CConstaterende datNijkerk
Koppel je AI →
Document · PDF

2023-075 Bijlage 3 - Bijlage 10 Toelichting Quickscan Natuur Doornsteeg fase 3

Raadsvergadering 29 februari 2024, gemeente NijkerkBij agendapunt: Vaststelling Bestemmingsplan en Beeldkwaliteitsplan Doornsteeg fase 3, 2024 (2023-075)15.163 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

QUICKSCAN WET NATUURBESCHERMING EN BOMENINSPECTIE DOORNSTEEG FASE 3 TE NIJKERK

Rapportage quickscan Wet natuurbescherming en bomeninspectie Doornsteeg fase 3 te Nijkerk Opdrachtgever

Gemeente Nijkerk Kolkstraat 27 3860 BA Nijkerk

Rapportnummer Versienummer

12711.001 + 12711.002 D1

Status

Eindrapportage

Datum

6 augustus 2020

Vestiging

Overijssel Wilhelm Röntgenstraat 7a 8013 NE Zwolle 088 - 5001600 zwolle@econsultancy.nl

Opsteller

F.M. van der Heide, MSc

Paraaf

Kwaliteitscontrole

Dhr. T.M. Boom, MSc

Paraaf

Kwaliteitszorg Econsultancy is lid van het Netwerk Groene Bureaus (NGB). Het NGB is een vereniging van ecologische advies- en onderzoeksbureaus die werkt aan de kwaliteit van advisering gericht op natuur, landschap, water, milieu en ruimte en die de belangen behartigt van groene adviesbureaus. Het Netwerk hanteert een gedragscode die opdrachtgevers en andere belanghebbenden een basis biedt om de leden aan te spreken op de kwaliteit van hun werk. Econsultancy werkt volgens een dynamisch kwaliteits- en milieusysteem, zoals beschreven in het kwaliteits- en milieuhandboek. Ons kwaliteits- en milieusysteem is gecertificeerd volgens de eisen in de NEN-EN-ISO 9001 en NEN-EN-ISO 14001. Betrouwbaarheid Dit onderzoek is op zorgvuldige wijze uitgevoerd conform de toepasselijke en van kracht zijnde regelgeving ten aanzien van natuurwetgeving. Het onderzoek betreft een momentopname en geeft een inschatting van de geschiktheid van de onderzoekslocatie voor beschermde soorten en het al dan niet voorkomen van soorten. De gebruikte informatie omtrent verspreiding van soorten is deels afkomstig uit de NDFF en mag niet zonder toestemming worden verstrekt aan derden of op enige andere wijze openbaar gemaakt worden.

Econsultancy accepteert op voorhand geen aansprakelijkheid ten aanzien van mogelijke beslissingen die de opdrachtgever naar aanleiding van het door Econsultancy uitgevoerde onderzoek neemt. In het algemeen kan gesteld worden dat een quickscan geldig is voor een periode van 2 tot 3 jaar, tenzij in deze periode de ecologische omstandigheden wezenlijk zijn veranderd en/of de Wet natuurbescherming, dan wel inzichten hieromtrent zijn gewijzigd. Bij uitstel van de uitvoering van een project met meer dan 3 jaar verdient het de aanbeveling de resultaten van de quickscan opnieuw te toetsen.

INHOUDSOPGAVE 1

INLEIDING .................................................................................................................................. 1

2

GEBIEDSBESCHRIJVING ......................................................................................................... 2 2.1 2.2

Huidig gebruik onderzoekslocatie en omgeving ............................................................... 2 Toekomstig gebruik van de onderzoekslocatie en voorgenomen ingrepen ..................... 2

3

ONDERZOEKSMETHODIEK ..................................................................................................... 7

4

OVERZICHT VAN DE NATIONALE NATUURWETGEVING ..................................................... 8 4.1 4.2 4.3 4.4

5

AANGETROFFEN EN TE VERWACHTEN BESCHERMDE SOORTEN ................................ 11 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7

6

Broedvogels .................................................................................................................... 11 Vleermuizen .................................................................................................................... 14 Grondgebonden zoogdieren ........................................................................................... 16 Reptielen, amfibieën en vissen....................................................................................... 18 Ongewervelden............................................................................................................... 19 Overige soorten .............................................................................................................. 19 Vaatplanten..................................................................................................................... 19

TOETSING AAN SOORTENBESCHERMING ......................................................................... 20 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6

7

Zorgplicht .......................................................................................................................... 8 Soortenbescherming ........................................................................................................ 8 Gebiedenbescherming ..................................................................................................... 9 Houtopstanden ............................................................................................................... 10

Broedvogels .................................................................................................................... 20 Vleermuizen .................................................................................................................... 21 Grondgebonden zoogdieren ........................................................................................... 22 Amfibieën ........................................................................................................................ 23 Algemene vissensoorten ................................................................................................ 23 Overige soort(groep)en .................................................................................................. 23

TOETSING AAN GEBIEDENBESCHERMING ........................................................................ 24 7.1 7.2

Natura 2000 .................................................................................................................... 24 Natuurnetwerk Nederland ............................................................................................... 25

8

HOUTOPSTANDEN ................................................................................................................. 27

9

SAMENVATTING EN CONCLUSIES ....................................................................................... 29

Bijlage 1 Bijlage 2

toelichting verbodsbepalingen Wet natuurbescherming verklarende woordenlijst 12711.001

1

INLEIDING

Econsultancy heeft van Gemeente Nijkerk opdracht gekregen voor het uitvoeren van een quickscan Wet natuurbescherming en bomeninspectie voor het westelijk deel (fase 3) van plan Doornsteeg te Nijkerk. Tevens omvat de quickscan de locatie van de aan te passen en uit te breiden geluidswal en scherm langs de Arkemheenweg en Rijksweg A28. De quickscan Wet natuurbescherming is uitgevoerd in het kader van een bestemmingsplanwijziging en heeft als doel in te schatten of er op de onderzoekslocatie planten- en diersoorten aanwezig of te verwachten zijn, die volgens de Wet natuurbescherming een beschermde status hebben en die mogelijk negatieve invloed kunnen ondervinden door de voorgenomen ingreep. Tevens is beoordeeld of de voorgenomen ingreep invloed kan hebben op Natura 2000-gebieden, houtopstanden die middels de Wet natuurbescherming zijn beschermd, of op gebieden die deel uitmaken van het Natuurnetwerk Nederland. De bomeninspectie is uitgevoerd om te bepalen of er binnen de onderzoekslocatie bomen aanwezig zijn die kunnen fungeren als potentiële vaste rust- of voortplantingsplaatsen voor boombewonende vleermuizen. Antea Group heeft in 2017 reeds een ecologisch onderzoek uitgevoerd voor fase 2 en 3 van plan Doornsteeg (projectnummer 0416273.00, d.d. 7 juni 2017).

Vanwege het verstrijken van de geldigheidsduur van drie jaar van dit rapport is onderhavige quickscan Wet natuurbescherming uitgevoerd. Econsultancy is lid van de branchevereniging "Netwerk Groene Bureaus" en werkt volgens de door het Netwerk opgestelde gedragscode en protocollen. In dat kader verklaart Econsultancy ten behoeve van de onderzoekslocatie niet eerder betrokken te zijn geweest voor ecologische advisering of ecologisch onderzoek.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 1 van 32

2 2.1

GEBIEDSBESCHRIJVING Huidig gebruik onderzoekslocatie en omgeving

Gezien de grootte van de onderzoekslocatie en de aard van de werkzaamheden is deze onderverdeeld in twee separate onderzoekslocaties. Deze worden hieronder apart beschreven. In het overige deel van het rapport worden de onderzoekslocaties echter gelijktijdig behandeld. Onderzoekslocatie 1 Onderzoekslocatie 1 (± 26 ha) ligt aan de Doornsteeg (ong.), circa 1,8 km ten westen van de kern van Nijkerk. Volgens de topografische kaart van Nederland zijn de coördinaten van het midden van de onderzoekslocatie X = 159.935, Y = 470.750. Onderzoekslocatie 1 staat weergegeven in figuur 1. Onderzoekslocatie 1 bestaat grotendeels uit agrarisch landschap. Binnen onderzoekslocatie 1 zijn een drietal agrarische bedrijven aanwezig. De twee meest noordelijke bedrijven (zie figuur 1) zijn onderzocht, het bedrijf in de zuidelijke hoek van de onderzoekslocatie is niet onderzocht. Daarnaast zijn binnen onderzoekslocatie 1 diverse bomen en watergangen aanwezig. Aan de noord- en westzijde wordt onderzoekslocatie 1 begrensd door de Arkemheenweg. Aan de oostzijde bevinden zich Doornsteeg fase 1 en 2, eveneens onderdeel van plan Doornsteeg. Onderzoekslocatie 1 wordt aan de zuidzijde begrensd door de Bunschoterweg. Onderzoekslocatie 2 Onderzoekslocatie 2 (± 1,8 ha) ligt langs de Rijksweg A28 en Arkemheenweg, circa 2,1 km ten westen van de kern van Nijkerk.

Volgens de topografische kaart van Nederland zijn de coördinaten van het midden van de onderzoekslocatie X = 159.690, Y = 470.865. Onderzoekslocatie 2 staat eveneens weergegeven in figuur 1. Onderzoekslocatie 2 betreft de geluidswal aan de oostzijde van de Rijksweg A28. Ten oosten van de geluidswal bevindt zich de Arkemheenweg. Onderzoekslocatie 2 loopt vanaf de rotonde tussen de Arkemheenweg en de Holkerweg en loopt door in noordelijke richting, tot aan de bocht in de Arkemheenweg. 2.2

Toekomstig gebruik van de onderzoekslocatie en voorgenomen ingrepen

Onderzoekslocatie 1 De initiatiefnemer is voornemens om 440 – 640 woningen te realiseren binnen onderzoekslocatie 1. De schuur/stal van de meest noordelijke woning (Doornsteeg 6) wordt gesloopt, het woonhuis blijft behouden. De centraal gelegen woning (Doornsteeg 8) en bijbehorende schuren en stallen worden gesloopt. Rond onderzoekslocatie 1 worden geluidswallen en -schermen geplaatst of uitgebreid. Aan de westzijde krijgt de geluidswal een parkachtige karakter en wordt ruimte voor waterberging gerealiseerd. De bomen ter plaatse van de geluidswal worden geveld. Het groen langs de noordzijde van onderzoekslocatie 1 komt te vervallen in verband met de realisatie van geluidswerende voorzieningen. De initiatiefnemer is voornemens de populierenlaan langs de Doornsteeg te behouden. In het kader van het bouwrijp maken van de onderzoekslocatie wordt de grond geroerd en opgehoogd. Het opbrengen en roeren van de grond kan negatieve effecten hebben op de populieren. Deze negatieve effecten kunnen mogelijk leiden tot noodzakelijke kap van de populieren. Aan de oostzijde van onderzoekslocatie 1 bevindt zich een fietspad met laanbomen, met aan de oostzijde daarvan een watergang. Het fietspad en de laanbomen blijven behouden. Het water wordt in een parkomgeving ingepast en gaat meanderen.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 2 van 32

Figuur 1. Topografische kaart (boven) en luchtfoto (onder) van de onderzoekslocaties en omgeving.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 3 van 32

Onderzoekslocatie 2 De initiatiefnemer is voornemens de bestaande geluidswal ± 1 m te verlagen om hierop een geluidsscherm aan te brengen. Daarnaast wordt het geluidsscherm aan de noordzijde verder doorgetrokken tot aan de bocht in de Arkemheenweg. In figuur 1 zijn een topografische kaart en luchtfoto van de onderzoekslocaties en de directe omgeving weergegeven. De figuren 2 t/m 31 geven een impressie van de onderzoekslocaties, middels foto’s die zijn genomen tijdens het veldbezoek (d.d. 27 mei en 22 juli 2020).

Figuur 2. Noordoostelijke helft van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het oosten.

Figuur 3. Stal/schuur van meest noordelijke boerderij (Doornsteeg 6), gezien vanuit het oosten.

Figuur 4. Bomenlaan langs de oostzijde van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het noorden.

Figuur 5. Zuidelijke helft van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het noordoosten.

Figuur 6. De Dammersbeek op de zuidelijke helft van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het westen.

Figuur 7. Zuidelijke rand van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het zuiden.

Figuur 8. Bouwmaterialen langs rij populieren op zuidelijke deel van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het westen.

Figuur 9. Gebouw van de scouting langs de westgrens van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het oosten.

Figuur 10. Centraal gelegen boerderij/woning (Doornsteeg 8) binnen onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het westen.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 4 van 32

Figuur 11. Maïsakker langs de westelijke rand van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het zuidwesten.

Figuur 12. Bomenrij langs onderzoekslocatie 2, gezien vanuit het noordoosten.

Figuur 13. Grasland in noordwesthoek van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het westen.

Figuur 14. Bomenrij langs grasland in noordwesthoek van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het noordwesten.

Figuur 15. Bosschage op noordwesthoek van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het noordwesten.

Figuur 16. Watergang in noorden van onderzoekslocatie 2, gezien vanuit het westen.

Figuur 17. Bomenrij langs noorden van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het noordwesten.

Figuur 18. Populierenrij langs de Doornsteeg op noordelijke helft van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het noordwesten.

Figuur 19. Weg en populierenrij langs de Doornsteeg op noordelijke helft van onderzoekslocatie 1, gezien van uit noordwesten.

Figuur 20. Haag en bomen langs grasland op noordelijke helft van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het zuiden.

Figuur 21. Bomen in noordoosthoek van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het westen.

Figuur 22. Braakliggend terrein langs oostzijde van onderzoekslocatie 1, gezien vanuit het westen.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 5 van 32

Figuur 23. Stal/schuur bij Doornsteeg 6, gezien vanuit het noorden

Figuur 24. Binnenzijde stal/schuur bij Doornsteeg 6.

Figuur 25. Oostzijde van stal/schuur bij Doornsteeg 6 en aangrenzend maïsland, gezien vanuit het zuiden.

Figuur 26. Woonhuis bij Doornsteeg 8, gezien vanuit het noorden.

Figuur 27. Meest oostelijk schuur bij Doornsteeg 8, gezien vanuit het zuiden.

Figuur 28. Binnenzijde van één van de schuren bij Doornsteeg 8.

Figuur 29. Boswal bestaand uit voornamelijk wilg, ten westen van Doornsteeg 8.

Figuur 30. Schuur en boomgaard bij Doornsteeg 8, gezien vanuit het zuiden.

Figuur 31. Oprijlaan bij Doornsteeg 8.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 6 van 32

3

ONDERZOEKSMETHODIEK

De quickscan Wet natuurbescherming is uitgevoerd middels het verrichten van twee veldbezoeken en een bureauonderzoek. Op deze wijze is inzicht verkregen in de aanwezigheid van geschikt habitat en de daarbij te verwachten beschermde soorten, gesitueerd op of nabij de onderzoekslocatie. De veldbezoeken zijn afgelegd op 27 mei en 22 juli 2020. Tijdens de veldbezoeken is de gehele onderzoekslocatie, alsmede de directe omgeving beoordeeld. Gedurende de veldbezoeken is gelet op de mogelijke aanwezigheid van beschermde en bedreigde soorten op basis van het aanwezige habitat. Verder is aan de hand van verspreidingsatlassen, andere standaardwerken en op basis van “expert judgement” nagegaan welke bijzondere planten- en diersoorten er voor kunnen komen op de onderzoekslocatie en zijn omtrent gebiedsbescherming gegevens van de provincie Gelderland opgevraagd. Actuele verspreidingsgegevens van flora en fauna zijn uit de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) opgevraagd. De quickscan Wet natuurbescherming is een toets van de ecologische potenties van de onderzoekslocatie en betreft geen volwaardig soort(en) specifiek onderzoek. Er zijn in het onderhavige onderzoek geen inventarisaties uitgevoerd van soorten en soortgroepen. Een ecologische inventarisatie beslaat meerdere veldbezoeken gedurende de voor de soortgroep meest gunstige periode van het jaar.

De bomeninspectie is uitgevoerd op 22 juli 2020. Tijdens de bomeninspectie zijn alle bomen langs de Doornsteeg en in het bosgebied in het noordwesten van de onderzoekslocatie (zie groen omlijnde deelgebied in figuur 1) gecontroleerd op de aanwezigheid van geschikte holten, spleten, loshangend schors of andere ruimten die vaste rust-, verblijf- of voortplantingsplaatsen kunnen vormen voor boombewonende vleermuizen.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 7 van 32

4

OVERZICHT VAN DE NATIONALE NATUURWETGEVING

Dit hoofdstuk geeft achtergrondinformatie over de natuurwetgeving waaraan de voorgenomen ingreep op de onderzoekslocatie wordt getoetst. Er wordt een globale toelichting gegeven ten aanzien van potentiële overtredingen van de Wet natuurbescherming bij de meest voorkomende soorten en soortgroepen. Dit hoofdstuk is niet toegespitst op de situatie op de onderzoekslocatie, maar geeft enkel een beschrijving van de vigerende wetgeving. De Wet natuurbescherming is gericht op: • • •

het beschermen en ontwikkelen van de natuur, mede vanwege de intrinsieke waarde en het behouden en herstellen van de biologische diversiteit; het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de natuur ter vervulling van maatschappelijke functies; het verzekeren van een samenhangend beleid gericht op het behoud en beheer van waardevolle landschappen, vanwege hun bijdrage aan de biologische diversiteit en hun cultuurhistorische betekenis, mede ter vervulling van maatschappelijke functies.

De bevoegdheid voor het verlenen van ontheffingen en vrijstellingen bij soortenbescherming ligt grotendeels bij de provincies. De provincie is bevoegd gezag voor de toetsing van handelingen met mogelijke gevolgen voor beschermde dier- en plantensoorten (de soortenbeschermingsbepalingen) én voor Natura 2000-gebieden (de gebiedenbeschermingsbepalingen). Alleen bij ruimtelijke ingrepen waarmee grote nationale belangen zijn gemoeid, blijft het Rijk bevoegd gezag. 4.1

Zorgplicht

Het eerste artikel in de Wet natuurbescherming heeft betrekking op de zorgplicht en heeft betrekking op het voorkomen of beperken van schade aan soorten en gebieden, voor zover deze niet middels overige verbodsbepalingen zijn gereguleerd. Het gaat daarbij in de praktijk vooral om minder streng beschermde soorten, waarbij het onnodig doden, verwonden of beschadigen dient te worden vermeden. In bijlage 1 wordt dit artikel nader toegelicht. 4.2

Soortenbescherming

Bij een quickscan wordt in beeld gebracht of er (potentiële) vaste rust- of voortplantingsplaatsen aanwezig zijn van de soorten uit de verschillende beschermingsregimes. Vervolgens wordt beoordeeld of de voorgenomen ingreep verstorend kan zijn en of nader onderzoek noodzakelijk wordt geacht. De Wet natuurbescherming onderscheidt beschermingsregimes voor soorten op grond van internationale verdragen, aangevuld met soorten die vanuit een nationaal oogpunt beschermd worden. Hierdoor zijn er in de Wet natuurbescherming drie verschillende verbodsartikelen per categorie soorten; • • •

soorten van de Vogelrichtlijn (artikel 3.1); soorten van de Habitatrichtlijn en de verdragen van Bern en Bonn (artikel 3.5); andere soorten (artikel 3.10).

In bijlage 1 worden deze artikelen nader toegelicht.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 8 van 32

4.3

Gebiedenbescherming

Indien een plangebied in of nabij een beschermd gebied is gelegen, dan dient te worden bepaald of er een (extern) effect valt te verwachten. Het gaat daarbij om Natura 2000-gebieden en gebieden behorend tot het Natuurnetwerk Nederland. 4.3.1

Natura 2000

Natura 2000 is de benaming voor een Europees netwerk van natuurgebieden waarin belangrijke flora en fauna voorkomen, gezien vanuit een Europees perspectief. Met Natura 2000 wil men deze flora en fauna duurzaam beschermen. De staatssecretaris van Economische Zaken heeft voor Nederland ruim 160 Natura 2000-gebieden aangewezen. Gezamenlijk hebben ze een oppervlak van ruim 1,1 miljoen hectare. Ze maken deel uit van een samenhangend netwerk van natuurgebieden in de Europese Unie die zijn aangewezen op grond van de Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn. Het doel van Natura 2000 is het keren van de achteruitgang van de biodiversiteit. Binnen een gebied kan spanning optreden tussen economie en ecologie. In een zogenaamd beheerplan leggen Rijk en provincies vast welke activiteiten, op welke wijze mogelijk zijn. Uitgangspunt is steeds het realiseren van ecologische doelen met respect voor en in een zorgvuldige balans met wat particulieren en ondernemers willen. Het opstellen gebeurt daarom in overleg met alle direct betrokkenen, zoals beheerders, gebruikers, omwonenden, gemeenten, natuurorganisaties en waterschappen. Samen geven ze invulling aan beleven, gebruiken en beschermen. Daar draait het om in de Nederlandse Natura 2000-gebieden (bron: Regiegroep Natura 2000).

Het is krachtens de Wet natuurbescherming verboden zonder vergunning van Gedeputeerde Staten projecten te realiseren of andere handelingen te verrichten die gelet op de instandhoudingsdoelstellingen voor een Natura 2000-gebied de kwaliteit van de natuurlijke habitats of de habitats van soorten in dat gebied kunnen verslechteren of een significant verstorend effect kunnen hebben op de soorten waarvoor dat gebied is aangewezen (artikel 2.7, lid 2). Handelingen die een negatieve invloed hebben op Natura 2000-gebieden, worden slechts onder strikte voorwaarden toegestaan. Een vergunning is vereist. Door middel van het Nederlandse vergunningsstelsel wordt een zorgvuldige afweging gewaarborgd. De vergunningen zullen beoordeeld en afgegeven worden door de desbetreffende provincie. 4.3.2

Natuurnetwerk Nederland

Het Natuurnetwerk Nederland is het Nederlands netwerk van bestaande en nieuw aan te leggen natuurgebieden. Het netwerk moet natuurgebieden beter verbinden met elkaar en met het omringende agrarisch gebied. Het Natuurnetwerk Nederland bestaat uit: • • • • •

bestaande natuurgebieden, waaronder de 20 Nationale Parken; gebieden waar nieuwe natuur aangelegd wordt; landbouwgebieden, beheerd volgens agrarisch natuurbeheer; ruim 6 miljoen hectare grote wateren: meren, rivieren, de Noordzee en de Waddenzee; alle Natura 2000-gebieden.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 9 van 32

Conform artikel 1.12 van de Wet natuurbescherming dragen Gedeputeerde Staten in hun provincie zorg voor de totstandkoming en instandhouding van een samenhangend landelijk ecologisch netwerk, genaamd ‘Natuurnetwerk Nederland’. Zij wijzen daartoe in hun provincie gebieden aan die tot dit netwerk behoren. De planologische begrenzing en beschermingsregimes van het Natuurnetwerk Nederland loopt via het traject van de provinciale ruimtelijke structuurvisies en verordeningen. 4.4

Houtopstanden

De bescherming van houtopstanden conform hoofdstuk 4 van de Wet natuurbescherming heeft als doel om het aanwezige areaal bos in Nederland te behouden. Onder houtopstanden vallen alle zelfstandige eenheden van bomen, boomvormers of struiken van een oppervlakte van tien are of meer of rijbeplanting die meer dan twintig bomen omvat. In bijlage 1 (tabel VI) worden de regels nader toegelicht. Wanneer houtopstanden geveld worden, niet vallende onder artikel 4.1 van de Wet natuurbescherming, geldt een meldingsplicht bij Gedeputeerde Staten van de desbetreffende provincie (artikel 4.2 Wnb). Op basis van deze melding wordt door de provincie beoordeeld of de voorgenomen velling aanvaardbaar is in het kader van natuur- en landschapswaarden. Indien er geen bezwaar is om de houtopstanden te kappen, verplicht artikel 4.2 van de Wet natuurbescherming om binnen 3 jaar na het vellen of tenietgaan van de houtopstand op dezelfde grond houtopstanden opnieuw aan te planten. Er geldt een algehele vrijstelling van de herplantplicht voor houtopstanden die gekapt worden in het kader van natuurbeheer en natuurbehoud. Indien bij de voorgenomen ontwikkeling herplantplicht geldt, maar niet voldaan kan worden aan de herplantplicht op de projectlocatie zelf, dan dient een ontheffing aangevraagd te worden met betrekking tot de herplantplicht bij de desbetreffende provincie.

De provincie toetst vervolgens of voldaan wordt aan de bij de provinciale verordening gestelde regels voor herbeplanting op andere perceelsgronden. Deze regels hebben onder andere betrekking op de kwaliteit, oppervlakte en locatie van de andere grond en de natuurwaarde van de te vellen houtopstand. Tevens kan ontheffing verleend worden van herplantplicht ter plaatse, indien gewerkt wordt via een door het ministerie goedgekeurde gedragscode die gebruikt mag worden door een van de betrokken partijen voor een wijze van vellen en een wijze van herplanten.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 10 van 32

5

AANGETROFFEN EN TE VERWACHTEN BESCHERMDE SOORTEN

Het voorkomen van planten- en diersoorten in een gebied wordt mede bepaald door de aanwezigheid van geschikt leefgebied. Een soort kan in zijn leefgebied gebruik maken van verschillende plekken om te verblijven. Al deze plekken (biotopen) kunnen een bepaalde functie voor de soort vervullen. In dit hoofdstuk wordt op basis van het aanwezige habitat / verblijfsmogelijkheden samen met verspreidingsgegevens beschreven welke beschermde soorten binnen de onderzoekslocatie kunnen voorkomen. Afhankelijk van de soort wordt ingegaan op de potentiële aanwezigheid van vaste rust- of voortplantingsplaatsen, foerageergebied en verbindingsroutes. Tevens wordt beoordeeld of de voorgenomen plannen een negatief effect kunnen hebben op de mogelijk aanwezige beschermde soorten. In hoofdstuk 6 wordt beschreven welke juridische implicaties dit voor het project heeft. 5.1 5.1.1

Broedvogels Jaarrond beschermde broedvogels

Er zijn broedvogels waarvan de nesten ook beschermd zijn op het moment dat ze niet voor de voortplanting in gebruik zijn. Binnen het agrarische buitengebied kunnen dit zijn: boomvalk, buizerd, havik, huismus, kerkuil, ooievaar, ransuil, roek, sperwer en steenuil. Van deze soorten kan de ooievaar op voorhand worden uitgesloten. De ooievaar is voor de voortplanting afhankelijk van speciale nestpalen. Aangezien er geen speciale nestpalen aanwezig zijn kunnen nestplaatsen van de ooievaar worden uitgesloten. Huismus De huismus is een vogel die broedt in hecht kolonieverband, elk jaar op dezelfde plek. Het nest wordt voornamelijk gemaakt onder dakpannen, achter regenpijpen en andere openingen, spleten en ruimten in menselijke bebouwing. De soort foerageert vaak op terreinen in de directe omgeving. Dekking is hierbij een voorwaarde. De huismus slaapt doorgaans op het nest of in de begroeiing in de omgeving. De bebouwing bij Doornsteeg 6 en 8 is de enige bebouwing binnen de onderzoekslocatie. Bij de stal/schuur bij Doornsteeg 6 zijn onder de dakgoot twee nesten aangetroffen (zie figuur 32). Tijdens het veldbezoek waren er meerdere mussen aanwezig bij de stal (zie figuur 33). Daarom is de aanwezigheid van een huismusnest niet uit te sluiten. Wegens het ontbreken van dakbeschot is de ruimte onder de dakplaten ongeschikt als verblijfplaats voor de huismus.

Tevens is de ruimte tussen de dakplaten en gevel afgesloten (zie figuur 34). De woning en stenen schuren bij Doornsteeg 8 zijn eveneens geschikt als nestlocatie voor huismussen. De soort heeft bij Doornsteeg 8 geschikte nestlocaties onder de dakpannen, dakgoten en windveren en voldoende dekking binnen de onderzoekslocatie. Ook bij Doornsteeg 8 is een nest aangetroffen onder de dakpannen (zie figuur 35). Gezien de aanwezigheid van geschikt habitat bij Doornsteeg 8 en de aanwezigheid van huismussen bij Doornsteeg 6 is de aanwezigheid van een huismusnest bij Doornsteeg 8 niet uit te sluiten. Enkel de stenen bebouwing bij Doornsteeg 8 is geschikt als nestlocatie voor huismussen. Op basis van gebiedskenmerken en waarnemingen zijn overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de huismus niet op voorhand uit te sluiten (zie hoofdstuk 6). Roek De roek is een koloniebroeder met slordige nesten in de toppen van hoge bomen. Roekenkolonies bevinden zich vaak in vrijstaande hoge groepen bomen langs wegen, sporen of kanalen. Roekenkolonies zijn makkelijk te herkennen aan de manier van nestelen in kolonies. Volgens verspreidingsgegevens van Sovon komt de soort in de omgeving voor. In het NDFF Uitvoerportaal staan twee waarnemingen van roeken in de directe omgeving van de onderzoekslocatie. Binnen de onderzoekslocatie zijn geen nesten of een kolonie aangetroffen.

Overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de roek zijn uitgesloten.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 11 van 32

Figuur 32. Nest onder dakgoot bij stal/schuur bij Doornsteeg 6.

Figuur 33. Huismussen op dakgoot bij sta;/schuur bij Doornsteeg 6.

Figuur 34. Ruimte tussen dakplaten en gevel bij Doornsteeg 6 afgesloten voor vogels.

Figuur 35. Nest onder dakpan bij schuur Doornsteeg 8.

Roofvogels (boomvalk, buizerd, havik en sperwer) Voor (de meeste) Nederlandse roofvogels geldt dat zij nestelen in bomen. Hierin maken zij zelf een nest of gebruiken een verlaten ekster- of kraaiennest. Binnen de onderzoekslocatie zijn geschikte nestbomen aanwezig. Gedurende het veldbezoek zijn in deze bomen geen nesten van roofvogels waargenomen. In het NDFF Uitvoerportaal staan slechts enkele waarnemingen van de boomvalk, havik en sperwer. Geen van de waarnemingen betreft een broedend exemplaar of een territorium. Daarnaast zijn de meeste waarnemingen gedaan buiten de onderzoekslocaties. In het NDFF Uitvoerportaal staan meerdere waarnemingen van de buizerd, waarvan sommige waarnemingen binnen de onderzoekslocaties. Slechts één waarneming betreft ‘nest indicerend gedrag’. Dit betreft een waarneming uit 2015, gedaan in de rij populieren aan de zuidzijde van onderzoekslocatie 1 (zie figuur 8). Tijdens het veldbezoek is dit nest niet aangetroffen. Wegens het ontbreken van nesten is overtreding van de Wet natuurbescherming ten aanzien van nesten van roofvogels uitgesloten.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 12 van 32

Uilen (kerkuil, ransuil en steenuil) De genoemde Nederlandse uilensoorten nestelen in bomen (ransuil en steenuil), gebouwen (kerkuil en steenuil) of speciale nestkasten (kerkuil en steenuil). Gedurende het veldbezoek zijn geen nesten van de kerkuil, ransuil of steenuil aangetroffen. In één van de populieren aan de zuidzijde van onderzoekslocatie 1 hangt een halfopen roofvogel-/uilenkast. Ten tijde van het veldbezoek was deze kast niet in gebruik. Van de kerk- en steenuil staan waarnemingen in het NDFF Uitvoerportaal. De ransuil is niet waargenomen. De waarnemingen van de kerkuil zijn gedaan aan de westzijde van de A28, hier is een Figuur 36. Braakbal op grond naast stal/schuur bij Doornnestplaats bekend (projectnummer 0416273.00, steeg 6. d.d. 7 juni 2017). Binnen de onderzoekslocaties zijn geen nestplaatsen van de kerkuil aanwezig. Volgens het NDFF Uitvoerportaal is de steenuil meerdere malen waargenomen rond de boerderij langs de Holkerweg, in de zuidoosthoek van onderzoekslocatie 1. De boerderij en de groenzone rond de Holkerweg blijven behouden bij de voorgenomen plannen. In de noordelijker gelegen groene zone, rond de Dammersbeek, wordt het groen karakter zoveel mogelijk behouden en waar mogelijk versterkt. De Dammersbeek zelf wordt ook meer versterkt en gaat meanderen.

De voorgenomen plannen rond de Holkerweg verbeteren en vergroten het leefgebied voor een eventuele steenuil aldaar. Bij de stal/schuur bij Doornsteeg 6 is tijdens get veldbezoek een braakbal van vermoedelijk een steenuil aangetroffen (zie figuur 36). De boomgaard en wilgen bij Doornsteeg 8 vormen geschikt leefgebied voor de steenuil. De bewoner van Doornsteeg 8 gaf aan dat in de omgeving van de woning een steenuil aanwezig is en kon dit onderbouwen met een foto uit juni 2020 van de soort op het dak van één van de schuren bij Doornsteeg 8 (pers. com.). Overtreding van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de steenuil is niet op voorhand uit te sluiten (zie hoofdstuk 6). Overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de ransuil en kerkuil zijn uitgesloten wegens het ontbreken van waarnemingen (ransuil), ontbreken van nesten binnen de onderzoekslocaties (kerkuil). Categorie 5 soorten De broedvogels waarvan het nest in uitzonderlijke gevallen eveneens jaarrond is beschermd, zijn voornamelijk holenbroeders, zoals spechten en mezen, of makers van grote nesten, zoals ekster en zwarte kraai. In één van de schuren bij Doornsteeg 8 is een nest van de boerenzwaluw aanwezig. Ten tijde van het veldbezoek (d.d. 22 juli 2020) was het nest in gebruik.

De boerenzwaluw en overige genoemde soorten betreffen algemeen voorkomende soorten, die ook in de directe omgeving voldoende broedgelegenheid hebben. Er zijn derhalve geen bijzondere ecologische omstandigheden die rechtvaardigen dat de nesten van genoemde soorten op de onderzoekslocatie een jaarrond beschermde status zouden moeten hebben. Het werken buiten het broedseizoen is voldoende om overtreding van de Wet natuurbescherming te voorkomen (zie hoofdstuk 6). De grutto, tureluur en wulp behoren eveneens tot de categorie 5 soorten. Het gaat hierbij om relatief algemeen voorkomende soorten, die ook in de directe omgeving voldoende broedgelegenheid hebben. Het betreft landerijen in de omgeving, in het bijzonder polder Arkemheen ten westen van de A28. Er zijn derhalve geen bijzondere ecologische omstandigheden die rechtvaardigen dat eventuele nesten van genoemde soorten op de onderzoekslocatie een jaarrond beschermde status zouden moeten hebben. Het werken buiten het broedseizoen is voldoende om overtreding van de Wet natuurbescherming te voorkomen (zie hoofdstuk 6).

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 13 van 32

5.1.2

Algemene broedvogels

De beplanting op de onderzoekslocatie kan nestgelegenheid bieden aan broedvogelsoorten zoals graspieper, grauwe gans, kievit, merel, roodborst, veldleeuwerik en winterkoning. De nesten van deze soorten zijn alleen beschermd op het moment dat ze als zodanig in gebruik zijn. Overtredingen van verbodsbepalingen uit de Wet natuurbescherming zijn te voorkomen (zie hoofdstuk 6). 5.2

Vleermuizen

Volgens verspreidingsgegevens van de NDFF zijn de onderzoekslocaties gelegen in een deel van Nederland waar de volgende vleermuissoorten kunnen voorkomen: franjestaart, gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis, laatvlieger, meervleermuis, rosse vleermuis, ruige dwergvleermuis, tweekleurige vleermuis en watervleermuis. In het NDFF Uitvoerportaal staan meldingen van waarnemingen van de volgende vleermuisoorten in de afgelopen 10 jaar in de omgeving van de onderzoekslocaties: gewone dwergvleermuis, laatvlieger, rosse vleermuis en ruige dwergvleermuis. Verblijfplaatsen op de onderzoekslocatie De stal/schuur bij Doornsteeg 6 is wegens het ontbreken van dakbeschot ongeschikt als verblijfplaats voor vleermuizen. De aanwezige bebouwing bij Doornsteeg 8 is geschikt als verblijfplaats voor vleermuizen. Er is geen spouw aanwezig. Echter, de ruimte langs de dakranden van de woning biedt toegang tot ruimte onder het dakbeschot (zie figuur 37). Verder zijn er op verscheidene plekken ruimtes achter loodslabben (zie figuur 38) en nokpannen (zie figuur 39) waargenomen waar vleermuizen gebruik van kunnen maken. De woning en naastgelegen schuur zijn geschikt als verblijfplaats voor gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis, laatvlieger en ruige dwergvleermuis. Deze soorten kunnen de bebouwing in principe gebruiken als kraam-, zomer- en als paar-/baltsverblijfplaats (zie hoofdstuk 6).

Figuur 37. Ruimte langs dakranden van woning bij Doornsteeg 8.

Figuur 38. Ruimte onder loodslabben rond schoorsteen woning bij Doornsteeg 8.

Figuur 39. Ruimte onder nokpan bij één van de schuren bij Doornsteeg 8.

Boomholtes, spleten en/of loshangend schors kunnen dienen als potentiële vaste rust- of voortplantingsplaats voor boombewonende vleermuizen. Bij Doornsteeg 6 zijn geen bomen aanwezig die gekapt worden. De bomen rond Doornsteeg 8 bestaan voornamelijk uit els, wilg en fruitbomen en zijn wegens hun geringe hoogte en of diameter ongeschikt als verblijfplaats voor boombewonende vleermuissoorten. Bij de bomen langs de oprijlaan van Doornsteeg 8 zijn eveneens geen geschikte bomen aangetroffen. Bij de bomen aan de noord- en zuidzijde zijn geen boomholtes, spleten en/of loshangend schors aangetroffen, waardoor geschikte verblijfplaatsen uitgesloten zijn. Het merendeel van de bomen in het bosgebied in de noordwesthoek van de onderzoekslocatie heeft geen holten of, spleten of loshangend schors en is daarmee ongeschikt als vaste rust- of voortplantingsplaats voor boombewonende vleermuizen. In totaal zijn er drie bomen aangetroffen die wel geschikt zijn als potentiële vaste rust- of voortplantingsplaats voor boombewonende vleermuizen (zie figuren 40 t/m 42). Twee van de bomen bevinden zich in de oostelijke rand van het bosgebied. De derde boom bevindt zich

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 14 van 32

aan de zuidelijke rand van het bosgebied, aan de Doornsteeg. De aanwezigheid van verblijfplaatsen voor boombewonende vleermuizen is op basis van het veldbezoek niet uit te sluiten. De voorgenomen kap leidt bij aanwezigheid van verblijfplaatsen van vleermuizen tot overtreding van de Wet natuurbescherming (zie hoofdstuk 6).

Figuur 40. Boom met loshangend schors aan oostrand van bosgebied.

Figuur 41. Boom met oostrand van bosgebied.

holte

aan

Figuur 42. Boom met loshangend schors aan zuidelijke rand van bosgebied, aan de Doornsteeg.

Verblijfplaatsen buiten de onderzoekslocatie Het is door de onderlinge afstand tot de bebouwing in de omgeving niet aannemelijk dat er in de directe invloedssfeer van de onderzoekslocatie potentiële verblijfplaatsen aanwezig zijn die negatieve invloed kunnen ondervinden van de werkzaamheden. Foerageerhabitat De onderzoekslocatie zal, gelet op het aanwezige habitat gebruikt kunnen worden door in de omgeving verblijvende vleermuizen als gewone dwergvleermuis, laatvlieger, rosse vleermuis en mogelijk ruige dwergvleermuis om te foerageren. Uit het onderzoek van Antea (projectnummer 266155.002, d.d. 15 september 2015) blijkt dat de populierenlaan langs de Doornsteeg (figuur 18 en 19) foerageergebied vormt voor met name de gewone dwergvleermuis en in kleine mate voor de ruige dwergvleermuis. Boven de graslanden wordt incidenteel gefoerageerd door gewone dwergvleermuizen en rosse vleermuizen. De rosse vleermuizen waren gedurende de vleermuisinventarisaties een korte tijd boven het plangebied aanwezig en vlogen na korte tijd in zuidelijke richting. Indien de populierenlaan langs de Doornsteeg behouden wordt zullen de plannen geen aantasting van belangrijk foerageerhabitat vormen. Door de voorgenomen ingreep zal het aanbod van foerageermogelijkheden niet in het geding komen. Indien de populierenlaan gekapt wordt blijven de bomen aan de zuidzijde van de Doornsteeg behouden.

Deze kunnen eveneens fungeren als foerageerhabitat voor vleermuizen. Voor de incidenteel boven het grasland foeragerende gewone dwergvleermuis of rosse vleermuis is in de directe omgeving meer geschikt foerageerhabitat aanwezig. Het betreft de groenzone rond de Holkerweg en de Dammersbeek en polder Arkemheen aan de westzijde van de A28. Vliegroutes Vleermuizen maken veelal gebruik van lijnvormige (donkere) landschapselementen als houtsingels, beken en lanen om zich te verplaatsen tussen verblijfplaatsen en foerageergebieden. Uit het onderzoek van Antea (projectnummer 266155.002, d.d. 15 september 2015) blijkt dat de populierenlaan langs de Doornsteeg ten tijde van het onderzoek een vliegroute vormden voor de gewone dwergvleermuis en laatvlieger. Deze dieren vlogen gedurende de vleermuisinventarisatie (2015) in noordwestelijke richting langs de populierenlaan. De initiatiefnemer is voornemens de populierenlaan te behouden. In het kader van het bouwrijp maken van de onderzoekslocatie wordt de grond geroerd en opgehoogd. Het opbrengen en roeren van

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 15 van 32

de grond kan negatieve effecten hebben op de populieren. Deze negatieve effecten kunnen mogelijk leiden tot noodzakelijke kap van de populieren. Indien de populieren in de huidige situatie als vliegroute fungeren leidt de eventuele kap tot verstoring/verlies van de vliegroute. Overtreding van de Wet natuurbescherming ten aanzien van vliegroutes van vleermuizen is bij eventuele kap niet op voorhand uit te sluiten (zie hoofdstuk 6). In het verlengde van de Doornsteeg, aan de westzijde, wordt een circa 9 m hoge geluidswal gerealiseerd. Aangezien de populieren hoog genoeg zijn om als natuurlijke hop-over te fungeren vormt de geluidswal, bij behoud van de populieren, echter geen obstakel voor de vliegroute. De vleermuizen zullen de boomkruin volgen en op deze wijze de geluidswal passeren. 5.3

Grondgebonden zoogdieren

Vrijwel alle zoogdieren in Nederland zijn beschermd. Voor sommige algemeen voorkomende soorten geldt een provinciale vrijstelling bij ruimtelijke ontwikkeling. Op deze wijze is er onderscheid te maken in streng beschermde en minder streng beschermde soorten. 5.3.1

Streng beschermde soorten

Volgens verspreidingsgegevens van de NDFF Verspreidingsatlas Zoogdieren ligt de onderzoekslocatie binnen het verspreidingsgebied van de volgende, in de provincie Gelderland streng beschermde grondgebonden zoogdieren: bever, boommarter, bunzing, das, eekhoorn, hermelijn, steenmarter en wezel. Bever De bever is gebonden aan water. De aanwezigheid van bossen langs de oever is daarbij een vereiste. Dergelijk habitat is binnen de onderzoekslocaties niet aanwezig. In het Uitvoerportaal van de NDFF staan geen waarnemingen van de bever in de omgeving van de onderzoekslocaties. Wegens het ontbreken van geschikt habitat en waarnemingen zijn overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de bever uitgesloten. Boommarter De boommarter prefereert bosgebied als habitat en komt vrijwel niet buiten het bos voor. De onderzoekslocaties bestaan voornamelijk uit agrarische percelen zonder dekking. Hierdoor vormen de onderzoekslocaties voor het grootste deel geen geschikt habitat voor de boommarter. In de noordwesthoek is een klein bosperceel aanwezig met voornamelijk jonge bomen met slechts een geringe diameter. Hierdoor is de aanwezigheid van voor de boommarter geschikte holten uit te sluiten. Tijdens het onderzoek zijn geen voor de boommarter geschikte boomholten aangetroffen.

Daarnaast wordt het kleine bosperceel omsloten door de Arkemheenweg aan de noord- en westzijde en open grasland aan de zuid- en oostzijde. Door de geïsoleerde ligging van het bosperceel is de aanwezigheid van de boommarter binnen het bosperceel uit te sluiten. Ten slotte staan in het Uitvoerportaal van de NDFF geen waarnemingen van de boommarter in de omgeving van de onderzoekslocaties. Overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de boommarter zijn uitgesloten. Das De das heeft een verblijfplaats doorgaans in een beschutte omgeving met veel schuilmogelijkheden als het bos. Hun burcht ligt doorgaans in een reliëfrijk gebied. De onderzoekslocaties zijn door het ontbreken van reliëf ongeschikt als vaste rust- en verblijfplaats voor dassen. Tijdens het veldbezoek zijn binnen de onderzoekslocaties en de directe omgeving eveneens geen eetsporen, latrines of wissels aangetroffen die duiden op de aanwezigheid van een verblijfplaats van de das. De onderzoekslocaties zijn wegens de geïsoleerde ligging tussen woonwijken en wegen niet geschikt als foerageer-

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 16 van 32

habitat van de das. Daarnaast is het foerageergebied van de das niet beschermd, zolang de burcht blijft functioneren. Ten slotte staan in het Uitvoerportaal van de NDFF geen waarnemingen van de das in de omgeving van de onderzoekslocaties. Overtreding van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de das als gevolg van de voorgenomen ingreep is niet aan de orde. Eekhoorn De eekhoorn komt in verscheidene habitats voor, zowel binnen als buiten de bebouwde kom. De aanwezigheid van bomen is een vereiste. De onderzoekslocaties bestaan voornamelijk uit agrarische percelen. Hierdoor vormt het grootste deel van de onderzoekslocaties geen geschikt habitat voor de eekhoorn. In de noordwesthoek van onderzoekslocatie 1 is echter een klein bosperceel aanwezig. Bij Doornsteeg 8 zijn eveneens enkele bomen aanwezig. De bomen op de onderzoekslocatie konden goed worden onderzocht op de aanwezigheid van nesten. Er zijn geen nesten van eekhoorns aangetroffen, zodat de aanwezigheid van een vaste- rust of verblijfplaats van eekhoorn kan worden uitgesloten. Ten slotte staan in het Uitvoerportaal van de NDFF geen waarnemingen van de eekhoorn in de directe omgeving van de onderzoekslocaties. Vanwege het ontbreken van nesten en waarnemingen binnen of in de directe omgeving van de onderzoekslocaties zijn overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de eekhoorn uitgesloten.

Kleine marterachtigen (bunzing, hermelijn en wezel) Verblijfplaatsen van kleine marterachtigen als bunzing, hermelijn en wezel bevinden zich doorgaans in konijnenholen, muizenholen of geschikte boomholtes. Daarnaast gebruiken zij lijnvormige landschapselementen als houtwallen en hagen om zich tussen verblijfplaatsen en foerageergebieden te verplaatsen. Dergelijk habitat is op meerdere locaties binnen onderzoekslocatie 1 aanwezig. Hierbij moet gedacht worden aan onder andere de Doornsteeg, de oprijlaan naar Doornsteeg 8 en het omliggende erf, de hagen tussen de verschillende percelen, de slootwallen en het bosperceel in de noordwesthoek. De aanwezigheid van verblijfplaatsen van kleine marterachtigen zijn binnen onderzoekslocatie 1 daarom niet uit te sluiten. Bij de kap van de bosschage en het groen binnen onderzoekslocatie 1 gaan mogelijk verblijfplaatsen van kleine marterachtigen verloren. Onderzoekslocatie 2 vormt geen geschikt habitat voor kleine marterachtigen. In het NDFF Uitvoerportaal staan waarnemingen van de bunzing en wezel in de afgelopen 5 jaar in de omgeving van de onderzoekslocaties. Geen van de waarnemingen is gedaan binnen de onderzoekslocaties. Tijdens het veldbezoek zijn geen sporen als uitwerpselen of prooiresten aangetroffen.

Aangezien verblijfplaatsen van kleine marterachtigen, en het beschadigen en verlies hiervan, niet uit te sluiten zijn binnen onderzoekslocatie 1 zijn aanvullende maatregelen noodzakelijk om overtreding van de Wet natuurbescherming te voorkomen (zie hoofdstuk 6). Steenmarter Steenmarters gebruiken hooizolders, loze ruimtes onder het dak, schuurtjes en dergelijke, als verblijfplaats. Een steenmarter heeft binnen zijn territorium verscheidene verblijfplaatsen. De bebouwing bij Doornsteeg 6 is ongeschikt. De bebouwing bij Doornsteeg 8 is echter wel geschikt. De bebouwing is gedurende het veldbezoek grondig onderzocht. Tijdens het veldbezoek zijn geen sporen, zoals uitwerpselen of prooiresten, aangetroffen die duiden op het gebruik van de onderzoekslocaties als vaste rust- of voortplantingsplaats door deze soort. Bij intensief gebruik van een locatie door deze soort zijn dergelijke sporen vrij eenvoudig aan te treffen. De overige delen van de onderzoekslocaties vormen geen geschikt habitat voor de steenmarter. Ten slotte staan in het Uitvoerportaal van de NDFF geen waarnemingen van de steenmarter in de directe omgeving van de onderzoekslocaties. Gelet op het ontbreken van geschikt habitat, sporen en waarnemingen kan worden gesteld dat de onderzoekslocatie niet in gebruik is door de steenmarter.

Overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van de steenmarter zijn uitgesloten.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 17 van 32

Het voorkomen van overige grondgebonden zoogdieren waarvoor geen vrijstelling geldt, is tijdens het veldbezoek niet vastgesteld. Vanwege het ontbreken van geschikt habitat kan het voorkomen ervan redelijkerwijs worden uitgesloten. 5.3.2

Licht beschermde soorten

De onderzoekslocaties vormen geschikt habitat voor een aantal soorten grondgebonden zoogdieren. Het gaat daarbij om algemene soorten als konijn, egel, en diverse muis- en spitsmuissoorten. Door de voorgenomen werkzaamheden bestaat de kans dat holen van konijnen of verblijfplaatsen van andere soorten worden beschadigd of vernietigd (zie hoofdstuk 6) 5.4 5.4.1

Reptielen, amfibieën en vissen Reptielen

Volgens de Verspreidingsatlas Reptielen van de NDFF en RAVON komen de volgende beschermde reptielensoort voor binnen enkele kilometers van de onderzoekslocatie: hazelworm en levendbarende hagedis. In het NDFF Uitvoerportaal staan geen waarnemingen van beschermde reptielen. Reptielen stellen specifieke eisen aan het habitat die betrekking hebben op verschillende factoren. Op de onderzoekslocaties is geen geschikt habitat voor reptielen aanwezig. Overtreding van de Wet natuurbescherming ten aanzien van beschermde reptielen is daarom uitgesloten. 5.4.2

Amfibieën

Volgens de Verspreidingsatlas Amfibieën van de NDFF en RAVON komen de volgende amfibieënsoorten binnen enkele kilometers van de onderzoekslocatie voor: Alpenwatersalamander, bastaardkikker, bruine kikker, gewone pad, heikikker, kamsalamander, kleine watersalamander, meerkikker, poelkikker en rugstreeppad. In het NDFF Uitvoerportaal staan enkel waarnemingen van de bastaardkikker, bruine kikker, gewone pad en kleine watersalamander in de omgeving van de onderzoekslocatie in de afgelopen 5 jaar. Geen van de waarnemingen is gedaan binnen de onderzoekslocatie. De onderzoekslocaties vormen matig geschikt landhabitat voor algemene amfibieënsoorten als bruine kikker, gewone pad en kleine watersalamander. Op de onderzoekslocaties kunnen deze soorten beschutting vinden tussen de ruigte en onder de takkenhopen. Met name het gebied rond de Dammersbeek kan onderkomen bieden aan de genoemde soorten. De Dammersbeek kan daarnaast voortplantingsmogelijkheden bieden aan de genoemde soorten. De Dammersbeek blijft echter behouden en wordt zelfs versterkt. Voor de mogelijk incidenteel te verwachten soorten geldt daarnaast een algehele vrijstelling van de Wet natuurbescherming, waardoor een ontheffing bij verstoring niet noodzakelijk is. Door de voorgenomen werkzaamheden kunnen echter negatieve gevolgen ontstaan. Het is daarom wel zaak om aandacht te schenken aan de zorgplicht (zie hoofdstuk 6).

5.4.3

Vissen

Volgens de Verspreidingsatlas Vissen van de NDFF en RAVON/ANEMOON komt de streng beschermde grote modderkruiper binnen enkele kilometers van de onderzoekslocatie voor. Binnen de onderzoekslocatie is de Dammersbeek de enige jaarrond water voerende watergang. Deze vormt echter geen geschikt habitat voor de grote modderkruiper. In het NDFF Uitvoerportaal staan enkel waarnemingen van vissoorten als baars, blankvoorn, drie- en tiendoornige stekelbaars, snoek en zeelt, waarvoor een algehele provinciale vrijstelling geldt.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 18 van 32

De Dammersbeek vormt geschikt habitat voor algemene vissoorten. De Dammersbeek blijft echter behouden. Wel kunnen bij de voorgenomen werkzaamheden echter negatieve gevolgen ontstaan. Het is daarom wel zaak om aandacht te schenken aan de zorgplicht (zie hoofdstuk 6). Het overige aanwezige water binnen de onderzoekslocaties is niet geschikt als leefgebied voor vissen aangezien het in de zomer opdroogt. Overtredingen van de Wet natuurbescherming ten aanzien van algemene soorten is in deze overige wateren uitgesloten. 5.5 5.5.1

Ongewervelden Libellen

Er zijn slechts enkele libellensoorten die binnen de Wet natuurbescherming een strenge bescherming genieten. Deze zijn voor wat betreft hun verspreiding gebonden aan specifieke habitateisen, die veelal alleen in natuurgebied zijn te vinden. Beschermde soorten zijn op de onderzoekslocaties niet te verwachten. 5.5.2

Vlinders

Beschermde vlinders stellen specifieke eisen aan het voortplantingshabitat. Bij het habitat is het belangrijk dat aan de eisen van alle stadia van de vlindersoort wordt voldaan. Voor de beschermde soorten in Nederland geldt dat deze veelal gebonden zijn aan zeldzame waardplanten, die vaak alleen in natuurterreinen zijn te vinden. Geschikte waardplanten voor beschermde vlindersoorten als sleedoornpage (sleedoorn), iepenpage (iep) en kleine ijsvogelvlinder (kamperfoelie) zijn op de onderzoekslocatie niet aanwezig. Het is uitgesloten dat er binnen de onderzoekslocatie geschikt habitat aanwezig is voor een (deel)populatie van een beschermde vlindersoort. 5.6

Overige soorten

Overige beschermde soorten, zoals vliegend hert, Europese rivierkreeft en platte schijfhoren, zijn op de onderzoekslocatie uit te sluiten. Er is geen geschikt habitat voor dergelijke beschermde soorten op de onderzoekslocatie aanwezig en er zijn geen waarnemingen bekend in de directe omgeving van de onderzoekslocatie. 5.7

Vaatplanten

Aangezien de locaties bestaan uit bebouwing, verharding, tuin, erf, begraasd weiland en een klein bosperceel bestaande uit een pioniervegetatie met verschillende ruigtesoorten is het niet te verwachten dat er beschermde of zeldzame plantensoorten op de locaties te vinden zijn. De aanwezigheid van water, de zuurgraad van de bodem, de beschikbare hoeveelheid voedingsstoffen, de hoeveelheid zonlicht en de antropogene beïnvloeding bepalen in hoeverre een groeiplaats voor een bepaalde plant geschikt is. Vanwege de specifieke eisen die de meeste beschermde soorten stellen aan de groeiomstandigheden zijn beschermde vaatplanten op de onderzoekslocatie niet te verwachten. Tijdens het veldbezoek zijn geen beschermde vaatplanten waargenomen. De planten op de onderzoekslocatie geven aan dat de bodem voedselrijk, zuur en vochtig is. In dergelijke vegetaties zijn geen beschermde soorten te verwachten. De meeste beschermde vaatplanten en de daarbij horende specifieke groeiomstandigheden zijn zeldzaam te noemen en zijn op de onderzoekslocaties niet te verwachten. Overtreding van de Wet natuurbescherming ten aanzien van beschermde vaatplanten is uitgesloten.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 19 van 32

6

TOETSING AAN SOORTENBESCHERMING

Als gevolg van de voorgenomen ingreep op de onderzoekslocatie kunnen er overtredingen van verbodsbepalingen uit soortbeschermingsparagrafen uit de Wet natuurbescherming optreden. In dit hoofdstuk wordt beschreven voor welke soorten er sprake is van dreigende overtreding van de Wet natuurbescherming en of met eenvoudige maatregelen overtreding is te voorkomen. Verder wordt beschreven voor welke soorten een vervolgtraject noodzakelijk is, bijvoorbeeld omdat toetsing van de ingreep aan de Wet natuurbescherming op basis van de huidige onderzoeksinspanning niet mogelijk is, en wat de eventuele consequenties zijn ten aanzien van ontheffingen. 6.1

Broedvogels

6.1.1

Jaarrond beschermde broedvogels

Huismus De nesten van de huismus zijn het gehele jaar beschermd en vallen onder de beschermingscategorie 2 van vogelnesten. Voor huismusnesten geldt dat opzettelijk vernielen of beschadigen van de nesten (art. 3.1 lid 2 van de Wet natuurbescherming) en opzettelijk storen van huismussen (art. 3.1 lid 4 en 5 van de Wet natuurbescherming) verboden is. Voor verstoring geldt dat dit toegestaan is zolang de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de soort. Indien er binnen onderzoekslocaties nestplaatsen van huismussen aanwezig zijn, hetgeen op basis van de huidige informatie niet is uit te sluiten, zal de voorgenomen ingreep leiden tot overtreding van art. 3.1 lid 2 van de Wet natuurbescherming. Om vast te stellen of de huismus de onderzoekslocaties als nestlocatie gebruiken dient een nader onderzoek uitgevoerd te worden tijdens het broedseizoen van de soort. Steenuil De steenuil en zijn leefgebied zijn beschermd volgens artikel 3.1 van de Wet natuurbescherming. De soort staat tevens vermeld in de Vogelrichtlijn. De nesten van steenuilen zijn het hele jaar beschermd en vallen onder categorie 1 van vogelnesten: ‘nesten die behalve gedurende het broedseizoen als nest, buiten het broedseizoen in gebruik zijn als vaste rust- of voortplantingsplaats’. De steenuil heeft twee relevante typen voortplantingsplaatsen en vaste rust- en verblijfplaatsen.

Dit zijn: • •

de plek die als nest gebruikt wordt (voortplantingsplaats) en die ook in de rest van het jaar gebruikt wordt als verblijfplaats de plekken die regelmatig door de steenuil worden gebruikt buiten het broedseizoen, maar die ook in het broedseizoen door het mannetje worden gebruikt als het vrouwtje op het nest aan het broeden is.

Binnen onderzoekslocatie 1 is mogelijk sprake van een voortplantingsplaats. De bomen kunnen tevens een functie hebben als roestplaats. Dergelijke roestplaatsen worden niet gerekend tot de vaste rust- of voorplantingsplaatsen, maar zijn wel onderdelen van de functionele leefomgeving die hoort bij de voortplantingsplaats (RVO, 2014). Het foerageergebied van de steenuil is onderdeel van de functionele leefomgeving van de soort en is eveneens beschermd. Afname aan beschikbaar foerageergebied kan leiden tot het niet meer functioneren van een nestplaats. In de huidige situatie vormt de onderzoekslocatie mogelijk foerageergebied voor de steenuil.

R 12711.001 + 12711.002 versie D1

Pagina 20 van 32

Door de voorgenomen werkzaamheden gaat mogelijk een voortplantings- of roestplaats verloren en is er mogelijk sprake van een negatieve invloed op het functioneel leefgebied. De realisatie van woningen binnen het plangebied leidt daarnaast mogelijk tot een afname aan foerageergebied. Om de functie van de onderzoekslocatie voor en effecten op de steenuil vast te stellen dient er een aanvullend onderzoek naar de steenuil uitgevoerd te worden. Indien er een nestplaats aanwezig is binnen de onderzoekslocatie wordt de Wet natuurbescherming overtreden en is een ontheffing noodzakelijk. Indien de bomen enkel gebruikt worden als roestplaats wordt de Wet natuurbescherming niet overtreden, mits de zorgplicht in acht wordt genomen. Aangezien een roestplaats wel een belangrijke functie binnen het leefgebied van de soort heeft dient het verlies van de verblijfplaats gecompenseerd te worden binnen het territorium van de steenuil die op de onderzoekslocatie verblijft. Dit kan door middel van het plaatsen van nestkasten voor steenuilen. 6.1.2

Algemene broedvogels

Voor de algemene broedvogelsoorten die op de onderzoekslocatie zijn te verwachten geldt dat, indien het groen buiten het broedseizoen wordt verwijderd, er geen overtredingen plaats zullen vinden met betrekking tot deze soorten. Artikel 3.1 van de Wet natuurbescherming (Het is verboden nesten te beschadigen, te vernielen of weg te nemen) is van toepassing. De nesten mogen echter wel worden weggenomen wanneer deze op dat moment niet in gebruik zijn. In de Wet natuurbescherming wordt geen vaste periode gehanteerd voor het broedseizoen. Globaal kan voor het broedseizoen de periode maart tot half augustus worden aangehouden. Geldend is echter de aanwezigheid van een broedgeval op het moment van ingrijpen. Indien binnen het broedseizoen gewerkt wordt dient voorafgaand aan de werkzaamheden een broedvogelinspectie uitgevoerd te worden door een ter zake kundige. Met betrekking tot het verwijderen van de aanwezige beplanting buiten het broedseizoen wordt geadviseerd om ook het snoeiafval buiten het broedseizoen te verwijderen. Een grote stapel snoeiafval vormt namelijk een ideale broedlocatie voor kleine vogelsoorten als de winterkoning. Indien onverhoopt een dergelijke soort hierin tot broeden komt, mag het snoeiafval niet eerder worden verwijderd dan wanneer de jongen definitief zijn uitgevlogen. 6.2

Vleermuizen

Sommige gebouwen en bomen binnen de onderzoekslocaties zijn geschikt als verblijfplaatsen voor vleermuizen. In geval van aanwezigheid van een verblijfsfunctie van vleermuizen binnen de onderzoekslocatie leiden de voorgenomen werkzaamheden zonder het nemen van maatregelen tot overtreding van de Wet natuurbescherming. Tevens vormen de populieren langs de Doornsteeg een (potentiële) vliegroute. In geval van aanwezigheid van een vliegroute leidt de kap van de populierenlaan, zonder het nemen van maatregelen, tot overtreding van de Wet natuurbescherming. Alle vleermuissoorten zijn opgenomen in bijlage IV van de EU-Habitatrichtlijn, dier- en plantensoorten van communautair belang die strikt moeten worden beschermd. Vleermuizen worden ook benoemd in Bijlage II van de conventie van Bonn. Gelet op de geschiktheid van de onderzoekslocatie voor gebouw- en boombewonende vleermuizen, zal aanvullend onderzoek noodzakelijk zijn om de daadwerkelijke functie van het gebied voor vleermuizen te kunnen vaststellen. Tevens dient de populierenlaan aan de Doornsteeg onderzocht te worden op de functie als vliegroute. Deze informatie is benodigd om vast te kunnen stellen of overtredingen van de Wet natuurbescherming aan de orde zijn. De vleermuissoorten die onderzocht dienen te worden zijn gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis, laatvlieger en ruige dwergvleermuis.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Nijkerk&id=047e6a4c-019d-4489-809b-5fc5348ee1af