13.Memo Delta corridor; Delta Corridor handout met regionale benefits - dec 2021

DELTA CORRIDOR Nieuwe infrastructuur verbindt industrieclusters in binnen- en buitenland

Een schaalsprong op het gebied van verduurzaming, een impuls voor de economie en behoud van de strategische positie in energie- en grondstoffenlevering aan Noordwest-Europa. Het project Delta Corridor dat industrieclusters in binnen- en buitenland verbindt, is belangrijk op uiteenlopende terreinen.

Tijdige aanvoer van waterstof, (synthetische) LPG en (bio) propeen in combinatie met de CO2-afvoer helpt de industrie versneld te verduurzamen en emissies drastisch terug te brengen. Dat is een belangrijke bijdrage aan het realiseren van de klimaatdoelen en de grondstoffentransitie. Ook verlaagt veilig leidingtransport de druk op vervoer per spoor.

De overheid bestempelt de Delta Corridor als een project van nationaal belang. Dat betekent in de praktijk meer overheidsregie om te komen tot een versnelde aanleg van de nieuwe bundel buisleidingen van Rotterdam via MoerdijkGeertruidenberg-Tilburg-Venlo richting industriecluster Chemelot en aansluitend Duitsland (en mogelijk ook Vlaanderen).

De Delta Corridor draagt bij aan het toekomstig verdienvermogen van Nederland. De internationale connectie geeft het project immers een stevige basis en stelt de strategische rol van Nederland in Noordwest-Europa veilig. Een nieuwe verbinding met andere industrieclusters versterkt de concurrentiepositie van de industrie en langs het ondergrondse tracé zijn meekoppelkansen binnen handbereik voor het lokale bedrijfsleven.

Schaalsprong verduurzaming en economische meerwaarde Het terugdringen en uiteindelijk stopzetten van de opwarming van de aarde raakt het leven van alledag. Burgers, bedrijven en overheden staan voor nieuwe keuzes om invulling te geven aan het nationale klimaatakkoord, de nieuwe Europese voorstellen in het kader van ‘Fit for 55’ en het klimaatakkoord van Parijs. Bedrijven zullen industriële processen moeten verduurzamen om de uitstoot van broeikasgassen als CO2 aanzienlijk terug te brengen. Voorwaarde is dat de industrie tijdig kan beschikken over voldoende duurzame gronden brandstoffen. Daarvoor is in ons land nieuwe infrastructuur nodig. Gezien de klimaateisen gaan bedrijven zich steeds meer vestigen op plaatsen waar zij zich verzekerd weten van voldoende en juiste infrastructuur. Kortom, niet alleen verduurzaming

1

maar ook economische, regionale ontwikkeling en toekomstig verdienvermogen zijn afhankelijk van infrastructuur. Overheid heeft belangrijke keuze gemaakt Kansen benutten betekent keuzes maken. Afwachten leidt tot onzekerheid en risico’s dat investeringen elders neerslaan. De overheid heeft inmiddels een belangrijke keuze gemaakt. Het Rijk nam in november 2021 de Delta Corridor op in het Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (MIEK). De Delta Corridor is van groot nationaal belang en past daarom in het overheidsprogramma voor versnelde aanleg.

DE DELTA CORRIDOR IS VAN GROOT NATIONAAL BELANG

Inmiddels studeren Havenbedrijf Rotterdam en de Rotterdam Rijn Pijpleiding Maatschappij (RRP) op de technische haalbaarheid van de leidingen en werkt het Havenbedrijf Rotterdam daarbij nauw samen met het Rijk. Het plan is om een publiek-private samenwerking te ontwikkelen, waarbij ook andere partijen zich kunnen aansluiten. In deze fase zal meer inzicht worden verkregen in de vraagzijde voor het aantonen van nut en noodzaak. De inzet is er op gericht om benodigde volumes waterstof, (synthetische) LPG en (bio) propeen aan te leveren waarmee de industrie in Nederland, Noordrijn-Westfalen en mogelijk ook Vlaanderen een schaalsprong kan maken in de verduurzaming van industriële processen. Tegelijkertijd wordt CO2 in de tegenovergestelde richting getransporteerd om onder de Noordzee op te slaan. Dergelijke opslag is een tijdelijke voorziening. Deze buis kan in de toekomst ook waterstof vervoeren. De meerwaarde hiervan wordt in de lopende verkenningsfase verder onderzocht.

Verbinden van industrieclusters Het slim verbinden van verschillende industrieclusters in binnen- en buitenland biedt aantrekkelijke schaalvoordelen. Daarom wordt inmiddels ook gekeken naar de haalbaarheid van een buis voor circulaire producten en een extra gelijkstroomverbinding zodat groene stroom van offshore windparken dieper in het binnenland geleverd kan worden zonder netproblemen.

HET PLAN IS OM EEN PUBLIEK-PRIVATE SAMENWERKING TE ONTWIKKELEN, WAARBIJ OOK ANDERE PARTIJEN ZICH KUNNEN AANSLUITEN

Meekoppelkansen in de regio, lokaal aanzienlijk minder overlast De Delta Corridor biedt een scala aan regionale en lokale meekoppelkansen langs het tracé. Het gaat hierbij om mogelijkheden op het gebied van verduurzaming en economische ontwikkeling voor onder andere energiecentrales, cementindustrie, glasindustrie, maar ook woningbouw en de ontwikkeling van bijvoorbeeld laad/bunkerstations voor waterstof voor vrachtverkeer en scheepvaart. Een ondergrondse verbinding brengt tevens de belasting van vervoer over water, weg en spoor aanzienlijk terug. Ter illustratie: één buisleiding vervoert in een etmaal ruim 100.000 ton. Over het spoor zijn dat per dag ruim 80 treinen. Over de weg zijn dat meer dan 4.000 ritten. De binnenvaart heeft hier 45 schepen voor nodig. Ondergronds transport reduceert de uitstoot van CO2 en stikstof met 95%. Verder heeft onderzoek uitgewezen dat de overschrijdingen van de veiligheidsnormen op de Brabantroute in de toekomst zullen toenemen en een structureel karakter krijgen als gevolg van de groeien de transportvraag. Een ondergronds leidingsysteem is aantoonbaar veiliger. Tot slot is een gelijktijdige aanleg van verschillende buisleidingen eenvoudigweg efficiënt. Berekend is dat het de aanlegkosten met circa 25% terugbrengt, terwijl de procedures met betrekking tot vergunningen gezamenlijk in behandeling kunnen worden genomen.

Voor omwonenden geeft een dergelijk traject aanzienlijk minder overlast aangezien de grond slechts één keer open hoeft.

Strategische positie Zuid-Nederland Op landelijk niveau versterkt de Delta Corridor de positie van Rotterdam als grondstoffenhub voor Noordwest-Europa. Al sinds de jaren zestig wordt ruwe olie die in Rotterdam wordt ingenomen via ondergrondse infrastructuur vervoerd richting met name Duitsland. Met de Delta Corridor kan Rotterdam de strategische positie als energiehaven voor omringende landen 2

behouden en verder uitbreiden. Invoer, productie, gebruik en doorvoer van (groene) waterstof speelt hierbij een sleutelrol. De Delta Corridor draagt in die zin bij aan de toekomstige economische waarde van Rotterdam voor de nationale economie; nu 385.000 arbeidsplaatsen en een toegevoegde waarde van ruim €45 miljard. Het is belangrijk dat verdienvermogen ook voor de toekomst veilig te stellen.

Eenzelfde rol speelt Moerdijk voor de verduurzaming in Brabant waar bedrijven de productaanvoer via de Delta Corridor nodig hebben voor verdere verduurzaming. Voor Limburg functioneert de Delta Corridor als groeimotor voor economie en werkgelegenheid. De bundel buisleidingen verzekert de industrie in Chemelot — de grootste chemie- en materialensite van ons land — van betrouwbare, veilige aan- en afvoersystemen waarmee het cluster de bestaande strategische positie verder kan versterken.

Daarnaast zijn de leidingen belangrijk voor de transitie van de industrie naar een meer duurzame manier van produceren. Dit ondersteunt de economische bijdrage van Chemelot aan de regionale en nationale economie — nu en in de toekomst. Nu al staat Chemelot voor ruim 8.000 directe arbeidsplaatsen.

DELTA CORRIDOR NOODZAKELIJK VOOR VERDUURZAMING INDUSTRIECLUSTERS MOERDIJK EN CHEMELOT

Legenda Beoogd tracé Delta Corridor Mogelijke buisleidingbundel LPG/propeen, CO₂ en H₂

Depleted gas fields

Utrecht H₂ Terminals

Arnhem Rotterdam

Moerdijk

Gelsenkirchen

Vlissingen Venlo

Terneuzen

Duisburg

Antwerpen Gent

Beoogd tracé Delta Corridor Een schets van het tracé van de Delta Corridor. Uiteindelijke tracékeuze en ruimtelijke inpassing zijn onderdeel van toekomstige besluitvorming.

Chemelot Keulen / Wesseling

Bron: MIEK overzicht 2021, Ministerie van Economische Zaken en Klimaat

Planning Met de huidige planning zou de Delta Corridor in 2025 operationeel moeten zijn voor het Nederlandse traject. Internationale connecties kunnen dan op zijn vroegst in 2026 volgen. Daarbij wordt de planning vooral gedreven door de nationale klimaatdoelstellingen en de vraag van de industrie in Nederland en omringende landen naar met name de aanvoer van waterstof en afvoer van CO2.

3

De totale investering voor het traject in Nederland bedraagt volgens de huidige inschatting circa €1,8 miljard. Op basis van de businesscase en de publiekprivate ketensamenwerking zal blijken hoeveel behoefte bestaat aan eventuele cofinanciering vanuit diverse overheden en de EU.