzaden en flyers uitgedeeld. Er zijn 30 inwoners geïnformeerd tijdens een webinar. 75 inwoners hebben deelgenomen aan de tweede en derde ronde van de tegeltaxi. 4 inwoners hebben een regenton gewonnen. 41 inwoners hebben een geveltuin ontvangen. Er zijn 80 bijenhotels gemaakt op 2 verschillende evenementen en er zijn 1000 fruitbomen uitgedeeld.

De tweede DPRA-Cyclus (2024- 2030) is gestart met het vervolg geven aan de samenwerking in de Werkregio Voorne-Putten;  hierin worden de landelijke ontwikkelingen gevolgd (voor de stresstesten);  In 2024 is de nieuwe samenwerkingsovereenkomst tussen gemeente Nissewaard, Voorne aan Zee en het waterschap Hollandse Delta gesloten;  naast de nieuwe cyclus stresstesten is dit jaar ook ingezet op het 'aanschuiven aan de juiste tafels'. Klimaatadaptatie is ingebracht in het ZH-PLG en de Ruimtelijke Puzzel. Er is contact gelegd met het Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden, het Deltaprogramma Zoetwater en het kennisprogramma Zeespiegelstijging (evenals het DPRA allen onderdeel van het Deltaprogramma), om op die manier goed aangehaakt te zijn voor de herijking van de programma's in 2026.  de contacten met het Rijk zijn verstevigd , om goed aangehaakt te zijn bij de ontwikkeling van de nieuwe stresstesten die in 2025 moeten worden uitgevoerd, de mogelijkheden voor structurele financiering van klimaatadaptieve maatregelen, de ontwikkeling van klimaatlabels en de wettelijke borging van de ‘klimaatlat’ en ‘water en bodem sturend’

Elektriciteit • We hebben uitvoering gegeven aan de Regionale Energiestrategie (RES) 1.0, waaronder het gezamenlijk met Voorne aan Zee, identificeren van de volgende te zetten stappen ten aanzien van de RES-zoekgebieden (Noordrand, Stadsranden en Open landschap). • We hebben actief deel genomen in het samenwerkingsverband van de energieregio Rotterdam - Den Haag aan werkgroepen van de RES en het opdrachtgeversteam RES. • We zijn actief aan de slag gegaan met de realisatie van zon op grote en kleine daken en parkeerplaatsen. Om een gerichte en effectieve inzet te bewerkstelligen hebben wij een Dakenstrategie opgesteld. • We hebben de vergunningsaanvraag voor de ontwikkeling van windenergie op de Brielse Maasdijk behandeld en de aanvraag van HVC Landwind BV van vijf windturbines is geweigerd. • We hebben de ontwikkeling van het pilotproject zonne-energie drijvend op water bij het drinkwaterbedrijf Evides aan de Berenplaat gefaciliteerd. • Vanaf het moment dat we geconfronteerd werden met netcongestie hebben we dit fenomeen onszelf zo snel mogelijk eigen gemaakt, een impactanalyse uitgevoerd en de samenwerking met 75

•

Stedin geïntensiveerd en geformaliseerd. We zijn direct begonnen met het uitvoeren van acties gericht op het verminderen van de impact van netcongestie en hebben deze later samengebracht en aangevuld met acties voor de nabije toekomst in de Strategie Netcongestie. We zijn gestart met het formuleren van een integrale visie op het energiesysteem.

Warmte • We hebben ingezet op het stimuleren van energiebesparing in woningen en gebouwen: o De inzet van energiecoaches is uitgebreid en bestendigd, onder andere door de capaciteit uit te breiden en warmtescans aan te bieden. o Met uit het Nationaal Isolatieprogramma beschikbaar gestelde middelen worden gebouweigenaren met een lokale isolatieaanpak gestimuleerd en ondersteund om structureel energie te besparen. Deze aanpak wordt voort gezet in 2025. o We voerden een aanpak uit om huishoudens in energiearmoede structureel te helpen de energierekening te verlagen, onder andere door het financieren van energiezuinig witgoed en door samenwerking met de woningcorporaties. Deze aanpak wordt voort gezet in 2025. • We onderzochten, samen met andere gemeenten (Voorne-Putten en/of RES-regio), potentiële duurzame warmtebronnen als alternatief voor aardgas, zoals geothermie en restwarmte. In 2025 gaat dit onderzoek door. • De wijken De Hoek en Vogelenzang-Zuid/Akkers-Centrum worden actief ondersteund om ‘aardgasvrij-ready’ te worden in de periode tot 2030, conform het Warmteprocesplan. • Voor de dorpskernen Geervliet, Heenvliet en Abbenbroek is samen met inwoners gewerkt aan een wijkwarmteplan. Begin 2025 wordt dit plan afgerond.

Circulariteit • We hebben diverse activiteiten opgezet of ondersteund die bijdragen aan het verminderen, beter scheiden of hoogwaardiger verwerken van huishoudelijk afval, zoals het Repaircafé, het Grondstoffenbos (kerstbomen) en REform Gypxel (gips). Deze laatste is een start-up waarvan we de rol van launching customer op ons hebben genomen en de eerste circulaire akoestische wandtegels in het stadhuis hangen. • We hebben samen met een aantal partners een samenwerkingsovereenkomst ondertekend voor het opzetten van het Circulair Centrum Nissewaard en dit plan daarna verder uitgewerkt, zodat er in het eerste kwartaal van 2025 een realisatieplan ligt. • We hebben een faciliterende rol gespeeld in een project gericht op collectiviteit in het inzamelen van bedrijfsafval. • We hebben getest met een tool die helpt duurzaamheid in de praktijk te brengen en de uitvoering van duurzaamheidsmaatregelen in projecten monitort, met de intentie deze in 2025 te implementeren. • In het traject om meer toekomstbestendig te gaan bouwen hebben we onder andere een succesvol Circulair Bouwsymposium Zuid-Hollandse Delta georganiseerd en samen met Building Balance een pilotproject opgezet rondom biobased isoleren. • We hebben onze prestatieafspraken met de woningcorporaties op het gebied van verduurzaming herijkt.

• We voeren de Green Deal Halfweg-Molenwatering uit die begin 2022 gesloten is, en doelen, samenwerkingsafspraken en activiteiten voor de komende jaren op het gebied van energie, circulariteit en klimaatadaptatie bevat. De belangrijkste activiteiten in 2024 waren gericht op het

76

•

omgaan en verminderen van de impact van netcongestie. Er is een haalbaarheidsonderzoek gestart naar een energiehub en gestart met een kwartiermaker energie. Dit loopt door in 2025. We verbreden onze communicatie- en participatiestrategie continue om onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke partijen een perspectief te bieden wat zij kunnen doen om te verduurzamen.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

3.451

7.467

6.549

918

Baten

-1.487

-3.859

-3.891

32

Saldo

1.965

3.607

2.658

950

0

-1.328

-266

-1.063

1.965

2.279

2.392

-113

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Milieubeleid (incidenteel voordeel op de lasten van € 186.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 139.000) In 2024 zijn er uitgaven gedaan voor het verduurzamen van het bedrijventerrein. Verder is er onderzoek gedaan naar de ontwikkeling van het circulaire ambachtscentrum in Nissewaard. Er zin projecten gedaan op het gebied van circulair bouwen. Voor 2025 is de wens om dit budget in te zetten voor de realisatie van het circulair ambachtscentrum. Het verduurzamen van bedrijven en bedrijventerreinen. Het aanjagen van circulair inkopen en circulair bouwen. In 2025 wordt er ook een voorstel gedaan over het vervolg van de Green deal Halfweg-Molenwatering. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Duurzaamheid (incidenteel voordeel op de lasten van € 148.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 148.000) Dit budget is verdeeld over de verschillende thema’s. Elektriciteit, Warmte, Circulariteit en klimaatadaptatie. De wens is om de rest van dit budget in te zetten om naast de subsidie voor uitvoeringskosten van het klimaatakkoord ook werk- en onderzoeksbudget beschikbaar te stellen. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Regionale Energie Strategie (incidenteel voordeel op de lasten van € 248.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 248.000) Op Voorne-Putten zijn afspraken gemaakt om gezamenlijk te werken aan de regionale energiestrategie Rotterdam – Den Haag. De middelen die niet worden ingezet worden weer over Voorne Putten verdeeld. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

CDOKE (incidenteel voordeel op de lasten van € 440.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 427.000) De gemeente heeft in 2023 en 2024 uitvoeringskosten ontvangen voor het klimaatakkoord. Hier zijn personeelskosten op geboekt om uitvoering te geven aan het klimaatakkoord. De middelen mogen over 77

een langere periode worden uitgegeven, dus zal van de resterende middelen in de PPN 2026 worden voorgesteld om deze over te hevelen naar 2025 •

Isolatieaanpak (incidenteel voordeel op de lasten van € 899.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 899.000) In 2023 en 2024 heeft de gemeente SPUK-middelen ontvangen voor Isolatieaanpak. Verschillende activiteiten zijn uitgevoerd. Deze SPUK loopt tot einde 2026. De uitgaven worden verwacht in 2025. De reeds ontvangen middelen zijn naar de balans geboekt. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. • DCMR DVO (incidenteel voordeel op de lasten van € 132.000) In de september en december 2023 circulaires zijn incidenteel extra middelen beschikbaar gesteld tbv diverse controle's. Uitvoering hiervan dient te worden opgenomen in het werkplan vanaf 2025. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hottentot Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Dienst Centraal Milieubeheer Rijnmond GGD Rotterdam-Rijnmond Stedin Relevante documenten op themaniveau -

Programmaplan Duurzaamheid Nissewaard 2023-2024, vastgesteld april 2022 Warmteprocesplan Akkers-Centrum, Vogelenzang-Zuid en de Hoek, vastgesteld april 2023 Herzien Plan van aanpak RES 2022-2026 Rotterdam – Den Haag, vastgesteld april 2023 Samenwerkingsovereenkomst Klimaatadaptatie Voorne-Putten, vastgesteld november 2022 Green Deal Halfweg-Molenwatering, vastgesteld februari 2022 Prestatieafspraken 2025-2026 tussen huurdersorganisaties, woningcorporaties en gemeente, vastgesteld december 2024 Laadstrategie, uitvoerend beleid openbaar laden en locatiekaart concept-laadlocaties, vastgesteld juli 2021 Regionale Energie Strategie (RES) regio Rotterdam - Den Haag 1.0, vastgesteld juni 2021 Strategie Klimaatadaptatie Voorne-Putten, vastgesteld april 2021 Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie Nissewaard, vastgesteld april 2021 Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie Voorne-Putten, vastgesteld april 2021 Warmtetransitievisie Voorne-Putten, vastgesteld mei 2020 Klimaatstresstest Voorne-Putten, vastgesteld april 2020

78

Wonen Nissewaard is al vele jaren de thuisbasis van inwoners die binnen onze gemeente werken, maar daarnaast de plek waar vele mensen die in de haven en elders in de regio werken thuiskomen. Een gevarieerd aanbod aan diverse woon- en leefmilieus moet onze inwoners huisvesten en potentieel nieuwe inwoners aantrekken. We beogen een woningvoorraad die kwalitatief in balans is en die bijdraagt aan de leefbaarheid in Nissewaard. We hebben gezinsvriendelijke wijken en dorpen en liggen op mooie afstand van het strand en de stad. Je vindt in de dorpskernen de rust en ruimte, maar Nissewaard biedt ook de voordelen van een middelgrote stad als Spijkenisse. We anticiperen op veranderende woonwensen en bieden voldoende aanbod voor alle levensfasen en inkomensgroepen.

Wat wilden we bereiken? • • • • • •

We streven naar een meer aantrekkelijke, duurzame, levensloopbestendige en diverse woningvoorraad. We willen doorstroming bevorderen door bij te bouwen in segmenten die ondervertegenwoordigd zijn. We creëren kansen om wooncarrière binnen de eigen kern te maken, waarbij ook aandacht is voor ouderen en starters. We streven naar een balans in de bevolkingssamenstelling en tegelijkertijd naar voldoende sociale-/middenhuurwoningen voor onze inwoners. Dit moet resulteren in een evenwichtige en duurzame woningvoorraad. In wijken waar de leefbaarheid onder druk staat, streven we naar woningdifferentiatie en waar mogelijk verdunning. We benutten kansen om in elke kern of wijk bij te bouwen, op potentiële ontwikkellocaties. De meeste woningen worden toegevoegd in/rond het stadscentrum en rondom OVknooppunten, met name Spijkenisse-Centrum.

79

Beleidsindicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Streefwaarde 2024 248

Realisatie 2024 279

Streefwaarde 2025 285-290

Gemiddelde WOZ waarde van woningen

X 1.000 euro

CBS

Nieuw gebouwde woningen

Aantal per 1.000 woningen

Demografische druk

Aandeel jongeren (< 20 jaar) en ouderen (> 65 jaar) t.o.v. de groep 20 tot 65 jaar

Basisregistr atie adressen en gebouwen CBS

10

9

10-12

74%

74,5%

74%

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

In euro's

COELO

885

838

876

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

In euro's

COELO

885

838

876

Wonen

Tevredenhei d met de woning

Nissewaard Peiling

7,5

7,0

7,5

Wijk- en kerngericht werken

Stabiliteit/ toename leefbaarheid in wijken en kernen

Nissewaard Peiling

7,4

7,5

7,4

Wat hebben we daarvoor gedaan? • • •

We voerden onze (wettelijke) taken uit op het gebied van onder meer prestatieafspraken met de corporaties, de Huisvestingswet, de Woningwet, vergunningverlening en (boven)regionale afspraken over de woningmarkt. We werkten met het Duurzaam Bouwloket aan verduurzaming van particuliere woningen. Bij nieuwe toevoegingen aan de woningvoorraad, realiseerden wij (ook) woningen in segmenten en woonmilieus die ondervertegenwoordigd of in kwalitatieve zin onderscheidend zijn.

80

• • • • • • • •

Om doorstroming te bevorderen bouwden we (middel)dure eengezinswoningen en (levensloopbestendige) appartementen. We hebben het aantal starterswoningen vergroot door bestaand vastgoed, indien passend binnen de kaders, te transformeren. We hebben de bouw van middenhuurwoningen gestimuleerd en hebben afspraken gemaakt met ontwikkelaars over het behoud van deze woningen voor de doelgroep. We bieden de Starterslening aan tot en met 2025 en hebben lokale bindingseisen verbonden aan het verkrijgen van een Starterslening in Nissewaard. Met corporaties en huurdersorganisaties hebben wij in 2024 tweejarige prestatieafspraken gemaakt voor 2025 en 2026. De afspraken richting zich op betaalbaarheid en beschikbaarheid, duurzaamheid, leefbaarheid en wonen en zorg. Samen met zorg- en welzijnspartijen en woningcorporaties hebben we een woonzorgvisie opgesteld. We hebben de inzet van de Wet bijzondere maatregelen grootstedelijke problematiek (Rotterdamwet) verlengd tot 2028 en passen deze wet toe op plekken waar de leefbaarheid onder druk staat. Dit doen we in samenwerking met de corporaties en politie in Spijkenisse. We hebben de provinciale taakstelling voor het huisvesten van vergunninghouders, in samenwerking met lokale woningcorporaties, gerealiseerd. Sinds begin 2024 werken we volgens de Wet Goed Verhuurderschap. In dat kader is er een meldpunt georganiseerd en worden meldingen opgevolgd.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

2.821

6.511

3.506

3.005

Baten

-900

-1.858

-3.642

1.785

Saldo

1.921

4.653

-136

4.790

-75

-2.495

-1.121

-1.375

1.846

2.158

-1.257

3.415

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Herstructurering Sterrenkwartier (incidenteel voordeel op de lasten van € 512.000, een incidenteel voordeel op de baten van € 734.000 en een incidenteel voordeel op de reserve van € 85.000) Op 10 oktober 2017 is met de Maasdelta Groep een mantelovereenkomst aangegaan. Hierin zijn overkoepelende afspraken vastgelegd voor een totale herstructurering van Sterrenkwartier Hoog. De herstructurering bestaat uit vier fasen en beslaat in totaal een periode van circa tien jaar. In de Mantelovereenkomst is vastgelegd dat de Maasdelta Groep voor de vier fasen plankosten aan de gemeente vergoedt. Over de aanleg van het openbaar gebied is afgesproken dat de Maasdelta Groep 2/3 en de gemeente 1/3 van de aanlegkosten voor haar rekening neemt. Voor de gemeentelijke kosten is een reserve Herstructurering Sterrenkwartier gevormd. De afgelopen jaren heeft de gemeente haar aandeel in de kosten via de exploitatie en ten laste van de reserve laten lopen. Omdat dit kosten voor de aanleg van het openbaar gebied betreffen, moeten deze kosten worden geactiveerd en over meerder jaren afgeschreven. De correctie van de gemaakte kosten van de afgelopen jaren naar de balans levert in 81

deze jaarrekening een voordeel op van € 1.330.000. Bij de vaststelling van deze jaarstukken wordt de raad gevraagd krediet beschikbaar te stellen. Bij de resultaatbestemming zal de reserve Herstructurering Sterrenkwartier worden omgezet naar en kapitaallastenreserve en worden aangevuld. •

Deltaprogramma ruimtelijke adaptatie (incidenteel voordeel op de lasten van € 182.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 32.000) Op Voorne Putten wordt er samengewerkt aan klimaatadaptatie. Dit is bekrachtigd in de samenwerkingsovereenkomst Klimaatadaptatie Voorne Putten 2025-2026. Deze middelen worden ingezet voor gezamenlijke onderzoeken, op basis van het jaarplan DPRA worden verschillende activiteiten uitgevoerd. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Omgevingsvisie (incidenteel voordeel op de lasten van € 110.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 110.000) Voor de omgevingsvisie is in 2023 een budget beschikbaar gesteld van € 420.000. Het opstellen van de omgevingsvisie loopt door in 2025. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Opstellen omgevingsplan (incidenteel voordeel op de lasten € 802.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 802.000) In aanloop naar de inwerkingtreding van de Omgevingswet is budget geraamd voor de invoeringskosten. Een groot deel van deze middelen zijn nog niet uitgegeven omdat de aanbesteding hiervan is mislukt en zal opnieuw moeten plaatsvinden. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Samenwerkingsverband Wonen regio Rotterdam (SvWrR) (incidenteel nadeel op de lasten van € 160.000 en een incidenteel voordeel op de baten van € 484.000) Het saldo t.b.v. de Samenwerkingsverband Wonen regio Rotterdam wordt ingebracht door de samenwerkende regiogemeenten, Nissewaard is hier schatkistbewaarder. Het budget dient daarom ieder jaar overgeheveld te worden aangezien het geen "eigen" budget is. Per 1 januari 2025 gaat de gemeente Voorne aan Zee de rol van schatkistbeheerder uitvoeren en zal het saldo worden overgedragen. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Bouwvergunningen (incidenteel voordeel op de lasten van € 185.000 en een incidenteel/structureel voordeel op de baten van € 550.000) De geplande inhuur voor de afgifte van de omgevingsvergunning valt lager uit dan waarmee rekening is gehouden. Daarnaast zijn de opgelegde leges door een toename in het aantal bouwprojecten hoger dan waarmee rekening was gehouden. •

Omgevingswet (incidenteel voordeel op de lasten van € 929.000 en een incidenteel nadeel op de reserves van € 442.000) De incidentele middelen Omgevingswet zijn hard nodig om het budget van het omgevingsplan op te plussen omdat dit niet toereikend is gebleken in de eerste aanbesteding (die is mislukt, er schreef niemand in vanwege het lage budget). Daarnaast is het nodig voor aanvullende advieskosten (w.o. externe inhuur voor RO) en de uitwerking van zaken van de OW in o.a. het CLO (denk aan aanvullende 82

digitale applicaties en koppelingen maar ook het schrijven van nieuwe standaarden). In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Mijnans Wethouder Hottentot Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Relevante documenten op themaniveau Woonvisie Nissewaard Nissewaard naar 2040

Bouwprojecten & grondexploitatie Dit thema behandelt de wijze waarop de gemeente invulling geeft aan haar grondbeleid. Belangrijke onderwerpen hierbij zijn: • De ontwikkelingen van bouwprojecten op eigen grond. • Het faciliteren van private ontwikkelingen. • Het beheer van gronden. • De verkoop van blote eigendommen.

Wat wilden we bereiken? Uitvoering geven aan Nissewaard naar 2040 middels actief en faciliterend grondbeleid.

Beleidsindicatoren Bij dit thema zijn geen beleidsindicatoren van toepassing. Wel zijn zestien bouwstenen uit het ontwikkelraamwerk van Nissewaard naar 2040 opgesteld. De zestien bouwstenen uit het ontwikkelraamwerk van Nissewaard naar 2040 zijn geen harde beleidsindicatoren, maar hulpmiddelen (vandaar de naam ‘bouwstenen’) om aan te geven hoe een ontwikkeling bij zou moeten dragen aan meerdere doelstellingen van de gemeente dan bijvoorbeeld alleen maar het bouwen van woningen. Het effect van het toepassen van een bouwsteen is niet meetbaar, maar moet op langere termijn bijdragen aan een vitale stad, vooral door de combinatie van bouwstenen in relatie tot de specifieke kenmerken van een locatie. Een ontwikkeling in een sterk versteende en verdichte wijk van Spijkenisse zal moeten voldoen aan andere bouwstenen (vergroenen en verdunnen) dan een ontwikkeling aan de Groene Kruisweg (waar mobiliteit en werkgelegenheid belangrijker zijn).

Wat hebben we daarvoor gedaan? Nissewaard naar 2040: • Voor kansen op eigen grondgebied nieuwe grondexploitaties openen. 83

•

Voor kansen op particulier grondgebied in gesprek gaan met partners en, waar nodig, partners met elkaar verbinden.

Versterken economische positie: • Verkoopbeleid m.b.t. de verkoop van blote eigendommen voeren. • Grip houden op grondexploitaties en kansen benutten.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

38.332

20.786

17.157

3.629

Baten

-38.620

-22.141

-18.942

-3.199

Saldo

-288

-1.355

-1.785

430

0

1.241

1.764

-523

-288

-115

-21

-93

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Grondverkopen niet-Grex (incidenteel voordeel op de lasten van € 536.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 553.000) De grondoverdracht van de grond die staat op MVA onder Kantoren Metro voor het te bouwen appartementencomplex heeft in 2024 niet plaatsgevonden. Naar verwachting zal de grondoverdracht (van één van de twee gebouwen) in 2025 plaats gaan vinden. Hierdoor is deze boekwaarde nog niet afgeboekt. Ook is het budget voor te maken kosten niet gebruikt. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Verkoop blote eigendommen (incidenteel nadeel op de lasten van € 373.000, een incidenteel voordeel op de baten van € 883.000 en een incidenteel nadeel op de mutatie reserve van € 443.000) In 2024 zijn er meer blote eigendommen verkocht dan geraamd, waardoor er meer boekwaarden afgeboekt moesten worden dan geraamd en er een hogere storting naar de Algemene reserve heeft plaatsgevonden. •

Plankosten grondexploitaties (incidenteel nadeel op de baten van € 637.000 en een incidenteel voordeel op de lasten van €719.000) Ter dekking van extra capaciteit stonden opbrengsten geraamd uit anterieure overeenkomsten, grondexploitaties en investeringskredieten. De realisatie van de vergoedingen en kosten voor capaciteit in het kader van de anterieure overeenkomsten staan verantwoord onder thema Overige baten & lasten van programma 6. De realisatie van de extra ingezette personele capaciteit t.b.v. de grondexploitaties en de investeringskredieten staan verantwoord onder de grondexploitaties en de investeringskredieten onder diverse programma’s. • Reserve Projecten (incidenteel nadeel op de lasten van € 80.000) De vergoedingen vanuit anterieure overeenkomsten worden, volgens vastgesteld beleid, na aftrek van gemaakte kosten, gestort naar de reserve Projecten ter dekking van te maken plankosten. De ontvangen 84

vergoeding in 2024 was hoger dan geraamd, waardoor de storting naar de reserve ook hoger was dan geraamd

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hamerslag Wethouder Hottentot Wethouder Mijnans Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Dienst Centraal Milieubeheer Rijnmond Elementen BV Spijkenisse

Relevante documenten op themaniveau Notitie Grondexploitaties 2019 Commissie BBV Notitie Grondexploitaties 2023 Commissie BBV (actualisatie) Nissewaard naar 2040

Relevante documenten op programmaniveau Nissewaard naar 2040 Routekaart duurzaam Voorne-Putten 2040, januari 2018 vastgesteld Klimaatadaptatiestrategie Voorne-Putten, juli 2018 vastgesteld Zie thema's voor specifieke documenten op themaniveau.

85

Ondernemen en ontspannen Kernboodschap Ondernemen en ontspannen Met dit programma dragen we bij aan de verdere ontwikkeling van Nissewaard als een aantrekkelijke gemeente met een hoog voorzieningenniveau waar het goed wonen, werken, ontspannen en recreëren is. Samen met ondernemers, kennisinstellingen en regiogemeenten versterken en behouden we werkgelegenheid en bedrijvigheid en bereiden we ons voor op nieuwe manieren van produceren, consumeren en opleiden waarin duurzaamheid, vergroening, digitalisering, een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt en een leven lang ontwikkelen centraal staan. Daarnaast benutten we onze sterke punten, zoals de unieke ligging en de kwaliteiten van ons landschap, ons cultureel erfgoed en gevarieerd verenigingsleven. Dit alles vormt een divers en uitdagend aanbod voor sport en ontspanning, dat tegelijkertijd kansen biedt voor ontplooiing en participatie in de samenleving. De afgelopen jaren hebben we verschillende crises gekend. En dat terwijl we als Newtown onze eigen uitdagingen al hadden en hebben, als stad en als samenleving. Voor Nissewaard is het van belang hier aandacht aan te geven en te doen wat mogelijk is op gemeenteniveau voor de onderdelen van dit programma, zowel het ondernemen als het ontspannen. Daarnaast is ingezet op een herkenbaar economisch profiel voor Nissewaard om het economische vestigingsklimaat te versterken.

Ook ondersteuning van het netwerk aan vrijwilligers(organisaties) blijft van belang. Een vitaal verenigingsleven, breed toegankelijk aanbod in de buitenruimte en ruim vrijetijds- en voorzieningenaanbod is essentieel. Niet alleen om een aantrekkelijke gemeente te blijven om te wonen en te ontspannen. Ook vanuit preventieoogpunt; een sterke samenleving is de beste aanpak voor een gezonde generatie in 2040. De preventieve rijksopgave waar we ook in Nissewaard voor aan de lat staan.

Financiën Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

12.544

17.284

15.888

1.396

Baten

-3.033

-6.510

-6.632

122

Saldo

9.511

10.774

9.256

1.518

Mutaties reserves

-100

-1.099

-273

-826

Totaal programma

9.411

9.675

8.983

693

(bedragen x € 1.000)

Economie De ontwikkelingen rondom digitalisering, robotisering en verduurzaming leiden tot een nieuwe economie en vernieuwing van de werkgelegenheid. Het rapport Economische Visie Nissewaard van Kuipers (januari 2020) geeft aangrijpingspunten om het economisch profiel van Nissewaard te versterken vanuit het concept Service Valley. Deze zijn met ondernemers vertaald in een Handelingsperspectief Bedrijventerreinen (AT Osborne, oktober 2021). Ook de mogelijkheden voor nieuwe ruimte om te ondernemen is geïnventariseerd om wonen en werken in Nissewaard in balans te houden.

86

Nissewaard heeft ingezet op het versterken van de economische structuur door het hebben van een uitnodigend woon- en vestigingsklimaat en een goed opgeleide beroepsbevolking. Dit kan en wil Nissewaard niet alleen bereiken, daarvoor is samenwerking met ondernemers, kennisinstellingen, inwoners en andere overheden noodzakelijk. Deze regionale samenwerking is er op Voorne Putten, in de regio MRDH alsook die van de Zuid-Hollandse Delta.

Wat wilden we bereiken? • •

• • •

Een compact en levendig stadscentrum dat optimaal economisch functioneert en toekomstbestendig is. We willen onze werklocaties zodanig vormgeven vanuit het concept Service Valley , dat dit bijdraagt aan behoud en uitbreiding van werkgelegenheid en ontwikkeling van een duurzame en circulaire economie. De relatie tussen ondernemers en gemeente onderhouden. We houden de dienstverlening richting ondernemers up-to-date met ons ondernemersloket. We willen dat de werknemers up-to-date blijven door een goede aansluiting van het onderwijs (leven lang ontwikkelen) op de arbeidsmarkt. Nissewaard als regionale broedplaats voor nieuwe vormen van zorginnovatie, technologieën en onderwijs.

Beleidsindicatoren Indicator Toelichting

Bron

Streefwaar de 2024

Realisatie 2024

Streefwaarde 2025

Functiemenging

De functiemengingsind ex geeft de verhouding weer tussen banen en woningen en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen.

LISA

37

38*

38

Vestigingen van bedrijven

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

KVK

95

99

100

Economie

Leegstandspercent age stadscentrum Spijkenisse

Locatus

10%

11%

10%

87

Economie

Leegstandspercent age werklocaties Nissewaard

Leegstandsm onitor Nissewaard

5,5%

9,1%**

5,5%

*Peildatum 1 april 2024. **De toename van het percentage heeft 2 oorzaken. De toename van leegstand op het Bedrijventerrein Haven-Noord in aanloop op de herontwikkeling van dit gebied. En op Bedrijventerrein HalfwegMolenwatering stonden begin van het jaar meerdere grote loodsen leeg i.v.m. faillissement van NBK. Meerdere loodsen zijn ondertussen weer verhuurd of worden op korte termijn verhuurd.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Naast het verrichten van de reguliere taken, zoals binnen het bedrijven-en ondernemersloket (waaronder de agrarische sector), is ingezet op: • Stadscentrum: Er is uitvoering gegeven aan het koersdocument van 'winkelgebied' naar 'stadhuiskamer', het 'rondje dorp' in het stadscentrum Spijkenisse. Voor de deelprojecten 'hooglaagverbinding' en 'doorsteek Havenplein-Kopspijker' uit het koersdocument is eerder succesvol subsidie aangevraagd bij de rijksregeling Impulsaanpak Winkelgebieden. Het project 'hooglaagverbinding' is omgedoopt naar het project 'De Spijkse trap' en is verder uitgewerkt. Er zijn nadere afspraken gemaakt tussen de verschillende partijen en de Xenos is gereloceerd binnen het kernwinkelgebied. Voor het project 'doorsteek Havenplein-Kopspijker' zijn nadere gesprekken gevoerd met de betreffende vastgoedeigenaren. Dit heeft in 2024 nog niet geleid tot een sluitende businesscase. Er is aan de subsidieversterker uitstel gevraagd om meer tijd te krijgen om te onderzoeken of alsnog een (financieel) haalbaar plan kan worden gerealiseerd; • Er is succesvol een gevelfonds voor de Voorstraat geïntroduceerd waarmee al meerdere panden zijn opgeknapt.

• Vanuit Nissewaard 2040 is ingezet op: nieuwe ontwikkelingen rondom OV knooppunten, differentiëren woningvoorraad en versterken van de interne (stads-)economie; • Vanuit Nissewaard 2040 is ingezet op het concept Service Valley voor het bedrijventerrein Halfweg-Molenwatering en de andere bedrijventerreinen vanuit een gedragen ontwikkelagenda. Voor het traject 'Beter benutten bedrijventerrein Halfweg-Molenwatering' is een aanjager aangesteld, waarvoor bij de MRDH een bijdrage is aangevraagd en verkregen. Eind 2024 is het definitieve rapport 'Beter benutten bedrijventerrein Halfweg-Molenwatering' opgeleverd; • We blijven aangehaakt op de ontwikkelingen in het Haven Industrieel Complex (samenwerkingsagenda Havenvisie Rotterdam) en er zijn verbindingen gelegd met externe partners en stakeholders hieromtrent. • In het kader van de vereiste compensatie gebiedsontwikkeling Haven-Noord is inzet gepleegd op een nieuw te ontwikkelen bedrijventerrein nabij Halfweg-Molenwatering. • De mogelijkheden voor nieuwe ruimte om te ondernemen vraagt aandacht om wonen en werken in Nissewaard in balans te houden. Hiervoor is een locatieonderzoek uitgevoerd naar waar in de toekomst circa 15 hectare bedrijventerrein het beste gerealiseerd kan worden.

• Er is met succes subsidie aangevraagd en verkregen bij de MRDH voor het onderzoeken van de haalbaarheid van een energiehub op het bedrijventerrein Halfweg-Molenwatering. Er is een kwartiermaker aangesteld (de energieke regio) om benodigde data op te halen en advies te geven over verduurzaming / energievoorziening. • Van planvorming naar realisatie voor een techniek-/ zorgcampus, mede in relatie tot de Regio Deal Zuid Hollandse Delta. Zowel de MRDH als de Regiodeal dragen hieraan bij.

88

• •

•

Er is ingezet op samenwerking met ondernemers(-verenigingen), de besturen van de Bedrijven Investeringszones en kennisinstellingen. In samenwerking met ondernemers(verenigingen) is gewerkt aan het bevorderen van inkoop door de gemeente bij lokale ondernemers. Er zijn hiervoor verschillende bijeenkomsten georganiseerd met de BIZ Halfweg-Molenwatering en de Ondernemersvereniging Nissewaard. De gemeente heeft samen met een externe partij de ondernemers van het winkelgebied van Zuidland geholpen met een traject om het winkelgebied te versterken. Er is een businessplan opgesteld waar uitvoering aan gegeven wordt. Het traject heeft geresulteerd in een verdubbeling van het aantal leden binnen het bestaande ondernemerscollectief.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

913

3.364

1.307

2.058

Baten

-333

-2.280

-1.172

-1.108

Saldo

580

1.084

135

949

Mutaties reserves

-100

-526

-84

-442

Totaal Thema

480

558

51

507

(bedragen x € 1.000)

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Economische ontwikkeling (incidenteel voordeel op de lasten van € 366.000 en een incidenteel nadeel op de reserves van € 317.000) In de Perspectiefnota 2022 is voor de Economische Visie is een bedrag van € 155.000 + € 100.000 beschikbaar gesteld uit de reserve NN2040. Daarnaast was in 2024 ook budget beschikbaar voor de stimulering van de economie (€ 50.000). In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

Halfweg/Molenwatering (incidenteel voordeel op de lasten van € 136.000 en een incidenteel nadeel op de reserves van € 100.000 ) Dit budget wordt ingezet als cofinanciering voor een subsidie Beter Benutten van de MRDH die in het laatste kwartaal van 2023 is verkregen. Uitvoering vindt plaats in 2024 en 2025. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025. •

SPUK Impulsaanpak winkelgebieden (incidenteel voordeel op de lasten van € 1.248.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 1.021.000) Vanuit de specifieke uitkering Impuls winkelgebieden heeft de gemeente een bedrag van € 1.247.582 toegezegd gekregen. Het bedrag dat reeds ontvangen is, staat op de balans totdat de uitgaven daadwerkelijk gaan plaatsvinden. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze over te hevelen naar 2025. •

SPUK Doorsteek Kopspijker (incidenteel voordeel op de lasten van € 544.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 544.000) 89

De gemeente heeft een specifieke uitkering toegezegd gekregen voor het plan van een doorsteek in winkelcentrum de Kopspijker. Het bedrag dat reeds ontvangen is, staat op de balans totdat de uitgaven daadwerkelijk gaan plaatsvinden. In de PPN 2026 zal worden voorgesteld om deze middelen over te hevelen naar 2025.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Mijnans Wethouder Hamerslag Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Relevante documenten op themaniveau Ontwikkelraamwerk Nn2040 Detailhandelsvisie Nissewaard Herijking Meerjarenvisie Stadscentrum Spijkenisse Koersdocument en uitvoeringsprogramma voor transitie van 'winkelgebied' naar 'stadshuiskamer'. Rapport Economische Visie Nissewaard, Kuipers Regiodeal

Cultuur Een gevarieerd, toegankelijk en inspirerend cultuuraanbod draagt bij aan de aantrekkelijkheid van Nissewaard als gemeente om te wonen, te ontspannen of te bezoeken. Het biedt inwoners kansen voor ontwikkeling en ontplooiing en om elkaar te ontmoeten. Met een groot aantal culturele verenigingen (veelal gedragen door vrijwilligers) en markante culturele instellingen zoals Theater De Stoep, het Centrum voor de Kunsten Spijkenisse en Bibliotheek De Boekenberg wordt daarin voorzien. Daarbij wordt ook de buitenruimte betrokken met moderne kunstuitingen zoals Streetart. Cultuureducatie en participatie blijven daarin speerpunten. Het culturele aanbod onder de aandacht brengen eveneens.

Wat wilden we bereiken? • • • • •

We streven naar een breed en gevarieerd cultuuraanbod, waar zowel professionele culturele instellingen als gezonde culturele verenigingen van amateurs en vrijwilligers aan bijdragen. We willen het cultuurhistorisch besef in Nissewaard versterken en belichten wat Nissewaard te bieden heeft, zowel in de historische dorpskernen als in het stadscentrum. Alle kinderen komen in aanraking met mogelijkheden voor actief en passief beleven van kunst en cultuur Wij willen jongeren binden aan de gemeente en aan cultuur die de gemeente te bieden heeft en mede mogelijk maakt. Kunst en cultuur dragen bij aan doelstellingen in het sociaal domein zoals het tegengaan van eenzaamheid.

90

• • • •

Wij willen bewerkstelligen dat inwoners ook in de openbare ruimte in aanraking kunnen komen met kunst en cultuur, wat ook de aantrekkelijkheid van de gemeente vergroot. Bibliotheek De Boekenberg wordt doorontwikkeld naar een modern kennis- en educatiecentrum. In theater De Stoep wordt - binnen het verruimde mandaat van het theater - een breed, gevarieerd en toegankelijk aanbod geprogrammeerd en wordt ruimte geboden aan amateurkunsten. Het Centrum voor de Kunsten voorziet in een breed, vraaggericht en laagdrempelig aanbod voor vrije tijd, voor het onderwijs, in zowel de wijken als de kernen en intensiveert de koppeling met het sociaal domein.

Beleidsindicatoren Indicator Toelichting Cultuur, recreatie en toerisme

Percentage inwoners dat tevreden is over het recreatieve, culturele aanbod en de voorzieningen.

Bron Nissewaard Peiling

Streefwaar de 2024

Realisatie 2024

Streefwaarde 2025

55%

50%

55%

*Dit percentage geldt alleen voor de culturele voorzieningen, er is geen verzamelpercentage voor deze indicator te destilleren. Het betreft het percentage tevreden en neutraal. Bij culturele organisaties is het antwoord "weet niet/geen mening" met 73% het grootst. Geen recentere cijfers dan 2020. Onderzocht wordt op welke wijze meer recente cijfers kunnen worden verkregen.

Wat hebben we daarvoor gedaan? • •

• • • • • •

We zorgden via de Binnenschoolse Cultuureducatie dat alle leerlingen van het Primair Onderwijs en uit de onderbouw van het Voortgezet Onderwijs structureel en in een doorlopende leerlijn in aanraking zijn gekomen met de verschillende disciplines van kunst en cultuur. Met de externe middelen voor Cultuureducatie met Kwaliteit versterkten we het netwerk voor cultuureducatie en borgden we de kwaliteit van cultuureducatie, de coördinatie lag bij het Centrum voor de Kunsten.  De aanvraag voor een nieuwe ronde Cultuureducatie met Kwaliteit en de bijbehorende middelen voor de periode 25-28 is ingediend en toegekend. Onze lokale culturele instellingen en organisaties verzorgden het totale aanbod aan cultuureducatie, inclusief het buitenschools aanbod, dat in omvang is gegroeid. We hebben door structureel overleg de prestatieafspraken met Theater De Stoep gemonitord. In aanraking komen met beeldende kunst en poëzie hebben we als volgt gestimuleerd:  inzet van de Stadsdichter bij diverse formele en informele gelegenheden De uitbreiding van het Centrum voor de Kunsten door aankoop van het gehele pand en verbouwing daarvan is in gang gezet. Het oprichten van een industrieel belevingsmuseum is op basis van een haalbaarheidsonderzoek nu niet aan de orde; wel ondersteunen we de initiatiefnemers in hun proefstart in het Oude Raadhuis.

Met ondersteuning van de gemeente kan museumwoning Back to the Sixties in stand blijven.

91

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

9.264

9.928

10.357

-429

Baten

-2.372

-2.509

-3.131

622

Saldo

6.893

7.418

7.226

193

0

-244

-112

-132

6.893

7.175

7.113

61

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

De Stoep / Centrum voor de Kunsten (incidenteel nadeel op de lasten van € 593.000, een incidenteel voordeel op de baten van € 437.000 en een incidenteel nadeel op de reserve van € 156.000) Aan Theater de Stoep is in 2019 een structurele taakstellende bezuiniging van 100k opgelegd. Deze bezuiniging kon door de coronaperiode niet eerder worden ingelost. In 2024 is toch de helft van de bezuiniging gerealiseerd. De andere helft zal halverwege 2025 structureel worden ingelost. Bij het Centrum voor de Kunsten zijn er vanwege de (voorbereiding op de) verbouwing van het bestaande pand extra kosten gemaakt, zijn er minder cursussen gestart én zijn de verhuurinkomsten bijna verdwenen. De kosten, 43k, voor een projectmanager van de verbouwing zijn voor rekening van het Centrum voor de Kunsten gekomen. De inkomsten voor cursussen en verhuring van ruimten zijn, wegens de voorbereiding op de verhuizing met ca. 60k gedaald. Het nadeel op de exploitatie ad € 156.000 is onttrokken aan de reserve de Stoep.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Postma Commissie Commissie Sociaal Domein

Verbonden partijen Niet van toepassing

Relevante documenten op themaniveau Subsidieregel cultuur Subsidieregel BCE Uitvoeringsprogramma Cultuurnota

Recreatie & toerisme We zetten in op het behouden, versterken en benutten van onze unieke ligging en de kwaliteiten van ons landschap (natuur en cultuurhistorie). Deze bieden volop recreatieve mogelijkheden. We benutten onze verbindende positie op de grens van de Metropoolregio, Voorne-Putten en de regio Zuid-Hollandse Delta. 92

Wat wilden we bereiken? • • • • • • •

Het kwaliteitsniveau van ons landschap is verder verhoogd, en de recreatieve mogelijkheden die het landschap op verschillende locaties over heel Nissewaard biedt worden beter benut. Het Bernissegebied is een recreatiegebied met natuurwaarden, waarbij actievere recreatie en evenementen mogelijk zijn. Uiteraard in balans met de rust- en de natuurbeleving van het gebied. De beleving van het Bernissegebied is versterkt door de kernen meer met de Bernisse te verbinden. De recreatieve waarden binnen het natuur- en recreatiegebied de Uitwaayer zijn versterkt De bekendheid van de recreatiegebieden als het Bernissegebied en de Uitwaayer is vergroot. De recreatieve waarde van de Maasboulevard is versterkt. De groen blauwe aansluiting van Nissewaard met de Zuid-Hollandse Delta is versterkt.

Beleidsindicatoren Bij dit thema zijn geen beleidsindicatoren van toepassing.

Wat hebben we daarvoor gedaan? •

•

•

•

• • •

We hebben duidelijke afspraken gemaakt met het Recreatieschap Voorne-Putten, het waterschap Hollandse Delta en de provincie over de aansturing van het beheer en onderhoud van onze recreatiegebieden. Gezamenlijk met andere recreatieschappen is gelobbyd voor behoud van voldoende provinciale bijdragen. In opdracht van het recreatieschap is een onderzoek uitgevoerd naar de kansen voor boscompensatie op Voorne-Putten. We werken samen met het recreatieschap aan de nadere uitwerking van deze kansen. Er is gewerkt aan een beheer- en uitbreidingsplan voor het Bernissegebied. Ook is er een eerste verkenning gedaan naar het toevoegen van extra bomen en struiklagen in de Uitwaayer. Het verbeteren van de padenstructuur en waar mogelijk het toevoegen van extra recreatieve voorzieningen maakt hier onderdeel van uit. We werken samen met andere gemeenten binnen het samenwerkingsverband Zuid-Hollandse Delta aan projecten binnen de Regiodeal. Waarmee de natuur- en recreatieve waarden om en nabij het Haringvliet worden versterkt. Er is een extra bijdrage ontvangen voor de versterking van o.a. het Bernissegebied, waarbij ingezet wordt op de aanleg van extra steigers en het versterken van de entreegebieden. Het Bernissegebied is een recreatiegebied met natuurwaarden, waarbij actievere recreatie en evenementen mogelijk zijn. Uiteraard in balans met de rust- en natuurbeleving van het gebied.

In samenwerking met diverse partijen zetten we in op de ontwikkelkansen van het Bernissegebied, meer specifiek op het gebied rondom de locatie Oud-Hoenderhoek. De huidige ondernemer is succesvol gestart. Het recreatieschap heeft in samenwerking met deze ondernemer een nieuwe steiger aangelegd. Ook bij restaurant de Beren is een nieuwe steiger aangelegd. Er is een rondvaart georganiseerd voor de ondernemers in het Bernissegebied, op deze manier konden ze netwerken met elkaar en gelijktijdig laten zien welke werkzaamheden er hebben plaatsgevonden het afgelopen jaar. De 1e fase van de upgrade van de mountainbikeroute in de Uitwaayer is gerealiseerd, het zo genaamde Skillspark. We werken samen met het Recreatieschap Voorne-Putten aan de versterking van de recreatieve waarden van de Uitwaayer. In samenwerking met de gebruikersgroep MTB is een rapport 93

• • • • •

opgeleverd waarin de mogelijkheden om de mountainbikeroute te vernieuwen zijn beschreven. Uitvoering is voorzien in 2024/2025. Voor het Leaderprogramma heeft de Lokale Aktie Groep (LAG) afgelopen jaar verschillende projecten beoordeeld en gefaciliteerd om door te zetten richting provincie en RVO. We werken samen met diverse partijen binnen de Erfgoedtafel Historisch Haringvliet aan projecten die het erfgoed van de Bernisse, en de kernen die hieraan gelegen zijn, kunnen versterken, zoals het project 'Brug Omhoog' van Stichting de Fluisterboot. Er is onderzocht hoe de recreatieve beleving en gebruik van de Maasboulevard kan worden versterkt. De landschappelijke visie in inmiddels vastgesteld. Voor de camperplekken zijn we met ondernemers in gesprek om deze betaalbaar te maken. Voor het Bernissegebied doen we dit in samenwerking met het Recreatieschap. We werken samen met andere gemeenten en ondernemers op Voorne-Putten op het gebied van marketing en promotie van het gebied. We hebben bijgedragen aan de financiering van de Marketingorganisatie Voorne-Putten. Ook is gestart met een verkenning naar de mogelijkheden om na 2025 de samenwerking te continueren. Komend jaar wordt hier nader op ingezet.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2024

Begroting na wijziging

Rekening 2024

Verschil

Lasten

1.181

1.331

1.866

-535

Baten

-326

-431

-975

543

Saldo

856

900

891

8

0

-82

-11

-71

856

818

880

-63

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen • Cofinanciering regiodeal (incidenteel nadeel op de lasten van € 140.000) De gemeente Nissewaard draagt bij aan de Kwaliteitsimpuls Voome-Putten in het kader van de regiodeal. De factuur hiervoor is in 2024 betaald. De budgetten hiervoor zijn gereserveerd binnen de budgetten van recreatie, maar zijn in de 2e Tussenrapportage 2024 foutief overgeheveld naar 2025. •

Regiodeal Landschap & Toerisme (incidenteel nadeel op de lasten van € 494.000 en een incidenteel voordeel op de baten van € 494.000) Voor de pijler Landschap & Toerisme is in het kader van de regiodeal 3e tranche vanuit de rijksbijdrage een bedrag beschikbaar gesteld voor de MTB route, het Meerkoetplaatje en de Hitsersekade.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hamerslag Commissie Commissie Leefomgeving

94

Verbonden partijen Recreatieschap Voorne-Putten Relevante documenten op themaniveau Visie Gastvrijheidseconomie Voorne-Putten Visie Toerisme en Recreatie Nissewaard april 2016

Cultureel erfgoed Het beschermde cultureel erfgoed in Nissewaard omvat in totaal 194 monumenten, 97 gemeentelijke monumenten en 97 rijksmonumenten, en 4 rijks beschermde stads- en dorpsgezichten. Onder de rijksmonumenten bevinden zich 4 archeologische monumenten. Daarnaast heeft Nissewaard een rijk cultuurlandschap, archeologisch bodemarchief en uiteraard ook roerend en immaterieel erfgoed. Dit alles levert een belangrijke bijdrage aan de identiteit en de ruimtelijke kwaliteit van de gemeente. Daarom willen we ons cultureel erfgoed behouden, versterken en benutten.

Wat wilden we bereiken? •

Wij willen het cultureel erfgoed (de beschermde monumenten, de beschermde stads- en dorpsgezichten, het archeologisch bodemarchief, het cultuurlandschap en ons roerend en immaterieel erfgoed) behouden, versterken, benutten en de bescherming hiervan eventueel uitbreiden.

Beleidsindicatoren Bij dit thema zijn geen beleidsindicatoren van toepassing.