53.Beleidsuitgangspunten digitale toegankelijkheid en begrijpelijkheid ; collegeadvies

College-advies onderwerp

eenheid

team

Beleidsuitgangspunten digitale toegankelijkheid en begrijpelijkheid

Dienstverlening

GN-DV

auteur 188053

N. Dolk stuknummer:

2de auteur

23CA00192

L. Bandell

Besluit: Het college besluit: a. kennis te nemen van bijgevoegde notitie waarin de impact is beschreven van het Besluit digitale toegankelijke overheid; b. in te stemmen met de voorgestelde fasering voor implementatie, waarbij gestart wordt met de gemeentelijke hoofdwebsite nissewaard.nl; c. de beleidsuitgangspunten zoals verwoord in bijgevoegde notitie vast te stellen als leidraad voor de implementatie.

Openbare samenvatting: In Nederland willen we dat openbare voorzieningen toegankelijk zijn voor alle burgers. Niet alleen gebouwen en bijvoorbeeld het openbaar vervoer, maar ook overheidswebsites. Het internet, computers en smartphones gebruiken horen daar natuurlijk bij. Juist daarom is het belangrijk dat onze online dienstverlening toegankelijk is voor iedereen. Daarnaast hebben 2,5 miljoen mensen van 16 jaar en ouder in Nederland moeit met lezen, schrijven en/of rekenen. Dat komt neer op 18% van alle Nederlanders en vormt daarmee één van de grootste problemen binnen de digitale begrijpelijkheid. Want het grootste deel van de online content is te moeilijk geschreven voor deze doelgroep. Het is de ambitie van Nissewaard in de visie Dienstverlening en het Coalitieakkoord om toegankelijke en begrijpelijke dienstverlening te bieden aan inwoners en ondernemers.. In 2024 volgen de andere gemeentelijke websites en die van verbonden partijen. Apps en webapplicaties volgen in 2025. Welke impact de ambities en wettelijke eisen hebben voor de implementatie zijn beschreven in een notitie. Hierin wordt een kader aangegeven met beleidsuitgangspunten voor de implementatie, zodat voldaan kan worden aan de wettelijke vereisten. De hierin genoemde beleidsuitgangspunten zijn leidend voor de verdere uitrol en implementatie.

De notitie wordt na vaststelling bekend gemaakt op de gemeentelijke website.

College-advies advies eenheid Dienstverlening

pagina 2 van 5

Inleiding: Aanleiding Gemeenten zijn sinds 2018 wettelijk verplicht hun websites en apps toegankelijk te maken voor iedereen, dus ook voor mensen met een beperking of met minder digitale vaardigheden. In de visie op Dienstverlening en het Coalitieakkoord 2022-2026 is de ambitie opgenomen dat we toegankelijke en begrijpelijke dienstverlening bieden voor iedereen. Daarom start de gemeente Nissewaard in 2023 met het aanpassen van de gemeentelijke hoofdwebsite nissewaard.nl om aan de ambities en de gestelde wettelijke eisen te voldoen. Hiervoor is een kader met beleidsuitgangspunten nodig voor de implementatie. Bestuurlijk belang Het college is verantwoordelijk voor de uitvoering van de wettelijke kaders die voor digitale toegankelijkheid en begrijpelijkheid gelden en de geformuleerde ambities uit het Coalitieakkoord. Niet alles kan in één keer gerealiseerd worden. In 2023 krijgt de hoofdwebsite www.nissewaard.nl prioriteit, in 2024 volgen de andere gemeentelijke websites en die van verbonden partijen. Apps en webapplicaties volgen in 2025. Het gaat daarbij niet alleen om (digitale) toegankelijkheid, maar ook om onze communicatie in begrijpelijke teksten om te zetten, zoals brieven en andere communicatiemiddelen.

Centrale vraag Gaat het college akkoord met de voorgestelde fasering voor implementatie van het Besluit digitale toegankelijkheid overheid en onderstaande beleidsuitgangspunten voor de implementatie zoals ook verwoord in bijgevoegde notitie? 1. Signalen uit de doelgroep: Wij stellen de gebruiker centraal. Alle inwoners zijn gebruiker van onze digitale kanalen. Wij halen actief signalen op bij diverse klankbordgroepen (bijv. Cliëntenraad Sociaal Domein) en landelijke verenigingen van mensen met een beperking . Wij gebruiken deze signalen om interne urgentie en draagvlak te vergoten en verleiden ambassadeurs om mee te doen. De portefeuillehouder onderhoudt de netwerken met landelijke instellingen en de plaatselijke samenwerking met de bibliotheek vanuit het Informatiepunt Digitale Overheid. 2. Technische belemmeringen bij PDF-bestanden, infograpics en kaarten: a. Wij erkennen dat pdf-bestanden standaard niet voldoen aan de toegankelijkheidseisen. Wij accepteren dit voor de reeds beschikbare bestanden op onze hoofdwebsite. Hiervan maken wij een notitie bij de betreffende bestanden.

Uitgangspunten zijn: alleen (invul)formulieren op eigen website voor aanvragen minder relevante pdf’s bepalen onderscheid gaan maken wat de keuze zou moeten zijn qua type PDF documenten B&W of brieven wel in pdf (wel volgens spelregels) onderscheid maken in soorten documenten: Dit vraagt om een verdiepingssessie o.b.v. Nice 2 Know en Need 2 Know informatie spelregels maken check op WOO qua noodzaak voor openbaarmaking van informatie. b. Voor externe documenten nemen wij materiaal dat niet aan de norm voldoet niet over op de website. Bij nieuwe pdf-bestanden maken wij de afweging om een samenvatting te maken, uitgezonderd infographics of kaartbestanden. Verder zorgen wij voor codering versiebeheer en beleggen een regierol hiervoor. Er wordt een feedbacklink toegevoegd als een link het niet doet. c. De gemeente neemt geen verantwoordelijkheden van (samenwerkende) partijen over om te voldoen aan de digitale toegankelijkheidseisen (daar waar de gemeente geen juridisch eigenaar van is). d. Qua huisstijl hebben wij oog voor het Beeldmerk Placebranding.

College-advies advies eenheid Dienstverlening

pagina 3 van 5

3. Afspraken met leveranciers en samenwerkende partijen: Voor diverse websites en webapplicaties die binnen Nissewaard in omloop zijn, zijn de uitgangspunten: - bezien of onderbrengen onder de hoofdwebsite mogelijk is; - domeinnamen wel behouden, ivm voorkomen misbruik naam gemeente of imagoschade - portal creëren op hoofdwebsite: helft toptaken, helft op onderwerp/sitepagina’s - eigen landingspagina’s binnen website opnemen - voor websites waar een gedeelde verantwoordelijkheid met samenwerkende partijen is, is een verdiepingsessie nodig (planning eind 2023).

Beoogd maatschappelijk resultaat: Het beoogd resultaat is dat uiterlijk in 2025 alle bestaande websites, apps en webapplicaties waar de gemeente Nissewaard gebruik van maakt digitaal toegankelijk en begrijpelijk zijn voor de gebruikers. Kader: Het wettelijk kader is het Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid dat per 1 januari 2024 onder de Wet digitale overheid wordt ondergebracht. Elke nieuwe website, app of webapplicatie moet direct voldoen aan de zogenoemde WCAG 2.2 richtlijnen (eisen aan met name de techniek en de content) en per site/app moet een toegankelijkheidsverklaring door een geaccrediteerde partij worden opgesteld. Voor bestaande websites, apps en webapplicaties geldt een overgangstermijn tot 2025. Daarnaast is het VN Verdrag Handicap van toepassing om doelgroepen te betrekken bij inclusiebeleid. Hiermee wordt rekening gehouden in de aanpak door de gebruikers centraal te stellen. Dit maakt ook onderdeel uit van een nog op te stellen visie voor lokale inclusie. Argumentatie: In Nederland willen we dat openbare voorzieningen toegankelijk zijn voor alle burgers. Niet alleen gebouwen en bijvoorbeeld het openbaar vervoer, maar ook overheidswebsites. Het internet, computers en smartphones gebruiken horen daar natuurlijk bij. Juist daarom is het belangrijk dat onze online dienstverlening toegankelijk is voor iedereen.

Daarnaast hebben 2,5 miljoen mensen van 16 jaar en ouder in Nederland moeite met lezen, schrijven en/of rekenen. Dat komt neer op 18% van alle Nederlanders en vormt daarmee één van de grootste problemen binnen de digitale begrijpelijkheid. Want het grootste deel van de online content is te moeilijk geschreven voor deze doelgroep. Het moet zo gemakkelijk mogelijk zijn om met zaken te doen met de gemeente. Ook voor inwoners die minder (digitaal) vaardig zijn. Communiceren op een begrijpelijke manier (B1-taalniveau) via alle kanalen (mondeling, digitaal, schriftelijk, telefonisch) wordt de norm. De informatieverstrekking toegankelijk en begrijpelijk maken start bij de gemeentelijke hoofdwebsite. Dat is het digitale portaal waar inwoners en ondernemers hun informatie kunnen vinden en aanvragen kunnen indienen. De website moet voldoen aan de zogenoemde WCAG 2.2. richtlijnen (= Web Content Accessibility Guidelines) die nu nog in het Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid zijn opgenomen, maar per 1 juli 2024 onder de nieuwe Wet digitale overheid gebracht wordt. In maart 2022 is een audit uitgevoerd naar de hoofdwebsite nissewaard.nl in hoeverre er voldaan wordt aan de WCAG 2.2 richtlijnen. Het vraagt nog de nodige inspanningen om de wettelijke norm (status AA) te bereiken.

College-advies advies eenheid Dienstverlening

pagina 4 van 5

Er zijn circa 45 websites waar de gemeente juridisch eigenaar van is en circa 40 websites met een gedeelde verantwoordelijkheid met verbonden partijen en 151 webapplicaties. Dat vraagt, mede gelet op de beschikbare capaciteit en middelen, om een faseerde aanpak en prioritering om al deze websites en webapplicaties uiterlijk in 2025 te laten voldoen aan de gestelde wettelijke eisen en aan onze ambities. Het afwijken van de norm op AA-niveau mag, mits er een duidelijke fasering plaatsvindt en een stappenplan om zoveel mogelijk toe te werken naar de bedoeling van de wetgever. Hiervoor zijn, mede op basis van een strategische dag, beleidsuitgangspunten opgesteld. Maatschappelijk draagvlak: Het is belangrijk om de gebruikers centraal te stellen en op basis van hun behoeften/wensen te kijken naar kansen voor verbetering van websites, apps en webapplicaties. Dit kan met behulp van testersgroepen bestaand uit verschillende doelgroepen (laaggeletterden, minder digitaal vaardige inwoners of mensen met een fysieke beperking). Dit zal terugkomen in het nog op te stellen plan van aanpak, mede in relatie tot de op te stellen visie op lokale inclusie eind 2023. Financiële consequenties: Binnen het Klant Contact Centrum (KCC) van de eenheid Dienstverlening is € 25.000,- structureel beschikbaar voor digitale toegankelijkheid en begrijpelijkheid.

Voor de komende twee jaar is een extra jaarlijkse investering nodig van € 75.000 om de noodzakelijke inhaalslag te maken om alle websites, apps en webapplicaties van een toegankelijkheidsverklaring te voorzien en om projectkosten te kunnen dekken. Hiervoor wordt een knelpunt bij de Perspectiefnota 2024 ingebracht. Uitgangspunt wordt om zoveel mogelijk websites als subpagina’s onder te brengen op de hoofdwebsite. Wanneer het gevraagde extra budget niet door de raad beschikbaar wordt gesteld, bestaat het risico dat de ambities en fasering moeten worden bijgesteld. Communicatie van het besluit: De notitie met beleidsuitgangspunten wordt bij de toegankelijkheidsverklaring op de website nissewaard.nl gepubliceerd. Realisatie van het besluit: De bestuurlijke opgave wordt gefaseerd uitgevoerd waarbij in 2023 prioriteit wordt gegeven aan de gemeentelijke hoofdwebsite nissewaard.nl. Daartoe is een kader opgesteld met beleidsuitgangspunten voor de implementatie, zodat voldaan kan worden aan de wettelijke vereisten voor digitale dienstverlening. Voor de implementatie en uitvoering van het Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid wordt een plan van aanpak opgesteld voor de uitvoeringsorganisatie. Hierbij wordt het kader met de beleidsuitgangspunten als leidraad gebruikt.

Bijlagen: - Notitie impactanalyse en beleidsuitgangspunten digitale toegankelijkheid en begrijpelijkheid.

College-advies advies eenheid Dienstverlening

pagina 5 van 5

Collegeadvies: Het college wordt geadviseerd om: a. kennis te nemen van bijgevoegde notitie waarin de impact is van het Besluit digitale toegankelijke overheid; b. in te stemmen met de voorgestelde fasering voor implementatie, waarbij gestart wordt met de gemeentelijke hoofdwebsite nissewaard.nl; c. de beleidsuitgangspunten zoals verwoord in de notitie vast te stellen als leidraad voor de implementatie.

Wilt u zo vriendelijk zijn om de ruimte tussen de lijnen niet aan te passen dit ivm de digitale handtekening.

de secretaris,

___________________________________________________________________________