Gemeentefonds decembercirculaire 2023; raadsvoorstel

Burgemeester en Wethouders

Aan de Raad

datum 23 januari 2024

casenummer

bijlagen 3

eenheid Financien

betreft

Gemeentefonds decembercirculaire 2023

Samenvatting : Jaarlijks verschijnen er 3 circulaires met betrekking tot het gemeentefonds. De meicirculaire geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van het rijk, de septembercirculaire van de Miljoenennota en de decembercirculaire handelt het lopende uitkeringsjaar zoveel mogelijk af op basis van de Najaarsnota. De decembercirculaire 2023 is op 6 december jl. verschenen. Met dit raadsvoorstel wordt u geïnformeerd over de financiële consequenties die de decembercirculaire 2023 heeft voor Nissewaard en geadviseerd over de allocatie van de financiële middelen. De decembercirculaire is zoals gebruikelijk geen bijstelmoment van het accres. De financiële consequenties voor Nissewaard van de decembercirculaire 2023 zijn de volgende:  De uitkeringsfactor van 2023 is verlaagd met 7 punten vanwege een actualisatie van de maatstaf huishoudens met een laag inkomen met drempel -€ 995.398.  De uitkeringsfactor van 2024 is met 7 punten verlaagd. Vanwege een actualisatie van de maatstaf huishoudens met een laag inkomen met drempel een verlaging van 8 punten en vanwege het uitkeren van een gedeelte van de verdeelreserve 2024 een verhoging met 1 punt -€ 996.307.  Het aantal huishoudens met laag inkomen is ook in Nissewaard fors naar boven bijgesteld in 2023 en 2024. Voor Nissewaard betekent dit een substantiële plus in 2023 en 2024 van € 1.491.755 respectievelijk € 1.517.360.

 Nieuwe en gewijzigde decentralisatie-uitkeringen:  Maatschappelijke begeleiding statushouders (DU) € 33.180.  Uitvoeringskosten gebiedsgerichte aanpak (DU) € 24.573.  Meerkosten Oekraïne Sociaal domein (DU) € 58.038.  Invoeringskosten Omgevingswet (DU) € 405.205  Energietoelage (DU) € 4.477.432.  Einde lening inburgeringsplicht (DU) € 8.200.

datum

casenummer

pagina

13 december 2023

2 van 6

In de tabellen hierna ziet u de financiële effecten van de decembercirculaire 2023 op hoofdlijnen. 2023 2024 2025 2026 2027 Resultaat decembercirculaire 2023 5.527.430 521.053 -95.285 -112.481 -125.282 Onbestemde middelen Bestemde taakmutaties Bestemde DU's

520.802 5.006.628

Totaal

5.527.430

521.053

-95.285

-112.481

-125.282

521.053

-95.285

-112.481

-125.282

Sociaal domein Voor de begroting en meerjarenraming is ook het Sociaal domein van belang. In onderstaande tabel staan de effecten van de decembercirculaire 2023 op het Sociaal domein. 2023 2024 2025 2026 2027 Onbestemde middelen 520.802 521.053 -95.285 -112.481 -125.282 Vrijval stelpost LPO 0 0 231.049 265.546 284.326 Effect decembercirculaire 2023 op 520.802 521.053 135.764 153.065 159.044 begrotingssaldo Aandeel Sociaal domein 37% -192.697 -192.790 -50.233 -56.634 -58.846 Netto effect decembercirculaire 2023 op begrotingssaldo 328.105 328.263 85.532 96.431 100.198 Verloop stelpost Sociaal domein Rekening houdend met de mutaties uit de decembercirculaire 2023, ziet het verloop van de stelpost Sociaal domein er vanaf 2024 als volgt uit: Stelpost SD (bedragen * € 1.000) 2024 2025 2026 2027 Stand begroting 2023 en 2024-2027 104 2.129 -4.435 -5.310 Effecten septembercirculaire 2023 1.681 1.623 1.303 2.394 e Mutaties 2 tussenrapportage ‘23 362 -137 365 444 Aanpassing tarieven HH en BG

-1.917

Flexibele schil WI&I (voorfin.)

-1.917

-1.917

-1.917

-300

Decembercirculaire 2023

193

50

57

59

Stelpost SD na dec. circ. 2023

422

1.448

-4.627

-4.330

2024

2025

2026

2027

328.263 771.603

85.531 111.313

96.431 -5.250.161

100.198 -5.525.536

1.099.866

196.844

-5.153.730

-5.425.338

Geactualiseerd begrotingssaldo 2023 - 2027 Begrotingssaldo 2023 Netto effect decembercirculaire 328.105 2023 op begrotingssaldo Huidige stand begrotingssaldo -972.488 Totaal actuele stand begrotingssaldo -644.383

Gevraagd Raadsbesluit: De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1. Kennis te nemen van de decembercirculaire 2023; 2. Kennis te nemen van de toelichting op de financiële mutaties (bijlage); 3. De bestemde decentralisatie-uitkeringen 2023 te verwerken in de jaarstukken 2023; 4. Het saldo van de onbestemde middelen 2023 te verwerken in de jaarstukken 2023; 5. Het saldo van de onbestemde middelen 2024 – 2027 te verrekenen met het begrotingssaldo; 6. 37% van de onbestemde middelen 2024 – 2027 te doteren aan de stelpost Sociaal domein;

datum

casenummer

13 december 2023

7.

pagina

3 van 6

De financiële consequenties 2024 – 2027 te verwerken via begrotingswijziging 2024R5002 in de programmabegroting / meerjarenraming.

1. Inleiding De uitkeringen uit het gemeentefonds vormen de omvangrijkste inkomsten van Nissewaard. Voor de besluitvorming is het daarom van groot belang dat zowel het college in het kader van beleidsvorming en uitvoering als de raad (kaderstelling en budgetrecht) geïnformeerd is over de actuele ontwikkelingen in het gemeentefonds. Het ministerie van BZK informeert gemeenten hierover met behulp van circulaires. Jaarlijks verschijnen er 3 circulaires met betrekking tot het gemeentefonds. De meicirculaire geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van het rijk, de septembercirculaire van de Miljoenennota en de decembercirculaire handelt het lopende uitkeringsjaar zoveel mogelijk af op basis van de Najaarsnota. De decembercirculaire 2023 is op 6 december jl. verschenen. Met dit raadsvoorstel wordt u geïnformeerd over de financiële consequenties die de decembercirculaire 2023 heeft voor Nissewaard en geadviseerd over de allocatie van de financiële middelen. De decembercirculaire is zoals gebruikelijk geen bijstelmoment van het accres. De financiële consequenties voor Nissewaard van de decembercirculaire 2023 zijn de volgende:  De uitkeringsfactor van 2023 is verlaagd met 7 punten vanwege een actualisatie van de maatstaf huishoudens met een laag inkomen met drempel -€ 995.398.  De uitkeringsfactor van 2024 is met 7 punten verlaagd.

Vanwege een actualisatie van de maatstaf huishoudens met een laag inkomen met drempel een verlaging van 8 punten en vanwege het uitkeren van een gedeelte van de verdeelreserve 2024 een verhoging met 1 punt -€ 996.307.  Het aantal huishoudens met laag inkomen is ook in Nissewaard fors naar boven bijgesteld in 2023 en 2024. Voor Nissewaard betekent dit een substantiële plus in 2023 en 2024 van € 1.491.755 respectievelijk € 1.517.360.  Nieuwe en gewijzigde decentralisatie-uitkeringen:  Maatschappelijke begeleiding statushouders (DU) € 33.180.  Uitvoeringskosten gebiedsgerichte aanpak (DU) € 24.573.  Meerkosten Oekraïne Sociaal domein (DU) € 58.038.  Invoeringskosten Omgevingswet (DU) € 405.205  Energietoelage (DU) € 4.477.432.  Einde lening inburgeringsplicht (DU) € 8.200.

2. Beoogd maatschappelijk resultaat Pas na bestuurlijke besluitvorming wordt duidelijk tot welke maatschappelijke resultaten de financiële consequenties uit de decembercirculaire 2023 leiden. 3. Kader Gemeentewet Financiële-verhoudingswet 4. Argumentatie Alle middelen uit het gemeentefonds zijn vrij besteedbaar. Het college van B&W adviseert de gemeenteraad hoe deze middelen in te zetten. De raad neemt daar vervolgens een besluit over. Dit uit hoofde van het budgetrecht. 5. Maatschappelijk draagvlak Hier is geen onderzoek naar gedaan.

datum

casenummer

pagina

13 december 2023

4 van 6

6. Financiële consequenties Na de verwerking van de decembercirculaire 2023 ontstaat ten opzichte van de septembercirculaire 2023 het volgende financiële beeld.

Decembercirculaire 2023 Septembercirculaire 2023 Resultaat decembercirculaire 2023

2023 2024 2025 2026 2027 216.286.780 224.489.203 230.684.266 220.358.217 226.644.794 210.759.350 223.968.150 230.779.551 220.470.698 226.770.076

5.527.430

521.053

-95.285

-112.481

-125.282

Het resultaat onderverdeeld in verschillende categorieën: 2023 2024 Resultaat decembercirculaire 2023 5.527.430 521.053

2025 -95.285

2026 -112.481

2027 -125.282

521.053

-95.285

-112.481

-125.282

521.053

-95.285

-112.481

-125.282

Onbestemde middelen Bestemde taakmutaties Bestemde DU's / IU's

520.802 5.006.628

Totaal

5.527.430

Gedetailleerde informatie over mutaties per categorie vindt u in de ‘Toelichting financiële mutaties decembercirculaire 2023’. Stelpost loon- en prijsontwikkeling (LPO) De algemene uitkering uit het gemeentefonds in Nissewaard wordt inclusief meerjarige indexering voor lonen en prijzen geraamd. Dit wordt in ‘lopende prijzen ramen’ genoemd. Deze meerjarige indexering wordt geparkeerd op de stelpost Loon- en prijsontwikkeling. Bij de opstelling van de begroting van het desbetreffende jaar wordt het saldo van de stelpost LPO aangewend om de loonen prijsontwikkeling op te vangen. Om te kunnen bepalen welke bedragen er meerjarig beschikbaar zijn voor de toekomstige indexeringen, wordt de algemene uitkering in ‘lopende prijzen’ afgezet tegen de algemene uitkering op het huidige prijspeil (constante prijzen). Dit leidt tot de volgende ontwikkeling van de stelpost LPO. 2023 2024 2025 2026 2027 Decembercirculaire 2023 (lopend) 216.286.780 224.489.203 230.684.266 220.358.217 226.644.794 Decembercirculaire 2023 (constant) 216.286.780 224.489.203 223.415.320 207.368.581 208.625.020 Loon- en prijsindexatie 2025 en verder 0 0 7.268.946 12.989.636 18.019.774 Huidige stand stelpost LPO 0 0 7.499.995 13.255.182 18.304.100 Vrijval stelpost LPO 0 0 231.049 265.546 284.326 Voorgesteld wordt om de vrijgevallen middelen LPO ten gunste van het begrotingssaldo te boeken.

datum

casenummer

pagina

13 december 2023

5 van 6

Aandeel Sociaal domein Onbestemde middelen Vrijval stelpost LPO Effect decembercirculaire 2023 op begrotingssaldo Aandeel Sociaal domein 37% Netto effect decembercirculaire 2023 op begrotingssaldo

2023 520.802 0

2024 521.053 0

2025 -95.285 231.049

2026 -112.481 265.546

2027 -125.282 284.326

520.802 -192.697

521.053 -192.790

135.764 -50.233

153.065 -56.634

159.044 -58.846

328.105

328.263

85.532

96.431

100.198

2026

2027

96.431 -3.250.820

100.198 -1.645.179

-3.154.389

-1.544.981

Het effect van de decembercirculaire 2023 op het begrotingssaldo is: 2023 2024 2025 Netto effect decembercirculaire 2023 op begrotingssaldo 328.105 328.263 85.532 Huidige stand begrotingssaldo -972.488 3.036.791 2.444.754 Totaal actuele stand begrotingssaldo -644.383 3.365.054 2.530.285

Sociaal Domein De volgende mutaties in 2023 met betrekking tot het sociaal domein zullen worden verwerkt in de jaarrekening 2023. Een groot deel hiervan zal worden meegenomen in de overheveling 2023-2024: 2023 Bestemde decentralisatie-uitkeringen: Maatschappelijke begeleiding statushouders (DU) Meerkosten Oekraïne Sociaal domein (DU) Energietoelage (DU) restant

33.180 58.038 30.000 8.200

Einde lening inburgeringsplicht (DU) Restant Sociaal domein: Aandeel sociaal domein 37% Totaal

192.697 322.115

Rekening houdend met de mutaties uit de decembercirculaire 2023, ziet het verloop van de stelpost Sociaal domein er vanaf 2024 als volgt uit: Stelpost SD (bedragen * € 1.000) Stand begroting 2023 en 20242027 Effecten septembercirculaire 2023 Mutaties 2e tussenrapportage ‘23 Aanpassing tarieven HH en BG

2024

2025

2026

2027

104

2.129

-4.435

-5.310

1.681 362

1.623 -137

1.303 365

2.394 444

-1.917

-1.917

-1.917

-1.917

Flexibele schil WI&I (voorfin.)

-300

Decembercirculaire 2023

193

50

57

59

Stelpost SD na dec. circ. 2023

422

1.448

-4.627

-4.330

7. Communicatie van het besluit Het besluit wordt op de gebruikelijke wijze gepubliceerd in het gemeenteblad.

datum

casenummer

13 december 2023

pagina

6 van 6

8. Realisatie van het besluit Na besluit door de gemeenteraad worden de financiële effecten van de decembercirculaire 2023 zichtbaar bij de beleidsterreinen 2024 – 2027 (bestemde middelen) en bij de rekeningresultaat 2023. 9. Bijlagen Decembercirculaire gemeentefonds 2023 Toelichting financiële mutaties decembercirculaire 2023 Raadsbesluit

10. Advies Commissie

de wnd secretaris,

de burgemeester,