2021-01 A2018 Regiovisie Jeugdhulp Regio Rijnmond
Tekst van het document
Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard Postbus 25 3200 AA Spijkenisse E-mail : db@asd-nissewaard.nl Website : www.asd-nissewaard.nl Advies van de Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard Onderwerp Nummer Advies-aanvraag Bestemd voor Datum advies
: : : : :
Regiovisie Jeugdhulp Regio Rijnmond A2018 Gevraagd advies College van Burgemeester en Wethouders Gemeente Nissewaard 07 februari 2021
Geacht College van Burgemeester en Wethouders, De Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard heeft met interesse kennis genomen van het document: “Nabij en passend” d.d. 30-11-2020, waarin de Regiovisie Jeugdhulp Regio Rijnmond is vastgelegd. Tijdens een ASD-vergadering heeft de betrokken beleidsadviseur een uitgebreide toelichting gegeven op de regiovisie en vragen van de ASD-leden beantwoord. De Adviesraad is deze medewerker daarvoor zeer erkentelijk. De Adviesraad is verheugd over het bestaan van een Regiovisie aangaande de jeugdhulp als start van een verbetertraject. De in de Regiovisie opgenomen leidende principes en uitgangspunten hebben de volledige instemming van de Adviesraad. Op onderdelen van de Regiovisie Jeugdhulp heeft de Adviesraad de volgende adviezen: A.
Aanleiding voor de visie
In het document met de Regiovisie wordt aangegeven dat gemeenten en aanbieders behoefte hebben aan een visie omdat deze zien dat er een heleboel zaken goed gaan en in ontwikkeling zijn, maar ook dat er een aantal onderdelen te benoemen is waar het beter kan en beter moet. Daarbij worden een aantal aspecten genoemd die in algemene termen de te realiseren verbeteringen en behoeften aangeven. De Adviesraad constateert ook de nodige tekortkomingen, zoals afstemming en informatieoverdracht tussen de betrokken partijen, de voortdurende wachtlijsten voor veel soorten van zorg, ondersteuning en begeleiding, het opschalen en afschalen van jeugdhulp, de nazorg en de aard en omvang van de voorlichting. De Adviesraad gaat er vanuit dat er voorafgaand aan het opstellen van de regiovisie een grondige analyse heeft plaatsgevonden van de huidige situatie en de behoeften en doelen in voldoende detail en eenduidig zijn vastgesteld. Dit niet alleen voor de regio, maar ook specifiek voor de Gemeente Nissewaard.
1
B.
Beoogde doelen, voortgangs-bewaking en evaluatie
De uiteindelijke doelen dienen dusdanig duidelijk te worden vermeld in de regiovisie dat achteraf kan worden vastgesteld in hoeverre de doelstellingen van de strategische visie zijn behaald. De concretisering van het gestelde in de strategische visie zal gemonitord moeten worden, teneinde een tijdige realisatie van de beoogde ontwikkelingen en verbeteringen te kunnen borgen. De Adviesraad adviseert de voortgang in de uitwerking van de strategische visie intensief en structureel te monitoren en evaluatie-momenten in te plannen om te bepalen in hoeverre de doelstellingen zijn of worden behaald, teneinde eventueel tijdig te kunnen bijsturen. C.
Ontwikkelingen in de periode tot 2023
De gemeenten en aanbieders hebben een aantal onderdelen benoemd waar het beter kan en beter moet (de kosten, de behoefte aan grip op kwaliteit, het afschalen, de wachtlijsten en de informatievoorziening). De Regiovisie moet een start maken met de verbeteringen die vanaf 2023 kunnen starten met de (op)nieuw gecontracteerde partners. De Adviesraad adviseert in de periode tot 2023 waar mogelijk verbeteringen te bewerkstelligen bij de jeugdhulp in de Gemeente Nissewaard, waardoor de geconstateerde tekortkomingen niet nog twee jaar zullen blijven bestaan. De Adviesraad verzoekt om inzage in de beoogde verbeteringen in de periode tot 2023. D.
Ontwikkelingen in de periode tot 2025
In de Regiovisie wordt aan de gemeentebesturen gevraagd de ambitie uit te spreken om in 2025 meer vraagstukken in de lokale infrastructuur, met lokale voorzieningen en inzet van consultatie en advies, te kunnen oplossen. Dit suggereert dat de verbeteringen op basis van de Regiovisie pas over 4 jaar te verwachten zijn. De meest essentiële delen van de 19 gedefinieerde bouwstenen voor de versterking van de jeugdhulp, dienen te worden gerealiseerd binnen de lokale infrastructuur. De Regiovisie geeft aan dat gemeenten de ruimte behouden om hun eigen keuzen te maken in de wijze waarop zij hun lokale infrastructuur, en de lokale- of wijkteams als belangrijk onderdeel daarbinnen, organiseren. De verbeteringen in de lokale infrastructuur dienen dus met name door een gemeentebestuur, samen met lokale partijen en uitvoerders, op basis van eigen keuzes te worden gerealiseerd. De Adviesraad adviseert om de benodigde verbeteringen in de jeugdhulp, met name binnen de lokale infrastructuur, aanmerkelijk eerder te realiseren dan de ambitie volgens de Regiovisie. E.
Casusregisseur als vast aanspreekpunt en vaste hulpverleners en begeleiders
De Regiovisie geeft aan dat een steviger rol voor de casusregisseur nodig is, hetgeen vraagt om een investering in de rol van casusregisseur en de tijd die beschikbaar is voor casusregie. Daarnaast wordt de ambitie beschreven dat kinderen en gezinnen zoveel mogelijk één vaste contactpersoon krijgen en dat voorkomen moet worden dat we kinderen en gezinnen moeten ‘overdragen’ of dat zij met verschillende hulpverleners en begeleiders te maken krijgen. Continuïteit is het uitgangspunt. Dit zijn lokale aangelegenheden die in feite onafhankelijk zijn van een regiovisie en waarvan realisatie, zeker gezien de lange doorlooptijd voor uitvoering van de Regiovisie, direct in gang gezet kan worden. 2
De Adviesraad adviseert op korte termijn de reikwijdte en de bevoegdheden van de casusregisseur, ten aanzien van het hele palet aan betrokken partijen, vast te stellen en spoedig een aanvang te maken met de beoogde verbetering en versteviging van de rol van casusregisseur en de bedoelde continuïteit. F.
Ruimte voor professionals
Aangegeven is dat professionals de ruimte wordt gegeven om afspraken te maken. Dat heeft twee voordelen, namelijk dat consultatie en advies in een productiekeurslijf worden gedwongen en dat voorkomen wordt dat niet steeds afspraken moeten worden gemaakt over resultaat en duur. Daarmee neemt de benodigde tijd voor arrangeren af en resteert meer tijd voor het bieden van hulp. Daarbij is het van belang dat de rol duidelijk wordt van casusregisseur, die geacht wordt het hele traject te coördineren, met name in relatie tot de ruimte voor professionals. De Adviesraad adviseert maatregelen te treffen om zeker te stellen dat de zorg, ondersteuning en begeleiding, ondanks de vrijheden van professionals, op elkaar afgestemd wordt en blijft en dat de kwaliteit daarvan controleerbaar is en er voortdurend centraal inzicht bestaat in het gehele traject. G.
Coördinatie en afstemming jeugdhulp
Er zijn omstandigheden waarbij een kind/jongere wisselend dan wel achtereenvolgens in meerdere plaatsen of gemeenten verblijft. Een kind/jongere kan aansluitende perioden bij andere ouders/ opvoeders verblijven die in verschillende plaatsen/gemeenten wonen. Daarnaast kan een kind/jongere naar een andere gemeente verhuizen. De Adviesraad adviseert zorg te dragen dat de jeugdhulp op elkaar afgestemd en continue plaatsvindt, ongeacht in welke plaats een kind/jongere verblijft en welke gemeente de zorg regelt. H.
Keuze hulpverlening door jongeren en gezinnen
Als afspraak is in de Regiovisie opgenomen om jongeren vanaf 12 jaar en gezinnen een stevige rol te geven in de keuze voor de in te zetten hulp. Elke gemeente maakt een plan voor de manier waarop zij jongeren en gezinnen betrekt in de keuze voorde hulpverlening. De Adviesraad adviseert het bedoelde plan binnen redelijke termijn vast te stellen en de uitvoering daarvan voortvarend ter hand te nemen. I.
Privacy-aspecten bij uitvoering jeugdhulp
Bij de samenwerking en informatie-uitwisseling tussen de partijen in het kader van de jeugdhulp is privacy-(bescherming) altijd een aspect waar rekening mee gehouden moet worden. De Adviesraad adviseert de kwaliteit van zorg, ondersteuning en begeleiding te maximaliseren voor zover dit is toegestaan vanuit privacy-wetgeving. J.
Kadernota 2022 Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond
In de onlangs gepubliceerde Kadernota 2022 GRJR wordt gemeld dat het zorgverbruik in 2019 voor de gemeente Nissewaard lager is uitgevallen, waardoor het aandeel van de gemeente is gedaald van 8,44% naar 7,72%. De gemeente was één van de weinige gemeenten die binnen het budget bleven. In de Kadernota is een taakstelling opgenomen om de specialistische hulp in de regio de komende vier jaar met tenminste €10 miljoen te laten dalen (aandeel gemeente Nissewaard € 772.000,- ). 3
De Adviesraad adviseert de in de regiovisie vermelde leidende principes uitdrukkelijk voorrang te geven op de financiële taakstelling. K.
Invloed Corona-crisis en -maatregelen
De gaande Corona-crisis en getroffen maatregelen ter bestrijding daarvan zullen van invloed zijn op de ontwikkeling van jongeren. Dit zal in de nabije en verdere toekomst dan ook van invloed zijn op de aard en omvang van de benodigde jeugdhulp. De Adviesraad adviseert de gevolgen van de gaande Corona-crisis en -maatregelen op de aard en omvang van de benodigde jeugdhulp in de (nabije) toekomst te bepalen en eventueel op basis van de resultaten daarvan de regiovisie bij te stellen en waar nodig extra middelen te reserveren voor de jeugdhulp. L.
Maatwerk in de jeugdhulp
Voor het bereiken van de doelen volgens de leidende principes op een efficiënte wijze is maatwerk bij de jeugdhulp noodzakelijk. De Adviesraad adviseert ten aanzien van de jeugdhulp zoveel mogelijk maatwerk te betrachten en daarbij de regels maximaal ten gunste van de inwoners toe te passen. Tevens adviseren wij u dringend bij niet passende regels een hardheidsclausule toe te passen om te voorkomen dat inwoners in een onmenselijke positie komen te verkeren. M. Belangenbehartiging Er worden afspraken gemaakt door gemeenten en aanbieders om belangenbehartiging vanuit de regio beter te organiseren. Verzocht wordt de ASD Nissewaard bij deze ontwikkeling te betrekken en daarover op korte termijn afspraken te maken. N.
Participatiebijeenkomsten gericht op innovatie van de jeugdhulp
De komende jaren worden vanuit de Stuurgroep Transformatie brede participatiebijeenkomsten in de regio en subregio’s georganiseerd gericht op innovatie van de jeugdhulp. De beleidsadviseur heeft aangeven dat de ASD Nissewaard voor deze bijeenkomsten zal worden uitgenodigd. O.
Betrokkenheid ASD Nissewaard
U wordt verzocht de Adviesraad op de geëigende momenten te informeren over de voortgang in de activiteiten en de resultaten van de nadere invulling van de regiovisie en de invoering van de ontwikkelde maatregelen. De Adviesraad wil graag participeren in de ontwikkelingen die het vervolg zijn op en invulling geven aan de Regiovisie Jeugdhulp. Verzocht wordt op korte termijn contact op te nemen met de ASD Nissewaard om afspraken te maken over de inbreng bij deze ontwikkelingen. De Adviesraad verzoekt u het onderhavige advies ook ter kennis te brengen aan de Raadscommissie Sociaal Domein en de Gemeenteraad. De Adviesraad vertrouwt er op spoedig een schriftelijke reactie van u te mogen ontvangen.
4
Met vriendelijke groet,
Namens de Adviesraad Sociaal Domein Nissewaard A.M. Koopman-van Kouwen, Voorzitter
5