2024.06.13 Presentatie Toeslagenaffaire
Tekst van het document
Monika Simonse, Brede Ondersteuning Toeslagenaffaire, 13 juni 2024
Toeslagenaffaire Voortgang Brede Ondersteuning tot juni 2024
Aanmeldingen – instroom • Gezinnen waar onterecht de kinderopvangtoeslag is stopgezet tussen 2005 en 2019, konden zich t/m 2 januari 2024 als mogelijk gedupeerde aanmelden bij de landelijke Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) voor herbeoordeling. • Verschuiving 2024 > nieuwe aanmeldingen Brede Ondersteuning bij gemeente komen in toenemende mate voort uit zelfstandige aanvragen van kinderen van erkend gedupeerde ouders en ex-toeslagpartners.
Aantal gedupeerde inwoners tot mei 2024 Aantal (mogelijk) gedupeerde ouders Percentage van het landelijk aantal (potentieel) gedupeerde ouders
Brede Ondersteuning inwoners
totaal - 612
UHT - 68.921
2023 - 192
Nissewaard - 866
mei 2024 - 87
Brede Ondersteunig - 612 ouders Brede Ondersteunig - 612
Brede Ondersteuning Nissewaard - 866
UHT - 68.921
mei 2024 - 87
2023 - 192
totaal - 612
Gedupeerde jongeren Nissewaard ➢ Geen gegevensuitwisseling jongeren vanuit UHT met de gemeenten ➢ Outreachend werken om de gedupeerde jongeren te bereiken ➢ Versterken van samenwerking met (locale en regionale) partners
Landelijk 95.902 erkend gedupeerde kinderen * Nissewaard: • 791 jongeren t/m 15 jaar • De jongeren t/m 15 jaar vallen onder gezins- plan van aanpak gedupeerde ouder • 614 jongeren van 16+ jaar • 94 jongeren van 16+ jaar > zelfstandige aanvraag brede ondersteuning ingediend ✓ 15,3 % van de jongeren van 16 jaar en ouder bereikt in Nissewaard *Bron: CBS, 6 mei 2024
Leefgebieden Brede Ondersteuning Doel: het leven weer op de rit te krijgen en een nieuwe start te faciliteren richting toekomst op de leefgebieden: ▪ Wonen > betaalbare en veilige plek om te wonen; ▪ Financiën > in staat zijn om een financieel gezonde huishouding te voeren; ▪ Gezin > samenleven en opgroeien in een veilige omgeving waarbinnen kinderen zich kunnen ontwikkelen; ▪ Zorg > welzijn vanuit lichamelijke en geestelijke gezondheid; ▪ Werk > duurzaam kunnen participeren in een arbeidsproces en met minimaal de beschikking over een startkwalificatie
Hulp bij schulden Ouders (erkend gedupeerd) met schulden • Publieke schulden worden kwijtgescholden • Private schulden kunnen onder voorwaarden worden vergoed via SBN (Sociale Banken Nederland) • Voor erkend gedupeerde ouders in een MSNP of WSNP-traject is versnelde afwikkeling mogelijk • • •
673 erkend gedupeerden 8 in WSNP 15 in MSNP
Schuldhulpverleningsaanbod jongeren Per 1 november 2023 is er een aanvullend schuldhulpverleningsaanbod voor jongeren (18 jaar of ouder) die recht hebben op de kindregeling. ➢ Meerderjarig kind met problematische schulden? De gemeente kan vanuit de Brede Ondersteuning een aanbod doen om bepaalde schulden op te lossen en perspectief te bieden.
Commissie Werkelijke Schade (CWS) Gezinnen wiens werkelijk geleden schade hoger is dan de ontvangen schadevergoeding van UHT, kunnen een aanvullende vergoeding via de Commissie Werkelijke Schade aanvragen. CWS beoordeeld de geleden schade en voorziet mogelijk in aanvullende compensatie over het verleden. • Aanmelden kan nog tot 1 januari 2025 • De CWS-route kent een lange doorloop- en wachttijd • Versnelde alternatieve routes: Vaststellingsovereenkomst (VSO)-regieroute en pilotroute via St. Gelijkwaardig Herstel (SGH)
Wet Hersteloperatie Toeslagen (WHT) WHT 05-11-2022 in werking getreden • Kinderen van erkend gedupeerde ouders vallen onder de kindregeling, ontvangen een tegemoetkoming en hebben evenals hun ouder(s) recht op brede ondersteuning van de gemeente; • In de WHT is de brede ondersteuning als wettelijke taak van het college verankerd; • In de wet zit beoordelingsvrijheid vanuit het college verankerd. Brede ondersteuning is immers maatwerk.
Aanvullingen WHT per 15-07-2023 • Maatregelen voor ex-(toeslag)partners van gedupeerde aanvragers van kinderopvangtoeslag; o.a. een forfaitaire compensatie van € 10.000 en de mogelijkheid om aanvullende compensatie voor de werkelijke schade te vragen. Ook is er recht op brede ondersteuning voor erkende ex-toeslagpartners en hun huidige gezin. • De kindregeling is uitgebreid naar kinderen en (voormalig) pleegkinderen van ex(toeslag) partners. • Tenslotte is de WHT uitgebreid met maatregelen voor nabestaanden. De nabestaandenregeling bestaat uit twee onderdelen: 1. Regeling voor nabestaanden van overleden gedupeerde ouders 2. Regeling voor nabestaanden van overleden kinderen van gedupeerde ouders
Toekomstbestendige brede ondersteuning De komende periode wordt samen met ouders, het Rijk en gemeenten regelgeving uitgewerkt om te komen tot een toekomstbestendige brede ondersteuning. Voorgestelde uitgangspunten hierbij zijn: • Brede ondersteuning blijft hulp op maat, opgenomen in een gemotiveerd Plan van Aanpak. Inherent hieraan is dat ook bepaalde verschillen in ondersteuning blijven bestaan; • Er wordt duidelijkheid geboden rondom het verstrekken van materiële voorzieningen door in het eerste half jaar van de brede ondersteuning te bepalen welke materiële verstrekkingen onderdeel zijn van het plan van aanpak en nodig zijn voor het kunnen maken van een nieuwe start; • Er wordt duidelijkheid geboden over de maximale duur van de brede ondersteuning. Afronding vindt plaats zodra de doelen uit het plan van aanpak zijn behaald, maar in ieder geval binnen 2 jaar na het vaststellen van het plan van aanpak. Als er hulp nodig blijkt nadat de brede ondersteuning is afgerond, vindt er warme overdracht naar de reguliere gemeentelijke hulp- en dienstverlening plaats; • De psychosociale problemen en traumaverwerking van gedupeerden vergt gespecialiseerde expertise en capaciteit.
De komende periode wordt onderzocht of er mogelijkheden zijn om gespecialiseerde expertise te ontwikkelen en hulpverlening te organiseren op het gebied van psychosociale hulpverlening en traumaverwerking voor gedupeerde ouders en hun kinderen.