December 2022 gemeentefonds; raadsvoorstel

Burgemeester en Wethouders

Aan de Raad

datum 15 maart 2023

bijlagen 1

casenummer 23.R.00027

eenheid Financien

betreft

Decembercirculaire 2022 gemeentefonds

Samenvatting : De decembercirculaire 2022 over de ontwikkelingen met betrekking tot het gemeentefonds is op 21 december jl. gepubliceerd. In dit raadsvoorstel worden de financiële consequenties van deze circulaire toegelicht met daarin opgenomen:  Correctie raming WOZ-waarden;  Vooraankondiging extra prijsbijstelling over 2022;  Taakmutaties;  Decentralisatie- en integratie-uitkeringen. In de bijlage ‘Toelichting financiële mutaties’ vindt u gedetailleerde informatie over de mutaties. De financiële consequenties van de decembercirculaire 2022: “-“ = nadeel Onbestemde middelen Bestemde taakmutaties Bestemde DU's / IU's Restant Sociaal domein

2022 698.591 2.754.948 463.788 25.866

2023 139.134 39.452 659 0

2024 -241 41.572 660 0

2025 759 43.425 660 0

2026 -239 42.171 655 0

Totaal

3.943.193

179.245

41.991

44.844

42.587

Vooraankondiging extra prijsbijstelling over 2022 Het kabinet heeft in de Najaarsnota 2022 aangekondigd een extra prijsbijstelling over 2022 uit te keren in verband met de uitzonderlijke prijsstijgingen voor 2022. Het gaat om circa € 300 miljoen per jaar tot en met 2025 en circa € 400 miljoen vanaf 2026. Met deze middelen hebben gemeenten en provincies de mogelijkheid om voorzieningen met een maatschappelijke functie extra te ondersteunen als dat nodig is. Denk bijvoorbeeld aan buurt- en dorpshuizen die te maken hebben gekregen met hoge energiekosten. Het is aan gemeenten en provincies aan welke maatschappelijke voorzieningen ze dit geld willen besteden. Taakmutaties In de decembercirculaire 2022 zijn de volgende 12 taakmutaties opgenomen en drie (zeer) kleine correcties n.a.v. de septembercirculaire 2022. Onderstaande hebben betrekking op Nissewaard: 23ID00144916/03/202309:56:31

datum

casenummer

pagina

15 maart 2023

23.R.00027

2 van 6

        

Energietoeslag € 2.226.074 eenmalig in 2022, en macro de verdeling van € 900 miljoen in 2023 Bijzondere bijstand € 156.031 eenmalig in 2022 Breed offensief € 49.501 eenmalig in 2022 Uitvoeringskosten bijzondere bijstand zelfstandigen € 24.960 eenmalig in 2022 Jeugdzorg (restant hervormingsagenda) € 15.264 eenmalig in 2022 Compensatieregeling voogdij 18+ € 164.524 eenmalig in 2022 Continuïteit van zorg (covid-19) € 105.132 eenmalig in 2022 Toegankelijkheid verkiezingen / software burgerlijke stand € 13.462 eenmalig in 2022 Wet Goed Verhuurderschap € 40.533 structureel vanaf 2023

Decentralisatie-uitkeringen / integratie-uitkering In de decembercirculaire zijn 8 nieuwe decentralisatie-uitkeringen opgenomen en van bestaande DU’s en een IU zijn wijzigingen opgenomen waarvan het macrobudget wijzigt Voor Nissewaard gaat het om de volgende DU’s / IU:  MO/OGGz (DU)  Vrouwenopvang (DU)  Wet kwaliteitsborging bouw (DU)  Versterken sociale basis (DU)  Leerlingenvervoer Oekraïne (DU)  Meerkosten Oekraïne sociaal domein (DU)  Gezond in de stad (DU)  Beschermd wonen (IU) Gevraagd Raadsbesluit: De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1. Kennis te nemen van de decembercirculaire 2022; 2. Kennis te nemen van de toelichting op de financiële mutaties (bijlage); 3. De bestemde middelen 2022 (Sociaal domein, taakmutaties, decentralisatie- en integratieuitkeringen) te verwerken in de jaarstukken 2022; 4. De bestemde middelen (Sociaal domein, taakmutaties, decentralisatie- en integratieuitkeringen) 2023 – 2026 toe te voegen / te onttrekken aan de betreffende beleidsterreinen; 5. Het saldo van de onbestemde middelen 2022 te verwerken in de jaarstukken 2022; 6. Het saldo van de onbestemde middelen 2023 – 2025 te verrekenen met het begrotingssaldo; 7. 37% van de onbestemde middelen 2023 – 2026 te doteren / te onttrekken aan de stelpost Sociaal domein; 8.

De financiële consequenties 2022 – 2025 te verwerken via begrotingswijziging 2023R5005 in de programmabegroting / meerjarenraming.

1. Inleiding Jaarlijks verschijnen er 3 circulaires met betrekking tot het gemeentefonds. De meicirculaire geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van het rijk, de septembercirculaire van de Miljoenennota en de decembercirculaire handelt het lopende uitkeringsjaar zoveel mogelijk af op basis van de Najaarsnota. De decembercirculaire 2022 is op 21 december jl. verschenen. De decembercirculaire is zoals gebruikelijk geen bijstelmoment van het accres. Bij uitzondering zijn er wel enkele mutaties voor 2023 en verder bekend gemaakt. De financiële consequenties voor Nissewaard van de decembercirculaire 2022 zijn de volgende:  Correctie raming WOZ-waarden Het ministerie van BZK heeft in het rekenmodel van de septembercirculaire 2022 gerekend met een te hoge raming van de WOZ-waarden, waardoor de uitkeringsfactor 8 punten te hoog was vastgesteld.

datum

casenummer

pagina

15 maart 2023

23.R.00027

3 van 6

 Taakmutaties  Decentralisatie- en integratie-uitkeringen  Vooraankondiging extra prijsbijstelling over 2022 Het kabinet heeft in de Najaarsnota 2022 aangekondigd een extra prijsbijstelling over 2022 uit te keren in verband met de uitzonderlijke prijsstijgingen voor 2022. Het gaat om circa € 300 miljoen per jaar tot en met 2025 en circa € 400 miljoen vanaf 2026. De definitieve bedragen volgen bij de Voorjaarsnota 2023 en de verdeling wordt in de meicirculaire 2023 bekend gemaakt. Met deze middelen hebben gemeenten en provincies de mogelijkheid om voorzieningen met een maatschappelijke functie extra te ondersteunen als dat nodig is. Denk bijvoorbeeld aan buurt- en dorpshuizen die te maken hebben gekregen met hoge energiekosten. Het is aan gemeenten en provincies aan welke maatschappelijke voorzieningen ze dit geld willen besteden. 2. Beoogd maatschappelijk resultaat Pas na bestuurlijke besluitvorming wordt duidelijk tot welke maatschappelijke resultaten de financiële consequenties uit de decembercirculaire 2022 leiden. 3. Kader Gemeentewet 1992 Financiële-verhoudingswet 1996 4. Argumentatie Alle middelen uit het gemeentefonds zijn vrij besteedbaar. Het college van B&W adviseert de gemeenteraad hoe deze middelen in te zetten. De raad neemt daar vervolgens een besluit over. Dit uit hoofde van het budgetrecht. 5. Maatschappelijk draagvlak Hier is geen onderzoek naar gedaan. 6.

Financiële consequenties Na de verwerking van de decembercirculaire 2022 ontstaat ten opzichte van de septembercirculaire 2022 het volgende financiële beeld. 2022 2023 2024 2025 2026 Decembercirculaire 2022 210.162.716 206.162.789 217.465.562 221.684.139 214.078.717 Septembercirculaire 2022 206.219.523 205.983.544 217.423.571 221.639.295 214.036.130 Resultaat decembercirculaire 2022

3.943.193

179.245

41.991

44.844

Het resultaat onderverdeeld in verschillende categorieën: “-“ = nadeel 2022 2023 Onbestemde middelen 698.591 139.134 Bestemde taakmutaties 2.754.948 39.452 Bestemde DU's / IU's 463.788 659 Restant Sociaal domein 25.866 0

2024 -241 41.572 660 0

2025 759 43.425 660 0

2026 -239 42.171 655 0

Totaal

41.991

44.844

42.587

3.943.193

179.245

42.587

Gedetailleerde informatie over mutaties per categorie vindt u in de ‘Toelichting financiële mutaties decembercirculaire 2022’. Stelpost loon- en prijsontwikkeling (LPO) Met ingang van 2019 wordt de algemene uitkering uit het gemeentefonds in Nissewaard inclusief meerjarige indexering voor lonen en prijzen geraamd. Dit wordt in ‘lopende prijzen ramen’ genoemd. Deze meerjarige indexering wordt geparkeerd op de stelpost LPO. Bij de opstelling van de begroting

datum

casenummer

pagina

15 maart 2023

23.R.00027

4 van 6

van het desbetreffende jaar wordt het saldo van de stelpost LPO aangewend om de loon- en prijsontwikkeling op te vangen. Om te kunnen bepalen welke bedragen er meerjarig beschikbaar zijn voor de toekomstige indexeringen, wordt de algemene uitkering in ‘lopende prijzen’ afgezet tegen de algemene uitkering op het huidige prijspeil (constante prijzen). Dit leidt tot de volgende ontwikkeling van de stelpost LPO. 2022 2023 2024 2025 2026 Decembercirculaire 2022 (lopend) 209.912.716 206.162.789 217.465.562 221.684.139 214.078.717 Decembercirculaire 2022 (constant) 209.912.716 206.162.789 211.536.106 210.192.153 197.882.026 Loon- en prijs indexatie 2024 en 0 0 5.929.456 11.491.986 16.196.691 verder Huidige stand stelpost LPO 0 0 6.538.667 12.599.550 18.738.664 Vrijval stelpost LPO ten gunste van de begrotingssaldi 0 0 0 0 0 Diverse ontwikkelingen leiden tot het advies om in de jaren 2024 – 2026 geen middelen LPO te laten vrijvallen. Zo zijn er kostenstijgingen met betrekking tot onder andere onderhoudscontracten, energie alsook de stijging van de kosten van projecten zoals bij de onderwijshuisvesting. Daarnaast lijkt de CAO voor gemeentepersoneel met ingang van 2023 hoger te gaan uitvallen dan waarmee rekening is gehouden. Tenslotte blijft de financiële beheersbaarheid van het Sociaal domein een punt van aandacht en zorg.

Aandeel Sociaal domein Onbestemde middelen Vrijval stelpost LPO ten gunste van de begrotingssaldi Effect decembercirculaire 2022 op begrotingssaldi Aandeel Sociaal domein 37% Netto effect decembercirculaire 2022 op begrotingssaldi

2022 698.591

2023 139.134

2024 -241

2025 759

2026 -239

0

0

0

0

0

698.591

139.134

-241

759

-239

258.479

51.480

-89

281

-88

440.112

87.654

-152

478

-151

2024

2025

2026

-152 4.607.399 4.607.247

478 5.511.342 5.511.820

-151 -1.526.767 -1.526.918

Het effect van de decembercirculaire 2022 op de begrotingssaldi is: 2022 2023 Netto effect decembercirculaire 2022 440.112 87.654 op begrotingssaldi Huidige stand begrotingssaldi 0 547.977 Totaal actuele stand begrotingssaldi 440.112 635.631

Sociaal Domein De volgende mutaties in 2022 met betrekking tot het sociaal domein zullen worden meegenomen in de jaarrekening 2022. Een groot deel hiervan zal worden meegenomen in de overheveling 2022/2023: 2022 Bestemde taakmutaties: Energietoeslag Bijzondere bijstand Breed offensief

2.226.074 156.031 49.501

datum

casenummer

pagina

15 maart 2023

23.R.00027

5 van 6

Uitvoeringskosten Bijzondere bijstand zelfstandigen Jeugdzorg (restant hervormingsagenda) Compensatieregeling Voogdij/18+ Continuïteit van zorg (Corona) Bestemde decentralisatie-uitkeringen: MO/OGGz en Vrouwenopvang (DU) Centrumtaken Versterken sociale basis (DU) Leerlingenvervoer Oekraïne (DU) Meerkosten Oekraïne sociaal domein (DU) Gezond in de stad (DU) Restant Sociaal domein: Beschermd Wonen (IU) Centrumtaken Aandeel sociaal domein 37% Totaal

24.960 15.264 164.524 105.132

240.937 55.907 45.268 81.273 40.403 25.866 258.479 3.489.619

De mutaties in de decembercirculaire 2022 die ten laste of ten gunste komen van de stelpost Sociaal domein tellen als volgt op:

Part. IPS Regeling (corr. sept. circulaire 2022) Uitv.kn SVB PGB Trekkingsrechten Jeugd (corr. sept. circulaire 2022) Uitv.kn SVB PGB Trekkingsrechten Wmo (corr. sept. circulaire 2022) Aandeel Sociaal domein 37% Totaal ten gunste van stelpost SD

2023 -398

2024 -434

2025 -464

2026 -461

-207

-221

-233

-228

-476 51.480 50.399

-508 -89 -1.252

-536 281 -85

-526 -88 -1.303

Rekening houdend met de mutaties uit de decembercirculaire 2022 ziet het verloop van de stelpost Sociaal domein er als volgt uit: Stelpost SD (bedragen * € 1.000) Stand begroting 2023-2026 Correctie aandeel SD meicirculaire 2022 Effecten septembercirculaire 2022 Aanvullende uitwerking coalitieakkoord Mutaties 2e tussenrapportage 2022-2026 Beëindiging DVO Brielle Decembercirculaire 2022 Stelpost SD na decembercirculaire 2022

2023 3.592 220 616 -435 -2.768 -234 50 1.041

2024 3.811 1.721 830 -260 -2.422 -234 -1 3.444

2025 3.762 2.133 921 -100 -2.418 -234 -1 4.062

2026 -2.313 452 2.650 0 -2.406 -234 -1 -1.853

Vooraankondiging extra prijsbijstelling over 2022 Het kabinet heeft in de Najaarsnota 2022 aangekondigd een extra prijsbijstelling over 2022 uit te keren in verband met de uitzonderlijke prijsstijgingen voor 2022. Het gaat om circa € 300 miljoen per jaar tot en met 2025 en circa € 400 miljoen vanaf 2026. De definitieve bedragen volgen bij de Voorjaarsnota 2023 en de verdeling wordt in de meicirculaire 2023 bekend gemaakt. Met deze middelen hebben gemeenten en provincies de mogelijkheid om voorzieningen met een maatschappelijke functie extra te ondersteunen als dat nodig is. Denk bijvoorbeeld aan buurt- en dorpshuizen die te maken hebben gekregen met hoge energiekosten. Het is aan gemeenten en provincies aan welke maatschappelijke voorzieningen ze dit geld willen besteden. Voor Nissewaard zijn de financiële gevolgen in onderstaande tabel opgenomen.

datum

casenummer

pagina

15 maart 2023

23.R.00027

6 van 6

Extra compensatie prijzen 2022 Gemeentefonds x € 1 miljoen Nissewaard (bij benadering)

2023 2024 2025 2026 291 290 290 321 1.398.566 1.347.600 1.352.000 1.506.564

7. Communicatie van het besluit Het besluit wordt op de gebruikelijke wijze gepubliceerd in het gemeenteblad. 8. Realisatie van het besluit Na besluit door de gemeenteraad worden de financiële effecten van de decembercirculaire 2022 zichtbaar bij de beleidsterreinen 2023 – 2026 (bestemde middelen) en bij de rekeningresultaat 2022. 9. Bijlagen Decembercirculaire gemeentefonds 2022 Toelichting financiële mutaties decembercirculaire 2022 Raadsbesluit 10. Advies Commissie In de vergadering van de commissie Bestuur van 7 maart 2023 adviseerden de aanwezige fracties unaniem positief. (de fracties van Lijst Van Boven en Lijst Soeterboek zijn afwezig). de secretaris,

M.L.M. Weerts

de burgemeester,

F. van Oosten