13.Bericht Oekraine gemeenteraad nr 1; 5 april 2022
Tekst van het document
Bericht Oekraïne tbv gemeenteraad Nr 1, 5 april 2022
Geachte raadsleden Op 4 maart jl. heb ik u een eerste keer geïnformeerd over de oorlog in Oekraïne en de beginnende vluchtelingenstroom richting het westen. Deze vluchtelingenstroom leidde er toe dat in de regio Rotterdam Rijnmond samengewerkt wordt om de Oekraïense vluchtelingen op te vangen. Zo wordt door de Veiligheidsregio Rotterdam Rijnmond (VRR) onder andere de opvang en medische zorg gecoördineerd. De opvang van Oekraïense vluchtelingen is een verantwoordelijkheid van de gemeente. Dat betekent dat naast enkele coördinerende activiteiten van de VRR de gemeente zelf veel moet doen. De uitvoering is tot stand gekomen in een periode waarin veel onduidelijk en onzeker is. Continue is en wordt geschakeld om passende opvang te organiseren, hulpvragen te kunnen beantwoorden en de vluchtelingen in staat te stellen enigszins tot rust te kunnen komen. De komende periode kan toegewerkt worden naar een meer stabiele situatie. Met de start van de nieuwe gemeenteraad is er nu een goed moment om de laatste informatie over de opvang in Nissewaard met u te delen. Dit bericht is u op korte termijn aangeboden vanwege de uitzonderlijke situatie en heeft daarom een uitzonderlijke procesgang. Landelijk en regionaal wordt veel informatie gedeeld.
Deze informatie kan met name gevonden worden op: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/opvang-vluchtelingen-uit-oekraine of https://www.rijnmondveilig.nl/oekraine/ Voor meer lokale informatie kunt u naar de website van de gemeente Nissewaard: https://www.nissewaard.nl/nieuws-1/oekraine.htm
Hoeveel opvangplekken zijn er nodig? Begin maart is in het algemeen bestuur van VRR afgesproken dat in de regio 2.000 opvangplekken gerealiseerd worden. Het college heeft dit vertaald naar 175 opvangplekken voor Nissewaard. Het aantal van 2.000 bleek als snel niet toereikend. Eind maart circuleerden aantallen tussen de 8.000 en 10.000 opvangplekken en ook nu is nog geen zekerheid te geven. Op basis van deze aantallen houdt het college er rekening mee dat misschien wel zo’n 600 opvangplekken in Nissewaard gerealiseerd moeten worden. Het vinden van opvang is geen gemakkelijk opgave omdat er vrijwel geen vastgoed is wat gemakkelijk in te zetten is. Er wordt ingezet op langdurige opvang op tijdelijke locaties omdat niet duidelijk is wanneer Oekraïense vluchtelingen zullen terugkeren dan wel welke groep lang in Nederland zal blijven. De langdurige opvang wordt zo veel als mogelijk nabij voorzieningen en scholen geplaatst om de integratie te bevorderen. 1
Naast het bieden van gemeentelijke opvang is er opvang door particulieren. Zover nu bekend zijn er ongeveer 75 personen die door particulieren huisvesting aangeboden hebben gekregen. De mogelijkheid is reëel dat verschillenden van deze opgevangen vluchtelingen op een later moment opgevangen moeten worden door de gemeente.
Opvanglocaties Om de eerste noodopvang te kunnen bieden is besloten om naast het gebruik van opvang De Boeg een tweetal hotels (Carlton Hotel en Atlas Hotel) in te zetten voor in totaal zo’n 100 opvangplekken. Hiermee was Nissewaard de tweede gemeente in de regio die opvangplekken kon aanbieden. Na noodopvang is het bieden van langdurige opvang noodzakelijk. Vanaf mei worden zo’n 200 plekken gerealiseerd door het aanpassen van het kantoorpand aan de P.J. Bliekstraat 5 en het plaatsen van woonunits op het parkeerterrein van het Spijkenisse Medisch Centrum. De voorbereidingen zijn in volle gang, zodat dan de overgang van noodopvang naar langdurige opvang verzorgd kan worden. Hiermee zijn er alsnog zo’n 400 opvangplekken nodig. Momenteel wordt verkend op welke locaties dit gerealiseerd kan worden. Hierbij zijn de kosten voor het gebruiksklaar maken fors en de bekostiging relevant. Het college gaat er vanuit dat de verbouwings- en plaatsingskosten door de Rijksoverheid worden vergoed. Opvang en begeleiding Zeker bij het begin van de opvang was nog veel onduidelijk. Gekozen is om allereerst de gevluchte Oekraïners de eerste praktische hulp en medische zorg te bieden. De medewerkers bevolkingszorg hebben zich hiervoor praktisch ingezet en waar nodig een luisterend oor geboden. Mooi was dat zich al snel enkele tolken meldden die hierbij ingezet konden worden.
Kort na de eerste opvang is gestart met de registratie van de vluchtelingen. Hiermee kon meer inzicht verkregen worden in de groep die opgevangen was en kon ook vastgesteld worden of opvang binnen Nissewaard wordt aangeboden of dat iemand zich alsnog diende te melden bij het Asielzoekerscentrum in Ter Apel. Vluchtelingen uit de Oekraïne mogen zich inschrijven bij de gemeente, krijgen direct een BSN nummer en kunnen daardoor bijvoorbeeld ook snel aan het werk. Vanuit de opvanglocaties horen we dat de mensen beginnen te landen op hun nieuwe verblijfplek. De primaire levensbehoeften zijn voorzien. Er ontstaat bij de mensen ruimte om na te denken over o.a. werk en scholing van hun kinderen. Zorg Voor de huisartsenzorg is afgesproken dat er in Nissewaard voor geheel Voorne Putten een locatie voor het spreekuur met huisartsen wordt gerealiseerd. Tevens zijn afspraken gemaakt met verloskundigen en een tandarts. Voor meer specialistische zorg is via de Veiligheidsregio een regionaal aanbod verzorgd. De GGD ziet toe op het testen en vaccineren tegen COViD19. Aanmelding initiatieven en materialen Al snel meldden Nissewaarders zich bij de gemeente omdat zij een bijdrage wilden leveren of gewoon een leuk idee hadden. Om al deze meldingen goed te kunnen verzamelen en verwerken is het emailadres oekraine@nissewaard.nl geopend.
Daarnaast is in de Boekenberg een ruimte beschikbaar gesteld om materialen te verzamelen. Ook dit was zo succesvol dat besloten moest worden om de inzameling (tijdelijk) te stoppen. Er is overweldigend veel aangeboden. 2
De komende periode wordt in overleg met vrijwilligers en o.a. sportverenigingen bepaald welke activiteiten aangeboden kunnen worden. Daarnaast zijn er bijvoorbeeld mogelijkheden voor de Oekraïners om met de kinderen naar dierentuin Blijdorp te gaan. Het is belangrijk dat de mensen onderdeel gaan uitmaken van onze samenleving. Hiervoor vragen we ook weer de hulp van vrijwilligers. Leefgeld Het is belangrijk dat de Oekraïners zelf weer meer de ruimte krijgen om hun dag in te richten en bijvoorbeeld zelf boodschappen te doen. Mede daarom is besloten dat er op nieuw te openen bankrekeningen, waaraan verschillende banken medewerking verlenen, leefgeld wordt gestort. Onderwijs De korte termijn voorzieningen voor onderwijs en dagbesteding, zijn vooral gericht op het zo snel mogelijk hervatten van het eigen Oekraïense onderwijs. Digitaal, via het Oekraïense ministerie van Onderwijs en met ondersteuning van docenten uit de Oekraïne die als vluchteling in Nissewaard zijn. Leerlingen lopen dan zo min mogelijk achterstand op en krijgen op korte termijn weer een vast dagritme in een bekende en vertrouwde context. Tevens wordt er met de scholen, kinderopvang en partners in de stad nagedacht over hoe op de middellange termijn het aanbod kinderopvang en (nieuwkomers)onderwijs eruit komt te zien. Dat vraagt nog wel even de nodig tijd en afstemming. Inzet is om vanaf 11 april a.s.
het schoolgebouw aan de Lena Schenkplein beschikbaar te stellen voor het onderwijs en dagbesteding aan de Oekraïense vluchtelingenkinderen. Veiligheid Het is van groot belang dat net aangekomen Oekraïense vluchtelingen zich veilig weten en voelen. Regionaal en lokaal is er veel aandacht aan het voorkomen van ronselpraktijken en of dat zij betrokken worden bij criminele en verboden activiteiten. Financiën In het begin was er geen enkele duidelijkheid over de bekostiging van de opvang. Vanuit de regio is ingezet op een regeling vanuit de rijksoverheid om de verschillende kosten voor o.a. opvanglocaties, leefgeld, onderwijs en begeleiding vergoed te krijgen. Uitgangspunt is dat de gemeente er financieel niet op achteruit gaat. Het kabinet werkt aan een bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne, die gemeenten in staat stelt de opvang te financieren en hier verantwoording over af te leggen. De inwerkingtreding van deze specifieke uitkering is beoogd medio april. Om in de tussentijd uitgaven te kunnen doen, is door het college een raadsvoorstel voor een budget Opvang vluchtelingen Oekraïne aangeboden aan de gemeenteraad. Het budget wordt onttrokken aan de Algemene reserve. De vergoedingen van de rijksoverheid worden toegevoegd aan de Algemene reserve. -x-x-
3