27.Uitvoeringsprogramma ondermijning 2021; bijlage 1
Tekst van het document
Uitvoeringsprogramma Ondermijning 2021
OOV Versie: definitief 22.12.2020 vertrouwelijk
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021
Inhoudsopgave 1
Inleiding ........................................................................................................................................... 2
2
Totstandkoming............................................................................................................................... 3
3
2.1
Van pijlers naar prioriteiten .................................................................................................... 3
2.2
Fitte Gemeente........................................................................................................................ 3
2.3
Extern: Prioriteren op gezamenlijke thema’s .......................................................................... 4
2.4
Intern: Verbinding en samenwerking ...................................................................................... 4
2.5
Overige input ........................................................................................................................... 4
Vooruitblik – Wat gaan we doen in 2021? ...................................................................................... 5 3.1
Actiepunten (scan) Fitte Gemeente ........................................................................................ 5
3.2
Actiepunten gezamenlijk geprioriteerde thema’s................................................................... 6
1
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021
1
Inleiding
Op 30 januari 2018 heeft het college van B&W het Programma Ondermijning vastgesteld. Het programma is besproken in de raadscommissie Bestuur van 13 februari 2018. Sindsdien is het Team Openbare Orde, Handhaving & Veiligheid van de afdeling Veiligheid, Vergunningen & Handhaving (nu team Openbare Orde en Veiligheid – eenheid Ruimtelijk Beheer) voortvarend gestart met de aanpak van ondermijning. In deze periode hebben we te maken gekregen met een pandemie en zijn we per 1 juli 2020 overgegaan naar een nieuwe organisatiestructuur. Deze ontwikkelingen hebben o.a. gelegenheid geboden om terug te blikken, maar ook om vooruit te kijken. Dat doen wij dan ook met het ‘Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021’. Dit uitvoeringsplan is voorgelegd aan en geaccordeerd door de lokale Driehoek (14 december 2020) en het RIEC (12 oktober 2020).
2
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021
2
Totstandkoming
2.1 Van pijlers naar prioriteiten Als basis voor dit plan zijn de uitgangspunten en doelstellingen uit het Programma Ondermijning Nissewaard genomen. Deze zijn vertaald naar drie pijlers welke gestoeld zijn op drie randvoorwaarden.
Uitgangspunt Programma Ondermijning Nissewaard wil een onaantrekkelijke gemeente zijn voor georganiseerde misdaad en werkt aan het voorkomen en aanpakken van ondermijnende criminaliteit. En straalt dit uit. Voor de komende jaren heeft de gemeente als missie het versterken van een georganiseerde en integere overheid in de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Hierbij is de maatschappij (burgers en ondernemers) bondgenoot in de aanpak. Tegen de diverse verschijningsvormen van ondermijnende criminaliteit wordt doortastend opgetreden. Nissewaard zal daardoor te boek komen te staan als een stad met een ongunstig 'vestigingsklimaat' voor criminelen.
2.2 Fitte Gemeente De bovengenoemde pijlers en randvoorwaarden zijn vertaald naar concrete acties en activiteiten voor 2021. Om de vertaalslag te kunnen maken is gebruik gemaakt van de structuur “piramide fitte gemeente” van het RIEC met de bijbehorende QuickScan (welke gezien kan worden als een nulmeting en/ of huidige stand van zaken). De resultaten van de QuickScan (zichtbaar in de figuur hieronder rechts) hebben geleid tot concrete actiepunten voor 2021.
Visuele weergave QuickScan Fitte Gemeente 2020
Piramide Fitte Gemeente
3
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021
2.3 Extern: Prioriteren op gezamenlijke thema’s Aangezien de aanpak van ondermijning een integrale en multidisciplinaire aangelegenheid is waarin een goede samenwerking en afstemming van cruciaal belang is, is er in de totstandkoming van dit document en in de algehele aanpak geïnvesteerd in samenwerking en verbinding, zowel intern als extern. Naast uitkomsten van de QuickScan (vooral intern gericht) zijn externe partners bevraagd over hun prioriteiten voor 2021 in de aanpak van ondermijning. In de tabel hieronder zijn de geprioriteerde thema’s zoveel mogelijk geclusterd en per organisatie weergegeven. Thema \ Organisatie Horeca OMG/criminele netwerken Bedrijventerreinen Buitengebieden Mensenhandel Jeugd/Geweld/Drugs Fraude/Witwassen
Gemeente
OM
Politie
DCMR
x
x
x
x
x
x
x
x
x
x
x x
x
x
x
x
x
x
x
x
x
Geprioriteerde thema’s per (keten)partner
2.4 Intern: Verbinding en samenwerking Naast de externe oriëntatie hebben wij ons ook intern georiënteerd. Vanuit de aanpak van ondermijning is in de afgelopen maanden verbinding gemaakt met een aantal interne afdelingen, teams en partners. In die afstemming is beoogd elkaar te versterken en efficiënter en meer samen te werken. Dat heeft geresulteerd in een aantal actiepunten welke vooral gericht zijn op preventie als het gaat om jeugd, onderwijs, wijkgericht werken, fraude in de zorg, maar ook uitkerings- en adresfraude.
2.5 Overige input Om verder koers te bepalen en prioriteiten te kunnen stellen, is naast bovengenoemde zaken en afstemming vooral gekeken naar wat (wel) zichtbaar is aan ondermijnende criminaliteit binnen de gemeente. Als voornaamste bron van input zijn de Bestuurlijke Criminaliteitsbeeld Analyse 2017 (BCBA) van het RIEC en de Ondermijningsweergave 2020 (van het ROBT) gebruikt. Naast bovengenoemde is er in 2020 veel geïnvesteerd in het zichtbaar maken van het onzichtbare door verschillende controles. Er is getracht om tot een meer volledig beeld te komen van de ondermijnende criminaliteit binnen de gemeente. Het resultaat van deze inspanningen is dat in 2021 meer signaal- en informatie-gestuurd en gericht gewerkt kan worden.
4
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021
3
Vooruitblik – Wat gaan we doen in 2021?
Om tot een volledig overzicht van actiepunten te komen is, naast de structuur/pijlers van de ‘fitte gemeente’, ook gekeken naar de (gezamenlijk) geprioriteerde thema’s die onder de paraplu van ondermijning vallen. De hieronder genoemde actiepunten vormen een focus voor het komend jaar. In de planning is evenwel ruimte gelaten om te kunnen anticiperen op onverwachte gebeurtenissen. De voortgang wordt periodiek besproken in het Bestuurlijk overleg Ondermijning.
3.1 Actiepunten (scan) Fitte Gemeente Bewustwording en Organisatie
Wanneer
Gemeenteraad
De gemeenteraad zal eens per jaar voorlichting krijgen over weerbaarheid tegen ondermijnende criminaliteit.
Q4
College B&W
Het college zal eens per kwartaal voorlichting krijgen over het programma veilig/weerbaar bestuur en Veilige Publieke Taak. Tijdens deze bijeenkomsten zal het college tevens geïnformeerd worden over de voortgang van dit uitvoeringsplan.
Q1 – Q4
Ambtelijke organisatie
Het DT zal eens per half kwartaal geïnformeerd worden over de voortgang en knelpunten van dit uitvoeringsplan. Inventarisatie van afdelingen/teams (in de nieuwe organisatiestructuur) die een relevante en signalerende functie hebben in de aanpak van ondermijning. Planning om de afdelingen/teams voorlichting te geven en weerbaar te maken tegen ondermijnende criminaliteit (met het RIEC). Voorlichting/training verzorgen aan de bovengenoemde afdelingen/teams. Dat betreft ook training BIBOB-onderzoeken uitvoeren, maar ook training OSINT, etc. Voorlichting BIZ Centrum (in de week van de veiligheid).
Q1 – Q4
Voorlichting BIZ Halfweg – Molenwetering (in de week van de veiligheid).
Q4
Burgers
Periodiek bericht via nieuwsbrief Buurtpreventie in afstemming met de coördinatoren Buurtpreventie. Daarnaast zullen er in de week van de veiligheid ook activiteiten georganiseerd worden die relevant zijn voor burgers in de aanpak van ondermijning.
Q1 – Q4
Jeugd
Op het gebied van preventie zal de samenwerking tussen het sociaal domein en ondermijning geïntensiveerd worden. Te weten op de volgende thema’s;
Ondernemers
-
Q1 Q1 Q1 – Q4 Q4
Jeugd en veiligheid – weerbare jeugd Convenant Veilige School – weerbare scholen Thuis in de Wijk – wijkgericht werken
Daarmee sluit het onderwerp ondermijning aan en wordt een onderwerp van het ‘Uitvoeringsprogramma Preventie Jeugd en Onderwijs’. Gezamenlijk zal er ingezet worden op bewustwording, weerbaarheid en meldingsbereidheid door voorlichting aan de verschillende doelgroepen; jeugd, schoolbesturen/docenten en in de wijk, maar ook aan de partners/collega’s o.a. JOT en JOZ. Daarbij zal gebruik gemaakt worden van de reeds beschikbare structuren en lijnen (JOT, JOZ en YOUZ). Vormen van voorlichting zullen in onderling overleg aangepast worden aan de doelgroep en de op dat moment geldende mogelijkheden gelet op de pandemie. I.h.k.v. samenwerking en verbinding zal er structureel overleg zijn tussen collega’s van ondermijning en collega’s van het sociaal domein. In de samenwerking zal er tevens aandacht zijn voor onderlinge informatiedeling op signaal- en casusniveau. Inventariseren in welke gebieden/ wijken voorlichting prioriteit heeft en welke wensen/ Q1 behoeften er zijn i.o.m. scholen, met welke partners en welke vorm van voorlichting. We geven prioriteit aan die gebieden/ wijken en scholen waar op basis van data en context we met elkaar de focus leggen. Streven is alle gebieden/wijken en scholen voorlichting te geven, maar in 2021 ligt de prioriteit daar waar de knelpunten en de vraag het groots is. Planning 2021 voorlichtingen gereed.
Q2
Uitvoeren planning voorlichtingsbijeenkomsten.
Q3 en Q4
5
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021 Evaluatie en eventueel (afhankelijk van de planning) overige scholen voorlichting.
Overig
Uitvoeren scan ‘fitte gemeente’. Implementeren werkafspraken gemeente en RIEC. Signalen opwerken naar RIEC casuïstiek. Er wordt gezamenlijk continu geïnvesteerd in samenwerking. Waar mogelijk zullen er (werk)afspraken gemaakt worden. Ondermijning is structureel agendapunt van lokale driehoek.
Informatiepositie Aanwenden informatiemakelaar/ data-analist. Oprichten Veiligheids-informatieknooppunt (VIK). Inrichten structureel lokaal informatie- en signalenoverleg. Intensiveren Informatieknooppunt Ondermijning Nissewaard (IKON). Realiseren Convenant Informatiedeling aanpak Ondermijning Gemeente en Politie.
Beleid en Handhaving Actualiseren en “ondermijningsproof” maken van de APV. Actualiseren, aanscherpen en implementeren van BIBOB-beleid. Intensiveren van BIBOB-onderzoeken. Actualiseren en aanscherpen van de 13b Opiumwet beleidsregels. Voorstel regionale uniformering van de 13b Opiumwet beleidsregels. Opstellen integraal en multidisciplinair actiekalender met het ROBT. Opzetten gemeentelijk interventieteam t.b.v. integrale controles met eigen actiekalender.
Integere en Veilige Werkomgeving Ontwikkelen van een campagne t.b.v. de Veilige Publieke Taak welke zich zal richten op agressie en geweld, aangifte-beleid en – bereidheid en integriteit. Onderzoeken of huidige protocollen voor het melden van en onderzoek naar integriteitsschendingen volstaat. Agenda van college van B&W wordt gescreend om onbedoelde inmenging te voorkomen.
Q4 of Q1 2022 Q4 Continu Continu Continu Continu
Wanneer Q2 Q2 Q1 Q2 Q4 Wanneer n.t.b. Q4 Q2 Q1 Q2 Q1 Q1 en Q2 Wanneer Q1 Q2 Continu
Communicatie
Wanneer
Ondermijning wordt een structureel onderdeel van de communicatiekalender OOV. Er wordt actief gecommuniceerd over de behaalde resultaten richting de gemeenteraad, het college van B&W en DT/MT. Communicatie wordt zoveel mogelijk afgestemd met partners.
Continu Continu Continu
3.2 Actiepunten gezamenlijk geprioriteerde thema’s OMG Horeca
Criminele netwerken Hennep
Harddrugs Witwassen Bedrijventerreinen
Gezamenlijk geprioriteerde en overige thema’s
Wanneer
Ontwikkelen van een gerichte aanpak op OMG’s door het versterken van de informatiepositie en samenwerking. OMG-gerelateerde signalen zullen, indien mogelijk, opgewerkt worden tot RIEC casuïstiek. Ontwikkelen van een gerichte aanpak op horeca met de volgende elementen: Bibob Integrale horecacontroles Intensiveren horecaoverleg Afspraken tussen politie (lokaal en district) en gemeente (APV vergunningverlening) over werkwijze in de toekomst. Ontwikkelen van een gerichte aanpak op criminele netwerken. Signalen van criminele netwerken zullen, indien mogelijk, opgewerkt worden tot RIEC casuïstiek. Gemeente sluit aan bij henneptrein politie Gemeente en politie stroomlijnen het proces rondom 13b Gemeente stroomlijnt intern proces afhandeling 13b Gemeente scherpt beleidsregels 13b aan Gemeente investeert net als in 2020 in bewustwordingscampagnes en het vergroten van meldingsbereidheid. Signalen gerelateerd aan het thema witwassen zullen opgewerkt worden tot RIEC casuïstiek.
n.t.b.
-
Integrale controles Bewustwording en meldingsbereidheid door voorlichting en PPS
Continu
n.t.b.
Continu
Continu n.t.b. Continu
6
Uitvoeringsplan Ondermijning Nissewaard 2021 Risicovolle branches Buitengebieden Mensenhandel
Fraude (Zorg, WI&I en Wonen)
Onderzoek (met een voorstel) naar mogelijkheden om risicovolle branches en/of gebieden vergunning plichtig (exploitatie) te maken naar model APV van VNG. Controles en voorlichting t.b.v. weerbaarheid Inventariseren van regionaal georganiseerde initiatieven via ketenregisseur Mensenhandel van de VAR.
Q3/Q4 Q1 en/of Q3 Q1
Ontwikkelen van een integraal plan (met interne en externe partners) met het streven om te voldoen aan Basisniveau Bestuurlijke Aanpak Mensenhandel.
Q2
Implementeren van het plan zoals hierboven vermeld. Zorg: Vanuit ondermijning zal een koppeling worden gemaakt met toezichthouders zorgfraude (Wmo/ Jeugdwet) door aan te sluiten bij signalenoverleg ondermijning en voor zover mogelijk bij casuïstiek.
Q2 – Q4 Continu
Vanaf januari 2021 wordt er een nieuw signalenoverleg ondermijning ingericht. Toezichthouders rechtmatigheid Wmo en Jeugdwet en team ondermijning hebben structureel overleg (bv. middels een signalenoverleg) en zijn hiermee de schakel tussen ondermijning en het sociaal domein. De focus zal komen te liggen op aanpak van signalen van zorgfraude (repressief). Er zal onderzocht worden of de wet BIBOB mogelijkheden biedt om zorgfraude preventief aan te pakken. Daarnaast zal er vanuit programma ondermijning ondersteuning geboden worden aan ‘Programmaplan Toekomstbestendig Sociaal Domein’ en ‘Integrale Fraudepreventie en Handhaving in het Sociaal Domein’ en vice versa. Vanuit ondermijning zullen de collega’s van het sociaal domein bewuster worden gemaakt van signalen van ondermijnende criminaliteit middels bijeenkomsten, escaperoom ondermijning, casusbesprekingen, het spel ondermijning, etc. Werk en Inkomen & Identiteit: In 2021 starten we met een nieuw signalenoverleg ondermijning. Omdat uitkeringsfraude en adres- en identiteitsfraude vaak gepaard gaan met ondermijning zullen vertegenwoordigers van deze disciplines structureel aansluiten. Dit sluit goed aan bij gedachte en implementatie van de handhavingsketen van de afdeling WI&I in 2021.
Op deze wijze kunnen we gezamenlijk ondermijning, uitkeringsfraude en adres- en identiteitsfraude aanpakken middels het delen van informatie, uitwerken, opwerken van (RIEC) signalen en het uitvoeren van (gezamenlijke) controles. Daarnaast staan er fysieke integrale controles op de actiekalender van ondermijning waar we gezamenlijk aan deelnemen alsook LSI (vanaf 2022) en zoeken we aansluiting in het brede spectrum van allerlei vormen van fraude.
(Publiek-Private) Samenwerking Recreatieparken en jachthavens Cybercrime
Wonen: Reeds wordt er op casus- en signaalniveau integraal samengewerkt. Collega toezichthouders BRP zullen structureel onderdeel worden van het gemeentelijk interventie team en zullen voor zover relevant met andere controles meegaan. Daarnaast maken zij onderdeel uit van lokaal informatie/signaaloverleg. Onderzoeken hoe de gemeente PPS kan stimuleren en ondersteunen m.b.t. kwetsbare gebieden en geprioriteerde thema’s.
Q3/Q4
Meewerken aan communicatiecampagne Voorne-Putten (vanuit Regio Deal) en deze branche meenemen in de integrale controles.
n.t.b. in 2021
Ontwikkelen en uitrollen van een plan om aansluiting te zoeken bij landelijke en regionale initiatieven op dit thema. Dit gaan wij doen met interne afdelingen en externe partners.
v.a. Q2
N.B.: Uitvoering van de bovengenoemde activiteiten is deels afhankelijk van de ontwikkelingen rondom het COVID-19 virus en de daarmee gepaard gaande maatregelen.
7