CConstaterende datNijkerk
Koppel je AI →
Document · PDF

2025-030 Toelichting BP Buitengebied Nijkerk 2017, herziening Westerdorpsstraat 97 en natuurcompensatie Hoevelakense Bos

Raadsvergadering 22 mei 2025, gemeente NijkerkBij agendapunt: Vaststelling bestemmingsplan ‘Buitengebied Nijkerk 2017, herziening Westerdorpsstraat 97 en natuurcompensatie Hoevelakense Bos'21.400 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Bestemmingsplan Buitengebied Nijkerk 2017, herziening Westerdorpsstraat 97 en natuurcompensatie Hoevelakense Bos

Gemeente Nijkerk

Projectnummer: 3673.01 Datum: 18-03-2025 Versie: vastgesteld IMRO-idn: NL.IMRO.0267.BP0193-0002

Toelichting

3

4

Inhoudsopgave Toelichting Hoofdstuk 1 1.1 1.2 1.3 1.4

Inleiding

6

Aanleiding Ligging plangebied Geldend bestemmingsplan Leeswijzer

6 7 8 10

Hoofdstuk 2 2.1 2.2 2.3 2.4

Beleidskader

11

Algemeen Rijksbeleid Provinciaal beleid Gemeentelijk beleid

11 11 12 17

Hoofdstuk 3 3.1 3.2

Juridische planopzet

Algemeen Specifieke verklaring van dit bestemmingsplan

Hoofdstuk 6 6.1 6.2

Uitvoeringsaspecten

Algemeen Bodem Geluid Geur Luchtkwaliteit Externe veiligheid Bedrijven en milieuzonering Water Archeologie en cultuurhistorie Ecologie Verkeer en parkeren Vormvrije m.e.r.-beoordeling

Hoofdstuk 5 5.1 5.2

Planbeschrijving

Bestaande situatie Ruimtelijke beschrijving van het plan

Hoofdstuk 4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12

3

19 19 22 30 30 30 31 31 32 33 35 38 39 41 51 54 56 56 57

Uitvoerbaarheid

60

Financiële uitvoerbaarheid Maatschappelijke uitvoerbaarheid

60 60

5

Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Aanleiding

Deelgebied 1: Westerdorpsstraat 97 te Hoevelaken Door de familie Van de Mheen wordt op de huidige woon- en werklocatie aan de Oosterdorpsstraat 174 in Hoevelaken een agrarisch bedrijf uitgeoefend. Binnen de bedrijfsvoering wordt rundvee (dikbilkoeien) gehouden en daarnaast is er de paardenhouderij, waarbinnen paarden worden gefokt en getraind voor de paardensport. Op het perceel zijn naast de paardenstallen een rijhal, trainingsmolens, een springtuig, een galoppeer baan en een ruim aantal paddocks aanwezig om zowel indoor als outdoor de paardenhouderij te faciliteren. Vanwege de plannen voor uitbreiding van de woningbouw aan de oostzijde van de kern van Hoevelaken (plan "Middelaar Oost / Klaar water") zal het agrarisch bedrijf op deze locatie binnen afzienbare tijd moeten worden beëindigd. Voor de voortzetting van het agrarisch bedrijf is zij aangewezen op verhuizing naar (een) andere locatie(s), waarbij voor het onderbrengen van de sportpaardentak het oog is gevallen op de locatie aan de Westerdorpsstraat 97 in Hoevelaken. De agrarische activiteiten met betrekking tot het houden van rundvee op het perceel aan de Westerdorpsstraat 97 in Hoevelaken waren de laatste jaren al wat afgenomen. Sinds het afgelopen jaar is het agrarisch bedrijf min of meer in gebruik als satelliet-locatie vanuit de Oosterdorpsstraat 174.

De locatie aan de Westerdorpsstraat 97 biedt gezien de bestemming 'agrarisch-paardenhouderij' nog steeds ruimte voor de exploitatie van een paardenhouderij. Vandaar het plan van de familie W. van de Mheen om de sportpaardentak van de Oosterdorpsstraat 174 naar deze vertrouwde locatie aan de Westerdorpsstraat 97 te verhuizen. Deelgebied 2: Locatie natuurontwikkeling De voorgenomen ontwikkeling binnen deelgebied 1 zorgt voor een vermeerdering van bebouwd oppervlak en daardoor ook een vermindering van het oppervlakte aan natuurwaarden binnen deze locatie. De percelen binnen deelgebied 1 maken onderdeel uit van de Groene Ontwikkelingszone (GO) uit de Provinciale Omgevingsverordening Gelderland. Kort gezegd dienen deze natuurwaarden (en de bijbehorende kernkwaliteiten) ontwikkeld te worden zodat er naast de voorgenomen ontwikkeling ook voldoende natuurversterking plaatsvindt. Deze natuurontwikkeling is nader toegelicht in paragraaf 4.10. Aangezien de gewenste natuurversterking niet volledig kan plaatsvinden op deelgebied 1, is er bepaald dat deze totale versterking op een locatie elders kan worden uitgevoerd. Deze locatie (deelgebied 2) bevindt zich in het buitengebied ten noorden van de kern Hoevelaken en bestaat uit een aaneengesloten aantal gronden op percelen gelegen tussen de Weldammerlaan en het Hoevelakense Bos.

Daarnaast bestaat een klein deel van de gronden ten aanzien van de natuurontwikkeling binnen deelgebied 2 ook uit natuurcompensatie voor een ander planvoornemen van de initiatiefnemer op de locatie aan de Westerdorpsstraat 68. Hierover wordt meer toegelicht in paragraaf 4.10. Samenvatting Twee verschillende deelgebieden maken onderdeel uit van voorliggend bestemmingsplan. Hierbij betreft deelgebied 1 de locatie aan de Westerdorpsstraat 97 en betreft deelgebied 2 de locatie waar de versterking ten behoeve van natuurontwikkeling plaatsvindt. In paragraaf 1.2 wordt nader ingegaan op het plangebied inclusief de twee deelgebieden. Een herziening van het bestemmingsplan is nodig, omdat er in deelgebied 1 nieuwe bebouwing wordt gerealiseerd ten aanzien van de uitbreiding van de (bestaande) paardenhouderij op de locatie en de natuurontwikkeling niet past binnen de bestemming van de betreffende gronden.

6

1.2

Ligging plangebied

Deelgebied 1 Deelgebied 1 heeft betrekking op de percelen behorende bij de Westerdorpsstraat 97 te Hoevelaken. De percelen waarop de ontwikkeling plaatsvindt zijn kadastraal bekend als: gemeente Nijkerk, sectie C, nummers 662, 664, 3499, 5742 en 5743. Deelgebied 1 ligt circa 200 meter ten westen van de kern Hoevelaken en circa 2,5 kilometer ten zuidwesten van de kern Nijkerkerveen. De locatie wordt grofweg begrensd door de Westerdorpsstraat aan de noordzijde, agrarische percelen aan de westzijde, de Rijksweg A1 aan de zuidzijde en een natuurgebied van Stichting Geldersch Landschap & Kasteelen (GLK) aan de oostzijde. Op onderstaande afbeelding is een luchtfoto met de begrenzing van deelgebied 1 weergegeven (gele markering).

Begrenzing plangebied deelgebied 1

Deelgebied 2 Deelgebied 2 heeft betrekking op de gronden behorende bij de natuurontwikkeling (versterking) ten aanzien van de voorgenomen ontwikkeling die binnen deelgebied 1 plaatsvindt. De gedeelten van de gronden op de percelen die voor de natuurontwikkeling gereserveerd worden, zijn kadastraal bekend als: gemeente Nijkerk, sectie A, nummers 703 en 1159. De locatie ligt circa 700 meter ten noordwesten van de kern van Hoevelaken en circa 1.000 meter ten zuidwesten van de kern van Nijkerkerveen. Deelgebied 2 bevindt zich globaal tussen diverse agrarische percelen, een woonperceel en een maatschappelijk perceel. Aan de westzijde grenst deelgebied 2 voor een klein gedeelte aan het Hoevelakense Bos (onderdeel van het Gelders Natuurnetwerk). Op onderstaande afbeelding is een luchtfoto met de begrenzing van deelgebied 2 weergegeven (gele markering).

7

Begrenzing plangebied deelgebied 2

Totale plangebied In onderstaande luchtfoto wordt de ligging van het totale plangebied, bestaande uit beide deelgebieden, voor de voorgenomen planontwikkeling in kaart beeld gebracht (rode markering). Hierbij bevindt deelgebied 1 zich aan de zuidzijde van de luchtfoto en deelgebied 2 aan de noordzijde. De afstand tussen de deelgebieden bedraagt circa 1.350 meter.

Ligging plangebied met deelgebied 1 en deelgebied 2

1.3

Geldend bestemmingsplan

Deelgebied 1 Deelgebied 1 aan de Westerdorpsstraat 97 ligt in het bestemmingsplan 'Buitengebied Nijkerk 2017, veegplan 2', vastgesteld op 30 mei 2022. Voor deelgebied 1 gelden de bestemmingen 'Agrarisch Paardenhouderij', 'Agrarisch met waarden - Landschappelijke en natuurwaarden' en 'Bedrijf - Niet agrarisch'. Daarnaast geldt de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie' en gelden er meerdere

8

functieaanduidingen: 'specifieke vorm van agrarisch - rijhal', 'specifieke vorm van waarde - 4', 'specifieke vorm van waarde - 8' en 'specifieke vorm van waarde - 10'. Ook is er bij deelgebied 1 een bouwvlak aanwezig en gelden er verschillende gebiedsaanduidingen: 'milieuzone - hydrologische beschermingszone', 'overige zone - groene ontwikkelingszone', 'overige zone - groene buffer' en 'overige zone - slagenlandschap'. In de onderstaande afbeelding is een uitsnede van het geldende bestemmingsplan ter plaatse van deelgebied 1 weergegeven (zie rode markering).

Uitsnede bestemmingsplan 'Buitengebied Nijkerk 2017, veegplan 2', deelgebied 1

Deelgebied 2 Deelgebied 2 ter hoogte van de Weldammerlaan ligt in het bestemmingsplan 'Buitengebied Nijkerk 2017, veegplan 2', vastgesteld op 30 mei 2022. Voor deelgebied 2 geldt de bestemming 'Agrarisch met waarden - Landschappelijke waarden'. Daarnaast gelden de dubbelbestemmingen 'Waarde Archeologie', 'Leiding - Gas' en 'Leiding - Riool'. Ook geldt een functieaanduiding: 'specifieke vorm van waarde - 8'. Ook gelden bij deelgebied 2 verschillende gebiedsaanduidingen: 'milieuzone - hydrologische beschermingszone', 'overige zone - groene buffer' en 'overige zone - slagenlandschap'. In de onderstaande afbeelding is een uitsnede van het geldende bestemmingsplan ter plaatse van deelgebied 2 weergegeven (zie rode markering).

9

Uitsnede bestemmingsplan 'Buitengebied Nijkerk 2017, veegplan 2', deelgebied 2

Onderhavig plan met de deelgebieden 1 en 2 is niet geheel binnen het vigerende bestemmingsplan mogelijk, waardoor er een herziening van het bestemmingsplan nodig is. Ter plaatse van de bestaande paardenhouderij in deelgebied 1 is de huidige bestemming reeds 'Agrarisch - Paardenhouderij'. Een feitelijke uitbreiding/verruiming van deze bestemming is nodig ten behoeve van de uitbreiding van de paardenhouderij ter plaatse in deelgebied 1. Daarnaast zullen de functieaanduidingen 'specifieke vorm van agrarisch - rijhal' en 'specifieke vorm van agrarisch - paardenbak' moeten worden opgenomen ter plaatse van deze benoemde uitbreiding. Bovendien dient ook de benoemde natuurontwikkeling in deelgebied 2 haar planologische uitwerking te krijgen binnen voorliggend bestemmingsplan. De gewenste toekomstige natuur is op dit moment niet (voldoende) toegestaan en gewaarborgd binnen de huidige bestemming 'Agrarisch met waarden Landschappelijke waarden'.

1.4

Leeswijzer

In Hoofdstuk 2 wordt ingegaan op het relevante beleidskader van het Rijk, de provincie Gelderland en de gemeente Nijkerk. Hoofdstuk 3 gaat nader in op de bestaande situatie en de toekomstige ruimtelijke beschrijving in het plangebied. Hoofdstuk 4 beschrijft de milieutechnische en andere uitvoeringsaspecten die aan de orde zijn bij dit bestemmingsplan. In Hoofdstuk 5 wordt een toelichting gegeven op de planregels. Tot slot behandelt Hoofdstuk 6 de financiële en maatschappelijke uitvoerbaarheid.

10

Hoofdstuk 2 2.1

Beleidskader

Algemeen

In deze paragraaf wordt een analyse gegeven van de relevante beleidskaders. De beleidsdocumenten die direct of indirect doorwerken in voorliggend bestemmingsplan, worden in deze paragrafen behandeld.

2.2

Rijksbeleid

Nationale Omgevingsvisie (NOVI) en Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Onderdeel van de Omgevingswet is een visie op de leefomgeving: de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). Met de NOVI neemt het Rijk het voortouw voor een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Nederland. De NOVI richt zich op de volgende vier prioriteiten die onderling veel met elkaar te maken hebben en gevolgen hebben voor het inrichten van de fysieke leefomgeving: Ruimte maken voor de klimaatverandering en energietransitie; De economie van Nederland verduurzamen en het groeipotentieel behouden; Steden en regio's sterker en gezonder maken; Het landelijk gebied toekomstbestendig ontwikkelen. In de NOVI staan de keuzes op nationaal niveau, maar in veel gevallen ligt de verantwoordelijkheid bij gemeenten en/of provincies. Op basis van drie uitgangspunten helpt de NOVI bij het wegen van belangen en het maken van keuzes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; Afwentelen wordt voorkomen. De nationale belangen zijn geborgd in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro).

Het gaat bijvoorbeeld om rijksvaarwegen, defensie, ecologische hoofdstructuur, erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde, hoofdwegen en hoofdspoorwegen, electriciteitsvoorziening, buisleidingen van nationaal belang voor vervoer van gevaarlijke stoffen en primaire waterkeringen. Door de nationale belangen vooraf in bestemmingsplannen te borgen, wordt met het Barro bijgedragen aan versnelling van de besluitvorming bij ruimtelijke ontwikkelingen en vermindering van de bestuurlijke drukte. Ladder voor duurzame verstedelijking (Bro 3.1.6 tweede lid) In artikel 3.1.6, lid 2 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is de ladder voor duurzame verstedelijking opgenomen. Het doel van de Ladder is zorgvuldig en duurzaam ruimtegebruik, met oog voor de toekomstige ruimtebehoefte en ontwikkelingen in de omgeving. De Ladder geeft daarmee invulling aan het nationaal ruimtelijk belang gericht op een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij ruimtelijke besluiten. Dit belang staat beschreven in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte binnen een breder kader van een goed systeem van ruimtelijke ordening. Met de ladder worden eisen gesteld aan de motivering van onder meer bestemmingsplannen en ruimtelijke onderbouwingen die nieuwe stedelijke ontwikkelingen mogelijk maken.

De toelichting bij een bestemmingsplan of ruimtelijke onderbouwing voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien die ontwikkeling mogelijk wordt gemaakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Wegverbredingsproject A28/A1 en aanpassingknooppunt Hoevelaken In 2018 is het ontwerptracébesluit gepubliceerd dat in detail de plannen beschrijft voor de aanpassing van het knooppunt Hoevelaken en het wegverbredingsproject van de A28 en de A1. Het

11

ontwerptracébesluit is gelegen in de directe nabijheid van het plangebied. Mede vanwege stikstofontwikkelingen is het tracébesluit niet afgerond, maar is het gepauzeerd. Het project rondom dit tracébesluit staat nog wel steeds geregistreerd in het MIRT-projectenboek. Toetsing rijksbeleid Wat onder stedelijke ontwikkeling wordt verstaan is in het Bro opgenomen. Een stedelijke ontwikkeling is volgens het besluit 'een ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen'. Voorliggende ontwikkeling zou kunnen worden aangemerkt als een andere stedelijke voorziening. Deze term is echter niet gedefinieerd in het Bro. De uitleg van het begrip nieuwe stedelijke ontwikkeling is echter sterk afhankelijk van de feiten en omstandigheden van het geval. In de handreiking “De paardenhouderij in het omgevingsrecht” van de VNG en de Sectorraad Paarden (2014) is aangegeven dat vestiging in het buitengebied van een paardenhouderij het meest voor de hand ligt. Bovendien staat in de handreiking dat een paardenhouderij vanwege de uitstraling op de omgeving meestal niet met andere, meer stedelijke, functies kan worden gecombineerd. Dit wordt ook uitgesloten voor wat betreft de planlocatie in deelgebied 1. Zo is ook een manegefunctie ter plaatse van deelgebied 1 niet toegestaan.

Deelgebied 1 In voorliggend plan wordt binnen deelgebied 1 aan de Westerdorpsstraat 97 een paardenhouderij uitgebreid met een nieuw hoofdgebouw inclusief rijhal met diverse bijbehorende faciliteiten (zoals stallen, opslagruimte en groomruimten) voor eigen gebruik. Dit hoofdgebouw wordt volledig voor africhten en trainen van eigen paarden gebruikt. Er wordt dus voorzien in de realisatie van nieuwe bebouwing, maar deze dienen niet als woningen. De groomruimten zullen een logiesfunctie hebben ten behoeve van kortstondig verblijf (tijdelijke huisvesting), uitsluitend te gebruiken door grooms. Rekening houdend met de grootte van deze (agrarische) ontwikkeling, is het niet mogelijk deze binnen bestaand stedelijk gebied uit te voeren. Het is dan ook gewenst dat deze ontwikkeling buiten het stedelijk gebied mogelijk wordt gemaakt. Daarnaast is ten aanzien van de kwaliteiten van het landschap in het buitengebied de locatie aan de Westerdorpsstraat 97 de meest geschikt geachte locatie waar het minst afbreuk wordt gedaan aan het bestaande landschap. In het kader van beoordeling van de beoogde ontwikkeling hoeft de ladder voor duurzame verstedelijking niet te worden toegepast.

De voorgenomen ontwikkeling met betrekking tot de uitbreiding van de paardenhouderij zorgt niet voor een belemmering in de verdere uitwerking van het tracébesluit door het Rijk ten aanzien van de aanpassing van het knooppunt Hoevelaken en het wegverbredingsproject van de A28 en de A1. Deelgebied 2 Daarnaast wordt binnen deelgebied 2 natuur ontwikkeld door de kernkwaliteiten van de Groene Ontwikkelingszone te versterken, waardoor de voorgenomen ontwikkeling binnen deelgebied 1 mogelijk wordt gemaakt. Samenvattend wordt gehele voorliggende plan niet aangemerkt als een stedelijke ontwikkeling. Om die reden is de ladder voor duurzame verstedelijking niet van toepassing. Daarnaast zorgt de planuitwerking van de uitbreiding van de paardenhouderij niet voor belemmeringen ten aanzien van het tracébesluit (aanpassing knooppunt Hoevelaken en wegverbredingsproject A28/A1). Met de voorgenomen ontwikkeling zijn geen overige nationale belangen gemoeid.

2.3

Provinciaal beleid

Omgevingsvisie 'Gaaf Gelderland' Op 19 december 2018 is de omgevingsvisie 'Gaaf Gelderland' vastgesteld. In deze visie beschrijft de provincie welke richting de provincie op wil op het gebied van energie, klimaat, water, voedsel en ook hoe de provincie de omgeving wil inrichten.

12

Om samen een Gaaf Gelderland te bereiken, legt de provincie bij het uitvoeren van haar taken de focus op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland. Met behulp van zeven ambities geeft de provincie hier richting aan: energietransitie; klimaatadaptatie; circulaire economie; biodiversiteit; bereikbaarheid; economisch vestigingsklimaat; woon- en leefklimaat. Voor dit bestemmingsplan zijn de ambities 'woon- en leefklimaat' en 'klimaatadaptatie' van toepassing. De provincie streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat, dat steeds weet te anticiperen op klimaatadaptatie en andere ontwikkelingen. Zo worden de economische kracht en kwaliteit van leven in Gelderland versterkt, nu en in de toekomst. Woon- en leefklimaat Om Gelderland voor mensen en bedrijven aantrekkelijk te houden, is de kwaliteit van de leefomgeving van groot belang. Bovendien draagt een goede kwaliteit van de leefomgeving bij aan gezondheid. Goed bereikbare voorzieningen, aansprekende evenementen, unieke cultuurhistorie, inspirerende culturele voorzieningen, een mooie natuur; het is allemaal van belang. Ook goed wonen hoort daarbij. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende woonkwaliteiten, zowel stedelijke als landelijke. De Gelderse streken hebben ieder hun eigen aard, waar mensen zich thuis en verbonden met elkaar voelen.

In onze groeiende Gelderse steden komen veel activiteiten samen. Tegelijkertijd wordt geïnvesteerd in een vitaal platteland, juist als daar krimp plaatsvindt. Om het landschap open, groen en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen, is bouwen binnen bestaand stedelijk gebied het vertrekpunt. De provincie geeft de voorkeur aan het benutten van bestaande gebouwen en gaat voor concentraties van bebouwing. Pas als er geen andere goede mogelijkheden zijn, kan worden uitgebreid aan de randen van de steden of dorpen. Klimaatadaptatie Het klimaat is merkbaar aan het veranderen, waarbij hoosbuien, extreme hitte en langdurige droogte hierbij goede voorbeelden van zijn. Provincie Gelderland wil zich voorbereiden op het veranderende klimaat door in te zetten op het tegengaan van de bijbehorende risico's en gevaren. Dit heeft prioriteit: In 2050 wil Gelderland optimaal beschermd zijn en kunnen meebewegen met het veranderend klimaat. De provincie Gelderland werkt hierbij vooral vanuit haar betrokkenheid bij waterveiligheid, waterkwaliteit, bodem en natuur. Daarnaast wordt er rekening gehouden met de variatie van de Gelderse streken. De provincie Gelderland wil met haar partners verder kijken.

Bij de aanleg, inrichting, veiligheid en leefbaarheid van de gebouwde omgeving nemen we de gevolgen van het veranderende klimaat mee en maken afspraken over hoe met de risico's om te gaan. Klimaatbestendig werken is daarbij voor de provincie Gelderland een logische voorwaarde als er samengewerkt wordt met anderen. Verschillende ontwikkelingen binnen toerisme en recreatie horen hier ook bij. Deze ontwikkelen wil de provincie Gelderland benutten. Hierbij is het van belang dat de ontwikkelingen passen bij de Gelderse kwaliteiten. De provincie streeft naar een op de toekomst toegerust beschermend klimaatbeleid zodat Gelderland versterkt wordt voor nu en in de toekomst. Omgevingsverordening De provincie beschikt over verschillende instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. De verordening wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch gewaarborgd is. De verordening voorziet ten opzichte van de Omgevingsvisie niet in nieuw beleid en is daarmee dus beleidsneutraal. De inzet van de verordening als juridisch instrument om de doorwerking van het provinciaal beleid af te dwingen

13

is beperkt tot die onderdelen van het beleid waarvoor de inzet van algemene regels noodzakelijk is om provinciale belangen veilig te stellen of om uitvoering te geven aan wettelijke verplichtingen. ln het kader van krachtige steden en vitale dorpen streeft de provincie naar behoud en ontwikkeling van aantrekkelijke, gezonde en veilige woon- en werkmilieus, passende en bereikbare werkgelegenheid, kwalitatief hoogwaardige en bereikbare maatschappelijke voorzieningen, respect en aandacht voor cultuur en cultuurhistorie en in en buiten de steden en dorpen ruimte voor vrijetijdsbesteding. De Omgevingsverordening richt zich net zo breed als de Omgevingsvisie op de fysieke leefomgeving in de provincie Gelderland. Dit betekent dat vrijwel alle regels die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving opgenomen zijn in de Omgevingsverordening. Het gaat hierbij om regels op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu, water, mobiliteit en bodem. De verwachting is dat de Omgevingsverordening op termijn alle regels zal gaan bevatten die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. Qua agrarische bedrijvigheid zijn er in de Omgevingsverordening alleen regels opgenomen voor glastuinbouw en veehouderijen, maar zijn er geen specifieke regels voor andere agrarische bedrijven zoals paardenhouderijen.

Wel zijn ten aanzien van voorliggend bestemmingsplan de regels uit de Omgevingsverordening omtrent 'Klimaatadaptatie' en 'Natuur en Landschap' van belang. Klimaatadaptatie Ter plaatse van deelgebied 1 van het plangebied zijn de regels omtrent 'Klimaatadaptatie' van belang. De verordening schrijft voor dat in een bestemmingsplan dat nieuwe activiteiten of ontwikkelingen mogelijk maakt, een toelichting wordt opgenomen met een beschrijving van de maatregelen of voorzieningen die worden getroffen om de risico's van klimaatverandering te voorkomen of te beperken en de afweging die daarbij is gemaakt. Daarbij moeten de aspecten waterveiligheid, wateroverlast, droogte en hitte worden betrokken. In onderstaande toetsing wordt de toelichting hierover verder uitgewerkt. Natuur en Landschap Ter plaatse van deelgebied 1 en 2 van het plangebied geldt dat de voorgenomen ontwikkeling alleen toegelaten wordt als die geen nadelige gevolgen kan hebben voor de kernkwaliteiten, oppervlakte of samenhang ten aanzien van de Groene Ontwikkelingszone. Daarnaast is ook een noordelijk gedeelte van deelgebied 1 aangewezen als 'Beschermingszone natte landnatuur'.

Onderstaande artikelen afkomstig uit de 'Instructieregels bestemmingsplan Groene Ontwikkelingszone' van de provinciale Omgevingsverordening zijn relevant ten aanzien van de deelgebieden in voorliggend bestemmingsplan: Artikel 2.52 (beschermen Groene Ontwikkelingszone); Artikel 2.53 (uitbreiding grondgebonden veehouderij, landgoederen en extensieve openluchtrecreatie); Artikel 2.53a (onderzoek kernkwaliteiten Groene Ontwikkelingszone); Artikel 2.53b (versterkingsplan); Artikel 2.53c (borging versterking); Artikel 2.53d (borging uitvoering versterking). In onderstaand tekstgedeelte is uiteengezet hoe de Groene Ontwikkelingszone van toepassing zijn op deelgebied 1 van het plangebied en daarmee ook voor de natuurontwikkeling in deelgebied 2. Groene Ontwikkelingszone (GO) De GO bestaat uit alle gebieden met een andere bestemming dan 'Natuur' binnen het Nationaal Natuurnetwerk. Voor zover een bestemmingsplan van toepassing is op locaties binnen de GO, laat het een nieuwe activiteit of ontwikkeling alleen toe als uit onderzoek blijkt dat de kernkwaliteiten of ontwikkelingsdoelen, genoemd in bijlage 'Kernkwaliteiten Gelders Natuurnetwerk en Groene ontwikkelingszone', per saldo en naar rato van de ingreep worden versterkt en de samenhang niet verloren gaat. Gedeputeerde Staten stellen regels vast om de versterking uit te werken. Verder kan een

14

bestemmingsplan een uitbreiding van de hoofdfunctie van een grondgebonden veehouderij, een landgoed en extensieve openluchtrecreatie toelaten als de activiteit of ontwikkeling landschappelijk wordt ingepast zodat de kernkwaliteiten niet significant worden aangetast. Daarnaast dient de toelichting bij het bestemmingsplan een beschrijving te bevatten van de onderzoeksresultaten naar de te verwachten effecten van die activiteit of ontwikkeling op de oppervlakte, samenhang en kwaliteit van de Groene Ontwikkelingszone. Voor zover de ontwikkeling of activiteit daar effect op kan hebben, wordt in de beschrijving van de onderzoeksresultaten betrokken wat betreft de in het gebied aanwezige kwaliteit van water, bodem en lucht, de stilte, rust en duisternis en de landschappelijke, cultuurhistorische, geomorfologische, bodemkundige waarden en het reliëf. Verder bevat het bestemmingsplan dat de activiteit of ontwikkeling mogelijk maakt een versterkingsplan, dat in ieder geval inzicht geeft in de wijze van versterking, de monitoring en rapportage, de inrichting en beheer, de locatie van de nadelige gevolgen en de locatie van de versterking. Bovendien vindt de planologische verankering van de versterking plaats in hetzelfde of een gelijktijdig vast te stellen bestemmingsplan als waarin de nieuwe activiteit of ontwikkeling mogelijk wordt gemaakt.

Vervolgens wordt de uitvoering van de versterking verzekerd door het opnemen van een voorwaardelijke verplichting in het bestemmingsplan, waarin over aspecten bepaald wordt ten aanzien van de bouw- en gebruiksmogelijkheden en over de instandhouding en uitvoering van de maatregelen overeenkomstig het versterkingsplan. Ter plekke van deelgebied 1 voor de locatie aan de Westerdorpsstraat 97 is voor een gedeelte sprake van een Groene Ontwikkelingszone, zoals aangewezen door de provincie. Voor het gebied (nummer 128, Nijkerkerveen) staan de volgende kernkwaliteiten beschreven:

Kernkwaliteiten GO gebied 128 ter plaatse van deelgebied 1

De beschrijving van de kernkwaliteiten heeft als voornaamste doel om te beoordelen in hoeverre een geplande ingreep de kernkwaliteiten aantast, en ten tweede om richting te geven aan mitigerende en compenserende maatregelen. Naast gebiedsspecifieke kernkwaliteiten zijn er algemene kernkwaliteiten. Tot de kernkwaliteiten behoren ook de milieucondities, die de voorwaarde vormen voor het voortbestaan van de natuur, de ecologische samenhang, de stilte, donkerte, de openheid en de rust. Bij de keuze voor de te ontwikkelen natuur verwacht de provincie dat wordt aangesloten bij de kernkwaliteiten van de GO in het algemeen en het betreffende gebied in het bijzonder. Het benoemen van de milieucondities als kernkwaliteit betekent dat nieuwe plannen en projecten geen verslechtering van de milieucondities mogen veroorzaken. Daarnaast is het essentieel dat de aanwezige kwaliteiten ter plaatse van de geplande ingreep voldoende in beeld gebracht worden. Vervolgens dient beschreven en beoordeeld te worden in hoeverre de geplande ingreep deze kwaliteiten aantast en welke mitigerende en compenserende maatregelen mogelijk zijn. Doorgaans is niet alleen toetsing aan deze verordening aan de orde, maar ook aan de Wet natuurbescherming. Daarnaast moet afgestemd worden met het landschapsbeleid van de gemeente. Toetsing en mitigatie en compensatie dienen zoveel mogelijk integraal te worden aangepakt.

15

Als ontwikkelingsdoelen voor natuur en landschap binnen de GO staan voor dit gebied 128 benoemd: Ontwikkeling houtwallen en -singels, schrale graslanden en moeraszones; Verminderen barrièrewerking A28 en A1 en spoorlijn Zwolle - Amersfoort. Beschermingszone natte landnatuur Een ruimtelijke plan gelegen in een 'Beschermingszone natte landnatuur' maakt geen functies mogelijk die significant nadelige effecten kunnen hebben op de instandhouding van de natte landnatuur. Onder voorwaarden kan hiervan worden afgeweken. Nieuwe functies binnen de beschermingszone dienen te worden getoetst op hun eventuele negatieve effecten op de grondwatersituatie voor de natte landnatuur. Bij nieuwe functies moet met name gedacht worden aan bebouwing en andere vormen van verharding. Toetsing provinciaal beleid Voorliggende ontwikkeling ziet toe op de uitbreiding van een paardenhouderij met een nieuw hoofdgebouw inclusief diverse bijbehorende faciliteiten binnen deelgebied 1. De huidige bestemmingen 'Agrarisch - Paardenhouderij' en 'Agrarisch met waarden - Landschappelijke en natuurwaarden' blijven (gewijzigd) behouden voor deelgebied 1 van het plangebied. De ontwikkeling voorziet in de bouw van nieuwe bebouwing, waarbij geen sprake is van een nieuwe woonlocatie.

Op dit vlak is er enkel sprake van groomruimten die een logiesfunctie hebben ten behoeve van kortstondig verblijf (tijdelijke huisvesting), uitsluitend te gebruiken door grooms. Op basis van het vigerende bestemmingsplan is de uitbreiding van de paardenhouderij binnen het plangebied niet toegestaan. De provincie Gelderland streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat. Door het realiseren van de uitbreiding van de paardenhouderij met een nieuw hoofdgebouw inclusief diverse bijbehorende faciliteiten ontstaat er in deelgebied 1 een paardenhouderij met een toekomstbestendige omvang. Ten aanzien van klimaatadaptatie is het aspect waterveiligheid minder van belang voor het plangebied. Met het aspect wateroverlast wordt binnen voorgenomen ontwikkeling in deelgebied 1 omgegaan door voldoende (onverharde) ruimte te creëren om hemelwater op eigen terrein op te vangen en te laten infiltreren in de bodem. Tegelijkertijd is dit positief voor het verminderen van droogte en hittestress ter plaatse. Verder wordt in deelgebied 1 diverse (inheemse) beplanting toegepast die voor een verkoelend effect zullen zorgen. Dit komt het tegengaan van hittestress ten goede.

Bovendien dient de voorgenomen ontwikkeling ook een groot openbaar belang in de gemeente Nijkerk doordat het mogelijk wordt gemaakt dat de activiteiten van het agrarisch bedrijf aan de locatie Oosterdorpsstraat 174 verplaatst worden naar de locatie van deelgebied 1. Hierdoor kan in de toekomst uitbreiding van de woningbouw aan de oostzijde van de kern van Hoevelaken plaatsvinden (plan Middelaar Oost / Klaar water). Ook ontbreken er reële alternatieve locaties voor de activiteiten behorende bij de paardenhouderij. De locatie van deelgebied 1 aan de Westerdorpsstraat 97 zorgt relatief gezien voor de minste afbreuk aan het landschap in het buitengebied van de gemeente Nijkerk. Daarnaast vindt er naar aanleiding van de voorgenomen ontwikkeling in deelgebied 1 natuurontwikkeling plaats binnen deelgebied 2. De uitwerking hiervan is te zien in Bijlage 11 en wordt kort behandeld in paragraaf 4.10. Hierdoor worden de kernkwaliteiten van de GO op een locatie elders ontwikkeld en wordt er aangesloten bij bestaand Gelders Natuurnetwerk (aanliggend aan de oostzijde van het Hoevelakense Bos). Daarnaast vindt de voorgenomen ontwikkeling in deelgebied 1 voornamelijk plaats buiten de gronden die aangewezen zijn als 'Beschermingszone natte landnatuur', waardoor er geen significant nadelige effecten kunnen optreden ten aanzien van de instandhouding van de natte landnatuur.

Een verdere toelichting hierover is te vinden in paragraaf 4.10. De gehele ontwikkeling binnen de twee deelgebieden (uitbreiding paardenhouderij en natuurontwikkeling) sluit hierbij aan bij de provinciale Omgevingsvisie en de provinciale Omgevingsverordening. Onderhavige ontwikkeling is in overeenstemming met het provinciale beleid.

16

2.4

Gemeentelijk beleid

Omgevingsvisie 2022-2040 In de Omgevingsvisie 2022-2040 (vastgesteld door de raad van de gemeente Nijkerk in november 2022), als opvolger van de Structuurvisie Nijkerk-Hoevelaken uit 2011, zijn de ontwikkelingsmogelijkheden in de fysieke leefomgeving uitgewerkt. De visie omvat het hele grondgebied van de gemeente en heeft een doorkijk tot 2040. Deze omgevingsvisie is een samenhangende visie met strategische hoofdkeuzes van beleid voor de volgende zes thema's: (1) Gemeente Nijkerk in 2050 energieneutraal en klimaatbestendig, (2) Woningbouw, (3) Werken, (4) Voorzieningen, (5) Mobiliteit en (6) Landelijk gebied. Onze omgevingsvisie is een dynamische visie. Dat wil zeggen dat de gemeente Nijkerk regelmatig de visie zal aanpassen aan ontwikkelingen in de samenleving. De eerste aanpassingen dienen zich al snel aan als de gemeente Nijkerk in de komende jaren haar visie aanvult met thema's als milieu, gezondheid en veiligheid. Inwoners in onze gemeente wonen, werken en verblijven er op een prettige manier. Het gevarieerde aanbod in zowel stedelijk als landelijk wonen op het schakelpunt tussen Randstad en de Veluwe in combinatie met een aantrekkelijk landschap met vijf cultuurhistorische parels, zoals de binnenstad van Nijkerk en een volwaardig voorzieningenniveau maakt het voor velen aantrekkelijk in deze gemeente te wonen.

Onverkort staat de gemeente Nijkerk voor een groot aantal opgaven. Opgaven om het te kort aan woningen terug te dringen, om de leefomgeving aan te passen aan de veranderingen in het klimaat, de omschakeling naar duurzame opwekking van energie, om te zorgen voor voldoende ruimte voor bedrijven en voor een blijvend groeiende recreatiebehoefte, om de verandering naar een duurzame landbouw te ondersteunen en te stimuleren en om steviger in te zetten op biodiversiteit en schone vormen van mobiliteit. Naast deze opgaven wil de gemeente Nijkerk zorgdragen voor banen voor de snelgroeiende beroepsbevolking, inzetten op economische verbreding én verdieping, zorgen voor voldoende toekomstbestendige werklocaties en vinden wij samenwerking met onze partners belangrijk voor een goede rolverdeling. Het resultaat hiervan is een vitale economie, belangrijk voor de welvaart en het welzijn van de huidige en toekomstige inwoners van de gemeente. Kernwaarden De opgaven pakt de gemeente Nijkerk op door voort te bouwen op de afspraken die zij in de Structuurvisie Nijkerk / Hoevelaken 2030 vastgelegd heeft om te zorgen voor voldoende woningen, werkgelegenheid, voorzieningen enzovoort. De gemeente Nijkerk doet dit door haar keuzes te wegen met behulp van een drietal kernwaarden: 1. balans (duurzame ontwikkeling); 2.

ontwikkelingen passend bij de maat en schaal van de gemeente (kwaliteit voor kwantiteit); 3. verbinden. Dit zijn kernwaarden die voortkomen uit de kracht van de gemeenschap en die gemeente Nijkerk uit wil dragen. De gemeente Nijkerk beschouwt de kernwaarden als algemene principes die gebruikt worden voor het maken van duidelijke integrale afwegingen. Keuzes over de thema's duurzame ontwikkeling, wonen, werken, mobiliteit, voorzieningen en het landelijk gebied hangen heel nauw met elkaar samen. LandschapOntwikkelingsPlan Nijkerk 2018 'Behoud en versterking van de kwaliteit van de aanwezige landschappen' is een belangrijk uitgangspunt voor het college van de gemeente Nijkerk. Het LandschapOntwikkelingsPlan (LOP) laat zien welke kwaliteiten het prachtige landschap van de gemeente Nijkerk heeft. Opvallend is de diversiteit aan aanwezige landschappen in de gemeente Nijkerk. Ieder landschap heeft zijn eigen karakteristieken, charme en kwaliteit. Deze landschappen vragen om behoud en versterking in het belang van de gemeente Nijkerk. De ruimtelijke kwaliteit in de overgang van de bebouwde kom naar het buitengebied is belangrijk voor

17

de beleving van het landelijk gebied in de randen van stad en dorpen. De toegankelijkheid van de kernen naar het buitengebied speelt hierbij een cruciale rol. Ten aanzien van het initiatief is dit de westelijke rand van Hoevelaken: Het Hoevelakense Bos is onderdeel van de 'Groene recreatieve zone Amersfoort en Nijkerk' en fungeert als groene afscherming tussen de oostelijke rand van Amersfoort en Hoevelaken. Gezien de ligging tussen gemeenten Amersfoort en Nijkerk en gebruik van het Hoevelakense Bos vanuit Amersfoort-Vathorst is van essentieel belang om deze waardevolle entiteit te koesteren en te beschermen. In het algemeen kunnen bij uitbreidingen, woningbouw, aanpassingen of vernieuwingen bij stadsranden en kernranden de volgende aanbevelingen gelden: Creëren van een zachte en passende landschappelijke overgang tussen nieuwe uitbreidingen en het buitengebied; Aansluiten bij de karakteristieken van het landschap en rekening houden met gebiedseigen bebouwing; Zowel in de kernen als daarbuiten gebruik maken van gebiedseigen/grondgebonden beplanting. Toetsing gemeentelijk beleid Geconcludeerd kan worden dat de voorgenomen ontwikkeling in het plangebied, bestaande uit de uitbreiding van de paardenhouderij in deelgebied 1 en de natuurontwikkeling (compensatie) binnen deelgebied 2, niet in strijd is met het gemeentelijke beleid.

Er wordt binnen beide deelgebieden aangesloten bij de karakteristieken van de gebiedseigen omgeving en rekening gehouden met een inpassing binnen het bestaande (omliggende) landschap. Dit betreft binnen deelgebied 1 dat de paardenhouderij landschappelijk wordt ingepast, ook met betrekking tot de zichtbaarheid van de paardenhouderij voor de buurt. Ten aanzien van deelgebied 2 vindt de compensatie op gepaste wijze plaats, waarbij de natuurontwikkeling aansluit op de waarden van het landschappelijke karakter van de omgeving. Daarnaast sluiten de gemeentelijke kernwaarden en de opgaven binnen het thema 'landelijk gebied' uit de Omgevingsvisie 2022-2040 aan bij de gehele onderhavige ontwikkeling, waarbij duurzaamheid en kwaliteit belangrijke pijlers zijn.

18

Hoofdstuk 3 3.1

Planbeschrijving

Bestaande situatie

Deelgebied 1 De locatie aan de Westerdorpsstraat 97 is gelegen ten westen van Hoevelaken in het buitengebied van de gemeente Nijkerk. De omgeving kenmerkt zich door enkele agrarische percelen vermengd met woningen, bedrijven, akkers en weilanden. In de nabijheid is de kern van Hoevelaken aanwezig. Deelgebied 1 van het plangebied bestaat uit het huidige erf, inclusief diverse bebouwing (bedrijfsgebouw, woning, garage-berging, veeschuur en rijhal met stallen), een kleine dierenweide, een buitenbak, een mestopslag, diverse paddocks en aanliggende weilanden ten zuiden van de bestaande bebouwing. De locatie is gelegen in het slagenlandschap, waardoor er een opstrekkende verkaveling zichtbaar is met rechte, lange percelen. Via een eigen in-/uitrit wordt de locatie van het plangebied aan de noordzijde aan de Westerdorpsstraat ontsloten. Verder bevat deelgebied 1 ter hoogte van de weilanden een pad, een sloot, een elzenrij en een wilgenrij. Parkeren ten behoeve van het bedrijf kan worden gedaan op de parkeerplaats die ook op het erf gelegen is. In Bijlage 1 is met een tekening de bestaande situatie weergegeven van de locatie aan de Westerdorpsstraat 97. Onderstaande afbeeldingen geven een impressie van de locatie van deelgebied 1 weer.

Impressie vooraanzicht deelgebied 1, gezien vanaf de Westerdorpsstraat (1)

19

Impressie vooraanzicht deelgebied 1, gezien vanaf de Westerdorpsstraat (2)

Impressie deelgebied 1, gezien vanaf de achtergelegen weide

Deelgebied 2 De locatie ten behoeve van de natuurontwikkeling is gelegen in het buitengebied ten noorden van de kern Hoevelaken in de gemeente Nijkerk. De omgeving kenmerkt zich voornamelijk door uitgestrekte agrarische gronden bestaande uit akkers, weilanden en sloten. Verspreid aanliggend aan deze gronden zijn percelen met agrarische, woon-, maatschappelijke en natuurdoeleinden gelegen. De locatie van deelgebied 2 is nabij het Hoevelakense Bos gelegen dat zich in een noord-zuid ligging uitstrekt evenwijdig aan de westzijde. Net als deelgebied 1 maakt deelgebied 2 deel uit van het bestaande slagenlandschap, waardoor diverse landschapspatronen en gebieds- en natuurkwaliteiten zichtbaar zijn. De diverse percelen behorende bij deelgebied 2 zijn eigendom van de initiatiefnemer (sinds najaar 2022).

20

Onderstaande afbeeldingen geven met luchtfoto's een impressie (noordelijke en zuidelijke gedeelte) van de locatie van deelgebied 2.

Impressie deelgebied 2, gezien vanaf een bovenaanzicht (noordelijke gedeelte)

Impressie deelgebied 2, gezien vanaf een bovenaanzicht (zuidelijke gedeelte)

21

3.2

Ruimtelijke beschrijving van het plan

Deelgebied 1 Vanwege het grote maatschappelijke belang voor uitbreiding van de woningbouw aan de oostzijde van de kern van Hoevelaken (plan Middelaar Oost / Klaar water) zal er ruimte gemaakt moeten worden voor de bijbehorende plannen. Hierdoor dient de bestaande paardenhouderij binnen het agrarisch bedrijf aan de Oosterdorpsstraat verplaatst te worden. Voor de voortzetting van de activiteiten gerelateerd aan de paardenhouderij en de sportpaardentak is een verhuizing naar een andere locatie noodzakelijk. Deze locatie bevindt zich aan de Westerdorpsstraat 97 in Hoevelaken. Toekomstige situatie Om te komen tot een paardenhouderij die voldoet aan de hedendaagse normen en ook aansluit op de ontwikkeling die de junioren Van de Mheen in de springsport inmiddels hebben doorgemaakt, dient de locatie aan de Westerdorpsstraat 97 meer ontwikkeld te worden. Hierbij dient er voornamelijk een professionalisering van de trainingsfaciliteiten gerealiseerd te worden. Deelname aan de paardensport op internationaal niveau maakt dat de trainingsfaciliteiten nog weer beter en completer moeten gaan worden. De afmetingen van de rijhal moeten daarbij, in relatie tot het niveau waarop de sport wordt bedreven, worden opgehoogd naar hedendaagse maatstaven. Daarnaast is ook de toevoeging van een springtuig c.q. buitenrijbak (ook wel paardenbak genoemd) inclusief hindernissen noodzakelijk.

Het aantal stallen/boxen binnen het hoofdgebouw moet ten opzichte van de huidige locatie aan de Oosterdorpsstraat 174 licht worden opgehoogd. Hierbij gaat het om een totaal van 38 stallen/boxen in het nieuwe hoofdgebouw. Om in geval van ziekten onder de paarden pro-actief en snel te kunnen schakelen is het noodzakelijk om binnen de stallen een splitsing aan te kunnen brengen. Om die reden wordt het stallengedeelte bij het hoofdgebouw als een soort siamese-tweeling uitgevoerd rondom een centrale rijhal en foyer. In Bijlage 2 zijn met een schetsontwerp de verschillende gevelaanzichten van het nieuwe hoofdgebouw (de rijhal met stallen) inclusief materiaal- en kleurenstaat weergegeven. Op de bijgevoegde tekening (Bijlage 3) is de toekomstige situatie weergegeven van deelgebied 1 met het nieuwe hoofdgebouw (rijhal met stallen) en de omliggende trainingsfaciliteiten inclusief een aantal groomruimten die een logiesfunctie hebben ten behoeve van kortstondig verblijf (tijdelijke huisvesting), uitsluitend te gebruiken door grooms. De groomruimten bestaan uit een zelfstandige zit-slaapkamer met balkon en een aangrenzend sanitair vertrek. Daarnaast is er een gezamenlijke bergruimte/kofferberging. De ruimten maken onderdeel uit van de te realiseren rijhal en hebben een oppervlakte van circa 45 tot 60 m2.

De omvang van de paardenhouderij en de kwaliteit, levendigheid en dynamiek van de (fok)paarden vragen om een continue aanwezigheid van trainers/verzorgers. Hierdoor is het noodzakelijk dat er 24/7 per direct deskundige medewerkers aanwezig en beschikbaar zijn. Voor de positionering van het hoofdgebouw is bewust gekozen voor een wat meer teruggetrokken positie op het terrein. In combinatie met de vorm en verhoudingen van het hoofdgebouw zorgt dit er ook voor dat de paardenhouderij een florerend agrarisch bedrijf wordt in economisch en logistiek opzicht. Daarnaast is deze positionering in akoestisch opzicht erg belangrijk doordat er hierdoor op effectieve wijze een geluidsbuffer wordt gevormd. Om in de springtuig c.q. buitenrijbak, als meest belangrijke outdoor trainingslocatie, namelijk op een goede wijze instructies over te dragen van trainer naar ruiter is het noodzakelijk dat het lawaai van de zuidelijk gelegen Rijksweg A1 zoveel mogelijk wordt gereduceerd. In esthetisch opzicht maakt de positie van het nieuwe hoofdgebouw dat het zich bij aankomst op het terrein op een fraaie representatieve wijze etaleert. Door de bebouwing enigszins rondom de springtuig c.q. buitenrijbak te clusteren ontstaat een prettige enigszins besloten buitenruimte met de springtuig c.q. buitenrijbak als middelpunt.

Verder is op de gewijzigde situatietekening (Bijlage 3) ook de routing en afwikkeling van het verkeer op het terrein weergeven. Voor een goede bedrijfsvoering is naast een hoofdgebouw ook de

22

verkeersafwikkeling een essentieel onderdeel in het grote geheel. Om die reden wordt er aan de noordoostzijde van het perceel een nieuwe in-/uitrit gerealiseerd die ontsloten wordt op de Westerdorpsstraat (nader toelichting hierover in paragraaf 4.11). Voor het huidige verkeer (gebruikers, leveranciers etc.) en de daarbij horende verkeersveiligheid is de bestaande in-/uitrit niet langer gewenst en daardoor zal deze in de toekomstige situatie komen te vervallen. Bestaande bebouwing De bestaande bebouwing op het perceel wordt grotendeels ingezet voor het onderbrengen van ondersteunde functies bij de paardenhouderij, zoals stalling van diverse agrarische werktuigen. De bestaande koeienstal wordt ingezet voor het onderbrengen van een aantal veulenstallen, de opslag van voer, hindernismateriaal en overige bergruimten. Het bestaande hoofdgebouw met bedrijfswoning, kantoor, voormalige deel en het achtergelegen bijgebouw/garage-berging met carport blijven intact. Vooralsnog blijft de kantoorfunctie van het bestaande kantoor overeind en wordt het kantoor mogelijk aan derden verhuurd. Hierbij wordt nog gezocht naar een nadere functionele invulling. De bereikbaarheid van het kantoorgedeelte en de toegang tot de hiervoor gereserveerde parkeerplaatsen op het bestaande parkeerterrein zal vanuit de nieuwe in-/uitrit worden georganiseerd (zie paragraaf 4.11). 3.2.1

Landschappelijke inpassing

Voor de voorgenomen ontwikkeling in deelgebied 1 van het plangebied zijn de agrarische gronden aan de locatie Westerdorpsstraat 97 een uitzondering op het bestaande betrekkelijk kleinschalige agrarische buitengebied van de gemeente Nijkerk. Dit komt doordat de gronden binnen deelgebied 1 nu al een eiland zijn te midden van het knooppunt Hoevelaken (westzijde), de bestaande bebouwing aan de Westerdorpsstraat aan de noordzijde, het natuurgebied van Stichting GLK aan de oostzijde en de Rijksweg A1 aan de zuidzijde. Eén belangrijke voorwaarde luidt dat de initiatiefnemer zich moet inspannen om te zorgen voor de grootst mogelijke en zorgvuldige inpassing in het bestaande landschap ter plaatse. De landschappelijke inpassing betreft dan ook deelgebied 1 van het plangebied. Slagenlandschap De locatie van het plangebied is gelegen in een gebied waar drie regio's samenkomen: de Gelderse Vallei, de Eempolder en de Heuvelrug. Ook grenst het plangebied aan de 'Groene recreatieve zone Amersfoort en Nijkerk'. Deelgebied 1 van het plangebied bevindt zich ten westen van de kern Hoevelaken in het slagenlandschap waar regelmatige stroken verkavelingen van rechte lange percelen noord-zuid geörienteerd zijn. Daarnaast is het een nat landschap met een kenmerkend slotenpatroon, waarbinnen met name houtwallen en elzensingels voorkomen.

Er is een overwegend onregelmatig wegenpatroon dat het reliëf volgt met a-typische bebouwing verspreid in het landschap. Hierdoor biedt het slagenlandschap ruimtelijke variatie en is er sprake van landschappelijke diversiteit, waarbij natuurwaarden inherent zijn aan het landschap. Deelgebied 1 is voornamelijk gelegen in het beekdal van de Hoevelakense Beek. Ruimtelijk analyserend laat een transformatie van het slagenlandschap zien ten aanzien van cultuurhistorische, landschappelijke en natuurwaarden. De kleinschalige historische identiteit is verdwenen, het landschap is opener geworden, er zijn minder singels en bossages en er is een versterkte verstedelijking en infrastructuur zichtbaar. Volgens het LandschapOntwikkelingsPlan (LOP) van de gemeente Nijkerk (zie paragraaf 2.4) is deelgebied 1 gelegen in het slagenlandschap 'Slichtenhorst en Hoevelaken'. Doordat in gebieden in het slagenlandschap vroeger vaak landbouwstroken verbreed zijn, zijn gelijkelijk belangrijke begeleidende landschapselementen verdwenen. Daarnaast wordt op veel erven vaak geen inheemse beplanting toegepast, terwijl dit van grote landschappelijke waarde is. Het karakter en de herkenbaarheid van het

23

slagenlandschap dient in het buitengebied van de gemeente Nijkerk (waaronder Hoevelaken) dan ook waar mogelijk zo veel mogelijk zichtbaar en aanwezig te zijn. Landschappelijke inpassing Door Debie & Verkuijl is het landschapsplan opgesteld voor deelgebied 1 van het plangebied. Het plangebied bevindt zich aan de zuidzijde van de Westerdorpsstraat. Het terrein bestaat uit een boerderij met meerdere opstallen, een verhard erf, een rijbak en weilanden. De boerderij maakt onderdeel uit van de lintbebouwing die zich vanuit het dorp Hoevelaken in westelijke richting verspreid langs de weg staat. Het voorste deel van het erf wordt zodoende aan de oost en westzijde begrensd door buurtuinen, het achterste deel van het erf wordt omringd door weilanden en het Leijenhorsterbosje, een natuurgebiedje van Geldersch Landschap en Kasteelen. De zuidzijde is begrensd door de afrit van de snelweg A1, die met bossages deels is afgeplant. Het plangebied ligt op het knooppunt van drie regio's: de Eempolder, Utrechtse heuvelrug en de Gelderse Vallei. Het terrein bevindt zich in het zogenaamde slagenlandschap. In en langs de huidige weilanden bevinden zich nog enkele restanten van bomensingels langs enkele smalle sloten, die het voormalige langgerekte slagenlandschap definiëren. Het terrein maakt tevens onderdeel uit van de groen-recreatieve zone, genaamd 'de groene haak'.

Hoevelaken is ontstaan in een gebied dat gekenmerkt werd door hogere stroomruggen die door het lager gelegen natte veengebied liepen. De ontginning vond gefaseerd plaats vanaf deze hogere delen in lange 'slagen' haaks op de stroomrug. Wegen en bebouwing volgden het kronkelig verloop van de stroomrug. Een deel van de stroomrug loopt ook door dit plangebied. Het landschap dat ontstond had een ruimtelijke variatie, waarbij lijnvormige singels afgewisseld werden met kleinschalige bosjes, die vaak op rabatten werden geplant om het overtollige water af te voeren. De lagere delen werden als weiden gebruikt, de hogere delen waren geschikt voor akkerbouw. In de omgeving komen tevens percelen voor die omkaderd waren met beplante wallen als veekering. De afgelopen eeuw is het landschap drastisch veranderd door verstedelijking en ruilverkaveling. De kenmerkende kleinschaligheid van het landschap is daarbij verdwenen. Boerderijen zijn tijdens de 2e WO in het gebied gesloopt om schootsvrije ruimte te creëren. Tijdens de wederopbouw werden enkele boerderijen teruggebouwd en gelijk efficiënter en grootschaliger opgezet. De boerderij Leijenhorst uit 1950 is hier een exemplarisch voorbeeld van. Visie: Bij de beoogde ontwikkeling is gekeken naar een optimale inrichting van het erf.

Hierbij is de omvang van de ontwikkeling afgestemd op de schaal van het landschap en de korrelgrootte van de omringende bebouwing. De inpassing van de nieuwbouw en haar gebruik zijn op een landschapswaardige wijze ingepast. Ruimtelijk gezien bevindt zich in het plangebied bebouwing met een agrarische functie van een paardenhouderij. In de toekomstige situatie blijft de agrarische functie behouden en wordt de paardenhouderij uitgebreid met nieuwe bebouwing en bijbehorende functies. Het hoofdgebouw is zodanig gepositioneerd dat de paardenhouderij zo goed mogelijk kan functioneren met betrekking tot diverse milieuaspecten zoals akoestiek en geur-/stofhinder. Ontwerp: Binnen het opgestelde landschapsplan is de karakteristiek van het landschap leidend. De afwisselend langgerekte percelen van het slagenlandschap, de lijnvormige landschapselementen zoals singels, sloten, wallen en kleinschalige bosschages zorgen voor een versterkte ruimtelijke variatie. Het gebied krijgt tevens een sterkere ruimtelijke samenhang met het Leijenhorsterbosje, omdat de dieren van de landschappelijke toevoegingen profiteren als foerageergebied. Daarnaast wordt er met het opgestelde landschapsplan ingezet op een stevig landschappelijk kader (boszomen), waarbij het geheel van gebouwen en buitenruimten wegvalt. Het definitieve ontwerp toont de toekomstige erfinrichting in deelgebied 1 (zie Bijlage 4).

In de regels van voorliggend bestemmingsplan is een voorwaardelijke verplichting opgenomen om te waarborgen dat er wordt voldaan aan een goede landschappelijke

24

inpassing zoals uitgewerkt in Bijlage 4. Uitgangspunt voor de gekozen beplanting is een zonering die aansluit op het slagenlandschap en tevens de nieuwe bebouwing en bijbehorende functies (springtuig c.q. buitenbak en stapmolens) landschappelijk inpast. Daarbij is gekozen voor inheems versus verfijnd. Uiteraard dient de beplanting niet giftig voor paarden en horzelwerend te zijn. De toegevoegde beplanting zorgen voor een versterkte landschappelijke karakteristiek. De randen van de percelen in deelgebied 1 vormen het gewenste stevig(er) landschappelijk kader, waarbij de houtwallen van de westelijke, oostelijke en zuidelijke rand versterkt worden. Aan de west- en oostzijde is er sprake van dubbele singels bestaande uit eiken, iepen en wilgen. Aan de zuidzijde is er een dubbele singel gevormd door bestaande eiken en knotwilgen/-essen. De (solitaire) erfbomen in deelgebied 1 bestaan uit de rode paardenkastanje, zomereik en rode beuk. Een themakaart met een overzicht van de situering van alle soorten bomen in deelgebied 1 voor de toekomstige situatie is bijgevoegd als Bijlage 5. Een robuuste bosschage wordt met streekeigen soorten, zoals de lijsterbes, brem, gaspeldoorn en vogelkers, aangeplant om een kernzone van meerdere rijen bomen met een mantelzone van struiken en een zone met een kruidenlaag te realiseren.

Een profiel van de houtwallen aan de zuid- en westzijde en van de haag en greppel aan de noordzijde langs de erfgrens in deelgebied 1 is weergegeven in navolgende afbeeldingen. De geschetste profielen A-A' (zuidzijde), B-B' (westzijde) en C-C' (noordzijde) zijn ook weergegeven op het definitieve ontwerp van de toekomstig erfinrichting in deelgebied 1 (zie Bijlage 4).

Profiel houtwal zuidzijde deelgebied 1

Profiel houtwal westzijde deelgebied 1

25

Profiel haag en greppel noordzijde deelgebied 1

Navolgende afbeelding laat inhoudelijk de landschappelijke ingrediënten zien van deelgebied 1 aan de hand van verschillende groenstructuren en landschappelijke bosschages.

Landschappelijke inpassing deelgebied 1: groenstructuren (links) en landschappelijke bosschages (rechts)

Verder kent de verharding een representatief en een functioneel deel. Het representatieve karakter komt met duurzame materialen passend bij een boerenerf tot uiting, zoals gebakken klinkers en kasseien. De functionele verharding in het plangebied is afgestemd op een groen klimaatbestendig karakter waarbij waterinfiltratie plaats vindt door middel van grasstenen. Bij de springtuig c.q. buitenrijbak wordt een drainage gerealiseerd die het water afvoert/afkoppelt naar de bestaande sloot aan de oostzijde van deelgebied 1. Navolgende afbeelding laat inhoudelijk de landschappelijke ingrediënten zien van deelgebied 1 aan de hand van verschillende erf-/tuinbeplanting en verharding.

26

Landschappelijke inpassing deelgebied 1: erf-/tuinbeplanting (links) en verharding (rechts)

Deze robuuste landschappelijke inpassing geeft gericht inhoud aan de aandachtspunten 'Slichtenhorst en Hoevelaken' zoals benoemd in het LOP Nijkerk 2018 (zie paragraaf 2.4). Met de uitbreiding van de bestaande paardenhouderij, wordt tevens de kans benut om de landschappelijke identiteit van deelgebied 1 te versterken. Navolgende afbeeldingen laten het definitieve ontwerp van de erfinrichting (zie Bijlage 4) en een impressie (vanuit vogelvluchtperspectief) van de toekomstige situatie van deelgebied 1 zien.

27

28

Versterken landschappelijke identiteit deelgebied 1 (landschappelijke inpassing)

Versterken landschappelijke identiteit deelgebied 1 (impressie)

Deelgebied 2 Om de ontwikkeling in deelgebied 1 te kunnen realiseren, is volledige natuurversterking ten aanzien van de kernkwaliteiten van de Groene Ontwikkelingszone (zie paragraaf 2.3) vereist. Vanuit de provincie Gelderland en de gemeente Nijkerk is de wens om de daadwerkelijke locatie van de uit te werken natuurontwikkeling aangrenzend/nabij aan het ten westen gelegen Hoevelakense Bos uit te voeren. Hierdoor ontstaat er de mogelijkheid om bestaande gebieds- en natuurkwaliteiten te behouden, te verbinden en te versterken ten aanzien van de locatie van de natuurontwikkeling. Om de locatie van deelgebied 2 te kunnen vaststellen en ontwikkelen is er samenwerking benodigd tussen de initiatiefnemer met de provincie Gelderland, gemeente Nijkerk en Stichting GLK. De Stichting GLK heeft als organisatie het doel natuur en landschap binnen de provincie Gelderland te beschermen, waarbij ook de aspecten beheer en monitoring van de gebieds - en natuurkwaliteiten van belang zijn. De Adviescommisie Omgevingskwaliteit (AOK) voorziet hierbij ook van advies. De Stichting GLK is naar alle waarschijnlijkheid de aangewezen partij die voor de locatie van deelgebied 2 het beheer en onderhoud ten aanzien van de natuurontwikkeling op zich zal nemen.

29

Hoofdstuk 4 4.1

Uitvoeringsaspecten

Algemeen

Op grond van het bepaalde in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is het bij het opstellen van een bestemmingsplan verplicht om inzicht te bieden in de relevante planologische en milieuhygiënische aspecten. Als een bestemmingsplan nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt, moet worden aangetoond dat dit haalbaar is in relatie tot de planologische en milieuhygiënische aspecten.

4.2

Bodem

Algemeen Bij ruimtelijke ontwikkelingen moet aangetoond worden dat de bodem- en grondwaterkwaliteit ter plaatse van het plangebied geschikt zijn voor het beoogde gebruik. Toetsing Voorliggende ontwikkeling voorziet in de realisatie van de uitbreiding van een paardenhouderij (deelgebied 1) en bijbehorende natuurontwikkeling (deelgebied 2). Het aspect bodem is voor deelgebied 1 van belang, het gebruik van de locatie wordt namelijk gevoeliger. De uitbreiding van de paardenhouderij voorziet in nieuwe bebouwing. Het bestaande weiland is altijd ongebouwd geweest, maar vanwege een pad en (voormalige) sloten kan een bodemverontreiniging op voorhand niet worden uitgesloten. Hierdoor is door Buro Ontwerp & Omgeving een historisch vooronderzoek bodem conform NEN 5725 (bijgevoegd als Bijlage 6) uitgevoerd ten aanzien van deelgebied 1. Hieronder zijn kort de resultaten uitgewerkt. Locatiespecifiek Op de locatie zijn de volgende meer voor verontreiniging verdachte locaties aanwezig: Voormalige bovengrondse dieseltank, in de zuidwestelijke hoek van de schuur ten zuidoosten van de woning/kantoor. Deze tank is aangegeven op de bouwtekening uit 1997 en thans niet meer aanwezig. Er zijn geen gegevens over de verwijdering van deze tanks aanwezig.

Mogelijk is door lekkages en/of morsingen een verontreiniging van de bodem ontstaan; Huidig aanwezige bovengrondse dieseltank, aanwezig in de noordwestelijke hoek van de fok- en trainingsstal. Deze tank is gesitueerd in een lekbak, er zijn geen echter geen gegevens bekend over uitgevoerde milieucontroles. Mogelijk is door lekkages en/of morsingen een verontreiniging van de bodem ontstaan; Voormalige boomgaard ten zuidwesten van de fok- en trainingsstal (noordelijk deel perceel 3499). Niet uit te sluiten valt dat het historische gebruik van bestrijdingsmiddelen heeft geleid tot een verontreiniging van de (boven)grond; Mogelijk aanwezig gedempte sloot onder de fok- en trainingsstal en de schuur ten zuidoosten van de woning/kantoor. Er kan niet uitgesloten worden dat er in het verleden in oostwestelijke richting een sloot gesitueerd is geweest als afscheiding van het vroegere erf en de agrarische gronden. Mogelijk is bij het dempen van deze sloot bodemvreemd materiaal en/of verontreinigde grond gebruikt. Conclusie Op basis van het ontwerp zullen er ter plaatse van enkel het noordelijk deel van perceel C 3499 grondroerende werkzaamheden uitgevoerd worden (aanleg springtuig c.q. buitenrijbak). Op de overige meer verdachte locaties zullen geen grondroerende werkzaamheden uitgevoerd worden, waarbij risico's optreden om in contact te komen met verontreinigde grond.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Nijkerk&id=741e81a1-2ec7-4a2c-8997-ff7091193294