CConstaterende datNijkerk
Koppel je AI →
Document · PDF

2025-032 Bijlage 2 MeerjarenPrognose Grondbedrijf 2025

Commissie I 19 mei 2025, gemeente NijkerkBij agendapunt: Voorlopige jaarstukken 202417.418 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

MEERJARENPROGNOSE GRONDBEDRIJF 2025

MeerjarenPrognose Grondbedrijf 2025 bij Jaarrekening 2024

datum 21/03/2025

status definitieve versie

portefeuillehouder A.M.W. Rohen

behandeld door P. de Bruijn M. Langerak

Voorblad: De Bloesemgaarde in Doornsteeg

MPG 2025

Pagina 2 van 50

Inhoudsopgave 1.

Inleiding ............................................................................................................................... 4

2.

Systematiek .......................................................................................................................... 5

3.

Marktontwikkelingen ............................................................................................................ 7

4.

Rekenparameters ............................................................................................................... 11

5.

Grondexploitaties ............................................................................................................... 13 Nijkerkerveen ........................................................................................................................ 14 5.1.1 Deelplan 3.............................................................................................................................. 15 Nautenaseweg ....................................................................................................................... 17 Arkerpoort ............................................................................................................................. 19 De Flier .................................................................................................................................. 21 Spoorkamp fase 1 + locatie zwembad................................................................................... 23 Stadshaven Nijkerk ................................................................................................................ 25 PaasbosPark, Bizetlaan en Wulfshoeve................................................................................. 27

6.

Doornsteeg ......................................................................................................................... 29 Doornsteeg: fase 1 ................................................................................................................ 30 Doornsteeg: fase 2 ................................................................................................................ 30 Doornsteeg: fase 3 ................................................................................................................ 31 Deelplanoverstijgende investeringen.................................................................................... 32 Doornsteeg op totaalniveau .................................................................................................. 34

7.

Strategische gronden .......................................................................................................... 35 Nijkerkerveen deelplan 2 (Landelijk) ..................................................................................... 35 Nijkerkerveen deelplan 4 ...................................................................................................... 35 Spoorkamp fase 2 .................................................................................................................. 35 Nijverheidsstraat 7 ................................................................................................................ 36

8.

Private projecten ................................................................................................................ 37

9.

Projectresultaten ................................................................................................................ 40

10. Programmabegroting .......................................................................................................... 43 11. Vennootschapsbelasting ..................................................................................................... 44 12. Risicoanalyse ...................................................................................................................... 45 13. Reserve Bouwgrondexploitatie............................................................................................ 46 14. Conclusies & Besluiten ........................................................................................................ 49

MPG 2025

Pagina 3 van 50

1. Inleiding Voor u ligt de MeerjarenPrognose Grondbedrijf (MPG) 2025. Hierin wordt de gemeenteraad integraal geïnformeerd over de financiële stand van zaken en ontwikkelingen van de projecten binnen het Grondbedrijf. Op basis van inzicht in het programma, de financiën en de risico’s is het mogelijk om efficiënte keuzes te maken voor de toekomst. De MeerjarenPrognose Grondbedrijf wordt tweemaal per jaar opgesteld. De jaarlijks verplichte herziening wordt aangeboden bij de Jaarrekening. Daarnaast biedt de gemeente Nijkerk met de tMPG een tussentijds inzicht bij de Programmabegroting. De MPG 2025 geeft de stand van zaken weer per 1 januari 2025 waarbij de resultaten worden vergeleken met die van de tussentijdse rapportage uit 2024 (tMPG 2024).

Leeswijzer In de MPG 2025 komen de volgende zaken aan bod: ▪ Systematiek. In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de systematiek van de MPG, waaronder de berekeningsmethodiek en het type projecten. ▪ Marktontwikkelingen. In hoofdstuk 3 worden de huidige marktomstandigheden belicht alsmede de effecten daarvan op de grondexploitaties. ▪ Rekenparameters. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de rekenparameters die in de grondexploitaties worden gehanteerd. ▪ Grondexploitaties. In hoofdstuk 5 worden de vastgestelde grondexploitaties toegelicht en worden de actualisaties inzichtelijk gemaakt. ▪ Doornsteeg. In hoofdstuk 6 staat project Doornsteeg centraal waarbinnen sprake is van meerdere deelcomplexen en zowel een actief als een faciliterend grondbeleid. ▪ Strategische gronden en aankopen. In hoofdstuk 7 worden de gronden en aankopen toegelicht die door de gemeente nog niet in exploitatie zijn genomen. ▪ Private projecten. In hoofdstuk 8 staan enkele private projecten centraal die gezien de omvang relevant zijn voor het (programmatische) totaalbeeld. ▪ Projectresultaten. In hoofdstuk 9 wordt een overzichtelijke samenvatting van de projecten gegeven. ▪ Programmabegroting. In hoofdstuk 10 wordt ingegaan op de raakvlakken tussen de projecten binnen het Grondbedrijf en de Programmabegroting. ▪ Vennootschapsbelasting.

In hoofdstuk 11 staat de reikwijdte van de Vpb-plicht voor het Grondbedrijf centraal. ▪ Risicoanalyse. In hoofdstuk 12 wordt ingegaan op de uitgevoerde risicoanalyse, de hierbij benoemde risico’s en het bijbehorende risicoprofiel. ▪ Reserve Bouwgrondexploitatie. In hoofdstuk 13 wordt ingegaan op het benodigde weerstandsvermogen en het verloop van de Reserve Bouwgrondexploitatie. ▪ Conclusies & Besluiten. In hoofdstuk 14 worden de conclusies van de MPG 2025 op hoofdlijnen toegelicht.

MPG 2025

Pagina 4 van 50

2. Systematiek Aanpak De grondexploitaties zijn voor het laatst geactualiseerd met de tMPG 2024. Het proces om te komen tot geactualiseerde grondexploitaties heeft in enkele stappen plaatsgevonden. In de eerste plaats worden de uitgangspunten voor de actualisatie bepaald aan de hand van vier belangrijke P’s: ▪ Programma. Indien noodzakelijk wordt het beoogde programma voor woningbouw en bedrijvenlocaties aangepast aan de gewijzigde marktbehoefte. Voor de onderbouwing van de marktvraag dienen actuele behoefteramingen voorhanden te zijn. ▪ Planning. Voor een realistische planning van de gronduitgifte wordt onder meer aangesloten bij de realisatiecijfers van de grondverkopen over de afgelopen jaren. Ook worden contractuele afspraken en marktontwikkelingen in acht genomen. Op portefeuilleniveau is het van belang dat geen onrealistische pieken in de afzet ontstaan. ▪ Prijzen. Voor zover prijzen nog niet zijn vastgelegd in overeenkomsten worden gehanteerde grondprijzen op prijspeil 2025 zoveel mogelijk onderbouwd door middel van concrete grondtransactiecijfers en onafhankelijke waarde-adviezen of taxaties. ▪ Parameters. Belangrijke indices binnen grondexploitaties zijn de gehanteerde inflatieparameters voor kosten- en opbrengstenstijging en de gemeentelijke rekenrente. Aan de hand van marktcijfers en adviesrapportages worden de inflatieparameters jaarlijks onderbouwd.

In de tweede plaats vindt de herijking plaats. In deze fase zijn de (civiele) projectleiders de belangrijkste gesprekspartners van het Grondbedrijf. De projectleiders zijn volledig op de hoogte van de stand van zaken in het project, pikken in overleggen signalen vanuit de markt op en zijn verantwoordelijk voor het gehele project. Op basis van het cijfermatige vergelijk is met de (civiele) projectleiders besproken of budgetten naar boven of naar beneden moeten worden bijgesteld. Hierbij staan ook aanpassingen in de fasering van kosten en opbrengsten centraal.

Rekensystematiek De exploitaties zijn doorgerekend met toepassing van de zogenaamde Dynamische Eindwaarde Methode. Hierbij wordt rekening gehouden met rente en inflatieparameters voor kosten- en opbrengstenstijging gedurende de voorziene looptijd van het project. In de berekening van de Dynamische Eindwaarde Methode komt een aantal begrippen voor, te weten de nominale waarde, eindwaarde en netto contante waarde. ▪ Onder nominale waarde wordt verstaan het saldo van kosten en opbrengsten zoals deze bekend zijn op het moment dat het kasstroomoverzicht wordt opgesteld. In de nominale waarden worden renteen indexatie-effecten niet verdisconteerd. ▪ Onder eindwaarde wordt verstaan het saldo dat ontstaat op het einde van de looptijd van het project, dus wanneer de vermoedelijke einddatum is bereikt. In dit resultaat zijn de invloeden van rente en inflatie wel verwerkt. De eindwaarde is letterlijk de waarde van een project op de voorziene einddatum. ▪ Onder netto contante waarde wordt verstaan het saldo dat ontstaat wanneer het saldo op eindwaarde wordt teruggerekend naar de prijspeildatum. Op deze wijze worden de projecten, ondanks verschillende looptijden, onderling vergelijkbaar. Daarnaast geeft de netto contante waarde de waarde van het project per heden weer. Om deze reden is dit de meest gebruikte vorm om het projectresultaat weer te geven.

Immers, de netto contante waarde is de enige vorm van projectresultaat die niet alleen projecten onderling vergelijkbaar maakt maar ook aansluit op de geldwaarde van vandaag. MPG 2025

Pagina 5 van 50

Vergelijking resultaten In de MPG 2025 worden de resultaten vergeleken met de resultaten in de tMPG 2024. Onderstaand wordt kort toegelicht hoe de vergelijkingstabel moet worden gelezen. De begrippen van de rekensystematiek komen hierbij terug. Het nominale resultaat en het eindwaarderesultaat worden vergeleken met het nominale resultaat en het eindwaarderesultaat van de tMPG 2024. De netto contante waarde, ofwel de huidige waarde van de projecten, wordt niet rechtstreeks vergeleken met het resultaat op netto contante waarde in de tMPG 2024. Het resultaat wordt namelijk eerst vergelijkbaar gemaakt door de prijspeildatum te verschuiven naar 1 januari 2025. Hierbij wordt feitelijk het resultaat in de tMPG 2024 vermenigvuldigd met eenmaal de disconteringsvoet (op basis van 1 jaar verschuiving van het prijspeil). Indien binnen een grondexploitatie tussentijdse winsten zijn genomen, dan zijn deze volledigheidshalve ook in de vergelijkingstabel opgenomen.

Type projecten Binnen de MPG worden vier soorten projecten onderscheiden. ▪ Grondexploitaties Als eerste categorie worden de Bouwgronden In Exploitatie (BIE) weergegeven als aparte projectbladen. Een BIE is een grondexploitatie in uitvoering. Hierbij zijn de ruimtelijke kaders bekend en is de grondexploitatie door de gemeenteraad vastgesteld. Per project wordt ingegaan op de geactualiseerde en herijkte versie van de grondexploitatie. ▪ Gemengde projecten Als tweede categorie worden de gemengde projecten benoemd, waarbij het project zich kenmerkt door zowel een actief als faciliterend grondbeleid. Conform het BBV dienen dergelijke projecten administratief te worden opgeknipt. Teneinde het totaaloverzicht te bewaken, worden gemengde projecten als aparte categorie gepresenteerd. ▪ Strategische gronden en aankopen Als derde categorie worden de strategische gronden en aankopen onder de MVA (materiële vaste activa) behandeld. Voor de strategische gronden en aankopen zijn nog geen ruimtelijke kaders en een grondexploitatie vastgesteld. Per project is een toelichting gegeven op de huidige stand van zaken. ▪ Private projecten Als vierde categorie wordt een aantal private projecten behandeld. Deze projecten betreffen geen vastgestelde gemeentelijke grondexploitatie omdat de gemeente geen te ontwikkelen gronden in bezit heeft.

In de regel maakt de gemeente wel afspraken met de initiatiefnemer over het verhalen van de gemeentelijke (plan)kosten ten behoeve van het beoogde bouwplan. In dit geval kan sprake zijn van een faciliterende exploitatie.

Geheime bijlage Bij de MPG 2025 is een geheime bijlage toegevoegd. In deze bijlage wordt relevante projectinformatie weergegeven waarvan openbaarheid schadelijk zou kunnen zijn voor de (onderhandelings)positie van de gemeente. Het gaat hierbij met name om informatie over cashflows, budgetten, risico’s en overeenkomsten.

MPG 2025

Pagina 6 van 50

3. Marktontwikkelingen Marktsituatie en vooruitzicht In de periode 2014 tot 2020 is de algehele economische tendens te beschrijven als een opgaande lijn. Als gevolg van de coronapandemie is deze trend in 2020 echter doorbroken. Volgens cijfers van het CBS is de omvang van de Nederlandse economie in 2020 met gemiddeld 3,9% gekrompen. In de twee jaren hierop volgde echter weer een groei van het BBP met 6,3% respectievelijk 5,0%. In 2023 was sprake van een matige groei van 0,1%. Het voorlopige cijfer voor 2024 toont een groei van 0,9%. De onderlinge samenhang tussen de conjunctuur en de vastgoedmarkten is complex. Ondanks de coronapandemie en kortstondige recessie zijn de woningprijzen in de periode 2020 tot medio 2022 verder gestegen. In tegenstelling tot nieuwbouw zijn de prijzen van bestaande koopwoningen in het tweede halfjaar van 2022 juist gedaald. In 2023 is de gemiddelde verkoopprijs echter weer toegenomen met 5,3%. Deze ontwikkeling is in 2024 in hoge mate doorgezet. In 2024 werd voor ruim 67.000 nieuw te bouwen huur- en koopwoningen een vergunning afgegeven (CBS). Dat is ongeveer 21 procent meer dan in 2023 toen een aantal van ruim 54.000 vergunningen werd bereikt. Het speerpunt van het kabinet is om de productie te verhogen naar 100.000 nieuwbouwwoningen per jaar in de periode tot 2030.

Een dergelijk aantal lijkt op korte termijn niet realistisch is, bijvoorbeeld vanwege een tekort aan betaalbare bouwgrond en onvoldoende uitvoeringskracht. De Rabobank stelt echter wel dat het aantal woningen in de pijplijn ruimte suggereert voor een stijging van de woningbouw. Doordat sommige projecten vanaf 2022 stagneerden, is het aantal woningbouwprojecten waarvan de bouw nog niet is gestart, maar waarvoor al wel een vergunning is verleend flink opgelopen. Nu de markt weer aantrekt, kunnen deze projecten weer worden opgestart. Ook de toegenomen werkvoorraden bij woningbouwbedrijven wijzen op ruimte voor verder herstel van de woningbouw in 2025. Het Rijk, overheden, corporaties en marktpartijen hebben op de Woontop 2024 concrete afspraken gemaakt over hoe ze de realisatie van nieuwe woningen willen versnellen naar 100.000 woningen per jaar. Daarbij gaat het onder meer om het toewijzen van concrete locaties voor woningbouw, het schrappen van belemmerende regels en procedures, en het verbeteren van de samenwerking tussen overheden en de markt. Het resultaat van maatregelen die nu worden ingezet, zal echter pas over enkele jaren zichtbaar worden. Een nieuwe uitspraak van de Raad van State eind 2024 met betrekking tot stikstof draagt dan weer niet mee aan de gewenste versnelling en het wegnemen van belemmeringen.

Woningprijzen In de crisisperiode 2008-2013 kwam de gemiddelde prijsdaling van een woning in Nederland neer op ongeveer 19%. In 2014 was voor het eerst sinds de crisis sprake van een toegenomen woningwaarde. Hierna heeft het verdere herstel van de economie voor een positieve stemming op de vastgoedmarkt gezorgd. In het 2e kwartaal van 2022 kwam de prijs van een bestaande woning uit op een recordniveau van € 448.000 (NVM). Vanaf medio 2022 is sprake geweest van een prijsdaling. Deze dip was echter tijdelijk want sinds het tweede kwartaal van 2023 stijgen de prijzen weer. Daarbij kwam de gemiddelde verkoopprijs van een bestaande woning in het 4e kwartaal van 2024 uit op € 483.000, ofwel een stijging van 11,5% ten opzichte van een jaar eerder. Voor 2025 wordt een verder prijsstijging verwacht. Dit komt vooral door stijgende lonen, lagere hypotheekrentes en het grote woningtekort. De gemiddelde prijs van een verkochte nieuwbouwwoning kwam eind 2024 uit op € 470.000 (NVM), een stijging van 1,6% ten opzichte van eind 2023. De gemiddelde verkoopprijs van nieuwbouwwoningen is al meer dan twee jaar stabiel. Deze stabiliteit komt doordat er veel aandacht is voor betaalbare nieuwbouw. De MPG 2025

Pagina 7 van 50

toegenomen verkoop van duurdere grondgebonden woningen wordt gecompenseerd door de grote aanwas van kleinere woningen. Dit blijkt ook uit de flinke daling van het gemiddelde oppervlakte van de verkochte woningen. Twee jaar geleden was dit nog 119 m², maar inmiddels is dit afgenomen naar 103 m². Hoewel de totale verkoopprijs stabiel blijft, betalen kopers wel meer per vierkante meter. Zo steeg de gemiddelde prijs per vierkante meter in 2024 met ongeveer 8,7%. De gemiddelde prijs van nieuwbouw ligt eind 2024 voor het eerst lager dan die van bestaande woningen. Dit betekent echter niet dat nieuwbouwwoningen daadwerkelijk goedkoper zijn. De groepen waarop de gemiddelde prijzen door de NVM zijn gebaseerd, verschillen sterk. De verkochte nieuwbouw bestaat bijvoorbeeld voor een veel groter deel uit appartementen (51% versus 32%) en zijn gemiddeld kleiner. Deze verschillen beïnvloeden het gemiddelde prijsniveau. De Rabobank verwacht voor 2025 en 2026 dat de huizenprijzen stijgen met 8,6% respectievelijk 5,7%. De verwachting van ING Research is dat de prijsstijging dit jaar afvlakt en uitkomt op 5,5%. Dat de prijzen stijgen komt voornamelijk doordat de vraag naar woningen harder stijgt dan het aanbod. Ook economische factoren, zoals stijgende inkomens en daling van kapitaalmarktrentes, dragen bij aan een toenemende vraag en daarmee stijging van de huizenprijzen.

Hiertegenover staat de zogeheten uitpondgolf, ofwel de toename in het aanbod van koopwoningen doordat beleggers veel huurwoningen verkopen aan eigenaar-bewoners. In 2024 zijn de bouwkosten volgens het CBS met 2,9% gestegen, met name vanwege de gestegen loonkosten. Aangezien er nog steeds sprake van krapte op de arbeidsmarkt, is het de verwachting dat de lonen wederom gaan stijgen. Ook strengere milieueisen kunnen effect hebben op de bouwkosten. De verwachting is dat zal worden gestuurd op de milieuprestatie-eis van gebouwen. Dit vraagt om bijvoorbeeld om andere ontwerpen en materiaalgebruik, hetgeen kan resulteren in hogere bouwkosten. Regionale context In onderstaande grafiek is ingezoomd op de regionale context van de prijsontwikkeling van bestaande woningen in de afgelopen jaren. De gemiddelde prijsontwikkeling in Nederland is hierin afgezet tegen de gemiddelde prijsontwikkeling in de provincies Gelderland en Utrecht. Hieruit valt onder meer te concluderen dat in de jaren van herstel en groei de prijsontwikkeling in de provincie Gelderland over het algemeen lager uitvalt dan in Nederland. De jaren 2021 t/m 2023 vormen hierop een uitzondering. Toen was de prijsontwikkeling juist hoger (en in 2023 juist lager) dan gemiddeld in Nederland. Voor de provincie Utrecht geldt over het algemeen een omgekeerd beeld.

20,0% 18,0% 16,0% 14,0% 12,0% 10,0% 8,0% 6,0% 4,0% 2,0% 0,0% -2,0% -4,0% -6,0% -8,0%

Nederland Gelderland Utrecht

2014

MPG 2025

2015

2016

2017

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2024

Pagina 8 van 50

Woningbouwproductie Sinds 2009 is de woningbouwproductie in Nederland dramatisch gestagneerd. Van ongeveer 83.000 woningen in 2009 is de productie in enkele jaren tijd tot een historisch dieptepunt gedaald in 2014. In dat jaar zijn volgens het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) ongeveer 45.000 woningen gebouwd. In de jaren hierna is het aantal nieuwgebouwde woningen opgelopen, tot een niveau van ongeveer 70.000 woningen in de afgelopen jaren. In 2024 zijn ongeveer 69.000 nieuwbouwwoningen opgeleverd (CBS). Dat is iets minder dan de ruim 73.000 nieuwbouwwoningen uit 2023. De daling van het aantal nieuwbouwwoningen komt overeen met een lager aantal vergunde nieuwbouwwoningen in 2022 en 2023. Het aantal vergunde nieuwbouwwoningen is een indicator voor de bouw in de nabije toekomst. De gemiddelde doorlooptijd vanaf de vergunningverlening tot de oplevering is circa twee jaar. Door gebrek aan nieuwbouw kampt Nederland met een aanzienlijk en oplopend woningtekort. Dat betekent dat niet alle woonwensen vervuld kunnen worden op die plekken waar het aanbod achterblijft. Volgens de raming van Primos is het statistische tekort in 2024 gelijk aan 400.500 woningen, een toename van ruim 10.000 woningen in een jaar tijd. Naast het inlopen van het tekort zal de woningvoorraad ook uitgebreid moeten worden om de verwachte toename van het aantal huishoudens op te vangen.

Op basis van de nieuwe Primos-prognose 2024 is berekend dat tot en met 2030 ongeveer 993.000 woningen nodig zijn om het tekort in 2031 in te lopen tot 2% van de voorraad. In deze prognose is sprake van onzekerheden, met name ten aanzien van bevolkingsgroei door immigratie.

Overige vastgoedmarkten Ten tijde van het schrijven van de MPG 2025 zijn de jaarcijfers 2024 van de commerciële vastgoedmarkten nog niet beschikbaar op NVM Business. In deze paragraaf is daarom voor een groot gedeelte aangesloten op informatie uit het meest recente kwartaalbericht van NVM Business (Q4 2024). Kantoorruimte In totaal is ongeveer 1,025 miljoen m2 kantoorruimte verhuurd en verkocht in 2023. Daarmee lag de totale opname 18% hoger dan in 2023, vooral als gevolg van een explosieve groei in Amsterdam. Cushman & Wakefield stelt dat bedrijven inspelen op de wens om zich te positioneren als een aantrekkelijke werkgever. Hierbij vervult het kunnen bieden van een hoogwaardige en goed bereikbare werkomgeving een sleutelrol. De huidige zoekvraag vertaalt zich naar een langjarig stabiele aanbod- en leegstandontwikkeling bij een stijgend huurprijsniveau. Dit wijst op polarisatie op de kantorenmarkt. Kantoorgebruikers hanteren bij nieuwe huisvesting veelal dezelfde zoekvraag, wat een selectieve opwaartse druk vraagdruk veroorzaakt in het topsegment van de markt. Op dit moment bedraagt het beschikbare aanbod in Nederland ongeveer 4,2 miljoen m². De leegstand daalde naar 7,9% van de totale voorraad, het laagste niveau sinds 25 jaar. Winkelruimte Het aanbod kwam in het vierde kwartaal van 2024 uit op 1,39 miljoen m2, ongeveer 5% hoger dan eind 2023.

Het winkelaanbod groeit nu al zeven kwartalen op rij. Toch daalde het aantal aangeboden winkels. Deze daling komt vooral door een afname in het aanbod van kleine winkelruimtes tot 100 m². Dit wijst erop dat kleinere winkelpanden sneller worden opgenomen en minder vaak in aanbod komen. Over heel 2024 ligt de totale winkelopname 9% hoger dan in 2023. De stijging komt vooral door de grote steden. In de 12 grootste winkelsteden van Nederland was de opname in 2024 maar liefst 28% hoger dan in 2023. In de rest van het land bleef de opname stabiel. Ondanks stabiele opnamecijfers dalen de prijzen. In het vierde kwartaal van 2024 is de mediane huurprijs voor winkelruimtes verder gedaald naar € 181 per m². De daling wordt vooral veroorzaakt door de hoge kosten voor personeel, inkoop en energie, waardoor winkeliers minder budget hebben voor huur. Daarnaast leiden faillissementen in de detailhandel tot een groter aanbod en toenemende leegstand. Om winkelruimtes te vullen in deze competitieve markt bieden verhuurders steeds vaker huurvrije periodes om huurders aan te trekken.

MPG 2025

Pagina 9 van 50

Bedrijfsruimte In het vierde kwartaal van 2024 kwam het aanbodvolume uit op bijna 9,0 miljoen m2. Dit komt neer op een toename van ruim 21% ten opzichte van een jaar eerder. Ook het aantal beschikbare ruimten nam in een jaar tijd toe. Hoewel het totale aanbod dit jaar flink is gestegen, is er een groot tekort aan geschikte panden. Duurzaamheid en locatie worden op sommige plekken namelijk steeds meer een doorslaggevende factor voor bedrijven. Dit terwijl nieuwbouw wordt bemoeilijkt door schaarste aan grond, hoge bouwkosten en stroomtekorten. Volgens een recent gehouden enquête onder NVM Business-leden blijkt dat het tekort aan bedrijfsruimte onverminderd groot blijft. Er is vooral veel interesse in kleine tot middelgrote bedrijfsruimten tot 2.500 m². De vraag naar locaties met zware stroomaansluitingen neemt ook toe. De sterke vraag naar zowel bestaande bouw als nieuwbouw leidt tot stijgende prijzen voor bedrijfsruimten. Veel bedrijven zijn bereid om hoge huur- of koopprijzen te betalen voor geschikte panden en locaties. In lijn met het landelijke beeld is ook in Nijkerk veel vraag naar bedrijfskavels. Zo is een groot aantal kavels op De Flier gereserveerd, al gaat het op deze locatie niet om grote kavels voor logistieke bedrijvigheid en distributie. De hierboven opgenomen marktcijfers schetsen een algemeen beeld in Nederland.

Het is nog onduidelijk hoe de cijfers zich de komende jaren ontwikkelen. Geopolitieke ontwikkelingen kunnen bijvoorbeeld voor de langere termijn structurele gevolgen hebben voor de commerciële vastgoedmarkten. Door ontwikkelingen is het mogelijk dat huurprijzen dalen en de vraag naar nieuwbouwkavels afneemt. Voor de gemeente kan dit bijvoorbeeld van invloed zijn op de uitgifte van kavels op De Flier en Spoorkamp.

MPG 2025

Pagina 10 van 50

4. Rekenparameters Kostenstijging Bij grondexploitatieberekeningen moet doorgaans over vele jaren in de toekomst een inschatting worden gemaakt van de kasstromen. Hierbij speelt het effect van inflatie waardoor het gemiddelde prijsniveau stijgt. Het is mogelijk om per kostensoort een aparte index in de grondexploitatie op te nemen. ▪ Voor de verwerving van grond en opstallen kan worden aangesloten bij de index voor bestaande koopwoningen (Bron: CBS/Kadaster). In 2024 was voor de provincie Gelderland sprake van een waardestijging van 8,6%. Voor de huidige grondexploitaties van de gemeente is verwerving van woningen niet of nauwelijks relevant. Wat betreft bedrijfsruimte is het aanbod stabiel en zal de vraag zich met name concentreren op hoogwaardige locaties. Adviesbureau Stadkwadraat verwacht over 2025 een waardeontwikkeling van +2% tot +4%. ▪ Voor het bouw- en woonrijp maken zijn indices beschikbaar voor grond-, weg- en waterbouw (GWW). Het CBS rapporteerde in 2024 over een stijging van 2,1%. Volgens Bouwkostenkompas stegen de kosten in 2024 met 3,3% (bouwkostenindex) respectievelijk 2,6% (aanbestedingsindex). Adviesbureau Metafoor verwacht dat op korte en middellange termijn de GWW-kosten gestaag verder stijgen. Dat heeft te maken met een stijging van de personeelskosten. Ook zullen de materiaalprijzen, na de stabiele ontwikkeling in 2024, weer gaan stijgen.

In 2025 wordt daarom een stijging verwacht van +3% tot +6%. Voor de jaren 2026 en 2027 geldt een bandbreedte van +2% tot +5%, en vanaf 2028 een afvlakking naar het langjarig inflatiegemiddelde van +2%. Stadkwadraat verwacht over geheel 2025 een prijsstijging van de GWW-kosten tussen de +2% en +4%, voor 2026 een stijging van +1% tot +4%. ▪ Voor de plankosten kan de index cao-lonen voor de sector overheid (Bron: CBS) worden gehanteerd. In 2024 zijn de betreffende cao-lonen met ongeveer 6,2% gestegen. Metafoor verwacht voor 2025 een verdere stijging van de plankosten tussen +4% en +7%. In de jaren hierna geldt een stapsgewijze afvlakking naar 2% op jaarbasis. Gelet op de onzekerheid in de ontwikkeling van de diverse indices, is het gebruikelijk om één index voor de kosten te hanteren. Veel gemeenten hanteren het historisch gemiddelde van de inflatie als percentage kostenstijging voor de komende tien jaar. Dit komt neer op ongeveer 2,5% per jaar. Gegeven de extreme prijsontwikkelingen de afgelopen jaren, is een andere benadering gewenst. Voor de grondexploitaties van de gemeente Nijkerk gelden dan ook de volgende uitgangspunten: ▪ Er is bij de MPG 2025 een onderscheid gemaakt tussen de kostenstijging ten aanzien van civiele kosten (sloop, sanering, bouw- en woonrijp maken) en de stijging van de overige kostenposten (waaronder verwerving en plankosten).

▪ De civiele kosten zijn doorgerekend met een kostenstijging van 3,5% voor 2025 en van 3% voor 2026. Vanaf 2027 geldt een percentage van 2,5% per jaar. ▪ De overige kosten zijn doorgerekend met een kostenstijging van 2,5% per jaar over de gehele looptijd van de exploitatie. Dit is ongewijzigd ten opzichte van de MPG 2024. Uiteraard worden de ontwikkelingen aandachtig gevolgd en zullen de rekenparameters zo nodig bij de tussentijdse rapportage weer worden aangepast.

MPG 2025

Pagina 11 van 50

Opbrengstenstijging De opbrengstenstijging is het percentage waarmee de grondopbrengsten in de grondexploitatie jaarlijks toenemen. Hierbij kan een onderscheid worden gemaakt naar verschillende marktsectoren, zoals woningbouw, bedrijventerreinen en kantoren. Voor de woningbouw verwacht adviesbureau Metafoor op korte termijn een ontwikkeling van +5% tot +11% voor woningen in de vrije sector (midden woningmarktgebied). Voor betaalbare woningen (sociale huur, middenhuur en betaalbare koop) worden prijsgrenzen gereguleerd en ligt de bandbreedte lager op 0% tot +5%. Stadskwadraat gaat voor 2025 uit van +8% tot +11%, maar geeft tegelijkertijd aan dat sprake kan zijn van grote regionale verschillen. Gezien de hoge mate van onzekerheid, vanuit een behoedzame en behoudende benadering in de grondexploitatie en een afweging per project, hanteert de gemeente Nijkerk een opbrengstenstijging van 0% per jaar. Enerzijds is het niet onrealistisch dat grondwaarden in de toekomst dalen, anderzijds geldt voor meerdere projecten (waaronder Doornsteeg fase 3 en Stadshaven Nijkerk) dat een deel van het woningbouwprogramma via een tender kan worden verkocht. De ervaring leert dat, als gevolg van concurrentie tussen deelnemende marktpartijen, inschrijvingen bij een tender doorgaans hoger liggen dan de getaxeerde grondprijzen.

Voor grondexploitatie Stadshaven Nijkerk geldt een uitzondering op de jaarlijkse opbrengstenstijging van 0%. In het kader van de subsidieaanvraag in 2021 is namelijk uitgegaan van een stijging van 2% op jaarbasis, hetgeen is overgenomen bij het openen van de grondexploitatie (raadsbesluit d.d. 23 juni 2022). Dit werd destijds ook als een realistisch uitgangspunt gezien. Binnen de grondexploitatie is de afgelopen jaren echter meer zekerheid ingebouwd. Dit betekent bij de MPG 2025 dat voor het jaar 2025 de jaarlijkse opbrengstenstijging is bijgesteld van 2% naar 0%. Vanaf 2026 is de stijging ongewijzigd en derhalve nog steeds 2% per jaar. Als het gaat om de grondwaarden voor bedrijfsvastgoed, dan is het de verwachting dat deze voor toplocaties blijven stijgen. De voornaamste reden hiervoor is de hoge vraag naar goederen waardoor ook de vraag naar (logistieke) bedrijfsruimten hoog blijft. Op midden- en basisbedrijfslocaties zal de groei beperkt zijn en zal stabilisatie van de grondwaarde aanhouden. Voor dergelijke locaties gaat Metafoor uit van een bandbreedte van 0% tot +2%. Vanuit dit advies is het aannemelijk om voor de gemeentelijke bedrijfs- en kantorenkavels uit te blijven gaan van een opbrengstenstijging van 0%.

Rente Conform de wet- en regelgeving vanuit het BBV wordt per 1 januari 2016 de WACC gebruikt als rentetarief dat kan worden toegerekend aan de grondexploitaties. Hierbij wordt aan het aandeel eigen vermogen geen rente toegerekend. Uitgaande van de werkelijke rentelasten in 2024 en de verhouding van het vermogen per 1 januari 2024 was voor het begrotingsjaar 2024 sprake van een WACC van 1,25%. De voorziene WACC bij de tMPG 2024 was echter 1,00%. De oorzaak van de stijging ligt in de herfinanciering van een aantal leningen. Voor de langjarige rente is het, op basis van de leningenportefeuille van de gemeente, de verwachting dat het gemiddelde rentetarief rond de 1,25% blijft liggen of sprake zal zijn van een beperkte stijging. De WACC is echter ook afhankelijk van ontwikkelingen in de verhouding tussen eigen vermogen en vreemd vermogen. Gelet op het voorgaanden worden de jaarschijven in de grondexploitaties doorgerekend met een voorziene rente van 1,25%. Dit is een wijziging ten opzichte van voorgaande jaren waarin voor toekomstige jaarschijven steeds werd uitgegaan van een rekenrente van 1,00%.

Disconteringsvoet De disconteringsvoet, ofwel de rente waarmee het exploitatieresultaat op eindwaarde contant wordt gemaakt, is conform de wet- en regelgeving vanuit het BBV gelijk aan het maximale meerjarig streefpercentage van de Europese Centrale Bank voor de inflatie binnen de Eurozone. Vanaf 2017 geldt derhalve een disconteringsvoet van 2,0%.

MPG 2025

Pagina 12 van 50

5. Grondexploitaties In dit hoofdstuk wordt een overzicht gegeven van de projecten waarbij de gemeente een actief grondbeleid voert.

7 6 5 8

2

3

4

1

Wonen ① Nijkerkerveen ⑤ Nautenaseweg ⑥ Doornsteeg ⑦ Stadshaven Nijkerk ⑧ PaasbosPark, Bizetlaan ⑧ en Wulfshoeve

Bedrijven ② Arkerpoort ③ De Flier

Gemengd ④ Spoorkamp

Bij de resultaten worden twee tabellen gepresenteerd. In de eerste plaats het resultaat van de grondexploitatie op nominale waarde, eindwaarde en netto contante waarde. Indien van toepassing worden in de tweede tabel de tussentijdse winstnemingen en afdrachten aan het fonds voor bovenwijkse voorzieningen gepresenteerd. Op basis van de PoC-methode (Percentage of Completion) is het verplicht om tussentijds winst te nemen bij grondexploitaties met een voorzien positief resultaat. Daarnaast mogen afdrachten aan het fonds voor bovenwijkse voorzieningen enkel plaatsvinden vanuit de resultaatbestemming. Teneinde het totale resultaat inzichtelijk te houden, worden de tussentijdse winsten en de afdrachten opgeteld bij de voorziene eindwaarde van het project.

MPG 2025

Pagina 13 van 50

Nijkerkerveen

Projectbeschrijving Rondom de kern Nijkerkerveen is een uitbreiding van het aantal woningen voorzien. In dit kader heeft de gemeenteraad in 2007 de randvoorwaarden vastgesteld voor het opstellen van een stedenbouwkundige visie. Deze visie is vervolgens vertaald in een voorkeursmodel waarmee de gemeenteraad op 28 april 2011 heeft ingestemd. Het voorkeursmodel wordt gefaseerd uitgewerkt. Deelplan 1a (Buntwal), deelplan 1b (De Bunt), deelplan 2 (Dorp) en deelplan 3 zijn inmiddels in ontwikkeling genomen of afgerond. Deelplan 2 (Landelijk) en deelplan 4 (de gronden ten oosten van deelplan 3 tot aan de Jacob de Boerweg) vormen het sluitstuk van de gebiedsontwikkeling. Voor deze deelplannen worden de gemeentelijke gronden nog niet verantwoord in een grondexploitatie, maar staan deze vooralsnog als strategische gronden (MVA) op de balans. De gronden ten behoeve van de woningbouwontwikkeling zijn in onverdeeld eigendom van de gemeente en ontwikkelaar Plankenburg. Het is de intentie dat beide partijen per deelgebied tot overeenstemming komen over een gezamenlijke grondexploitatie. Voor deelplannen 1a, 1b, 2 en 3 is geen joint venture (gezamenlijke exploitatiemaatschappij) opgericht maar voert de gemeente de grondexploitatie waarbij resultaat en risico’s evenredig worden verdeeld met Plankenburg. Het ligt voor de hand om deze werkwijze voor de toekomstige deelplannen te continueren.

MPG 2025

Pagina 14 van 50

5.1.1 Deelplan 3 Voortgang Deelplan 3 is het gebied ten zuidwesten van Nijkerkerveen, gelegen tussen de Nieuwe Kerkstraat, de Laakweg en de Jacob de Boerweg. Het deelplan voorziet in maximaal 350 woningen. De te ontwikkelen gronden in het gebied zijn geheel in eigendom van de gemeente en/of Plankenburg. Beide partijen zijn in april 2022 een samenwerkingsovereenkomst aangegaan waarbij voor de ontwikkeling een gezamenlijke grondexploitatie wordt gevoerd. Het beoogde bouwprogramma vanuit de samenwerking is ongeveer 335 woningen. Daarnaast worden in het gebied enkele woningen gerealiseerd door particuliere eigenaren. Deze zijn integraal meegenomen in het stedenbouwkundig plan, het bestemmingsplan en de civiele uitvoering. De toerekenbare kosten worden ten gunste van de gezamenlijke grondexploitatie verhaald op deze particuliere eigenaren. In januari 2022 heeft de gemeenteraad de kaders vastgesteld waarbinnen de ontwikkeling van deelplan 3 verder vorm kan krijgen. Dit heeft op 21 september 2023 geresulteerd in vaststelling van het bestemmingsplan ‘Nijkerkerveen, Deelplan 3, 2023’. Om de juridische houdbaarheid van het plan te versterken heeft de gemeenteraad op 19 september 2024 voor hetzelfde bestemmingsplan een herstelbesluit genomen. Tegen het vastgestelde bestemmingsplan is een zestal beroepen ingediend bij de Raad van State.

Er is op dit moment nog geen zicht op een behandeling van de beroepen door de Raad van State. In het voorjaar van 2024 is gestart met het bouwrijp maken van het grootste deel van het plangebied. De gronden langs de westzijde van het plangebied worden nog niet bouwrijp gemaakt, in afwachting van de uitkomst van de lopende gesprekken over bedrijfsverplaatsing van een tweetal nabijgelegen bedrijven. Naar verwachting worden de bouwrijpwerkzaamheden in het tweede kwartaal van 2025 afgerond en is het gebied gereed voor de bouw van de eerste woningen. In november 2024 is door Plankenburg de verkoop van de woningen in de eerste fase van Deelplan 3 opgestart. Naar verwachting zal voor de zomervakantie van 2025 worden gestart met de bouw van de eerste woningen.

Programma en uitgifte Programma Sociaal Middelduur laag Middelduur hoog Duur Totaal Uitgifte Sociaal Middelduur laag Middelduur hoog Duur Totaal

Koop 60 37 55 124 276 t/m 2024 0 0 0 0 0

2025 34 5 12 35 86

Huur 56 0 0 0 56 2026 49 5 18 24 96

Totaal 116 37 55 124 332 2027 10 15 18 39 82

2028 23 12 7 26 68

Percentage 35,0% 11,1% 16,6% 37,3% 100,0% 2029 0 0 0 0 0

na 2029 0 0 0 0 0

De uitgiftetabel heeft alleen betrekking op door de gemeente en/of Plankenburg uit te geven gronden

Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het bouw- en woonrijp maken en plankosten. Daarnaast is sprake van een beduidend marktrisico ten aanzien van de grondverkopen. Hierbij bestaat zowel onzekerheid over de hoogte van de opbrengsten als over het moment dat de opbrengsten worden gerealiseerd. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op ongeveer € 2,7 miljoen. MPG 2025

Pagina 15 van 50

Besluitvorming De (grond)exploitatie is op 27 januari 2022 geopend en voor het laatst geactualiseerd bij de tMPG 2024.

Resultaten Resultaat

tMPG 2024

Nominale waarde

4.104.056

4.055.065

-48.991

Eindwaarde

2.229.699

2.931.222

701.523

Netto contante waarde

1.941.087

2.602.841

622.933

Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na storting fonds BoVo

tMPG 2024

MPG 2025

Verschil

Tussentijdse winstnemingen Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen Eindwaarde

tMPG 2024 op prijspeil 2025

1.979.909

MPG 2025

Verschil

0

0

0

2.229.699

2.280.845

51.146

0

650.377

650.377

Ten opzichte van medio 2024 is het resultaat op eindwaarde verbeterd met ongeveer € 702.000. Dit heeft voornamelijk te maken met een positieve bijstelling van voorziene grondwaarden. Voor het faciliterende deel van de ontwikkeling geldt dat het beoogde resultaat in beperkte mate afneemt. Resultaat

tMPG 2024

tMPG 2024 op prijspeil 2025

MPG 2025

Verschil

Nominale waarde

-120.031

-141.948

-21.917

Eindwaarde

-154.880

-168.314

-13.434

Netto contante waarde

-134.832

-149.458

-11.929

MPG 2025

-137.529

Pagina 16 van 50

Nautenaseweg

Projectbeschrijving In 2019 zijn scoutingverenigingen Roncalli en Kiliaen verhuist naar een nieuwe gezamenlijke locatie aan de westkant van Doornsteeg. Hun voormalige terrein aan de Nautenaseweg is daarmee vrijgekomen en wordt herontwikkeld naar woningbouw. Qua programma is sprake van een kleinschalig appartementengebouw met 3 appartementen voor senioren en acht vrije kavels voor particulier opdrachtgeverschap.

Voortgang Het bestemmingsplan is op 15 oktober 2020 door de gemeenteraad vastgesteld. In verband met aanwezigheid van eekhoorns in het gebied zijn in 2021 met succes mitigerende maatregelen getroffen en is voor de uitvoering van het plan een ontheffing door de provincie verleend. In 2023 is het gebied bouwrijp opgeleverd, waarna de verkoop van de acht vrije kavels is gestart. Inmiddels zijn alle kavels definitief verkocht en notarieel geleverd. Voor de vrije kavels geldt dat deze momenteel in de bouwfase zitten. Nadat de bouw van de laatste woning is afgerond, kan het gebied woonrijp worden gemaakt door de gemeente. Ten aanzien van de ontwikkeling en realisatie van een kleinschalig appartementencomplex voor senioren heeft de gemeente in 2021 een tender georganiseerd. Hierbij zijn consultatiegesprekken gevoerd met 5 partijen en heeft de gemeente aan twee partijen gevraagd om een visie, schetsontwerp en grondbieding in te dienen. NCB Projectrealisatie is als winnende partij door de gemeente geselecteerd. Het plan van NCB voorziet in een energieneutrale appartementenvilla met 3 levensloopbestendige appartementen. De lokale verkoop van de appartementen heeft in het eerste halfjaar van 2023 plaatsgevonden. De appartementen zijn in juli 2024 opgeleverd.

MPG 2025

Pagina 17 van 50

Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik Uitgeefbaar Verharding Groen Water Te handhaven Totaal

Oppervlakte 5.610 m² 940 m² 2.050 m² 0 m² 0 m² 8.600 m²

Programma Sociaal Middelduur Duur Totaal Uitgifte Sociaal Middelduur Duur Totaal

Koop 0 0 11 11 t/m 2024 0 0 11 11

2025 0 0 0 0

Huur 0 0 0 0 2026 0 0 0 0

Percentage 65,2% 10,9% 23,8% 0,0% 0,0% 100,0% Totaal 0 0 11 11

2027 0 0 0 0

2028 0 0 0 0

Percentage 0,0% 0,0% 100,0% 100,0% 2029 0 0 0 0

na 2029 0 0 0 0

Risico’s Het voornaamste risico is gelegen in de uitvoering van woonrijp maken (meerkosten). Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 35.000.

Besluitvorming De grondexploitatie is op 15 oktober 2020 geopend en voor het laatst vastgesteld met de tMPG 2024.

Resultaten Resultaat

tMPG 2024

Nominale waarde

1.884.678

844.319 -1.040.359

Eindwaarde

1.875.559

860.219 -1.015.340

Netto contante waarde

1.802.729

Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na storting fonds BoVo

tMPG 2024

MPG 2025

Verschil

Tussentijdse winstnemingen

128.000

1.157.000

1.029.000

Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen

188.463

188.463

0

1.815.096

1.828.756

13.660

Eindwaarde

tMPG 2024 op prijspeil 2025

1.838.784

MPG 2025

Verschil

826.816 -1.011.967

Ten opzichte van de tMPG 2024 is het resultaat op eindwaarde verslechterd met ongeveer € 1,0 miljoen. Hier staat echter een tussentijdse winstneming tegenover van ruim € 1,0 miljoen. Per saldo is sprake van een beperkte verbetering van het voorziene resultaat (ca. € 14.000).

MPG 2025

Pagina 18 van 50

Arkerpoort

Projectbeschrijving Bedrijventerrein Arkerpoort ligt direct aan de afslag Nijkerk-Zuid. Het is een kleinschalig bedrijventerrein met een oppervlakte van ongeveer 5,5 hectare aan uitgeefbare bedrijfskavels. De zone aan de A28 biedt een goede zichtlocatie voor bedrijven.

Voortgang Eind 2012 is begonnen met het bouwrijp maken van het gebied. In het jaar hierop zijn voor de eerste twee bedrijfskavels koopovereenkomsten gesloten. Begin 2016 is het eerste pand opgeleverd en in gebruik genomen (Vreugdenhil Dairy Foods; zie foto). Het afgelopen jaar zijn geen bedrijfskavel verkocht. Hierdoor blijft het totaal aan verkochte en geleverde kavels op 13 staan. Op dit moment resteert nog 1 bedrijfskavel in verkoop. De afronding van het project is voorzien in 2027.

Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik Uitgeefbaar Verharding Groen Water Te handhaven Totaal

MPG 2025

Oppervlakte 55.298 m² 14.110 m² 49.617 m² 0 m² 0 m² 119.025 m²

Percentage 46,5% 11,9% 41,7% 0,0% 0,0% 100,0%

Pagina 19 van 50

Programma Bedrijventerrein Kantoren Detailhandel Voorzieningen Totaal Uitgifte Bedrijventerrein Kantoren Detailhandel Voorzieningen Totaal

Koop 55.298 m² 0 0 0 55.298 m² t/m 2024 52.223 m² 0 0 0 52.223 m²

2025 0 m² 0 0 0 0 m²

Huur 0 0 0 0 0 m² 2026 3.075 m² 0 0 0 3.075 m²

Totaal 55.298 m² 0 0 0 55.298 m²

2027 0 m² 0 0 0 0 m²

2028 0 m² 0 0 0 0 m²

Percentage 100,0% 0,0% 0,0% 0,0% 100,0% 2029 0 m² 0 0 0 0 m²

na 2029 0 m² 0 0 0 0 m²

Risico’s Het voornaamste risico is gelegen in de nog te verkopen kavel, zowel wat betreft het moment van verkoop als de hoogte van de grondprijs. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 31.000.

Besluitvorming De grondexploitatie is in 2011 geopend en voor het laatst vastgesteld met de tMPG 2024.

Resultaten Resultaat

tMPG 2024

tMPG 2024 op prijspeil 2025

MPG 2025

Verschil

Nominale waarde

300.711

305.572

4.861

Eindwaarde

294.246

297.323

3.077

Netto contante waarde

277.275

280.174

-2.646

282.820

Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na storting fonds BoVo

tMPG 2024

MPG 2025

Verschil

Tussentijdse winstnemingen

3.134.000

3.194.000

60.000

Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen Eindwaarde

244.338

244.338

0

3.183.908

3.246.985

63.077

Ten opzichte van de tMPG 2024 is het resultaat van de grondexploitatie nagenoeg ongewijzigd, met dien verstande dat op basis van de PoC-methode wel een tussentijdse winst is genomen van € 60.000.

MPG 2025

Pagina 20 van 50

De Flier

Projectbeschrijving Het bestemmingsplan De Flier is in april 2013 door de gemeenteraad vastgesteld. Hierop volgend is het gehele plangebied van ongeveer 40 hectare in ontwikkeling genomen. In totaal wordt ongeveer 27 hectare aan bedrijventerrein uitgegeven. Naar verwachting gaat het om ruim 50 bedrijfskavels, maar het exacte aantal is afhankelijk van de oppervlakte die potentiële kopers wensen af te nemen. Op dit moment kan hiermee nog enigszins flexibel worden omgegaan.

Voortgang Per einde 2024 zijn 32 bedrijfskavels met een totale oppervlakte van ongeveer 14,4 hectare verkocht en geleverd. In 2024 zijn 2 bedrijfskavels verkocht met een totale oppervlakte van ongeveer 0,9 hectare. Op dit moment zijn veel bedrijven geïnteresseerd in vestiging op De Flier en voor meerdere kavels is inmiddels sprake van een formele reservering. Bedrijven dienen echter wel rekening te houden met de schaarste op het elektriciteitsnet. Op dit moment realiseert netbeheerder Liander geen nieuwe grootverbruikaansluitingen in de gemeente. Kleinverbruikaansluitingen (van 3x80 ampère) zijn nog wel mogelijk. De netcongestie kan van invloed zijn op de gronduitgifte. Daarom wordt, ondanks de hoge mate van interesse, in de grondexploitatie uitgegaan van een voorzichtig uitgiftetempo. Bijstelling hiervan zal enkel plaatsvinden op basis van concrete verkoopovereenkomsten en/of grondleveringen. Het college heeft op 18 maart 2025 besloten om twee bedrijfskavels met een oppervlakte van ruim 1,0 hectare aan Liander te verkopen ten behoeve van de bouw van een onderstation. Dit onderstation zal op termijn verlichting bieden aan netcongestie in de gemeente. Voor het kunnen realiseren van een onderstation zal het omgevingsplan echter nog moeten worden gewijzigd. Naar verwachting gaat dit in 2025 plaatsvinden. MPG 2025

Pagina 21 van 50

Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik Uitgeefbaar Verharding Groen Water Te handhaven Totaal

Oppervlakte 277.962 m² 51.330 m² 36.077 m² 39.738 m² 0 m² 405.107 m²

Programma Bedrijventerrein Kantoren Detailhandel Voorzieningen Totaal Uitgifte Bedrijventerrein Kantoren Detailhandel Voorzieningen Totaal

Koop 277.962 m² 0 0 0 277.962 m² t/m 2024 143.582 m² 0 0 0 143.582 m²

2025 21.708 m² 0 0 0 21.708 m²

Huur 0 0 0 0 0 m² 2026 21.708 m² 0 0 0 21.708 m²

2027 13.064 m² 0 0 0 13.064 m²

Percentage 68,6% 12,7% 8,9% 9,8% 0,0% 100,0% Totaal 277.962 m² 0 0 0 277.962 m² 2028 13.064 m² 0 0 0 13.064 m²

Percentage 100,0% 0,0% 0,0% 0,0% 100,0%

2029 13.064 m² 0 0 0 13.064 m²

na 2030 52.254 m² 0 0 0 52.254 m²

Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het woonrijp maken en de plankosten. Daarnaast is voor de nog te verkopen kavels sprake van een marktrisico, zowel wat betreft het moment van verkoop als de hoogte van de grondprijs. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 947.000.

Besluitvorming De grondexploitatie is in 2013 geopend en voor het laatst vastgesteld met de tMPG 2024.

Resultaten Resultaat

tMPG 2024

Nominale waarde Eindwaarde Netto contante waarde

6.582.810

Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na storting fonds BoVo

tMPG 2024 op prijspeil 2025

MPG 2025

Verschil

9.455.640

8.799.882

-655.758

8.184.897

7.738.967

-445.930

6.348.649

-365.818

tMPG 2024

MPG 2025

Verschil

Tussentijdse winstnemingen

4.002.000

4.617.000

615.000

Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen

4.634.195

4.654.340

20.145

Eindwaarde

7.552.702

7.701.628

148.925

6.714.466

Ten opzichte van de tMPG 2024 is het resultaat van de grondexploitatie met circa € 446.000 op eindwaarde verslechterd. Echter, de tussentijdse winstneming bij de Jaarrekening 2024 bedraagt conform de PoC-methode € 615.000. Per saldo is dus sprake van een verbetering van het totale projectresultaat (ca. € 149.000). Dit wordt grotendeels veroorzaakt door zekerheid over bepaalde grondverkopen.

MPG 2025

Pagina 22 van 50

Spoorkamp fase 1 + locatie zwembad

Projectbeschrijving Spoorkamp is een multifunctioneel bedrijvenpark voor onder andere onderwijsinstellingen, religieuze gebouwen, gezondheidscentra, kantoren of andere initiatieven. Door de diversiteit aan functies heeft het gebied een dynamisch karakter. De bedrijfskavels met een uitgeefbaar gebied van in totaal 9,6 hectare worden in twee fasen op de markt gezet. De huidige grondexploitatie heeft alleen betrekking op fase 1 en de locatie van het zwembad. De grond van fase 2 staat onder de voorraad strategische gronden (zie verder hoofdstuk 8).

Voortgang Per einde 2024 zijn 12 bedrijfskavels met een totale oppervlakte van ongeveer 3,9 hectare verkocht en geleverd. Dit komt neer op ongeveer 58% van de uit te geven kavels. Binnen de uitgifte valt ook een interne grondlevering ten behoeve van het Jaap van der Krol Bad, dat op 26 mei 2018 officieel is geopend. In 2024 zijn geen kavels geleverd. Begin 2025 heeft het college besloten om in ieder geval 1 kavel, en indien noodzakelijk 2 kavels, toe te wijzen voor de nieuwbouw van basisschool Al Amana. Bij de MPG 2025 wordt daarom voor de betreffende kavels uitgegaan van een interne grondlevering. Op basis van de huidige (beperkte) behoefte aan kantoorruimte is de gemeente in 2023 de procedure gestart om het bestemmingsplan voor de noordelijke lob in Spoorkamp fase 1 aan te passen, zodat ruimte ontstaat voor andere functies zoals woonvormen. De vaststelling van het bestemmingsplan ‘Spoorkamp 1B Wonen’ vond plaats op 19 november 2024 en is inmiddels onherroepelijk. Het plan voorziet in de ontwikkeling van 12 hofwoningen en een woongebouw van 18 appartementen. Al deze woningen zijn geschikt voor starters, ouderen en spoedzoekers. In het kader van de omzetting is het perceel van MBO Amersfoort teruggekocht (raadsbesluit d.d. 21 april 2022) en eind 2022 aan de gemeente geleverd.

De financiële effecten van de terugkoop en de omzetting op dit perceel waren reeds in 2022 in de grondexploitatie verwerkt. Het plan voorziet verder in het permanent bestemmen van de bestaande 28 tiny houses.

MPG 2025

Pagina 23 van 50

Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik Uitgeefbaar Verharding Groen Water Te handhaven Totaal

Oppervlakte 90.115 m² 15.490 m² 53.540 m² 28.640 m² 0 m² 187.785 m²

Programma Wonen Kantoren Detailhandel Voorzieningen Totaal Uitgifte Wonen Kantoren Detailhandel Voorzieningen Totaal

Koop 0 6.464 m² 0 36.742 m² 43.206 m² t/m 2024 0 6.070 m² 0 25.938 m² 32.008 m²

2025 0 503 m² 0 2.012 m² 2.515 m²

Huur 7.592 m2 3.345 m² 0 4.150 m² 15.087 m² 2026 7.592 m2 806 m² 0 3.224 m² 11.622 m²

Percentage 48,0% 8,2% 28,5% 15,3% 0,0% 100,0% Totaal 7.592 m2 9.809 m² 0 40.892 m² 58.293 m²

2027 0 347 m² 0 1.388 m² 1.735 m²

2028 0 347 m² 0 1.388 m² 1.735 m²

Percentage 13,0% 16,9% 0,0% 70,1% 100,0% 2029 0 347 m² 0 1.388 m² 1.735 m²

na 2029 0 1.389 m² 0 5.554 m² 6.943 m²

Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het bouw- en woonrijp maken en de plankosten. Daarnaast is voor de nog te verkopen kavels sprake van een marktrisico, zowel wat betreft het moment van verkoop als de hoogte van de grondprijs. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 212.000.

Besluitvorming De grondexploitatie is in 2011 geopend en voor het laatst vastgesteld met de tMPG 2024.

Resultaten Resultaat

tMPG 2024

Nominale waarde Eindwaarde Netto contante waarde Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na storting fonds BoVo Tussentijdse winstnemingen Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen Eindwaarde

tMPG 2024 op prijspeil 2025

MPG 2025

Verschil

1.204.571

1.013.643

-190.928

1.030.290

824.394

-205.895

845.196

862.100

676.290

-185.810

tMPG 2024

tMPG 2024 op prijspeil 2025

MPG 2025

Verschil

607.000

524.000

-83.000

537.352

537.352

0

1.099.938

811.043

-288.895

Ten opzichte van de tMPG 2024 is het resultaat op eindwaarde verslechterd met ongeveer € 206.000. Dit komt onder meer door nadere uitwerking van de civiele kosten voor Spoorkamp 1B (woongedeelte) en de lagere grondopbrengsten voor de kavels ten behoeve van bassischool Al Almana (interne grondlevering). Als gevolg van de neerwaartse bijstelling van het voorziene resultaat, is een gedeelte van de eerder genomen tussentijdse winst teruggedraaid. Het gaat om een bedrag van € 83.000.

MPG 2025

Pagina 24 van 50

Stadshaven Nijkerk

Projectbeschrijving Al jaren heeft de gemeente Nijkerk de ambitie om het gebied van de Havenkom om te vormen tot een aantrekkelijk stedelijk woon- en leefgebied. Voor de herontwikkeling is een gebiedsvisie “Stadshaven Nijkerk” opgesteld. De visie laat zien hoe het toekomstig stedelijk woongebied er uit komt te zien. In het kerngebied is ruimte voor circa 600 woningen met een aantrekkelijke openbare ruimte aan het water, waarbij ook ruimte is voor voorzieningen die passend en aanvullend zijn voor het centrum van Nijkerk en die het gebied levendig maken. De ontwikkeling van Stadhaven Nijkerk kent een financieel tekort. Het tekort kan echter voor deel worden gedekt uit beschikbaar gestelde subsidies vanuit het Rijk en de provincie Gelderland.

Voortgang De uitwerking van fase 1 van het gebied – de locatie van het huidige gemeentehuis – is reeds in 2019 gestart en hiervoor is inmiddels een stedenbouwkundige visie en een bestemmingsplan door de gemeenteraad vastgesteld. Het bestemmingsplan is vanwege het instellen van beroep nog niet onherroepelijk. De gemeente is in afwachting van de zitting bij de Raad van State. Op 30 januari 2025 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan voor fase 2 vastgesteld. Het plan staat op het moment van schrijven open voor beroep en is daarmee nog niet onherroepelijk. De ontwikkeling van Stadhaven Nijkerk zal fasegewijs plaatsvinden volgens de in 2022 vastgestelde ontwikkelingsstrategie. In de eerste helft van 2025 wordt een ontwikkelaar voor de eerste fase geselecteerd. Het is de planning dat er vervolgens in 2026 kan worden gestart met de bouw, maar dit is afhankelijk van de voortgang van het beroep bij de Raad van State en de uitspraak. De gemeente voert een actief grondbeleid. Dat wil zeggen dat de gemeente binnen het plangebied de gronden en opstallen probeert te verwerven die niet in eigendom zijn bij de gemeente. In totaal gaat het om 7 eigenaren, waarvan 5 bedrijven en 2 woningen. De gemeente is met de verschillende eigenaren in gesprek over minnelijke verwerving. Dit heeft tot dusver geresulteerd in overeenstemming met meerdere eigenaren.

De betreffende gronden/opstallen zijn inmiddels ook voor een deel aan de gemeente geleverd.

MPG 2025

Pagina 25 van 50

Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik Uitgeefbaar Verharding Groen Water Te handhaven Totaal

Oppervlakte 27.960 m² 25.726 m² 16.108 m² 3.471 m² 241 m² 73.506 m²

Programma Sociaal Middelduur laag Middelduur hoog Duur Totaal Uitgifte Sociaal Middelduur laag Middelduur hoog Duur Totaal

Koop 0 50 90 175 315 t/m 2024 0 0 0 0 0

2025 0 0 0 0 0

Huur 214 40 30 0 284 2026 7 3 5 12 27

Percentage 38,1% 35,0% 21,9% 4,7% 0,3% 100,0% Totaal 214 90 120 175 599

2027 54 23 28 32 137

2028 8 3 11 39 61

Percentage 35,8% 15,0% 20,0% 29,2% 100,0% 2029 60 25 29 30 144

na 2030 85 36 47 62 230

Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van bodemsanering, het bouw- en woonrijp maken en plankosten. Daarnaast is sprake van een beduidend marktrisico ten aanzien van de grondaankopen en de grondverkopen. Wat betreft de verkopen bestaat zowel onzekerheid over de hoogte van de opbrengsten als over het moment dat de opbrengsten worden gerealiseerd. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op ongeveer € 3,3 miljoen.

Besluitvorming De grondexploitatie is op 23 juni 2022 geopend en voor het laatst herzien bij de tMPG 2024.

Resultaten Resultaat

tMPG 2024

Nominale waarde

-4.534.851

Eindwaarde

-6.379.664

Netto contante waarde

-5.338.217

MPG 2024 op prijspeil 2025

-5.444.981

MPG 2025

Verschil

-5.398.360

-863.510

-6.541.761

-162.098

-5.583.330

-138.349

Ten opzichte van de tMPG 2024 is het exploitatieresultaat verslechterd met ongeveer € 162.000 op eindwaarde. Hieraan liggen meerdere oorzaken ten grondslagen. De geheime bijlage bij de MPG gaan hier uitgebreid op in. Verder wordt in de geheime bijlage bij de MPG ingegaan op de verantwoording en toerekening van de ontvangen Wbi-uitkering.

MPG 2025

Pagina 26 van 50

PaasbosPark, Bizetlaan en Wulfshoeve

Projectbeschrijving De wijk Paasbos wordt vernieuwd. Er komen 217 nieuwe koop- en huurwoningen bij. De sporthal, het buurtwinkelcentrum en het buurthuis verhuizen naar een andere plek. Ook de openbare ruimte krijgt een opknapbeurt. De gemeente vernieuwt de wijk samen met Woningstichting Nijkerk en ontwikkelaar De Bunte Vastgoed Oost. De ontwikkeling kent een financieel tekort. Het Rijk stelt hiervoor een subsidie van ruim € 900.000 beschikbaar. Ook de provincie Gelderland helpt financieel.

Voortgang Op 21 februari 2019 heeft de gemeenteraad verzocht te starten met het opstellen van een gebiedsvisie voor Paasbos. Deze visie dient een nieuwe impuls te geven aan het gebied. Het huidige winkelcentrum is sterk gedateerd. Het is daarom van belang om een breed gedragen gebiedsvisie op te stellen waarbij, in overleg met de samenleving, zowel de ruimtelijke als sociale componenten betrokken worden. Daarbij werd aangegeven dat ook de verbinding zal worden gelegd met het aanwezige gemeentelijk vastgoed in deze omgeving (sporthal Strijland, De Wulfshoeve en de voormalige basisschool aan de Bizetlaan) en de aanwezige groene ruimte rondom het winkelcentrum. Inmiddels is een globale gebiedsvisie opgesteld en is deze begin 2022 ter consultatie aan de samenleving en betrokken stakeholders aangeboden. Hierna is gewerkt aan de uitwerking van een concept-gebiedsvisie en een subsidieaanvraag in het kader van de Woningbouwimpuls (WBI). Een WBIuitkering komt ten goede aan de financiële haalbaarheid van het project en kan hiermee tegelijkertijd de herontwikkeling versnellen. Op 29 januari 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met het indienen van de subsidieaanvraag en het activeren van maximaal € 1.000.000 als cofinanciering vanuit de gemeente. In april 2024 is bekend geworden dat dat de gemeente de aangevraagde subsidie zal verkrijgen.

In 2024 is verder gewerkt aan het definitief maken van de visie. Dit heeft geresulteerd in een raadsbesluit op 28 november 2024 over de gebiedsvisie, tweede kaderstelling en het openen van de (grond)exploitatie PaasbosPark, Bizetlaan en Wulfshoeve. De komende periode wordt verder gewerkt aan een samenwerkingsovereenkomst en nadere planontwikkeling. MPG 2025

Pagina 27 van 50

Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik Uitgeefbaar Verharding Groen Water Te handhaven Totaal

Oppervlakte 13.385 m² 22.060 m² 30.445 m² 8.230 m² 1.050 m² 75.170 m²

Programma Sociaal Middelduur laag Middelduur hoog Duur Totaal Uitgifte Sociaal Middelduur laag Middelduur hoog Duur Totaal

Koop 17 16 33 57 123 t/m 2024 0 0 0 0 0

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Nijkerk&id=d1f2ee37-c718-4e86-9f5f-1b0ada633712