49.Memo Voortgang Kinderopvangtoeslagaffaire met infographic

Memo aan

van

Commissie Sociaal Domein

W. Struijk

datum

pagina

12 juli 2022

1 van 3

Voortgang Kinderopvangtoeslagaffaire met infographic Inleiding Graag informeren wij u over de voortgang van de Kinderopvangtoeslagaffaire binnen de gemeente Nissewaard. Hierbij wordt kort aangehaald welke stappen er gezet zijn tot en met juni 2022 en welke we van plan zijn te zetten in de tweede helft van 2022. U ontvangt parallel hieraan de infographic die op hoofdlijnen de meest actuele, relevante feiten en cijfers weergeven. Voortgang In samenwerking met het Rijk, de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagenaffaire (UHT) wordt vanuit de gemeente brede ondersteuning geboden aan de (mogelijk) gedupeerde ouders binnen de toeslagenaffaire. Deze brede ondersteuning is vanuit de gemeente complementair aan de overwegend financiële herstelmaatregelen vanuit het Rijk. De gemeente heeft een steeds prominentere rol gekregen in het herstelproces en deze zal de komende jaren voortduren (tot en met minstens 2025). Doordat de grootste golf aanmeldingen van (potentieel) gedupeerde ouders in 2021 heeft plaatsgevonden, kan de komende jaren meer worden ingezet op het emotioneel herstel en intensivering van de persoonlijke begeleiding. Daarbij ook meer op persoonlijke aandacht, meer maatwerk en nazorg. Cijfers en feiten 660 meldingen

1,3%

Tot 1 juni 2022

Toelichting De UHT is er om de gemaakte fouten te herstellen en de financiële gevolgen te repareren en compenseren. Daarbij zet de UHT de gemeenten in om brede ondersteuning te bieden op verschillende leefgebieden. Tot en met mei 2022 zijn 660 (potentieel) gedupeerde ouders bij gemeente Nissewaard aangemeld voor brede ondersteuning. De kosten voor de ondersteuning wordt gedeclareerd bij het Rijk. Landelijk zijn er tot 1 juni 2022 ruim 50.000 meldingen binnengekomen van ouders die een beroep wensen te doen op de herstelregelingen van de overheid. Gemeente Nissewaard maakt hiervan 1,3 % uit met haar 660 meldingen. Er hebben zich in de periode januari tot en met mei 2022 nog 47 nieuwe (potentieel) gedupeerde ouders aangemeld voor gemeentelijke ondersteuning. Elke (potentieel) gedupeerde werd vanuit de gemeente telefonisch benaderd of als dit niet mogelijk was per mail.

Postadres Postbus 25, 3200 AA Spijkenisse Bezoekadres Raadhuislaan 106, 3201 EL Spijkenisse Telefoon 14 0181 E-mail gemeente@nissewaard.nl www nissewaard.nl

datum

pagina

betreft

12 jul 2022

2 van 3

Voortgang Kinderopvangtoeslagaffaire met infographic

Toets door UHT

SBN

Publieke schulden

Huisvesting

UHP-maatregelen

Eind maart is voor ruim 25.000 ouders vastgesteld dat zij officieel gedupeerd zijn bij de kinderopvangtoeslag. Het aantal niet-gedupeerden bij de kinderopvangtoeslag is, op basis van de eerste toetsen en de integrale beoordelingen die door UHT zijn gedaan, ongeveer net zo groot. Van alle aanvragers hebben ruim 5.000 mensen nog geen eerste toets gehad. Voor hen moet nog duidelijk worden of zij gedupeerd zijn. Sociale Banken Nederland is er voor het indienen van private schulden die worden afbetaald door het Rijk. Na het ontvangen van de Catshuisregeling (veelal € 30.000) zijn de schulden van de gedupeerde ouders voor een jaar gepauzeerd. Dit wordt het moratorium genoemd, waarbij binnen dit jaar de maatregelen ten uitvoer gebracht kunnen worden, zoals het kwijtschelden van de publieke schulden. Twee maanden vóór einde van het moratorium worden gedupeerde ouders verzocht hun private schulden in te dienen bij SBN. Hierbij kan de gemeente hulp bieden, eventueel in samenwerking met The Papershop. Het Rijk kan daarna overgaan tot algehele afbetaling van de schulden. Wanneer er sprake is van een minnelijke schuldregeling, dan is de versnelde afwikkeling MSNP ingezet vanuit de gemeente, team Schuldhulpverlening. Gedupeerde inwoners waarvoor nog geen minnelijk akkoord werd bereikt, worden eveneens doorverwezen naar het loket private schulden.

De publieke schulden van erkend gedupeerde ouders, zijn en worden kwijtgescholden zonder dat de ouder hiervoor zelf actie hoeft te ondernemen. E.e.a. conform landelijke richtlijnen. De gemeente heeft hierin als schuldeiser binnen het Sociaal Domein en voor gemeentelijke heffingen eveneens de nodige stappen gezet. De kosten van de gederfde inkomsten worden doorbelast naar het Rijk via een SPUK (Specifieke Uitkering). Ander voorkomende vragen vanuit gedupeerde ouders ten aanzien van huisvesting is de roep om hulp bij het vinden van een andere woonruimte. In dergelijke gevallen wordt eerst gekeken naar mogelijkheden tot aanpassing of verbetering van de huidige woning of woonsituatie. Daarnaast onderzoeken we als gemeente wat de mogelijkheden zijn op andere ondersteuningsvragen rondom huisvesting met meervoudige problematiek. Hierin zijn we als gemeente ook gebonden aan afspraken met onder andere de woningbouwcorporaties. In mei heeft in de Tweede Kamer het plenaire debat over uithuisplaatsingen kinderen in de Toeslagenaffaire plaatsgevonden. De schrijnende gevallen vragen directe inzet vanuit het Rijk. Hiertoe is het Landelijk Ondersteuningsteam (OT) opgericht. De gemeentelijke inzet is hierin beperkt tot het breed informeren over het OT omdat er geen zicht is op de (ontwrichte) gezinnen die dit treft.

Conform de cijfers van het CBS, van eind 2021, zou gaan om minder dan 10 uithuisgeplaatste kinderen voor de gemeente Nissewaard. Echter, over de periode 2015 tot 2021 zouden volgens het CBS 25 kinderen uithuisgeplaatst zijn van ouders die als gedupeerd zijn aangemerkt. Afname van het aantal heeft niet alleen te maken met het

datum

pagina

betreft

12 jul 2022

3 van 3

Voortgang Kinderopvangtoeslagaffaire met infographic

Lotgenoten

Vooruitblik

aantal teruggeplaatste kinderen. Ook het woonplaatsbeginsel in gewijzigd. Daar waar eerst de woonplaats van de ouder(s) van de kinderen leidend was, is dat later de woonplaats van het (uithuisgeplaatste) kind geworden. Tevens zijn een aantal van deze kinderen inmiddels ouder dan 18 jaar geworden en vallen zij niet meer binnen de telling. Nieuw is dat voor de gedupeerde ouders vanaf 1 juni 2022 gratis rechtsbijstand beschikbaar is voor hulp door een gespecialiseerde advocaat als een kind uit huis is of wordt geplaatst of bij gezagsbeëindiging. Deze regeling geldt met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2022. Vanaf april 2022 zal vanuit de gemeente gemiddeld 4x per jaar een lotgenotenavond worden georganiseerd. Dit vindt plaats op een neutrale plek, zoals bibliotheek de Boekenberg. Doel van de bijeenkomsten is ouders met elkaar in contact te brengen en zorgen voor erkenning en dat men zich gehoord voelt. Op basis van vraaggerichte themabijeenkomsten zullen wij waar mogelijk partners in de herstelorganisatie aan tafel brengen. Daarmee hopen wij te voorzien in een behoefte die actueel is en leeft onder de doelgroep. De eerste lotgenotenavond in april is met 18 ouders goed bezocht, ten opzichte van een landelijk gemiddelde van 5-6 ouders voor een eerste bijeenkomst.

De tweede avond 28 juni jl., was het Brede Hulpteam van UHT aanwezig om haar processen nader toe te lichten en algemene vragen te beantwoorden onder de 32 aanwezigen. Er wordt gewerkt aan de implementatie van een kindregeling. De financiële compensaties staan gepland vanaf begin 2023. Wat de rol voor de gemeente zal worden in de ondersteuning van de kinderen is vooralsnog onduidelijk. Ex-partners van gedupeerde aanvragers zullen eveneens door het Rijk gecompenseerd worden. Een deel van de gedupeerde ouders van de Kinderopvangtoeslag woont op dit moment in het buitenland. Ouders in het buitenland kunnen eveneens gebruik maken van de financiële compensatieregelingen die er zijn. Ook bij deze groep speelt de behoefte aan brede ondersteuning bij herstel. Mogelijk zal de gemeente pas in beeld komen bij ouders die vanuit het buitenland terug willen verhuizen naar Nederland, gemeente Nissewaard, als onderdeel van hun nieuwe start.