57. Beantwoordingbrief SV fracties van Nissewaard Lokaal, CDA, GroenLinks; vragen n.a.v. radenbijeenkomst over GRJR

Aan de fractie van Nissewaard Lokaal, CDA en Groenlinks T.a.v. Nissewaard Lokaal, CDA en Groenlinks

College van burgemeester en wethouders

Datum

pagina

aantal bijlagen

Betreft

24 juni

1 van 8

1

Beantwoording schriftelijke vragen

uw kenmerk

ons kenmerk

eenheid

behandelaar

Ontwikkeling MO

M.F. Romijn-Grimm

Uw brief d.d. 9 juni 2025 4546817

Geachte gemeente raad, Op 9 juni 2025 hebben de fracties van Nissewaard Lokaal, CDA en Groenlinks schriftelijke vragen gesteld n.a.v. de radenbijeenkomst op 28 mei 2025 over de GRJR. Met deze brief geven wij antwoord op uw vragen. Vraag 1 Hoeveel trajecten liepen er rechtstreeks via de huisarts zonder tussenkomst van de lokale toegang? Antwoord Vanaf januari 2025 tot nu zijn er 433 indicaties of trajecten gestart waarbij de huisarts direct heeft verwezen, zonder tussenkomst van de lokale toegang. Ter vergelijking: in heel 2024 was de huisarts in totaal ruim 1.540 keer de verwijzer. Vraag 2 Hoeveel trajecten zijn er via de huisarts eerst langs de lokale toegang gekomen door de inzet die hierop is gepleegd? Antwoord Sinds juli 2024 is Team Jeugd opgenomen als aanbieder in de zorgapplicatie ZorgDomein. Dit is gedaan om meer inzicht en grip te krijgen op de verwijzingen vanuit huisartsen. Sinds de invoering Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

2 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

van deze werkwijze zijn er in totaal 95 verwijzingen via ZorgDomein binnengekomen bij Team Jeugd. Deze verwijzingen zijn dus eerst via de huisarts en vervolgens via de lokale toegang bij Team Jeugd terechtgekomen. Vraag 3 Wat zou ervoor nodig zijn om alle aanvragen via de lokale toegang te laten verlopen? Antwoord Op dit moment loopt er een onderzoek naar de huisartsroute. Een volledige beantwoording van deze vraag is pas mogelijk na afronding van die analyse. In algemene zin geldt: als huisartsen meer verwijzen naar Team Jeugd via de lokale toegang, leidt dat tot een toename van het aantal aanvragen bij Team Jeugd. Dit vraagt direct om extra inzet van de klantmanagers. Het lopende onderzoek brengt in kaart wat daarvoor nodig is en welke meerwaarde het heeft. De uitkomsten van deze analyse worden eind september of begin oktober verwacht. Deze uitkomsten zullen worden gedeeld zodra niet alleen de analyse is afgerond, maar er ook een plan is opgesteld op basis van die analyse. Belangrijk om in oog te houden dat de huisarts een wettelijke verwijzer is volgens de Jeugdwet. Het is juridisch niet mogelijk om huisartsen te dwingen om alles via de gemeente te laten lopen. Vraag 4 Kan er aan de hand van de huidige beschikbare data worden aangegeven hoeveel aanvragen er zijn gedaan in 2024 en hoeveel beoordelingen er plaats hebben gevonden.

Antwoord Sinds januari 2024 werkt de gemeente met het systeem Suite voor Sociale Regie. In dit systeem zijn in 2024 bijna 1000 dossiers ingestroomd bij Team Jeugd. Eén dossier staat daarbij voor één gezin. In 2024 zijn er ruim 1.400 indicaties afgegeven door Team Jeugd voor jeugdigen die gebruik maken van verschillende vormen van jeugdhulp, hierbij zitten ook indicaties bij al lopende dossiers. Hierbij geldt dat een indicatie betrekking heeft op een individuele jeugdige, terwijl een dossier dus een gezin als geheel betreft. Op dit moment wordt er een nieuw datasysteem geïmplementeerd. Daarmee wordt het naar verwachting beter mogelijk om snel en periodiek een vaste set aan gegevens te verkrijgen, afgestemd op het gewenste sturingsniveau, zoals bedrijfsvoering en sturingsinformatie voor beleid en financiën.

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

3 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

Vraag 5 Kan er aan de hand van de huidige beschikbare data worden aangegeven in hoeveel gevallen dit nieuwe aanvragen waren, herhalingen van trajecten betrof en in hoeveel gevallen dit uitbreiding of verandering van trajecten betrof. Antwoord Om deze vraag zorgvuldig te kunnen beantwoorden, is het nodig om op cliëntniveau te analyseren hoe trajecten verlopen: of het gaat om een eerste aanvraag, een herhaalde hulpvraag of een aanpassing van bestaande ondersteuning. Deze verdiepende duiding is essentieel om recht te doen aan de context van iedere individuele situatie. Deze informatie is niet uit het systeem te genereren. Op dit moment loopt er een onderzoek naar de zorgpaden, waarin onder andere wordt gekeken naar opeenvolgende trajecten. Een zorgpaden-analyse geeft gepseudonimiseerd inzicht in welke hulp een jeugdige ontvangt, via welke routes, en met welk resultaat. Dit gebeurt aan de hand van een meerjarige analyse van zorggebruik. Door deze aanpak ontstaat overzicht in bestaande zorgstructuren en ketens binnen de gemeente en regio. Dit onderzoek kan mogelijk inzicht geven in patronen waarin zorg niet (meer) passend was en daarom aangepast of verlengd moest worden De uitkomsten van dit onderzoek worden eind dit jaar verwacht.

Vraag 6 Kan er aan de hand van bovenstaande informatie een schatting worden gemaakt van het aantal trajecten waar (mogelijk) niet (direct) de juiste zorg is ingezet. Antwoord De hulpverlening wordt altijd afgestemd op de specifieke situatie van de jeugdige en diens ouder(s), met als uitgangspunt dat de hulp zo passend mogelijk is. In sommige gevallen is de meest geschikte hulpvorm echter niet direct beschikbaar vanwege wachttijden. In dergelijke situaties kan het noodzakelijk zijn om tijdelijke overbruggingszorg in te zetten. Deze vorm van ondersteuning is minder passend dan de uiteindelijke zorg waarvoor de jeugdige op de wachtlijst staat, maar voorkomt dat er in de tussentijd helemaal geen hulp geboden wordt. Tijdens het traject vinden bovendien evaluatiemomenten plaats. Als blijkt dat de ingezette hulp niet (meer) aansluit bij de behoefte of doelen, wordt de ondersteuning aangepast. Vraag 7 Kan hiervan een inschatting of schatting worden gemaakt van de kosten die hiermee gemoeid gaan? Antwoord Er kan geen nauwkeurige inschatting worden gemaakt van de kosten die gemoeid zijn met trajecten waarin mogelijk niet direct de juiste zorg is ingezet. De inzet van hulp wordt altijd afgestemd op de specifieke situatie van het gezin, en kan gedurende het traject worden bijgesteld als de behoeften veranderen – bijvoorbeeld door gebeurtenissen in het gezinsleven.

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

4 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

Vraag 8 Hoe is de huidige inrichting van het toegangsproces tot de inzet van de juiste zorg? Antwoord Ouders kunnen met hun vragen over opvoeden en opgroeien in eerste instantie terecht bij Thuis in Nissewaard. Hier kunnen zij informatie en advies krijgen. Als blijkt dat er sprake is van een hulpvraag die verder gaat dan advies of lichte ondersteuning, wordt de vraag — in overleg met de ouder(s) — doorgezet naar Team Jeugd. Op dat moment start de aanmelding. Na aanmelding wordt de casus besproken in het aanmeldoverleg. In dit overleg wordt beoordeeld of inzet vanuit Team Jeugd passend is. Team Jeugd bekijkt daarbij altijd eerst of er toch nog mogelijkheden zijn binnen het bestaande basisaanbod. Als dat zo is, wordt dit met ouders besproken. Als blijkt dat inzet van Team Jeugd nodig is, volgen er gesprekken met alle betrokkenen: de jeugdige, de ouders, en indien nodig ook de school, bestaande hulpverlening of andere relevante partijen. Op basis van deze gesprekken bepalen de klantmanager Jeugd en de gedragswetenschapper samen welke zorg het beste aansluit bij de situatie. Daarbij staan de vragen ‘Wat is er aan de hand?’ en ‘Wat is er nodig?’ centraal. Zo wordt zorg zorgvuldig en op maat ingezet. Belangrijk om te benadrukken is dat deze werkwijze geldt voor de gemeentelijke toegang.

Verwijzingen die via huisartsen of medische specialisten verlopen, volgen een ander proces dat buiten dit toegangsmodel valt. Vraag 9 Welk instrument of hulpmiddel wordt momenteel ingezet om met gezinnen samen te beslissen en te komen tot de inzet van passende (juiste) zorg? Antwoord Het gezinsplan is het belangrijkste instrument dat wordt gebruikt om samen met het gezin te bepalen welke zorg passend is. Dit plan ondersteunt het onderzoek naar wat er aan de hand is en wat nodig is, en vormt daarmee de basis voor het maken van gezamenlijke keuzes. Het opstellen van een gezinsplan is opgenomen in de verordening en maakt dus standaard onderdeel uit van het toegangsproces. Daarnaast is er op de gemeentelijke website een zorgkeuze-module beschikbaar. Deze module helpt gezinnen om zich te oriënteren op mogelijke zorgaanbieders en ondersteunt bij het maken van een keuze die aansluit bij hun situatie. Naast deze hulpmiddelen speelt ook de ervaring en professionaliteit van de klantmanager Jeugd een belangrijke rol. De klantmanager begeleidt het gezin in het proces, weegt de situatie zorgvuldig af en bespreekt samen met het gezin welke vorm van ondersteuning het beste past. Zo wordt er in gezamenlijkheid gekomen tot de inzet van passende zorg.

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

5 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

Tijdens de bijeenkomst hebben we ook gevraagd naar een analyse van de jeugdhulptaken die eigenlijk NIET door de GRJR c.q. gemeente uitgevoerd dienen te worden, maar door andere partijen (bijv. zorgverzekeraar, onderwijs, WMO, etc.) het antwoord was dat die analyse in februari 2024 door de GRJR was gedaan en het rapport en bevindingen hiervan in NotuBox was terug te vinden. Wij hebben (tot op heden) dit niet terug kunnen vinden. Vraag 10 Wij zouden graag het analyse document van de jeugdhulptaken willen ontvangen Antwoord De verwijzing tijdens de bijeenkomst heeft waarschijnlijk betrekking op het document over het maatregelenpakket RBOK (regionale bestuursopdracht kostenbeheersing), dat in februari 2024 door de GRJR is opgesteld. In dit document wordt op pagina 31 en pagina 60 ingegaan op de relatie met andere wettelijke kaders, zoals de Zorgverzekeringswet, de Wmo en het onderwijs. Het document is als bijlage bijgevoegd. Het is goed mogelijk dat dit document niet volledig aansluit bij de verwachtingen die tijdens de bijeenkomst zijn gewekt. Het bevat namelijk geen uitgewerkte analyse van welke jeugdhulptaken precies buiten de gemeentelijke verantwoordelijkheid zouden vallen, maar gaat over de maatregel vanuit de RBOK waarin dit naar boven komt.

Vraag 11 Welk instrument of hulpmiddel wordt er binnen deze “routes” ingezet om met gezinnen samen te beslissen en te komen tot de inzet van passende (juiste) zorg? Antwoord Deze ‘routes’ kunnen ook ingezet worden door Team Jeugd die, samen met het gezin, achten dat specialistische zorg op dat moment de beste keuze is voor het gezin. Dan geldt de hierboven genoemde route. De gecertificeerde instellingen mogen ook zelf hun ‘routes’ uitzetten en maken hier bij ook gebruik van onderzoek naar de situatie, uitspraken van de kinderrechter en gesprekken met jeugdige en ouders wat de juiste ondersteuning is voor de jeugdige. Voor specialistische zorg is er een arrangementenmodule die wordt gebruikt om de inzet van zorg vorm te geven. Deze module is terug te vinden op de website van Jeugdhulp Rotterdam Rijnmond en helpt bij het afstemmen van zorg op maat binnen de verschillende trajecten. Het uitgangspunt blijft binnen alle routes dat samen met de betrokkenen wordt gezocht naar passende ondersteuning, waarbij zowel het gezinsplan, het arrangementenmodel als de deskundigheid van betrokken professionals een centrale rol speelt. Vraag 12 Welke eisen worden er nu gesteld aan de huidige analyse binnen de specialistische routes?

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

6 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

Antwoord De eisen voor de analyse van welke vorm van jeugdhulp nodig is — of dit specialistische hulp betreft of zorg vanuit het lokale aanbod — zijn vastgelegd in de Jeugdwet. Deze landelijke voorwaarden zijn vervolgens uitgewerkt en toegespitst in de lokale verordeningen van iedere gemeente. Binnen onze gemeente is de rol van casusregisseur intern belegd. Dit zorgt voor meer overzicht en borging van de kwaliteit van het onderzoek/analyse die worden uitgevoerd binnen de verschillende routes. Elk onderzoek wordt niet alleen door de casusregisseur, maar ook door meerdere deskundigen binnen Team Jeugd en binnen het team Regie en Maatschappelijke Ontwikkeling (RMO) zorgvuldig beoordeeld. Hierdoor ontstaat een onderbouwde en zorgvuldige beslissingen over de inzet van jeugdhulp. Vraag 13 Welke eisen zou onze gemeente en de GRJR kunnen gaan stellen aan de huidige analyse binnen alle trajecten? Antwoord Omdat het lopende onderzoek nog niet is afgerond en gepubliceerd, is het op dit moment lastig om precies aan te geven welke tekortkomingen de huidige analyses hebben en welke verbeteringen nodig zijn. Wij volgen de ontwikkelingen nauwgezet en zullen in overleg met de regiogemeenten verbeterpunten formuleren. Dit gebeurt bijvoorbeeld ook al bij de 1-op-1 begeleiding. Momenteel wordt gewerkt aan een afwegingskader voor analyses binnen alle trajecten.

Een belangrijk uitgangspunt daarin is het gebruik van een verklarende analyse, waarin duidelijk wordt beschreven wat de situatie is. Deze analyse moet altijd de mening van het kind vastleggen. Daarnaast bevat het een beschrijving van de duur van de ondersteuning, het aantal uren per dag, de intensiteit van de hulp (inclusief eventuele vrijheidsbeperkende maatregelen) en een escalatieprotocol. Ook moet er een afbouwplan met evaluatiemomenten worden opgenomen, zodat de zorg tijdig kan worden aangepast of beëindigd wanneer dat passend is. Op deze manier kunnen analyses in de toekomst nog beter worden afgestemd op de behoeften van het kind en het gezin, met als doel passende en doelgerichte ondersteuning. Vraag 14 Wat wordt er ontwikkeld qua interventies gericht op deze jeugdigen op deze huidige wachtlijsten? Antwoord De lokaal gecontracteerde zorgaanbieders binnen de gemeente Nissewaard hebben op dit moment geen lange wachtlijsten. Gezinnen worden hier doorgaans snel gezien en geholpen. De situatie is

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

7 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

anders bij de specialistische GGZ, die wordt ingekocht via de GRJR. Daar zijn de wachtlijsten aanzienlijk langer. Als gemeente vertrouwen wij op de professionaliteit van de gecontracteerde aanbieders. We zijn dan ook niet inhoudelijk betrokken bij de interventies die zij inzetten. Wel volgen we de ontwikkelingen binnen de regio en blijven we in gesprek over mogelijke tijdelijke of overbruggende ondersteuning voor jeugdigen die moeten wachten op specialistische hulp. Het doel blijft om, ook in de tussentijd, zoveel mogelijk passende ondersteuning te bieden.

De Algemene Rekenkamer adviseerde in het Rapport "Georganiseerde Onmacht" (13-04-2023) - dat de overheid meer waarborgen moet inbouwen dan er nu zijn - duidelijk moet maken waar kinderen op kunnen rekenen - uit moet werken wat er moet worden gedaan als afspraken niet worden nageleefd - concrete afspraken over gestandaardiseerd verzamelen van gegevens over kwaliteit en toegankelijkheid - versterk met veldpartijen de integrale hulp aan kinderen met een beschermingsmaatregel - voer veranderingen zorgvuldig in Hoewel het Rapport zich allereerst richt tot de Rijksoverheid zijn het de gemeenten die integraal verantwoordelijk zijn voor de uitvoering. Nu de Rijksoverheid ook ruim twee jaar na de verschijning van het Rekenkamerrapport nog steeds geen concrete voorschriften heeft opgesteld waaraan goede Jeugdzorg moet voldoen. Hierdoor rijst de vraag of de GRJR samen met onze gemeente hierin het voortouw zou kunnen nemen om tot een soort individueel volgsysteem te komen. Een systeem waarin per individuele jeugdige die in een zorgtraject terecht komt problematiek, verleende zorg en resultaten eenduidig en toegankelijk voor andere betrokken zorgverleners worden vastgelegd en waarin wordt gewerkt met vergelijkbare hulpmiddelen en instrumenten om tot een eenduidige analyse te komen en het bepalen van de inzet van zorg. Op AVG-afstand zouden ook gemeenten en GRJR moeten kunnen meekijken.

Vraag 15 Wat vindt u van bovenstaande gedachte? Antwoord De gedachte om te komen tot een individueel volgsysteem waarin problematiek, zorg en resultaten eenduidig worden vastgelegd, is op zichzelf een mooi en waardevol streven. Het schetst een ideaalbeeld van meer samenhang en transparantie in de jeugdzorg. Tegelijkertijd laat de praktijk zien dat de werkelijkheid vaak complexer en weerbarstiger is. Een dergelijk systeem zou een aanzienlijke verandering in het jeugdstelsel betekenen, waarbij tal van obstakels te verwachten zijn — zowel juridisch, organisatorisch als in de uitvoering. Er is bovendien geen garantie dat dit ook daadwerkelijk leidt tot een succesvol instrument. Een treffend voorbeeld hiervan is het Verkenningsinstrument Risicojongeren (VIR). Hoewel het bedoeld was om op uniforme wijze risico’s te signaleren, is in de praktijk gebleken dat het instrument door professionals

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

ons kenmerk

pagina

betreft

24 juni

4546817

8 van 8

Beantwoording schriftelijke vragen

verschillend wordt ingezet, waardoor de effectiviteit beperkt is en het voorstel inmiddels op tafel ligt om het uit de wet te halen. Wij vertrouwen erop uw vragen hiermee voldoende te hebben beantwoord.

Hoogachtend, Namens de burgemeester en wethouders van de gemeente Nissewaard,

de secretaris,

de burgemeester,

M. Visscher

F. van Oosten

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl