Concept Jaarstukken 2024 VP - aangepast n.a.v. DB 9 april

Jaarstukken 2024 Jaarverslag en jaarrekening recreatieschap Voorne-Putten

juni 2025

Inhoudsopgave JAARVERSLAG 2024 1. BESTUURLIJKE SAMENVATTING

4

2. LEESWIJZER

6

3. VERANTWOORDING PROGRAMMA INSTANDHOUDING EN ONTWIKKELING GEBIEDEN

7

3.1. GEBIEDSBEHEER

7

3.2. MAATSCHAPPELIJKE BETROKKENHEID

10

3.3. PLANNEN MAKEN

11

3.4. OVERHEAD

12

3.5 ALGEMENE MIDDELEN

14

3.6 PROJECTEN/KREDIETEN

15

3.7 MUTATIES IN RESERVES

22

4. PARAGRAFEN

23

4.1 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING

23

4.2 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN

25

4.3 FINANCIERING

26

4.4 GRONDBELEID

28

4.5 BEDRIJFSVOERING

28

4.6 OPENBAARHEIDSPARAGRAAF

30

JAARREKENING 2024 5.1 BALANS PER 31 DECEMBER 2024

32

5.2 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN 2024

33

5.3 GRONDSLAGEN VOOR WAARDERING EN RESULTAATBEPALING

35

5.4 TOELICHTING OP DE BALANS

38

5.6 BIJLAGE TAAKVELDEN

55

SISA BIJLAGE

56

JAARVERSLAG 2024

3

Jaarstukken 2024 | Bestuurlijke samenvatting

1. Bestuurlijke samenvatting In 2024 is verder gewerkt aan de voorbereiding en uitvoering van grotere projecten, met of zonder de impuls vanuit de Regio Deal derde tranche. De samenwerking vanuit de Regio Deal heeft geleid tot mooie resultaten niet alleen gericht op het gebruik door onze bezoekers maar bezitten ook een sterk duurzaam karakter. Ook is op verschillende fronten gewerkt aan het plan om meer bomen en bos toe te voegen binnen het recreatiegebied. Er is een aanvang gemaakt met de realisatie van het Ontwikkelperspectief Bossen Voorne-Putten dat resulteert in de revitalisatie van 2-5 hectare bestaand bos en de realisatie van 25-30 hectare bosuitbreiding in de recreatiegebieden Brielse Meer en Bernisse. Daarnaast is gestaag verder gewerkt aan bosuitbreiding in recreatiegebied De Uitwaayer. In recreatiegebied Bernisse is een horeca-exploitatie gestart waarmee extra aanbod binnen het gebied geboden wordt Per 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen (hierna Wgr) op verschillende onderdelen gewijzigd. Deze wijziging heeft als doel de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen en de kaderstellende en controlerende rol van gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen in relatie tot gemeenschappelijke regelingen te versterken.

Om de kaderstellende en controlerende rol van de volksvertegenwoordiging beter in te kunnen vullen en de democratische legitimatie te verbeteren wordt met deze wetswijziging een aantal aanpassingen en aanvullingen geïntroduceerd op de al bestaande wettelijke bevoegdheden en instrumenten. Een aantal van de wijzigingen is reeds op 1 juli 2022 direct in werking getreden, maar een ander deel i sin 2024 geïmplementeerd in de Gemeenschappelijke Regeling. Zoals eerder in verschillen planning en control documenten is weergegeven geeft de subsidieregeling beheer recreatiegebieden van de provincie onvoldoende duidelijkheid over de toekomstige subsidie bijdrage. Voor de jaren na 2025 zullen hiervoor passende maatregelen worden genomen.

Financiële samenvatting De jaarrekening 2024 sluit met een nadelig resultaat van € 63.498. Exploitatie De resultaten per programma zijn als volgt:

4

Jaarstukken 2024 | Bestuurlijke samenvatting

Product

Bedrag

%

Voordelig/ Toelichting Nadelig

Gebiedsbeheer

Maatschappelijke betrokkenheid Plannen maken Overhead Bestuurlijke diensten Financiële diensten Juridische diensten Algemene middelen Saldo gewone bedrijfsvoering

In hoofdzaak veroorzaakt door meer kosten voor regulier onderhoud 20K, meer afschrijvingen 23K, dubieuze debiteuren 8K, Gas, Water en Electra 7K

-93.516 443 11.313

95% Nadelig 102% Voordelig Nvt -856% Voordelig Nvt

2.211 -27.496 -214 4.138 -103.121

101% Nadelig 88% Nadelig 98% Nadelig 100% Voordelig Nadelig

Afwijking kredieten

90.738

Afwijking dekking kredieten / mutatie reserves

-51.115 -63.498

Nvt Nvt Nvt Nvt

Er zijn minder kosten gemaakt op kredieten die ten laste van de baten 209% Voordelig en lasten komen Cf. de afschrijvingen zijn iets meer kosten ten laste gebracht van de 83% Nadelig afschrijvingsreserve. Nadelig

Voorgesteld wordt het nadelige jaarresultaat 2024: - te onttrekken aan de Algemene Reserve

Vermogenspositie Het eigen vermogen komt per ultimo 2024 uit op een bedrag van ca. € 4,4 miljoen.

5

Jaarstukken 2024 | Leeswijzer

2. Leeswijzer In deze jaarstukken wordt inzicht gegeven in de voortgang van het realiseren van de doelen en prestaties uit de programmabegroting 2024 en de najaarsrapportage 2024. Daarnaast wordt inzicht geboden in de realisatie van additionele projecten (kredieten). In de tabellen zijn de realisatiecijfers over het jaar 2024 opgenomen. De lasten en de baten zijn gepresenteerd als positieve bedragen in hele euro’s. In de kolom resultaat worden voordelen voor het recreatieschap weergegeven met een “V” en nadelen met een “N”. Zover niet anders vermeld zijn alle resultaten incidenteel. De jaarstukken zijn opgesteld naar de eisen die het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) stelt. In de bestuurlijke samenvatting (hoofdstuk 1) is op hoofdlijnen ingegaan op de belangrijkste ontwikkelingen en resultaten in 2024. In hoofdstuk 3 is de programmaverantwoording opgenomen. Hierin worden de doelen en prestaties toegelicht door beantwoording van de drie W-vragen: 1. Wat hebben we bereikt? 2. Wat hebben we gedaan? 3.

Wat heeft het gekost? Hoofdstuk 4 zal daarna ingaan op de, volgens het BBV verplichte en voor het recreatieschap relevante, paragrafen, te weten: - Weerstandsvermogen en risicobeheersing - Onderhoud kapitaalgoederen - Financiering - Grondbeleid - Bedrijfsvoering Hoofdstuk 5 bevat de jaarrekening 2024 met daarin de waarderingsgrondslagen, de balans per 31 december 2024 met toelichting en het overzicht van baten en lasten met toelichting. Ook is in hoofdstuk 5 aanvullende (o.a. wettelijke verplichte) informatie opgenomen.

6

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

3. Verantwoording Programma Instandhouding en Ontwikkeling Gebieden Het programma is opgebouwd uit de volgende onderdelen: - Gebiedsbeheer - Maatschappelijke betrokkenheid - Plannen maken - Overhead - Projecten/Kredieten en - Mutatie reserves

3.1. Gebiedsbeheer De natuur- en recreatiegebieden vallend binnen de gemeenschappelijke regeling zijn onderhouden conform het principe ‘schoon, heel en veilig’ voor een optimaal gebruik door de bezoekers. Onder het beheer van de gebieden vallen tevens diverse exploitaties, die bijdragen aan de recreatieve kwaliteit. Het gebiedsbeheer is gerealiseerd door middel van de volgende producten en diensten: 1. Beheerinformatie 2. Uitvoeren terreininspecties 3. Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer 4. Uitvoeren terreinbeheer 5. Omgevingscommunicatie 6. Beheer vastgoed en gronden 7. Toezicht en handhaving 8. Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Ad. 1 Beheerinformatie Wat hebben we bereikt? Inzicht in de beheerwerkzaamheden en kosten voor de komende jaren. Wat hebben we daarvoor gedaan? De beheerinformatie (het Terreinbeheermodel (TBM) gekoppeld aan het Geografisch Informatie Systeem (GIS) en de ‘kunstwerkpaspoorten’ voor bijvoorbeeld bruggen en steigers) is op orde gehouden. Ad. 2 Uitvoeren terreininspecties Wat hebben we bereikt? Het uitvoeren van terreininspecties heeft geleid tot actuele en heldere beheerdata. Hiermee is op korte termijn de kwaliteit en veiligheid in de gebieden gewaarborgd en is op langere termijn inzicht in de noodzakelijke investeringen.

Wat hebben we daarvoor gedaan? De systematische visuele en technische inspecties zijn conform planning uitgevoerd. Daarmee is zicht op de onderhoudsstaat van de natuur- en recreatieterreinen geborgd.

7

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Ad. 3 Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer Wat hebben we bereikt? Een natuurlijke en eigentijdse inrichting van de terreinen. Wat hebben we daarvoor gedaan? De ondersteuning van recreatieadviseurs, ecologen en landschapsarchitecten is waar nodig en wenselijk ingezet, waarmee het beheer ingericht is vanuit een integraal perspectief. Ad. 4 Uitvoeren terreinbeheer Wat hebben we bereikt? Een duurzaam onderhouden natuur- en recreatiegebied dat aansluit op de wensen van bezoekers, met faciliteiten die schoon, heel en veilig zijn. Daarnaast heeft het terreinbeheer bijgedragen aan natuurwaarden en biodiversiteit. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het product Uitvoeren terreinbeheer betreft het doen onderhouden van de natuur- en recreatiegebieden en de daarbij behorende beheertaken. De basis voor de reguliere onderhoudswerkzaamheden is beschreven in het Terreinbeheermodel (TBM). Het regulier (jaarlijks) onderhoud is gerealiseerd door uitvoering van het gras/waterbestek, het hygiënebestek en losse opdrachten aan aannemers en door een beperkt aantal werkzaamheden in eigen beheer uit te voeren. Daarnaast wordt in toenemende mate samenwerking gezocht met maatschappelijke partijen, vrijwilligers e.d. Ten behoeve van de werkzaamheden voor het groot onderhoud wordt gebruik gemaakt van een jaarlijks geactualiseerde meerjarige onderhoudsplanning.

De toelichting over het in 2024 uitgevoerde programma groot onderhoud is opgenomen in paragraaf 4.2 Onderhoud kapitaalgoederen. Het afgelopen jaar werd gekenmerkt door een uitzonderlijk natte winter en voorjaar en een vrij normale zomer. Vooral door het slechte voorseizoen zijn minder hygiënewerkzaamheden uitgevoerd dan voorzien. Vanwege onvoorziene omstandigheden zijn in 2024 echter ook de volgende extra werkzaamheden/maatregelen uitgevoerd: - Opruimen uitwerpselen ganzen: Op de zwemlocaties wordt een pakket aan onderhoudsmaatregelen uitgevoerd dat gericht is op veilig en hygiënisch verantwoord recreatief gebruik. Het opruimen van uitwerpselen die ganzen achterlaten op de speelen ligweides en de strandjes maakt hier geen deel van uit. De overlast hiervan neemt de afgelopen jaren wel steeds verder toe. Bovendien wordt door afspoeling van regenwater ook de waterkwaliteit negatief beïnvloed. De Omgevingsdienst Midden-Holland (ODMH) controleert iedere twee weken of de kwaliteit van de zwemlocaties voldoet aan de wet- en regelgeving. Het komt steeds vaker voor dat dit niet het geval is en dat er dientengevolge een waarschuwing dan wel zwemverbod ingesteld wordt. Daarbij wordt het recreatieschap in toenemende door de ODMH gewezen op haar beheerverantwoordelijkheid hierin.

Ter verbetering van de kwaliteit van de zwemlocaties en om door de ODMH ingestelde waarschuwingen/zwemverboden te voorkomen zijn extra inspanningen verricht om de uitwerpselen te verwijderen. - Herstel onderwatertaluds: Jaarlijks worden de onderwatertaluds van zwemlocaties gemeten en gecontroleerd of deze aan de vereisten vanuit de regelgeving voor zwemwater voldoen. Ook hierop wordt door de ODMH toezicht gehouden. In 2024 moesten meer werkzaamheden uitgevoerd worden om de zwemlocaties weer op orde te brengen, vooral aan de zwemlocaties langs het Oostvoornse Meer. Sinds het waterschap daar een peilverhoging heeft doorgevoerd wordt het recreatieschap geconfronteerd met ernstige afkalving van de oevers. - Plaatsen stuifschermen Quackstrand: In 2021/2022 is een zandsuppletie uitgevoerd op het Quackstrand. Doordat het strand breder is geworden is er ook meer overlast van 8

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

-

-

-

stuifzand op de aangrenzende infrastructuur. Om de overlast hierdoor te beperken zijn extra stuifschermen geplaatst. Herstel Quackstrand: Een deel van het Quackstrand is in het winterseizoen vergrast. De waarschijnlijke oorzaak is gebrek aan natuurlijke dynamiek als gevolg van eb en vloed c.q. zout water in combinatie met grondwaterstroming vanuit het aangrenzende duingebied raakte een deel van het strand begroeid. Het gras is verwijderd en er is extra zand aangevoerd. Verwijderen houtig opschot Brielse Meer: De oevers van het Brielse Meer bestaan uit stortsteen met daaraan grenzend schouwpaden. Op de overgang van de steenbestorting en de schouwpaden is in de afgelopen jaren natuurlijk opschot van struikachtige gewassen ontstaan die het zicht vanaf de oever op het Brielse Meer ontneemt. Dit gaat ten koste van de belevingswaarde van het gebied. Op delen van de oever waar fiets- en voetpaden langs de oever lopen is dit opschot verwijderd. Herstel spoelgaten aanlegvoorzieningen Brielse Meer: In het Brielse Meer is een aantal eilandjes aanwezig met haventjes waar recreatievaartuigen kunnen afmeren. Achter de damwanden van deze haventjes zijn in het winterseizoen 2023/2024 spoelgaten ontstaan waardoor onveilige situaties ontstonden voor de gebruikers van deze haventjes. De oorzaak hiervan is onbekend, mogelijk heeft het te maken met de aanwezigheid van muskusratten en/of bevers.

Voor aanvang van het recreatieseizoen zijn de spoelgaten hersteld

Ad. 5 Omgevingscommunicatie Wat hebben we bereikt? Brede waardering voor de gebieden, heldere communicatie en samenwerking met belanghebbenden, gezamenlijke verantwoordelijkheid en begrip voor de uitgevoerde beheermaatregelen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Ter ondersteuning van het gebiedsbeheer is het product Omgevingscommunicatie geleverd. Daarbij is gebruik gemaakt van diverse vormen van gebieds- en stakeholdercommunicatie. Voorts heeft Staatsbosbeheer de afhandeling van klachten en meldingen die rechtstreeks voorkomen uit de door haar uitgevoerde activiteiten verricht. Ad. 6 Beheer vastgoed en gronden Wat hebben we bereikt? De (vermogens)positie is op orde gehouden, waarmee voldaan is aan rechten en plichten die het eigendom met zich meebrengt. Daarbij is met zorgvuldig en passend medegebruik een bijdrage geleverd aan het recreatieaanbod en aan structurele inkomsten. Wat hebben we daarvoor gedaan? Binnen het product Beheer vastgoed en gronden is een takenpakket tot uitvoering gebracht dat bestaat uit advies op grondbeleid, aan- en verkopen <1 ha en operationeel beheer. Daarnaast is in 2023 een aantal zaken in uitvoering genomen die het operationele beheer ontstijgen omdat nieuwe exploitatieovereenkomsten dienden te worden gesloten, dan wel bestaande overeenkomsten moesten worden beëindigd. Grote aan- of verkooptransacties (> 1 ha) hebben zich niet voorgedaan. Ad.

7 Toezicht en handhaving Wat hebben we bereikt? Een gebied waar mensen zich veilig en welkom voelen en waar de natuur is beschermd.

9

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Wat hebben we daarvoor gedaan? Toezicht en handhaving bestaat in hoofdzaak uit gastheerschap voor de gebruikersgroepen en handhaving op geldende bepalingen en wetgeving, veelal in samenwerking met andere bevoegde toezichthouders (politie, gemeentelijke handhavers). Deze activiteiten zijn uitgevoerd door boswachters met boa-bevoegdheden, Daarbij is ingespeeld op de aard van het gebied en mogelijke probleemsituaties in de terreinen en/of op het water. Ad. 8 Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Wat hebben we bereikt? Er is in de gebieden ruimte geboden voor initiatieven van derden, waarbij deze zorgvuldig zijn getoetst aan de andere belangen van het terrein. Wat hebben we daarvoor gedaan? De gebieden zijn regelmatig gebruikt door organisaties en particulieren voor het organiseren van activiteiten en evenementen. Heldere afspraken over het gebruik van het gebied en de faciliteiten, zijn vastgelegd in de vorm van een vergunning (verlening door gemeenten), ontheffing of toestemming. Wat heeft het gekost? Lasten

Baten

Begroting na Realisatie w ijziging 2024 2024 977.600,00 994.410,95

Begroting na w ijziging 2024 0,00

Saldo

0,00

Begroting na w ijziging 2024 977.600,00

Materieel

2.539.999,00

2.487.580,42

1.785.228,00

1.656.104,44

754.771,00

831.475,98

Gebiedsbeheer

3.517.599,00

3.481.991,37

1.785.228,00

1.656.104,44

1.732.371,00

1.825.886,93

Product Personeel

Realisatie 2024

Realisatie 2024 994.410,95

Toelichting: Personeel: Nadeel 16.811 Alle toelichtingen op personele afwijkingen zijn (voor zover nodig) opgenomen in paragraaf 4.5 Bedrijfsvoering. Materieel: Nadeel 76.705 Overwegend wordt het nadeel veroorzaakt door onder meer; meer kosten op regulier onderhoud 20K, meer afschrijvingskosten 23K, een voorziening voor dubieuze debiteuren 8K, meer kosten voor gas, water en elektra 7K.

3.2. Maatschappelijke betrokkenheid Vrijwilligers en actief burgerschap Wat hebben we bereikt? Er is betrokkenheid, betekenis en plezier bij gebruikers en de omgeving van het gebied gecreëerd door zorgvuldige aanpak van vrijwilligerswerk en actief burgerschap. Wat hebben we daarvoor gedaan? Veel mensen voelen zich betrokken bij de gebieden en zetten zich er graag voor in. ‘Vrijwilligers en actief burgerschap’ is een essentieel product om hen hiervoor op een zorgvuldige, professionele manier ruimte te bieden en terreinen op eigentijdse wijze te beheren. Dat levert kwalitatief hoogstaand gebiedsbeheer op en bovendien draagvlak in de omgeving.

10

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Wat heeft het gekost Lasten Product Personeel Maatschappelijke betrokkenheid

Baten

Begroting na Realisatie w ijziging 2024 2024 25.000,00 24.557,50 25.000,00

24.557,50

Begroting na w ijziging 2024 0,00

Saldo

0,00

Begroting na w ijziging 2024 25.000,00

0,00

25.000,00

Realisatie 2024

0,00

Realisatie 2024 24.557,50 24.557,50

Toelichting: Personeel: 442 Nadeel Alle toelichtingen op personele afwijkingen zijn (voor zover nodig) opgenomen in paragraaf 4.5 Bedrijfsvoering.

3.3. Plannen maken Advies ontwikkeling Wat hebben we bereikt? Ten laste van dit budget wordt alleen de inzet van capaciteit benodigd voor het opstellen van een bestuursvoorstel gebracht. Dit voorstel heeft als doel het bestuur uit te laten spreken of men het gesignaleerde probleem wil oplossen of de kans wil benutten en bereid is daarvoor middelen beschikbaar te stellen. Wat hebben we daarvoor gedaan? De activiteiten die nodig waren om tot bestuursvoorstellen te komen zijn uitgevoerd en ten laste van dit budget gebracht. Wat heeft het gekost? Lasten

Baten

Begroting na Realisatie w ijziging 2024 2024 10.130,00 -1.242,00

Begroting na w ijziging 2024 0,00

Saldo

0,00

Begroting na w ijziging 2024 10.130,00

Materieel

0,00

58,95

0,00

0,00

0,00

58,95

Plannen m aken

10.130,00

-1.183,05

0,00

0,00

10.130,00

-1.183,05

Product Personeel

Realisatie 2024

Realisatie 2024 -1.242,00

Toelichting: Personeel: 11.372 Voordeel Alle toelichtingen op personele afwijkingen zijn (voor zover nodig) opgenomen in paragraaf 4.5 Bedrijfsvoering. Materieel: 58 Nadeel Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel.

11

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

3.4. Overhead 3.4.1. Bestuursproducten Bestuurssecretaris Wat hebben we bereikt? De bestuurssecretaris heeft een effectieve ondersteuning en advisering van het bestuur geleverd. Wat hebben we daarvoor gedaan? De bestuurssecretaris is de expert-sparringpartner. Hij heeft geadviseerd en het bestuur en andere samenwerkingspartners begeleid. Met zijn bestuurlijk-juridische achtergrond heeft hij bewaakt dat voldaan wordt aan de vereisten en bepalingen die onder meer de Wet Gemeenschappelijke Regelingen stelt. Voorts heeft hij heeft de uitvoering van bestuurlijke taken en besluitvormingsprocessen ondersteund en heeft hij meegedacht over bestuurlijke vraagstukken. Als rechterhand van het bestuur heeft de bestuurssecretaris besluiten vertaald naar concrete afspraken voor Staatsbosbeheer. Accountmanagement Wat hebben we bereikt? Door middel van de inzet van een accountmanager was er een deskundig aanspreekpunt voor het recreatieschap en een opdrachtnemer voor uw bestuurlijke opdrachten. Wat hebben we daarvoor gedaan? De accountmanager heeft opgetreden als sparringpartner voor uw organisatie en als opdrachtnemer voor uw bestuurlijke opdrachten. In dat kader heeft hij de voortgang van de projecten en werkzaamheden die daaruit voortkomen bewaakt en heeft hij u geïnformeerd u over de voortgang en de eindresultaten.

Secretariaat Wat hebben we bereikt? Het secretariaat heeft ervoor gezorgd dat de vergaderingen goed voorbereid waren en professioneel zijn verlopen, dat de daarbij behorende vergaderstukken tijdig beschikbaar waren en dat de archivering op orde is. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het ambtelijk secretariaat heeft de planning, organisatie, voorbereiding, verslaglegging en archivering van de bestuursvergaderingen verzorgd.

3.4.2. Financiële diensten Financieel beleid Wat hebben we bereikt? Een solide financieel beleid dat voldoet aan juridische en financiële vereisten, verordeningen, notities en kaders. Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben volgens de wettelijke vereisten en volgens het inkoop- en beleidskader (Europese) aanbestedingen begeleid, contracten opgesteld, rapportages voor verantwoording en accountantscontrole verzorgd en de verzekeringsportefeuille gecoördineerd en op onderwerpen wordt financieel advies gegeven. 12

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Planning en control Wat hebben we bereikt? Een Planning & Control-cyclus (P&C) dat kader en sturing geeft aan het bestuur en ondersteuning biedt om de doelstellingen te bereiken. Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben de P&C ingericht, beginnend met het plannen van de jaarlijkse activiteiten (begroting) en eindigend met het vaststellen van het jaarresultaat en het samenstellen van de jaarrekening. Administratie (de vastlegging van financiële handelingen) maakt vanzelfsprekend onderdeel uit van de P&C. Met de najaarsrapportage is de uitvoering van activiteiten bewaakt en is er voor gezorgd dat de bedrijfsvoering ‘in control’ is gebleven.

3.4.3. Juridische diensten Aansprakelijkheid Wat hebben we bereikt? Efficiënte afhandeling van klachten, aansprakelijkheidstellingen en bezwaren. Wat hebben we daarvoor gedaan? Gezorgd is voor een onderbouwde afwijzing of toewijzing van claims, voor de (financiële) afhandeling ervan, of claims zijn doorgestuurd naar de verantwoordelijke partij. Omgekeerd is gezorgd voor aansprakelijkheidstelling van derden bij schade aan de terreinen. In bezwaarprocedures is gezorgd voor de hoorzittingen en zijn beslissingen op bezwaar opgesteld. Juridische ondersteuning Wat hebben we bereikt? Goede en snelle juridische ondersteuning waarmee imagoschade en allerhande risico’s voorkomen dan wel beperkt zijn. Wat hebben we daarvoor gedaan? Er is vorm gegeven aan en geadviseerd over diverse overeenkomsten in het kader van beleid en uitvoering van beheer, waaronder de samenwerking met derden (private en publieke partijen). Procederen In die gevallen waarin geprocedeerd moet worden, wordt een vlotte en correcte afhandeling van de procedure beoogd. In 2023 was er echter geen aanleiding om capaciteit in te zetten voor dit product. Woo-procedures Gestreefd wordt naar een snelle en correcte afhandeling van Woo-procedures. In 2023 was de aanleiding om capaciteit in te zetten voor dit product beperkt.

13

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Wat heeft het gekost? Lasten Product Personeel

Baten

Begroting na Realisatie w ijziging 2024 2024 53.000,00 53.277,00

Materieel Bestuurlijke diensten

Begroting na w ijziging 2024 0,00

Saldo

0,00

Begroting na w ijziging 2024 53.000,00

107.400,00

104.912,32

0,00

0,00

107.400,00

104.912,32

Realisatie 2024

Realisatie 2024 53.277,00

160.400,00

158.189,32

0,00

0,00

160.400,00

158.189,32

Personeel

160.000,00

174.699,25

0,00

0,00

160.000,00

174.699,25

Materieel

42.500,00

56.056,45

0,00

760,20

42.500,00

55.296,25

Financiële diensten

202.500,00

230.755,70

0,00

760,20

202.500,00

229.995,50

Personeel

9.000,00

9.213,75

0,00

0,00

9.000,00

9.213,75

Materieel

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

0,00

9.000,00

9.213,75

0,00

0,00

9.000,00

9.213,75

371.900,00

398.158,77

0,00

760,20

371.900,00

397.398,57

Juridische diensten Overhead

Toelichting: Personeel: 15.190 Nadeel Alle toelichtingen op personele afwijkingen zijn (voor zover nodig) opgenomen in paragraaf 4.5 Bedrijfsvoering.

Materieel: 19.243 Nadeel - Bestuurlijke diensten: Nadeel 2.487 Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel. - Financiële diensten: o Lasten: Nadeel 12.796 Er zijn extra kosten gemaakt door de uitvoering van de rechtmatigheidscontrole. o Baten: Voordeel 760 Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel. - Juridische diensten: Toelichting: Niet van toepassing (alleen personele middelen)

3.5 Algemene middelen Lasten

Baten

0,00

Rentebaten

0,00

0,00

120.000,00

122.848,72

-120.000,00

-122.848,72

Overige jaarlijkse vergoedingen

0,00

0,00

1.039.494,00

1.040.788,40

-1.039.494,00

-1.040.788,40

Deelnemersbijdragen

0,00

0,00

1.445.837,00

1.445.837,00

-1.445.837,00

-1.445.837,00

Diverse Baten

0,00

0,00

0,00

100,00

0,00

-100,00

Algem ene m iddelen

42.497,00

42.602,43

2.605.331,00

2.609.574,12

-2.562.834,00

-2.566.971,69

Rentekosten

Begroting na w ijziging 2024 0,00

Saldo Begroting na w ijziging 2024 42.497,00

Product

Begroting na Realisatie w ijziging 2024 2024 42.497,00 42.602,43

Realisatie 2024

Realisatie 2024 42.602,43

Toelichting: Gezien de geringe afwijking (4.137 Voordeel) op dit product geen toelichting op dit onderdeel.

14

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

3.6 Projecten/kredieten Budget Projectnaam Kwaliteitsimpuls Steigers VP 800.000 Businesscase Regiodeal Voorne Putten 409.500 GO Kwaliteitsimpuls Kunstwerken VP 1.255.710 Verkenning bosuitbreiding Uitwaayer 142.285 KI Quackstrand Fase 3 112.811 Optimalisatie Voorne Putten 43.300 Optimalisatie beheer 258.762 Upgrade MTB De Uitwaayer 209.000 Ruiterrouteverbinding 118.800 Uitbreiding en beheerplan Bos Brielse Meer en Bernisse 942.804 Uitbreiding en beheerplan Bos Brielse Meer en Bernisse halfverhardingspad 42.250 Vervangen achterpui Oude Veerdam 45.000 Haalbaarheidsonderzoek ophogen fietsbrug naar Simonshaven 70.325 Subsidie Coordinatie 27.500 Subtotaal 4.478.047

Uitgaven t/m 2023 758.829 100.914 0 54.994 43.261 12.260

Uitgaven 2024

Saldo 31-122024

758.829 346.288 35.963 108.590 43.261 26.691 3.032 112.832 0 187.362 0 0 48.894 0 1.638.046

41.171 63.212 1.219.747 33.695 69.550 16.610 255.731 96.168 118.800 755.442 42.250 45.000 21.431 27.500 2.697.716

12.000

315.534 69.473 37.524 28.212 450.483 50.000 12.821 12.000

4.466 527 11.476 1.788 -34.203 0 3.179 3.000

245.374 35.963 53.597 14.431 3.032 112.832 187.362

48.894 882.966

Uitgaven t/m 2024

612.796

Afgesloten projecten Aanlegvoorzieningen Haven Middenplaat Renovatie voetgangersbrug Oud Hoende Oeverbescherming WSV Nautica Containerbar Hoenderhoeck KI Quackstrand Fase 2 Beheersplan Brielse Meer Intensivering commu boswerkzhn Evaluatie SOK Voorne-Putten

320.000 70.000 49.000 30.000 416.280 50.000 16.000 15.000

315.534 69.473 37.524 28.212 450.483 33.002 12.821

Subtotaal

966.280

947.049

28.999

976.047

-9.767

5.444.327

1.830.014

641.794

2.614.094

2.687.949

Totaal Voorne Putten

16.999

Toelichting: Kwaliteitsimpuls Steigers Brielse Meer en Bernisse Betreft eveneens de volgende projecten: Aanlegvoorziening Haven Middenplaat Renovatie voetgangersbrug Oud Hoenderhoek Oeverbescherming WSV Nautica Bovengenoemde objecten zijn financieel afgesloten in 2024. De overige objecten zijn gekoppeld aan de Regiodeal en worden financieel pas afgewikkeld als de Regiodeal is afgerond, naar verwachting in 2025. Het krediet is in de najaarsrapportage verlengd naar 3112-2025. Businesscase Regiodeal Voorne-Putten De businesscase bestaat uit 3 opgaven t.w.: 1. Realiseren van extra aanlegvoorzieningen in de Bernisse De aanlegvoorziening bij Oud Hoenderhoek is gerealiseerd en nabij restaurant De Beren is een drijvend steiger aangelegd. Gemeente Nissewaard heeft in augustus een rondvaart met de Fluisterboot langs de nieuwe voorzieningen georganiseerd.

15

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Nieuwe situatie Oud Hoenderhoek

Nieuwe situatie nabij restaurant De Beren

2. Ontwerp en realisatie bewegwijzering en entrees In 2024 zijn twee workshops georganiseerd, met de vertegenwoordigers van beide gemeenten, recreatiebedrijven en de marketingorganisatie Op Voorne-Putten. Dit heeft geresulteerd in een ontwerp voor de basisinrichting van entreegebieden en bewegwijzering in de gebieden. Het ontwerp gaat uit van verschillende landschapstypes: Duinlandschap, Graslandschap en Bosrijk landschap. De basis is voor alle gebieden gelijk, maar door het toepassen van verschillende kleuren zijn de landschapstypes herkenbaar. Op basis van dit ontwerp is voor twee entreegebieden is het basisontwerp nader uitgewerkt. Het betreft de entreegebieden Geervliet Strand en Zuydland strand. Beide liggen in het recreatiegebied de Bernisse. Met de daar aanwezige ondernemers zijn de inrichtingsvoorstellen afgestemd. Dit krediet dient verlengd te worden naar 31-12-2025.

16

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

3. Onderzoek en realisatiemogelijkheden voor sport en bewegen In januari is het onderzoek afgerond en is het rapport “Voorne-Putten in beweging” opgeleverd en door het Dagelijks Bestuur vastgesteld. De aanbevelingen uit dit rapport zijn meegenomen in de nadere uitwerking van de entreegebieden (zie punt 2). Dit krediet dient verlengd te worden naar 31-12-2025. Kwaliteitsimpuls Kunstwerken Voorne-Putten - Regiodeal 2024: Het Algemeen Bestuur heeft op 13 december 2023 ingestemd met de voorstellen voor een aanvraag Regiodeal 2024 ten behoeve van een kwaliteitsimpuls voor enkele objecten in de Bernisse en Brielse Meer. De objecten maken onderdeel uit van de opgave voor het groot onderhoud aan de kunstwerken op Voorne-Putten over de periode 2024-2026. Gedurende de periode 2024-2026 is een groot aantal objecten toe aan groot onderhoud. Tijdens de inventarisatie van deze opgave is een aantal maatregelen geïnventariseerd die voor een kwaliteitsimpuls in aanmerking komen en daarmee zorgen voor een kwaliteitsverbetering van de bestaande recreatieve voorzieningen en tevens verlaging van de beheerlasten. Deze maatregelen kunnen op korte termijn uitgevoerd worden. Voor de volgende objecten is een aanvullende aanvraag gedaan bij de Regiodeal: - Kwaliteitsimpuls Nollekreek De huidige oeverbeschoeiing in de Nollekreek verkeert in slechte staat.

De Nollekreek krijgt een kwaliteitsimpuls door de huidige beschoeiing te vervangen door het zgn. ‘basisontwerp’ met een stalen damwand. Hierdoor zal de ruimtelijke kwaliteit van de locatie sterk verbeteren. - Kwaliteitsimpuls Krekenhoekhaven (ligplaats Fluisterboot) inclusief een afmeervoorziening voor kano’s Hetzelfde geldt voor de Krekenhoekhaven. Ook hier verkeert de huidige beschoeiing in slechte staat. Ook de Krekenhoekhaven krijgt een kwaliteitsimpuls door de huidige beschoeiing te vervangen door het zgn. ‘basisontwerp’ met een stalen damwand. In combinatie met de aanleg van een nieuwe aanmeervoorziening wordt tevens een opstapplek voor kleine bootjes gerealiseerd. Hierdoor zal niet alleen de ruimtelijke kwaliteit van de locatie sterk verbeteren, maar kunnen ook kleine bootjes er gebruik van maken. - Het vergroten/verlengen van de steiger voor horecapaviljoen De Kogeloven Bij de Kogeloven is in het kader van de bezuinigingsoperatie 2010 een aanlegsteiger verwijderd vanwege ‘einde levensduur’. Hierdoor is de aanmeercapaciteit op deze locatie voor een groot deel verloren gegaan. De locatie is eerder (ontwerpnotitie 2018) aangemerkt als zgn. ‘hotspot’. Daarom is besloten om bij de Kogeloven extra aanlegcapaciteit te realiseren.

- Kwaliteitsimpuls waterspeelplaats/speeleiland de Meerkoet Vanaf de waterspeelplaats de Meerkoet ging een trekpontje naar de overkant, het Meerkoetplaatje. Vanwege verschillende incidenten (ongewenst gebruik) met het trekpontje is besloten het pontje ‘uit de vaart’ te nemen. De kwaliteitsimpuls omvat het realiseren van een alternatieve verbinding tussen de waterspeelplaats en het Meerkoetplaatje en het Meerkoetplaatje in te richten als een écht speeleiland. Alléén bestemd voor kinderen. - Ganzenplaat: Op de Ganzenplaat zijn in de afgelopen jaren diverse (beheer)maatregelen getroffen die de aantrekkelijkheid van de aan de binnenzijde van dit eiland aanwezige haven hebben vergroot. Nu dient nog de beschoeiing/aanlegvoorziening in de haven te worden vervangen. Het schap heeft zelf onvoldoende middelen om de gehele beschoeiing te vervangen, voor het ontbrekende budget is een aanvraag ingediend bij de Regiodeal. 17

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

-

Loswal aan de Oude Veerdam Brielle:De oeververdediging aan de Oude Veerdam (werkschuur Recreatieschap) verkeert in zeer slechte staat en aanpassing behoeft. Er is een ontwerp gemaakt voor de vervanging van de huidige houten damwand voor een stalen damwand. Hiermee krijgt de loswal dezelfde uitstraling als de eerder uitgevoerde kwaliteitsimpuls in de havens zoals bijv. Vogelkreek, Krimsloot, Zoom West, eiland Middenplaat, etc. Staal is tevens duurzamer dan hout en het is in beheer goedkoper. Met deze maatregel verbetert niet alleen de functionaliteit van de locatie, maar ook de uitstraling (en kwaliteit). De locatie wordt immers niet alleen gebruikt door Staatsbosbeheer, maar ook door andere terreinbeheerders (Waterschap, gemeente).

Verkenning bosuitbreiding Uitwaayer Onder dit krediet vallen de volgende kredieten: - Nadere verkenning opgave bossen – € 50.000; - Uitwerken gebiedsgerichte opgave Uitwaayer (planvorming) - € 55.000; - Bosuitbreiding Uitwaayer - onderzoek wateroverlast Wolvenstee - € 37.285. Totaal € 142.285. Het totaal van de kredieten dient te worden verlengd naar 31-12-2025. Nadere verkenning opgave bossen Dit krediet is benut voor een eerste verkenning van de opgave om in het recreatiegebied De Uitwaayer ca. 30 ha. bos uit te breiden in het kader van de bossenstrategie. De opgave is geïnventariseerd en er is een programma van eisen en wensen opgesteld. De ontwerpuitgangspunten zijn ter besluitvorming voorgelegd aan het Bestuur. De overschrijding van dit krediet is in de jaarrekening 2023 gecommuniceerd en ten laste van de reserve geboekt. Uitwerken gebiedsgerichte opgave Uitwaayer (planvorming) De gebiedsgerichte verkenning is afgerond. Het resultaat is een ontwerpboek, waarin de mogelijkheden voor bosuitbreiding, een kwaliteitsimpuls voor de recreatieve voorzieningen zijn verwerkt. Naar aanleiding van het besluit van het Algemeen Bestuur op 13 december 2023 over de upgrade van de MTB route is besloten om deze upgrade als integraal onderdeel van het totale ontwerp op te nemen. Alle maatregelen zijn vertaald in een globale kostenraming.

Op basis van de kostenraming is tevens een verkenning uitgevoerd naar de financiering. Het resultaat van de gebiedsgerichte verkenning is in op 10 juli 2024 juli vastgesteld door het Dagelijks Bestuur. Hiermee is de verkenningsfase afgerond. Er is overschrijding op het budget voor procesmanagement. Na besluitvorming over het ontwerp zijn extra uren gemaakt voor de gesprekken met diverse partijen over de financiering van het project en het voorbereiden van de volgende projectfase, de planvoorbereidingsfase. De verwachting is dat het krediet op totaalniveau niet zal worden overschreden. Bosuitbreiding Uitwaaijer - onderzoek wateroverlast Wolvenstee Tijdens de ‘Verkenning bosuitbreiding Uitwaayer’ is het projectteam geconfronteerd met een reeds geruime tijd bestaand knelpunt. Sinds circa 2016 heeft boerderij De Wolvenstee, gelegen in de Wolvenpolder, last van ernstige wateroverlast. Het overtollige water is afkomstig uit de Willemspolder. Omdat het gebied heringericht zal worden, is het noodzakelijk dat eerst onderzocht wordt waar het knelpunt vandaan komt en dat er oplossingsrichtingen worden gedefinieerd. Het onderzoek is gestart en de verwachting is, dat de resultaten in het 1e kwartaal 2025 worden opgeleverd.

18

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

KI Quackstrand Fase 3: Het belangrijkste onderdeel dat nog in fase 3 opgepakt kan worden met het restant budget is de realisatie van een nieuw toiletgebouw, al dan niet in combinatie met een reddingspost. Een voorstel hiertoe wordt voorbereid. Krediet verlengen tot 31-12-2025. Optimalisatie Voorne-Putten: In 2023 is gestart met de uitvoering van de opdracht Oplossingsrichtingen ten behoeve van een toekomstbestendig Recreatieschap Voorne Putten Onder de paraplu van deze opdracht zijn twee kredieten/projecten actief: 1. Optimalisatie Voorne-Putten - het krediet dat het recreatieschap beschikbaar heeft gesteld ter uitvoering van de opdracht; 2. Optimalisatie beheer - een projectsubsidie van de provincie Zuid-Holland in het kader van de zogenaamde 50/50-deal met als doel het naar beneden brengen van de jaarlijkse beheerlasten door het doorvoeren van doeltype wijzigingen en/of door meer te gaan werken met vrijwilligers en met mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Samen met de gemeenten is gekeken naar optimalisatiemaatregelen in het beheer en naar mogelijkheden om de inkomsten van het schap te verhogen. Dit heeft een inventarisatie van maatregelen opgeleverd waarmee bezuinigd kan worden op het beheer. Het Algemeen Bestuur heeft deze inventarisatie op 10 juli 2024 in principe vastgesteld.

Daarnaast heeft het Dagelijks Bestuur op 11 december 2024 een aantal richtinggevende uitspraken gedaan voor verhoging van de baten. De beoogde maatregelen worden uitgewerkt. Dit krediet dient verlengd te worden naar 31-12-2026. Optimalisatie beheer: Zie Optimalisatie Voorne-Putten. Dit krediet dient verlengd te worden naar 31-12-2026. Upgrade MTB De Uitwaayer Het Algemeen Bestuur heeft op 13 december 2023 ingestemd met het voorstel voor upgrade van de MTB route in de Uitwaayer. Het ontwerp is geïntegreerd in het ontwerp voor de bosuitbreiding Uitwaayer. Op 14 juni 2024 is de realisatie van deze upgrade samen met de MTB-ers feestelijk afgetrapt in het Momentenbos.

19

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Feestelijke aftrap realisatie MTB Skillspark

De upgrade in het Skillspark in het Momentenbos is in het 3e kwartaal van 2024 uitgevoerd. De upgrade in de overige deelgebieden van de Uitwaayer (Oude Uitslag, Willemspolder) wordt in het bosuitbreidingsproject meegenomen.

Entree MTB Skillspark

Met de mountainbikers heeft overleg plaatsgehad over samenwerking tussen het recreatieschap en vrijwilligers bij het onderhoud van de MTB-route. In de komende periode zal het gesprek met de moutainbikers worden vervolgd. Ruiterrouteverbinding: Vooruitlopend op de start van dit project dat de realisatie van een doorgaande ruiterverbinding aan de zuidzijde van het Brielse Meer tot doel heeft is subsidie aangevraagd bij de provincie Zuid-Holland. De subsidie is inmiddels verkregen. 20

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

Inmiddels is duidelijk geworden het de realisatie van de belangrijkste ontbrekende schakel in de verbinding, een doorgaande route door of om Brielle, o.a. uit het oogpunt van verkeersveiligheid ongewenst is. Krediet verlengen tot 31-12-2025. Uitbreiding en beheerplan Bos Brielse Meer en Bernisse en Uitbreiding en beheerplan Bos Brielse Meer en Bernisse halfverhardingspad Het Algemeen bestuur heeft in februari 2024 een krediet beschikbaar gesteld voor de realisatie van het nieuwe bos rond Brielse Meer en Bernisse en het realiseren van een halfverhardingspad. De voorbereidende werkzaamheden zijn inmiddels in volle gang, gericht op start uitvoering begin 2025. De dekking van het krediet bestaat voor belangrijk deel (€ 800.000) uit een bijdrage van de provincie Zuid-Holland). Er is een aanvraag gedaan voor een voorschot bij de provincie en deze is toegekend en daarnaast is de bijdrage van Tennet voor de landschappelijke inpassing ontvangen. De aanleg van het nieuwe bos is gestart bij Zuidland en Brielle. Vervangen achterpui Oude Veerdam Het Algemeen Bestuur heeft op 10 juli 2024 een krediet van € 35.000 beschikbaar gesteld ten behoeve van de vervanging van de achterpui van het werkkantoor aan de Oude Veerdam 12 te Brielle. Dit krediet is 11 december met € 10.000 verhoogd. De vervanging is gepland in het voorjaar van 2025.

Haalbaarheidsonderzoek ophogen fietsbrug naar Simonshaven Op 10 juli 2024 heeft het Algemeen Bestuur een krediet van € 70.000 beschikbaar gesteld ten behoeve van het uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek voor het ophogen van de fietsbrug voor de haven van Simonshaven. Met het ophogen van deze fietsbrug ontstaat de mogelijkheid voor de Fluisterboot om onder de brug door te varen naar het centrum van Simonshaven. De eerste fase van het onderzoek onderzoek is uitgevoerd. Conclusie van het onderzoek is dat de ophoging van de fietsbrug technisch haalbaar is, maar financieel op dit moment niet. Afgesproken is, dat de initiatiefnemers op basis van de kostenraming nader onderzoek doen naar mogelijke financiering van het project. Dat onderzoek is nog niet afgerond. Subsidiecoördinatie Het Algemeen Bestuur heeft op 11 december 2024 besloten om in gezamenlijkheid met de andere Natuur- en recreatieschappen in Zuid-Holland te gaan samenwerken op het gebied van subsidiecoördinatie en fondsenwerving. De totale jaarlijkse kosten hiervan worden met elkaar gedeeld. Begin 2025 wordt een externe partij geworven die de subsidiecoördinatie gaat uitvoeren. Na een jaar zal een evaluatie plaatsvinden. Krediet verlengen tot 30-6-2026.

Afgesloten kredieten Beheerplan Brielse Meer en Bernisse Het Uitbreidings- en beheerplan bossen Voorne- Putten is gereed en op 24 februari 2024 vastgesteld door het Algemeen Bestuur. Afgelopen maanden zijn de verdere voorbereidingskosten nog ten laste gekomen van het project. Zoals een verkennend bodemonderzoek, een verkennend onderzoek naar niet-ontplofde munitie, de gesprekken met Tennet en gemeente over landschappelijke inpassing van het transformatiestation en de 21

Jaarstukken 2024 | Programmaverantwoording

vergunningaanvraag. Zodra het uitvoeringstraject van het nieuw bos start zal een groot deel van de kosten worden overgeheveld naar het nieuwe krediet. Dit wordt betaald uit de subsidie van de provincie Zuid-Holland en een bijdrage van derden. Het krediet is in 2024 financieel afgesloten. Aanlegvoorzieningen Middenplaat/Renovatie voetgangersbrug Oud Hoenderhoek/Oeverbescherming WSV Nautica Bovengenoemde objecten zijn financieel afgesloten in 2024. Containerbar Hoenderhoek: Project is afgerond en is in 2024 financieel afgesloten. KI Quackstrand Fase 2: In 2023 is de accountantscontrole uitgevoerd en komt de eindstand uit op een tekort van € 34.203 euro. Het schap heeft de resterende subsidiegelden ontvangen en is het project definitief afgerond. Het tekort is verrekend met Quackstrand fase 3 en is in de tabel aangepast. Het krediet is in 2024 financieel afgesloten. Intensivering communicatie boswerkzaamheden: Begin 2021 is de communicatie rond het uitvoeren van het planmatig bosbeheer en de bestrijding van essentaksterfte geïntensiveerd. Dit is ondersteund door in het gebied extra informatie beschikbaar te stellen door middel van ‘bouwborden’. Nu de grootschalige ingrepen in verband met de essentaksterfte achter de rug zijn is het project afgerond. Evaluatie SOK Voorne-Putten In 2024 is de evaluatie van de Samenwerkingsovereenkomst 2021-2025 uitgevoerd.

De resultaten van de evaluatie zijn in maart 2025 aangeboden aan het Algemeen Bestuur.

3.7 Mutaties in reserves Toelichting: Geen bijzonderheden.

22

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

4. Paragrafen 4.1

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

Het weerstandsvermogen weerspiegelt de mate waarin het recreatieschap in staat is middelen vrij te maken om de risico's die zich in de praktijk voordoen op te vangen zonder dat dit betekent dat het beleid veranderd of ingekrompen moet worden. Conform de nota weerstandsvermogen wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het recreatieschap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Voor de waardering van de toereikendheid van het weerstandsvermogen wordt de volgende tabel gehanteerd. Ratio weerstandsvermogen Waarderingscijfer

Ratio weerstandsvermogen

Betekenis

A

> 2,0

Uitstekend

B

1,4 < x < 2,0

Ruim voldoende

C

1,0 < x < 1,4

Voldoende

D

0,8 < x < 1,0

Matig

E

0,6 < x < 0,8

Onvoldoende

F

< 0,6

Ruim onvoldoende

Risicoanalyse Kans van optreden H/M/L *)

Impact (uitgaande van vier jaar)

€ 520.000

H

€ 1.560.000

Structureel

€ 190.000

L

€ 190.000

Structureel

€ 21.240

Risico

Aard van het risico

Bijdrage PZH

Structureel

Optimalisatie Voorne-Putten Niet kwantificeerbare risico’s

Financiële impact risico

€ 85.000

*) De financiële impact wordt berekend door bij een hoog risico 75%, bij een gemiddeld risico 50% en bij een laag risico 25% van het bedrag van de financiële omvang te nemen.

Bijdrage Provincie Zuid-Holland vanaf 2026 Bij de uittreding van de provincie Zuid-Holland zijn financieringsafspraken gemaakt die lopen tot en met 2025. In de destijds afgesloten financieringsovereenkomst is het uitgangspunt opgenomen dat de provincie ook na 2025 haar medeverantwoordelijkheid voor recreatiebeheer behoudt en daartoe middelen beschikbaar stelt. De provincie zal dit met ingang van 2026 vormgeven door toepassing van de Subsidieregeling beheer recreatiegebieden. Volgens de regeling kan subsidie echter uitsluitend worden aangevraagd door eigenaren of erfpachters van gebieden die door de provincie aangemerkt zijn als 23

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

recreatiegebied met een minimumoppervlakte van 100 hectare. Daarnaast hanteert de provincie een plafondbudget waardoor nog niet duidelijk is of het in de regeling opgenomen maximale subsidiepercentage van 40% kan worden behaald. De bijdrage van de provincie bedroeg in 2024 € 1.039.494 (inclusief indexering). Rekening wordt gehouden met een bijdrage die significant lager is. Voor de risicoanalyse is gerekend met een halvering. Optimalisatie Voorne-Putten Vanwege de vermindering van de bijdrage van provincie Zuid-Holland en het enkele jaren geleden wegvallen van de bijdrage van gemeente Rotterdam heeft het Algemeen Bestuur in 2022 het besluit “Oplossingsrichtingen ten behoeve van een toekomstbestendig Recreatieschap Voorne Putten” genomen. Hiermee heeft het bestuur opdracht gegeven voor het uitwerken van optimaliseringsvoorstellen. Als uitwerking hiervan is in 2024 een besluit genomen over een pakket aan beheermaatregelen waarmee een potentiële besparing van € 190.000 behaald kan worden. Omdat nog niet zeker is dat de geïdentificeerde maatregelen gerealiseerd kunnen worden en de beoogde besparing daadwerkelijk behaald wordt is een risico opgenomen ter hoogte van de totale potentiële besparing. Niet kwantificeerbare risico’s Hier wordt uitgegaan van 2% van de structurele inkomsten. Voor dit beleid volgt het schap het rijksbeleid voor gemeenten.

Het rijk stelt voor gemeenten, die vallen onder het artikel 12regime, de minimale buffer van de algemene reserve op 2% van de som van de structurele inkomsten. Dit bedrag is daarmee het minimaal gewenste/benodigde weerstandsvermogen voor niet gekwantificeerde risico's. Voor de structurele inkomsten wordt uitgegaan van de huren & pachten en de verwachte rentebaten. Deze zijn in de begroting 2025 gesteld op 1.062K. Het risico is dan 21.240 x 4 = 85.000 euro. Ratio Weerstandsvermogen Zoals hiervoor aangegeven wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het schap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Het totaal van de risico-inventarisatie komt uit op € 1.835.000 De stand van de Algemene Reserve is per eind 2024 (inclusief resultaatbestemming) € 336.144. De ratio komt uit op < 1 en is daarmee niet voldoende. Kengetallen BBV In het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is bepaald dat de jaarstukken de kengetallen weergeven. De kengetallen staan in onderstaande tabel.

24

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

Kengetallen

Rekening 2024

netto schuldquote netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte

-29% -29% 49% 9%

Deze kengetallen geven enig inzicht in de financiële positie en de financiële weerbaar- en wendbaarheid van de organisatie. De Provincie Zuid-Holland gebruikt de volgende signaleringswaarden: Kengetal gezond neutraal risicovol netto schuldquote <90% 90-130% >130% netto schuldquote gecorrigeerd <90% 90-130% >130% solvabiliteitsratio >50% 20-50% <20% structurele exploitatieruimte >0% 0% <0%

De netto schuldquote geeft een beeld van het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Bij de “netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen” worden ook de verstrekte leningen meegenomen. Een negatieve schuldquote geeft in feite aan dat er per saldo geen sprake is van een schuld. De solvabiliteitsratio wordt berekend als het percentage van het totale eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen van het recreatieschap. Dit geeft inzicht in de mate waarin het schap in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen De solvabiliteitsratio is ruim positief. Het kengetal “structurele exploitatieruimte” geeft aan of de structurele baten groter zijn dan de structurele lasten. Dit wordt in het kengetal als percentage van de totale baten uitgedrukt. Dit kengetal zegt in feite iets over het structurele jaarrekeningsaldo, d.w.z. zonder alle incidentele baten en lasten. Het percentage is positief, wat betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (waaronder de rente en aflossing van de leningen) te dekken.

4.2 Onderhoud kapitaalgoederen Het goed onderhouden van de gebieden is een belangrijke taak voor het recreatieschap om duurzaam gebruik mogelijk te maken. Als basis voor het plannen van regulier- en groot onderhoud en vervangingsinvesteringen wordt het Terrein Beheer Model (TBM) gehanteerd. Dit model is gebaseerd op zogenaamde doeltypen (bijvoorbeeld speel- en ligweide, strand of bos) waarvoor een gestandaardiseerde inrichting met daarbij behorende onderhoudscycli en normkosten zijn bepaald. Het totaal aan oppervlaktes, stuks en lengte van de aanwezige doeltypes bepaalt met de cycli en de normkosten de geplande uitgaven voor meerjarig duurzaam onderhoud. Het Terrein Beheer Model wordt periodiek herijkt. 25

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

Voorziening groot onderhoud De geplande uitgaven van groot onderhoud fluctueren van jaar tot jaar. Dit kan een direct en groot effect hebben op het jaarresultaat en daarmee op de jaarlijkse deelnemersbijdrage. Om dit ongewenste effect zoveel mogelijk te voorkomen heeft het recreatieschap ervoor gekozen om een egalisatievoorziening groot onderhoud in te stellen. Jaarlijks wordt een vastgestelde dotatie ten laste van de exploitatie gebracht en de werkelijke onderhoudslasten worden ten laste van de voorziening groot onderhoud verantwoord. Programma groot onderhoud 2024 In het kader van het planmatig bosbeheer stonden begin 2024 herplantwerkzaamheden in het in 2023 aangepakte werkblok Bernisse-Midden op de planning. Vanwege de extreme hoeveelheid neerslag in het winterseizoen 2023/2024 zijn deze werkzaamheden echter uitgesteld naar begin 2025. De rest van het programma groot onderhoud 2024 is grotendeels binnen het verslagjaar afgerond. In onderstaande tabel is het verwachte verloop van de voorziening Groot Onderhoud te zien voor de komende jaren.

Stand voorziening Groot onderhoud per 01-01 Dotatie Extra dotatie cf. uitvoeringsagenda planning materiële uitgaven inclusief indexering planning personele uitgaven

2024 1.543.781 817.100 162.156 109.813

2025 1.448.314 817.100 1.081.001 324.300

Bos 2023 TBM Overig 2024 Bagger 2024 Solitairen 2024

75.000 6.800 119.750 62.500

Uren overloop

79.215

Overheveling naar IR cf. najaarsrapportage 2024

640.598

Stand voorziening groot onderhoud per 31-12

1.448.314

516.848

2026 516.848 817.100 739.273 221.782

2027 372.893 817.100 606.386 181.916

2028 401.691 817.100 482.447 144.734

2029 591.611 817.100 488.917 146.675

2030 773.118 817.100 546.156 163.847

372.893

401.691

591.611

773.118

880.215

4.3 Financiering Kasgeldlimiet Tot het kasgeld behoren alle vlottende schulden < 1 jaar, de contante gelden in kas, de uitgaande gelden < 1 jaar en de tegoeden / schulden rekening-courant. Doel van de kasgeldlimiet is het beperken van de renterisico’s op de korte schuld. De korte schuld is bedoeld voor de lopende uitgaven en zodoende is de limiet gekoppeld aan het begrotingstotaal. De kasgeldlimiet is bij ministeriële regeling vastgesteld op 8,5 % van het totaal van de jaarbegroting bij aanvang van het jaar. In 2024 zijn geen kasgeldleningen afgesloten. Renterisiconorm De renterisiconorm stelt een limiet aan het renterisico over de lange termijn financiering. Het renterisico is het geldbedrag aan leningen dat in een bepaald jaar aan renteherziening en herfinanciering onderhevig is. Het renterisico mag maximaal 20% van het begrotingstotaal per 1 januari van het betreffende kalenderjaar bedragen. De renterisiconorm benadrukt het belang van een goede spreiding van de leningenportefeuille en de renterisico’s. In 2024 zijn geen vaste geldleningen aangegaan. Er zijn op balansdatum 2024 drie uitstaande geldleningen zonder renteherziening gedurende de looptijd. Er is geen sprake van herfinanciering. Derhalve 26

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

is er geen renterisico. Ten aanzien van het risicobeheer van de huidige leningen zijn er geen beleidsvoornemens. Het renteresultaat is gelijk aan de rentelasten en bedraagt 42.602 euro. Tevens is er geen sprake van een financieringsbehoefte. Schatkistbankieren Bij het schatkistbankieren wordt dagelijks het saldo bij een vastgesteld drempelbedrag overgeboekt op een bankrekening ten gunste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Omgekeerd kan het saldo ook worden aangevuld ten laste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Voor het schap zijn de benodigde overeenkomsten met het Rijk afgesloten. In 2024 is het drempelbedrag van € 1.000.000 niet overschreden. Zie verder het overzicht in de toelichting op de balans, onderdeel Schatkistbankieren. EMU saldo Het (EMU-saldo) is het saldo van de inkomsten en uitgaven van de overheid. Decentrale overheden moeten inzicht geven in de berekening van hun aandeel in dit EMU-saldo. Deze informatie wordt middels enquêtes aangeleverd bij het CBS. Voor de EMU-enquête worden de gemeenten, de provincies en de waterschappen integraal waargenomen. Bij de gemeenschappelijke regelingen wordt een deelwaarneming gedaan. Een gemeenschappelijke regeling valt binnen de deelwaarneming indien het totaal aan baten of lasten op de exploitatierekening groter is dan 20 miljoen euro.

Omdat het begrotingstotaal van het Recreatieschap onder deze grens van €20 miljoen ligt is toelichting van het EMU saldo niet verplicht en derhalve niet opgenomen. Renteschema Renteschema: a. De externe rentelasten over de korte en lange financiering b. De externe rentebaten (idem) Saldo rentelasten en rentebaten

-/-

42.602 122.848 -80.246

c1. De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend -/c2. De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden -/- toegerekend c3. De rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening -/voor is aangetrokken (= projectfinanciering) Aan taakvelden toe te rekenen externe rente d1. Rente over eigen vermogen d2. Rente over voorzieningen Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente

+/+ +/+

-80.246

e. De aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)

-/-

-

f. Renteresultaat op het taakveld Treasury

-80.246

27

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

4.4

Grondbeleid

Algemeen Het dagelijks bestuur van het recreatieschap heeft begin 2016 de nota grondbeleid vastgesteld waarin de volgende uitgangspunten centraal staan: - Grond is een middel en geen doel. - Bij en met de inzet van grond en vastgoed wordt financiële optimalisatie nagestreefd. - Met de inzet van grond wordt samenwerking met gebiedspartijen gezocht. - Hoewel het schap zelf geen grond- of opstalexploitaties voert, heeft zij in haar aanpak een actieve houding. Hierbij stuurt zij – in samenwerking met de andere gebiedspartijen – actief op programmering, kostenbeheersing en opbrengstoptimalisatie. - Het schap werkt innovatief en extern gericht, zoekt naar nieuwe verbanden en geeft waar mogelijk ruimte aan nieuwe technologieën en duurzame toepassingen. - Het schap neemt in beginsel niet risicodragend deel in gebieds- en (vastgoed)ontwikkelingen. - Bij de inzet van grond en vastgoed werkt het schap transparant en marktconform.

Financieel Naast het algemene uitgangspunt van financiële optimalisatie is de inzet vooral gericht op het behoud van het huidige niveau van inkomsten in de schapsbegroting, zulks in relatie tot de met eigendom/erfpacht samenhangende kosten. Grondpositie Grondpositie per 31 december 2024: Oppervlakte:

31-12-2023

Totaal

826 ha

31-12-2024*

Toelichting mutatie:

826 ha

*Afgerond op hele getallen

Deze tabel betreft de grondpositie, hierin zijn niet meegenomen de gronden die het schap op basis van persoonlijke overeenkomsten (o.a. huur) in gebruik en onderhoud heeft. Peildatum voor deze tabel is de kadastrale registratie per 31 december 2023.

4.5

Bedrijfsvoering

De afspraken over de dienstverlening door Staatsbosbeheer aan het recreatieschap zijn vastgelegd in de Samenwerkingsovereenkomst (SOK). Voor begrotingsjaar 2024 is de volgende afrekenmethodiek toegepast: 1. De standaard dienstverlening te verrekenen op maximaal het totaalbudget bedrijfsvoering incl. goedgekeurd meerwerk tegen werkelijke kosten dan wel werkelijke uren maal het afgesproken tarief; 2. De begeleiding voor regulier en groot onderhoud te maximeren op 30% van de werkelijke materiele kosten voor uitbesteed werk.

28

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

De personele component van de dienstverlening door Staatsbosbeheer is opgenomen in onderstaande tabel. Lasten

Gebiedsbeheer

Baten

Begroting na Realisatie Product w ijziging 2024 2024 Beheer vastgoed & gronden (rentmeest 91.400 96.306 Ondersteuning recreatie, landschaps6.000 14.367 Adviesdiensten strategische vastgoed 4.605 Toezicht & handhaving 272.000 268.762 Vergunningen, ontheffingen en toeste 28.900 28.396 Omgevingsmanagement 72.000 75.850 Beheerinformatie 47.800 73.155 Uitvoeren terreininspecties 64.500 60.694 Uitvoeren Terreinbeheer 30% 395.000 372.277 977.600 994.411

Begroting na w ijziging 2024 -

Saldo

-

Begroting na w ijziging 2024 91.400 6.000 272.000 28.900 72.000 47.800 64.500 395.000 977.600

Realisatie 2024

Realisatie 2024 96.306 14.367 4.605 268.762 28.396 75.850 73.155 60.694 372.277 994.411

Vrijw illigers en actief burgerschap Maatschappelijke betrokkenheid

25.000 25.000

24.558 24.558

-

-

25.000 25.000

24.558 24.558

Voorbereiden programma en projectmanagement Plannen maken

10.130 10.130

-1.242 -1.242

-

-

10.130 10.130

-1.242 -1.242

Bestuurlijke diensten Financiële diensten Juridische diensten

53.000 160.000 9.000 222.000

53.277 174.699 9.214 237.190

-

-

53.000 160.000 9.000 222.000

53.277 174.699 9.214 237.190

1.234.730

1.254.916

-

-

1.234.730

1.254.916

Overhead Totaal personele lasten

De totale lasten voor de dienstverlening Staatsbosbeheer zijn uiteindelijk € 20.186 hoger uitgevallen dan begroot. Toelichting: - Gebiedsbeheer: Nadeel 16.811 Het nadelig resultaat is het saldo van diverse afwijkingen. Gelet op de geringe afwijking wordt dit niet nader toegelicht. - Maatschappelijke betrokkenheid: Voordeel 558 Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel. - Plannen maken: Voordeel 11.372 Dit product moet in samenhang worden bezien met de producten Ondersteuning recreatie, landschaps- en natuurbeheer en Adviesdiensten strategisch vastgoed. Op het totaal van deze producten is een nadeel van 1.600 dat gezien de geringe afwijking niet nader wordt toegelicht, - Overhead o Bestuursproducten: Nadeel 277 Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel. o Financiële diensten: Nadeel 14.699 Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel. o Juridische diensten: Nadeel 214 Gezien de geringe afwijking op dit product geen toelichting op dit onderdeel.

Rechtmatigheidsverantwoording 2024 Alhoewel de rechtmatigheidscontrole nog niet volledig afgerond is, laat de controle tot nu toe geen significante onrechtmatigheden zien.

29

Jaarstukken 2024 | Paragrafen

4.6 Openbaarheidsparagraaf Inleiding en kader Op grond van de WOO verplichte openbaarheidsparagraaf dient verantwoording afgelegd over de uitvoering van de WOO over het verslagjaar 2024 in het jaarverslag 2024. Openbaarheidsparagraaf De openbaarheidsparagraaf beschrijft de activiteiten die in 2024 zijn uitgevoerd op de thema’s verbetering informatiehuishouding en de actieve en passieve openbaarmaking. Actieve openbaarmaking De ontwikkeling van een platform (PLOOI) waar alle overheden hun openbaar te maken documenten konden plaatsen, is stopgezet. Het kabinet heeft besloten om eerst een eenvoudiger variant met een verwijsindex en een zoekfunctie te ontwikkelen. Deze variant is inmiddels operationeel. Deelname aan dit platform is momenteel nog op vrijwillige basis, waarbij de recreatieschappen en CBG nog niet zijn aangesloten. Woo-verzoeken en besluiten worden nog steeds op de website van het betreffende recreatieschap openbaar gemaakt. Vanwege vertraging in de realisatie van het publicatieplatform, is ook de inwerkingtreding van het actieve openbaarmakingsdeel van de Woo vertraagd. Staatsbosbeheer handelt de Woo verzoeken af namens de schappen en volgt de ontwikkelingen nauwlettend, maar gezien de financiële situatie, waarin de nieuwe taken beperkt worden vergoed, neemt het geen leidende rol op zich.