220512 Presentatie regio ZHD

Kennismaking met de regio Zuid-Hollandse Delta

Citaat minister van BZK: “Elke Regio Telt”! De Regio Deals hebben zich bewezen: • Helpt om beter als één overheid te kunnen werken; • Leidt tot een integrale aanpak van meervoudige opgaven. Samen met medeoverheden, ondernemers en kennisinstellingen (de “gouden driehoek”) komen tot een gedragen, gebiedsgerichte aanpak voor (uitdagende) maatschappelijke opgaven. Deze kabinetsperiode is € 900 miljoen beschikbaar voor nieuwe deals.

Wat is de Regio Deal Zuid-Hollandse Delta De Zuid-Hollandse Delta is een nieuw en innovatief samenwerkingsverband.

Doel: • kansen verzilveren en • elkaar verder te helpen door meer massa te maken en innovatie te versnellen De Regio Deal ZHD is gebruikt om een impuls te geven aan de samenwerking. De Regio Deal ZHD is een overeenkomst tussen Rijk, provincie Zuid-Holland en onze 6 gemeenten om met elkaar te investeren in een levendige delta waarin wonen, werken, onderwijs en zorg mogelijk en bereikbaar blijven. Het Rijk heeft hiervoor een bedrag van € 7.5 miljoen beschikbaar gesteld, waarbij de Regio (provincie en gemeenten) voor € 7,5 miljoen cofinanciering leveren.

De programmalijnen van de Regio Deal Landschap en toerisme

Duurzaamheid • •

Waterstofregio (diverse toepassingen) Zuid-Hollandse Delta circulair (gesloten grondstofketens)

Agrifood • Bodemkwaliteit, capillaire werking, afvang CO2, verdienmodellen • Korte ketens • Netwerk foodlabs

• •

•

•

Verbinden recreatie en toerisme rondom Haringvliet Natuur en beleving Noordzeekustzone

Arbeidsmarkt en onderwijs Netwerk campussen (aansluiting O&A) Naar een mobiliteitscentrum (netwerk bedrijven)

Projecten die vanuit Nissewaard zijn ingebracht 1. Programma Duurzaamheid: a) Ontwikkeling Circulaire ambachtscentrum in samenwerking met Reinis b) Inzet Cirkellab tbv Greendeal en kennissessies, zoals circulair bouwen 2. Programma Landschap en toerisme: a) Versterking beleving Bernisse, gecombineerd met project steigers en oevers b) Watertappunten ism de andere gemeenten 3. Programma Agrifood: geen projecten 4. Programma Onderwijs en Arbeidsmarkt a) Zorg/techniek campus: met Albeda, Zadkine en zorginstellingen b) Leerlijnen in samenhang door de drie leerwerkbedrijven gestart, waaronder Voorne Putten Werkt 5. Programma Governance: a) Het versterken van de lobby/netwerk richting provincie en rijksoverheid

Van Regio Deal ZHD naar netwerksamenwerking ZuidHollandse Delta Het programma Regio Deal ZHD loopt. Met de rijksoverheid is afgesproken ook na de Regio Deal samen te werken aan een duurzame relatie en toegang tot programma’s en financiering. Van een verzameling van projecten naar een samenhangende agenda voor de regio. Om de opgaven van Nissewaard met de andere overheden, ondernemers en onderwijsinstellingen beter, slimmer en of sneller te realiseren werken we samen.

Identiteit - houtskoolschets Context De Zuid-Hollandse Delta bestaat uit de eilanden Goeree-Overflakkee, Hoeksche Waard en Voorne Putten en is strategisch gelegen tussen de havens Rotterdam, in het Noorden, en Antwerpen, in het Zuiden. De Delta kent gezamenlijk rond de 300.000 inwoners met een bruisende economie die uitblinkt op het gebied van agrifood, duurzame industrie, logistiek, handel, toerisme en recreatie. Het gebied wordt gekenmerkt door een landschappelijk karakter vlakbij de stedelijke omgeving. De gebieden Voordelta en Haringvliet bieden unieke getijdennatuur met een rijke biodiversiteit.

Kracht van de regio: De Zuid-Hollandse Delta kenmerkt zich als een landelijk gebied vlak bij de Rotterdamse metropool met 300.000 inwoners die gewend zijn de handen uit de mouwen te steken. Het is een gebied dat met een rust, ruimte en een uniek landschap de unieke voortuin van de Randstad vormt. Het is er goed wonen, werken, recreëren en ontwikkelen. Én het is ook een dynamisch gebied met innovatieve bedrijvigheid bijvoorbeeld in de agrifood als producent voor het stedelijke gebied, een hoogwaardige dienstensector voor het havenindustrieel complex en een duurzame energiesector.

2%

Verzorgende sectoren

152.000 werkzame beroepsbevolking 86.700 banen 25.465 bedrijven (vestigingen) Ca. € 6 miljard BRP

bouw industrie (overig) handel (overig, groothandel) ICT dienstverlening Verh. en handel van onr. goed openbaar bestuur onderwijs overig

4% 1% 5% 1% 16% 12% 5% 5% 3%

Stuwende sectoren 1%

Agrifood

5% 7%

Visserij en maritieme maakindustrie energie, duurzaamheid en recycling

10%

50%

3%

overige maakindustrie

zorg en welzijn

22% toerisme en recreatie

Den Haag

logistiek, (doorvoer)handel en detailhandel

297.000 inwoners

Tot 2025: 20.600 nieuwe werknemers nodig

Dordrecht

Dld.

Uitgaand: 83.500 (61%) -56.700 SchouwenDuiveland

Delta identiteit!

Inkomend: 26.800 (33%)

• • •

Moerdijk • •

Antwerpen

•

Goed wonen, werken en recreëren Uniek deltalandschap, veel diversiteit Sterke leefbaarheid en brede welvaart Duurzame regio Dynamische economie en gemotiveerde workforce Sterke samenwerking (Regio Deal!)

Transitieopgaven voor de Zuid-Hollandse Delta

• • • • • • • • •

Verschillen in de samenleving Individualisering Ontgroening, vergrijzing Verstedelijking Woningmarktcrisis Coronapandemie Risico op ondermijning Afname inwoners landelijk gebied Extramuralisatie in de zorg

• • • •

Veranderende woonbehoefte Ontgroening en vergrijzing (alle gebieden) Verdunning: minder mensen per woning Individualisering – minder sociale cohesie Verdwijnen zorg- en welzijnsvoorzieningen Behoefte instroom huisartsen Lage bezetting verenigingsgebouwen Flexibilisering van de arbeidsmarkt

Schaalvergroting Duurzame mobiliteit Digitalisering Flexibilisering arbeidsmarkt

• • • •

Specifieke economische consequenties

Specifieke sociale consequenties • • • • • • • •

Natuurlijke trends & ontwikkelingen

Economische trends & ontwikkelingen

Sociale trends & ontwikkelingen

•

• • • • •

Mobiliteitsbehoefte verandert en vergroot waardoor bereikbaarheid toe moet nemen (Doortrekken A4 naar Antwerpen, verbreden N57, en Blankenburgverbinding) Schaalvergroting leidt tot verdwijnen lokale detailhandel (dorpskernen) Schaalvergroting en verduurzaming landbouwsector Verbreding bedrijfsvoering landbouw: multifunctionele landbouw Hoge werkgelegenheid Toename werkgelegenheid vanwege uitbreiding Maasvlakte

Klimaatverandering Stikstofcrisis Afname biodiversiteit Schaarste in grondstoffen

Specifieke natuurlijke consequenties • • • • •

Zoetwater tekort landbouw Verzilting Verduurzaming landbouw en glastuinbouw Schaalvergroting in de landbouw Kierbesluit Brouwersdam

Daarom liggen de volgende investeringscontouren voor de hand:

Innovatie en ondernemerschap

• Versnellingstafels voor innovatie • Acquisitie in innovatieve clusters • Wasstraat digitalisering MKB • 2 Delta Days per jaar • TalentLab ICT

Agrifood

• Duurzaam bodembeheer in de Delta: 2 pilots • Drie tests met robotisering • Precisiebemesting op drie percelen. • Pilot bokashi in de hele Delta • Een regionaal fonds voor kringlooplandbouw

Duurzaamheid

• Waterstof pijplijn Goeree-Overflakkee Havencomplex • Waterstofcentrale voor de productie van groene waterstof • Pilot voor het aanleggen van een smart grid • Pilot netpositieve circulaire woonwijk (Hydrogen City) • Één circulair ambachtscentrum per eiland • Regionale ambassadeur verduurzaming bedrijventerreinen

Onderwijs en Arbeidsmarkt Mobiliteit

• •

•

Netwerk van 3 Delta Campussen (één per eiland) Campussen doorontwikkelen tot broedplaatsen voor naschoolse activiteiten, volwassenonderwijs, innovatie en kennisdeling. leerwerkprogramma ZuidHollandse Delta 2025 - 2035

• Logistieke hubs: 2 op G-O, 1 op HW en 1 op V-P. • Transferia voor personenvervoer op knooppunten.

Landschap en Toerisme

• 6 boegbeelden voor de Haringvlietregio (toerisme) • Doorontwikkeling van de kustzone • Informatiecentrum Voordelta / Wind op zee • Aanpak verouderde campings en jachthavens / ondermijning • Aanpak verzanding van de kust bij G-O en Voorne aan Zee

Wonen en leefbaarheid

• • • • • • • • •

Verbindingsregio Rust en ruimte Achtertuin van Rotterdam Delta Groen en blauw Duurzaamheid Sterke leefbaarheid Brede welvaart Samenwerking (Regio Deal)

• Regionaal: 15.000 duurzame woningen (extra) • Herstructureringsfonds voor het revitaliseren van maatschappelijke voorzieningen • Initiatieven en projecten voor vitale kernen en leefbare wijken • Twee net-positieve woonwijken • Marketingcampagne • Integraal regionaal beleidskader huisvesting internationale werknemers (arbeidsmigranten)

Positieve gezondheid

• Regionaal zorgakkoord / preventieakkoord • Concept hersteloord / kuuroord

De Regionale Investeringsagenda in het geheel van Rijk-regio en Triple Helix 6 Gemeenten in de ZHD

Regionale Investeringsagenda (contouren)

Provincie ZH

Verkenning strategische agenda

Rijk

Brede Welvaart (incl. NOVI)

REGIONAAL Strategische agenda 2023-2033

LOKAAL

Strategische agenda

Uitvoeringsagenda (korte termijn – 4 jaar) Uitvoeringsagenda = Triple Helix (incl Regioboard ZHD) Financiering via o.a. Regio Deal 2.0 (mogelijke aanvraag eind 2022/ begin 2023)

De Governance van de gemeente, incl de Triple Helix

Uitvoeringsorganisatie

Welke documenten zijn vastgesteld Regio-akkoord (college d.d. 30 juni 2020) In dit akkoord van de 6 gemeenten is vastgelegd: - Doel van de samenwerking mbt de Regio Deal - Het financiële kader van de Regio Deal - De bestuurlijke en ambtelijke structuur - Looptijd tot de samenwerkingsovereenkomst Dealtekst – Regio Deal Zuid-Hollandse Delta (college d.d. 17 juli 2020). Getekend afsprakenkader tussen Rijk en de 6 gemeenten, waaraan provincie zich heeft verbonden. Samenwerkingsovereenkomst (college dd. 2 november 2021) Om de cofinanciering van het Rijk goed te kunnen verzorgen en verantwoorden. Nissewaard vervult kassiersfunctie naar het Rijk.

Tijdlijn 2022 Augustus / september

: inhoudelijke informatiebijeenkomst raden over de regio Zuid-Hollandse Delta

September / oktober

: eerste bespreking voorstel strategische agenda in relatie tot coalitieakkoord

November

: bespreking strategische en uitvoeringsagenda in relatie tot begrotingsbehandeling

December

: voorstel aanvraag Regio Deal 2.0